रावणाच्या नगरीत, शुभ्र रंगाच्या महालांची रचना झाली होती, कमळांनी भरलेल्या तलावांत फुलांचे सौंदर्य फुलले होते. कमळांच्या केसरांनी आणि अद्भुत वनांनी, तसेच सुंदर सरोवरांनी त्या नगरीचे सौंदर्य अधिक खुलले होते. तेथे पुष्पाह्वय नावाचा विलक्षण आणि तेजस्वी महाल उभा होता, रत्नांच्या झळाळीने चमकत होता, अनेक उत्तम महालांमध्ये तो सर्वात उंच आणि भव्य होता—तो शक्तिशाली वानराचा महाल होता. त्या महालात बॅरिलपासून बनवलेले पक्षी होते, तसेच चांदी आणि प्रवाळाचे पक्षीही होते; विविध रत्नांनी सजलेले अद्भुत नाग, आणि सुंदर अंग असलेल्या श्रेष्ठ जातीचे घोडेही होते. प्रवाळ आणि सोन्याच्या पंखांचे पक्षी, त्यांच्या पंखांना ओलावा असल्यासारखे वाकलेले, ते पक्षी कामनांचा प्रत्यक्ष अवतार वाटत होते; सुंदर चेहऱ्याचे आणि तेजस्वी पंखांचे पक्षी तिथे बनवलेले होते. कमळाच्या पाकळ्यांसारख्या सोंड आणि माने असलेले हत्ती बांधलेले होते; शुभ हस्तांची देवी आणि लक्ष्मी, त्यांच्या हातात कमळ धरून, त्या महालात आकारली गेली होती. त्या भव्य घराजवळ पोहोचताना, मन थक्क झाले; ते घर एखाद्या सुंदर गुहेसह पर्वतासारखे भासले. त्या जागेचा सुगंध आणि आकर्षण, हिम वितळल्यानंतरच्या पर्वताच्या गुहेसारखे वाटले. यानंतर, सन्मानित वानर त्या दशमुखाच्या राज्यातील नगरीत प्रवेश केला, जनककन्या सीतेचा शोध घेत होता—ती आदरणीय, दुःखाने ग्रस्त, आणि पतीच्या गुणांनी प्रभावित होती. सीतेचा शोध घेत असताना, तिचा उदात्त मन आणि श्रेष्ठ आचरण लक्षात घेता, हनुमानाचा मन फारच अस्वस्थ झाले; तो सर्वत्र नजर फिरवत शोध घेत होता. संपन्न वाल्मीकी रामायणातील सुंदरकांडाच्या आठव्या अध्यायात पुढे असे वर्णन येते. त्या महालाच्या मध्यभागी, वायुपुत्र हनुमानाने रत्नांनी आणि रत्नजडित गजजाळांनी सजलेला, शुद्ध आणि विशाल महाल पाहिला. तो महाल विश्वकर्म्याने स्वतः तयार केला होता, आकाशाकडे झेप घेत, सूर्याच्या मार्गासारखा तेजस्वी होता. तेथे प्रत्येक गोष्टीची काळजीपूर्वक व्यवस्था होती; काहीच रत्नांपासून वंचित नव्हते; देवांमध्ये देखील भेद नव्हता, कारण प्रत्येक वस्तू विलक्षण होती. तप, समाधी, आणि शौर्याने मिळवलेला, मनाच्या नियंत्रणाने आणि विचारपूर्वक बांधलेला, अनेक अद्वितीय आकारांनी सजलेला तो महाल होता. तो महाल गतीशील, वायूसारखा वेगवान, आणि कठीण प्रवेशाचा होता; तो महान आत्म्यांचा, सद्गुणी, तेजस्वी, आणि भव्य व्यक्तींचा निवास होता. स्वतःच्या अद्वितीय पायाावर उभा, अनेक शिखरांनी सजलेला, मनाला आनंद देणारा, शरदाच्या चंद्रासारखा शुद्ध, त्याचे शिखर पर्वताच्या शिखरासारखे अद्भुत होते. त्या ठिकाणी रात्री फिरणारे राक्षस, कानात कुंडले घातलेले, मोठे खाणारे, आकाशात फिरणारे, मोठ्या आणि विस्कटलेल्या डोळ्यांचे, प्रचंड वेगाने, हजारो भूतांनी वाहून नेले जात होते. नवव्या अध्यायात, त्या उत्तम निवासाच्या मध्यभागी, हनुमानाने शुद्ध आणि विशाल महाल पाहिला—सर्व घरांमध्ये श्रेष्ठ. राक्षसांचा राजा रावणाचा महाल अर्धा योजन रुंद आणि एक पूर्ण योजन लांब होता, अनेक उंच महालांनी भरलेला होता. शत्रूंचा संहार करणारा हनुमान, मोठ्या डोळ्यांची वैदेही सीतेचा सर्वत्र शोध घेत होता. राक्षसांच्या उत्तम निवासाचा निरीक्षण करत, हनुमानने रावणाच्या निवासाकडे वाटचाल केली. तो महाल चार सोंडांचा आणि तीन सोंडांचा हत्तीने वेढलेला होता, ते हत्ती मुक्त होते, आणि शक्तिशाली शस्त्रांनी सज्ज योद्ध्यांनी त्याचे रक्षण केले होते. रावणाचा निवास त्याच्या पत्नी, राक्षसी स्त्रिया, आणि जबरदस्तीने आणलेल्या राजकन्यांनी भरला होता. ते ठिकाण मगर, मकर, आणि भयंकर मासळींनी भरलेले होते, वाऱ्याच्या शक्तीने ढवळले जात होते; ते समुद्रासारखे वाटत होते, ज्यात नाग भरलेले होते. वैश्रवणाची, चंद्राची, आणि गरुडाची संपत्ती, तीच अद्वितीय तेजस्वी संपत्ती रावणाच्या घरात नेहमी आनंदाने वास करत होती. त्या महालाच्या मध्यभागी, वायुपुत्राने दुसरा उत्तम प्रकारचा, अनेक द्वारांनी सज्ज महाल पाहिला. विश्वकर्म्याने ब्रह्मासाठी तयार केलेली, पुष्पक नावाची दिव्य विमान, सर्व प्रकारच्या रत्नांनी सज्ज, तिथे होती. कुबेराने ती विमान तपस्येने ब्रह्मापासून मिळवली होती; रावणाने स्वतःच्या शक्तीने कुबेराचा पराभव करून ती विमान मिळवली. ती विमान शुद्ध सोन्याच्या आणि चांदीच्या स्तंभांनी आधारलेली होती, कुशलतेने बनवलेली, विविध मुद्रांतील हरणांच्या आकृतींनी सज्ज, आणि तेजाने झळाळत होती. सर्व बाजूंनी भव्य मंडपांनी सज्ज, ती विमान मेरू आणि मंदार पर्वतासारखी, आकाशाला स्पर्श करणारी वाटली. विश्वकर्म्याने तयार केलेली, अग्नी आणि सूर्याच्या तेजासारखी, सोन्याच्या पायऱ्या आणि सुंदर, उत्कृष्ट वेदिकांनी सज्ज होती. सोन्याच्या आणि क्रिस्टलच्या गजजाळांनी बनवलेल्या खिडक्या, निळ्या नीलम आणि मोठ्या निळ्या रत्नांच्या वेदिकांनी सज्ज होती. प्रवाळ, उच्च दर्जाच्या रत्नांनी, आणि अतुलनीय मोत्यांनी सर्वत्र झळाळत होती—हाताच्या तळव्यासारखी चमकत होती. लाल चंदन आणि सोन्याच्या रंगाच्या धूपाने सुवासित, शुभ सुगंधांनी भरलेली, ती विमान नव्या सूर्यासारखी चमकत होती. विविध उत्तम मंडपांनी सज्ज, महान वानराने त्या दिव्य पुष्पक विमानावर चढून, सर्वत्र अन्न, पेय, आणि नैवेद्याचा सुगंध अनुभवला. तो दिव्य, मिश्रित सुगंध श्वासात घेतला; तो सुगंध अत्यंत शक्तिशाली होता, जणू प्रिय मित्राने भेट दिल्यासारखा वाटला. "इथे या," असे म्हणत, हनुमान रावणाच्या ठिकाणी गेला; तेथे एक भव्य आणि शुभ सभागृह त्याला दिसले. ते रावणाचे होते आणि सुंदर स्त्रीसारखे भासले; रत्नांच्या पायऱ्यांनी सज्ज आणि सोन्याच्या गजजाळांनी झळाळत होते. त्याचे फर्श क्रिस्टलने आच्छादित होते, दातांच्या फटीसारखे भासले; मोती, हिरे, प्रवाळ, चांदी आणि सोन्याने सज्ज होते. अनेक रत्नांच्या स्तंभांनी आणि खूप उंच, सरळ, आणि सुंदर सज्ज स्तंभांनी त्या सभागृहाची सर्व बाजूंनी शोभा वाढली होती. या प्रकारे, हनुमानाने रावणाच्या दिव्य आणि अद्वितीय निवासात, सीतेचा शोध घेत, त्या भव्य महालांची आणि विमानांची विलक्षण झलक अनुभवली.