पावसाळ्यातील पर्वतशिखरासारखी रम्य सुवास फुलवणारी, बगळ्यांचे आणि मोरांचे मधुर आवाजांनी नटलेली ती जागा मनाला मोहवून टाकत होती. त्या ठिकाणी भक्तीने कोरलेल्या सुंदर हरणांच्या मूर्तींनी परिसर वेढला होता; त्यांचा तेजस्वी प्रकाश सर्व प्राण्यांच्या डोळ्यांना आणि मनाला आकर्षित करत होता. रामाचे घर सूर्य आणि चंद्रासारखे तेजस्वी, कुबेराच्या महालासारखे भव्य, इंद्राच्या निवासासारखे, विविध पक्ष्यांनी भरलेले होते. सुमंत्र रथावरून येताना, मेरू पर्वताच्या शिखरासारख्या उंच आणि भव्य रामाच्या घराकडे पाहतो, जिथे लोकांनी हात जोडून गर्दी केली होती. देशातील लोक सुद्धा रामाच्या अभिषेकाची वाट पाहत, आनंदाने उजळलेल्या चेहऱ्यांनी जमले होते. ते घर मोठ्या मेघासारखे, विविध रत्नांनी भरलेले, आणि अगदी बुटक्या लोकांनीही वेढलेले होते. सुमंत्राचा रथ राजवाड्यात धावू लागला; त्याने राजवाडा गजबजून टाकला, आणि राजाच्या निवासस्थानाजवळ येताना त्याच्या चमकदार सोबतीमुळे नगरातील लोकांचे हृदय आनंदित झाले. सुमंत्र जेव्हा त्या भव्य, संपन्न घरात पोहोचला, तेव्हा त्याच्या अंगावर रोमांच उठले; घर हरणे आणि मोरांनी भरलेले होते, इंद्राच्या राणीच्या निवासासारखे भव्य आणि शोभिवंत. तो घराच्या आत गेला, जिथे कैलासासारखे आणि देवांच्या निवासासारखे कक्ष सजलेले होते; रामाच्या भक्तीने भरलेल्या उत्तम सेवकांमधून मार्ग काढत, तो शुद्ध अंतःपुरात पोहोचला. तेथे, रामाच्या अभिषेकासाठी जमलेल्या लोकांचा आनंदी आवाज त्याच्या कानावर पडला; ते सर्व जगासाठी शुभेच्छा देत होते. सुमंत्राने रामाचा महाल पाहिला, जो इंद्राच्या महालासारखा, आनंददायक, हरणे आणि पक्ष्यांनी भरलेला, मेरू पर्वताच्या शिखरासारखा उंच आणि तेजस्वी होता. प्रवेशद्वाराजवळ गावकऱ्यांची गर्दी होती; ते भेटवस्तू घेऊन आले होते, नम्र अभिवादन करत होते, आणि असंख्य वाहनांनी द्वार गजबजले होते. त्यानंतर त्याने शत्रुंजय नावाचा, मेघाने आच्छादित पर्वतासारखा, रागीट आणि गोदानेही आवरता न येणारा, रामासाठी योग्य असा मोठा हत्ती पाहिला. पुढे त्याने रामाचे प्रिय, शोभिवंत मंत्री, घोडे, रथ, हत्ती यांच्यासह पाहिले; सुमंत्र त्यांच्या मध्ये मार्ग काढून संपन्न अंतःपुरात गेला. अविरतपणे, सुमंत्र पर्वतशिखरासारख्या आणि विशाल महालासारख्या, खजिन्यांनी भरलेल्या घरात प्रवेश केला, जणू मकर समुद्रात शिरावा तसा. आता सोळावे अध्याय ऐका. सुमंत्राने घराचा प्रवेशद्वार, लोकांनी गजबजलेला, ओलांडला आणि प्राचीन परंपरांचा जाणकार असलेल्या एका शांत कक्षात पोहोचला. तेथे तलवार व धनुष्य धारण केलेले, कानात चमकदार कुंडले घातलेले, जागरूक आणि निष्ठावान तरुण पहारेकरी उभे होते. वृद्ध, भगवे वस्त्र, काठी घेऊन, सजलेले, आणि स्त्रियांवर लक्ष ठेवणाऱ्या महिला, दरवाजासमोर सजगपणे उभ्या होत्या. सुमंत्र येताना, रामाला प्रसन्न करण्यासाठी उत्सुक असलेल्या सर्वांनी झटकन आदराने उठून त्याचे स्वागत केले. त्याचा पुत्र विनम्रपणे त्यांच्याभोवती फिरून म्हणाला, "लवकर रामाला सांगा की सुमंत्र दारावर थांबला आहे." ते सर्व रामाला आणि त्याच्या पत्नीला सुमंत्राच्या आगमनाची बातमी देण्यासाठी तत्पर झाले. ही बातमी ऐकून, राघव, प्रसन्न होऊन, सुमंत्राला आपल्या वडिलांच्या अंतःपुरात बोलावतो. सुमंत्राने रामाला पाहिले; तो कुबेरासारखा, सुवर्ण पलंगावर, छत्राखाली, शोभिवंतपणे बसला होता. शत्रूंचा नाश करणारा राम, चंदनाचा शुद्ध, सुवासिक लेप लावलेला, रानडुक्कराच्या रक्तासारखा रंग, आणि अत्यंत मूल्यवान असा दिसत होता. त्याच्या बाजूला सीता, यक्षाची शेपटी हातात घेऊन, सजलेली, चमकदार, जणू सुंदर ताऱ्यांनी वेढलेला चंद्र. कवी, नम्र आणि आदराने, रामाला वंदन करतो — तो स्वतःच्या तेजाने झळकत होता, जणू प्रज्वलित सूर्य, वर देणारा. सुमंत्र, राजाकडून सन्मानित, हात जोडून, विश्रांती घेतलेल्या, तेजस्वी चेहऱ्याच्या रामाशी बोलतो: "हे कौसल्येचा पुत्र राम, तुझे वडील तुला भेटू इच्छितात. राणी कैकेयीसह, विलंब न करता तिकडे जा." सुमंत्राचे हे शब्द ऐकून, पुरुषसिंह राम, तेजस्वी आणि प्रसन्न, सीतेचा सन्मान करून तिला म्हणतो: "देवी, राजा आणि राणी माझ्या अनुपस्थितीत एकत्र चर्चा करत आहेत, अभिषेकासंबंधी काही गोष्टी बोलत असतील. माझी आई — केकय राजाची कन्या — तीही माझ्या कल्याणासाठी उत्सुक आहे. सौभाग्याने, महान राजा आणि त्याची प्रिय राणी, माझ्या इच्छांची पूर्तता करण्यासाठी, सुमंत्राला दूत म्हणून पाठवले आहे. जसे सभा विशेष आहे, तसा हा दूतही विशेष; निश्चितपणे, आजच राजा मला युवराज म्हणून अभिषेक करेल." "मग मी लवकरच जाऊन राजाला भेटतो. तू येथे आनंदाने, तुझ्या सेविकांसह राहा आणि आनंद घे." पतीकडून सन्मानित झालेली, काळ्या डोळ्यांची सीता, रामासोबत दारापर्यंत गेली, शुभ शब्द बोलली. "राजा, ब्राह्मणांनी वेढलेला, अभिषेक करण्यास योग्य आहे; तो तुला इंद्रासारखा युवराजपदावर बसवेल. तुला, अभिषेक झालेला, व्रत पाळणारा, शुद्ध, शोभिवंत हरणाची कातडी घातलेला, आणि हरणाच्या शिंगाचा आधार घेतलेला पाहून, मी आनंदित होते. पूर्वेकडून इंद्र, दक्षिणेकडून यम, पश्चिमेकडून वरुण, आणि उत्तर दिशेला कुबेर तुझे रक्षण करो." सीतेने शुभ विधी केले, तिच्या निरोपानंतर राम सुमंत्रासह घरातून बाहेर पडला.