सुर्याच्या प्रकाशाला अंधाराने गिळल्यासारखी, पूर्ण चंद्राच्या रात्रीला काळोखाने वेढल्यासारखी, कमळाच्या तलावाला विध्वंस झाल्यासारखी, आणि एखाद्या सैन्याचे वीर मारले गेल्यासारखी, सीता तिथे बसली होती. तिच्या तेजाला अंधाराने झाकल्यासारखे, नदी कोरडी पडल्यासारखी, यज्ञस्थळ अपवित्र झाल्यासारखी, आणि ज्योत विझल्यासारखी ती दिसत होती. कमळाच्या तलावातील पाने आणि फुले फाटली गेल्यासारखी, पक्षी घाबरून उडून गेल्यासारखी, हत्तीच्या सोंडेच्या स्पर्शाने तलाव अस्वस्थ झाल्यासारखी तिची अवस्था होती. पतीसाठी दुःखाने व्याकुळ झालेली, सोडून दिलेली, कोरडी पडलेली नदी किंवा अमावस्येच्या रात्री चंद्र नसल्यासारखी, अशी ती होती. सीता, नाजूक आणि सुंदर, रत्नांनी भरलेल्या घरात वाढलेली, ताज्या कमळाच्या दांड्यासारखी, उन्हाच्या तडाख्यात कोमेजल्यासारखी दिसत होती. तिला पकडून, खांबाला बांधून, सखींपासून दूर ठेवले, तिने मोठ्या दुःखात खोल श्वास घेतला; ती हत्तीच्या राणीला पकडून नेल्यासारखी दिसत होती. उपवास, शोक, चिंतन आणि भय यामुळे ती अशक्त, कृश, दु:खी, थोडं खाणारी, करुणा जागवणारी, आणि तपस्विनी झाली होती. दुःखाने ग्रस्त, तिने हात जोडून विनंती केली, जणू एखादी देवी, तिचं हृदय रघुकुलातील प्रमुखावर स्थिर होतं, आणि ती दशग्रीवाच्या पराभवाची वाट पाहत होती. रावणाने मैथिलीला मोह घालण्याचा प्रयत्न केला, जी नेहमी रामाला समर्पित होती; ती बघत होती, रडत होती, दोषरहित होती, तिच्या डोळ्यांचे तेज, लांब, लाल, मोठे आणि चमकदार होते—रावण तिचा अंत घडवू इच्छित होता. या दिव्य वाल्मीकी रामायणाच्या सुंदरकांडातील विसावे अध्याय ऐकावयास आहे. मग रावण, मधुर आणि मोहक शब्दांनी, सीतेसमोर प्रकट झाला—त्याच्या आजूबाजूला राक्षस, तो निराश, आनंदहीन, आणि तपाला समर्पित. "हे सुकुमार कटीवाली, तू मला पाहून तुझे उर आणि पोट लपवतेस, जणू काही तू भयाने स्वतःला लपवू इच्छितेस. मी तुला इच्छितो, हे विशाल नेत्रवाली; मला मान दे, प्रिये, तू सर्व गुणांनी अलंकृत आहेस आणि सर्व लोकांना मोहित करतेस. इथे, ना मानव, ना रूप बदलणारे राक्षस तुला हानी करू शकतात; माझ्यापासून तुझे भय दूर होऊ दे, हे सीते. हे भयरहिते, राक्षसांचा स्वभावच आहे—यात शंका नाही—दुसऱ्यांच्या पत्नीला बळजबरीने मिळवणे किंवा जवळ जाणे. तरीही, मी तुझ्या इच्छेविरुद्ध तुला स्पर्श करणार नाही, हे मैथिली; माझ्या शरीरातली कामना जशी आहे तशी राहू दे. हे स्त्री, तुला इथे भय वाटण्याची गरज नाही; माझ्यावर विश्वास ठेव, प्रिये. आपली ममता मला दे, दुःखात इतकी मग्न राहू नकोस. एकच वेणी, जमिनीवर झोपणे, ध्यान, मळलेले वस्त्र, आणि चुकीच्या वेळी उपवास—हे तुझ्यासाठी योग्य नाही. इथे सुंदर फुलांच्या माळा, चंदन, अगर, विविध वस्त्र, आणि दिव्य दागिने आहेत. इथे बहुमूल्य पेय, पलंग, आसन, गाणी, नृत्य, आणि संगीत आहे—हे सर्व तू माझ्यामुळे उपभोग, हे मैथिली. तू स्त्रियांचा रत्न आहेस—अशी राहू नकोस; आपल्या शरीराला दागिन्यांनी सजव. मला प्राप्त करून, तू इतकी सुंदर असूनही, अयोग्य का राहावी? तुझे सुंदर यौवन जात आहे; जे गेले ते परत येत नाही, जसे नदीचे पाणी मागे येत नाही. मला वाटते, रूपांचा निर्माता, विश्वाचा निर्माता, तुझे सुंदर रूप तयार करून आपले काम थांबवले; कारण तुझ्या रूपाला दुसरे कोणतेच रूप सापडत नाही. कोण, तुझ्या जवळ येऊन, हे वैदेही, सौंदर्य आणि यौवनाने युक्त, तुझ्या मोहाला प्रतिकार करू शकेल—even ब्रह्मा सुद्धा नाही. तुझ्या शरीराचा जो भाग मी पाहतो, हे शीतल चंद्रासारख्या मुखवाली, तिथेच माझी नजर खेचली जाते, हे विशाल कटीवाली. माझी पत्नी हो, हे मैथिली, हे भ्रम सोड; माझ्या अनेक उत्तम पत्नींमध्ये तू मुख्य राणी हो. मी सर्व लोकांमधून मिळवलेली रत्नं, हे भयरहिते, आणि राज्य सुद्धा—हे सर्व मी तुला देतो. अनेक नगरांनी शोभित पृथ्वी मी जिंकली आहे; ती तुझ्या वडिलांना देईन, हे चंचलवाली, तुझ्यासाठी. माझ्या शक्तीला जगात दुसरा कोणीही तडजोड करू शकत नाही; माझी अद्वितीय, महान शौर्य युद्धात पाहा. मला इच्छिते, आज तुझ्यासाठी उत्तम दागिने तयार होतील; तुझ्या अंगावर सुंदर दागिने लावले जातील. मी पाहतो, तुझे रूप अलंकारांसाठी योग्य आहे; दागिने आणि सौंदर्याने सजलेली, हे सुंदर मुखवाली. इच्छेनुसार सुख उपभोग, पी, हे भयरहिते, आणि आनंद घे; पृथ्वी किंवा धन, तुझ्या इच्छेनुसार दे. माझ्यात मुक्तपणे रम, निर्भयपणे आज्ञा दे; माझ्या कृपेने, तुझ्या आनंदात तुझे नातेवाईकही आनंदित होतील. माझी समृद्धी, माझा धनसंपदा पाहा, हे भाग्यवती आणि प्रसिद्धे; रामासोबत तुला काय करायचं, हे सुंदरवाली, जो फक्त वल्कल परिधान करतो? राम, ज्याची विजय हरवली, भाग्य हरवले, जंगलात राहतो, व्रत पाळतो, आणि जमिनीवर झोपतो—तो जिवंत आहे की नाही, मला शंका आहे. हे वैदेही, राम तुला पाहू शकत नाही, पोहोचू शकत नाही, जसे चंद्रप्रकाश बगळ्यांच्या काळ्या ढगांनी झाकला जातो. राघव तुला माझ्या हातातून घेऊ शकत नाही, जसे हिरण्यकशिपू इंद्राच्या कीर्तीला पकडू शकला नाही. हे मोहक स्मितवाली, मधुर हास्यवाली, सुंदर नेत्रवाली, तू माझं हृदय चोरतेस, हे भयरहिते, जसे गरुड सर्पाला उचलतो. तुला पाहून, सुकुमार आणि अलंकाररहित, मळलेल्या रेशमी वस्त्रात, मला माझ्या पत्नींत आनंद वाटत नाही. हे जानकी, माझ्या अंतःपुरात राहणाऱ्या सर्व स्त्रिया, सर्व गुणांनी युक्त—तू त्यांच्यावर राज्य कर.