ഏവം ബ്രുവാണൌ കാകുത്സ്ഥൌ ത്വരമാണൌ യുയുത്സയാ । സര്വേ തേ മുനയഃ പ്രീതാഃ പ്രശശംസുര്നൃപാത്മജൌ ॥൧-൩൦-
കാകുത്സ്ഥകുമാരന്മാര് ഇങ്ങനെ ഉത്സാഹത്തോടെ യുദ്ധത്തിന് തയ്യാറായി സംസാരിച്ചപ്പോള്, എല്ലാ മുനികളും സന്തോഷത്തോടെ രാജകുമാരന്മാരെ പ്രശംസിച്ചു.
അദ്യപ്രഭൃതി ഷഡ്രാത്രം രക്ഷതാം രാഘവൌ യുവാമ് । ദീക്ഷാം ഗതോ ഹ്യേഷ മുനിര്മൌനിത്വം ച ഗമിഷ്യതി ॥൧-൩൦-
ഇന്നുമുതല് ആറു രാത്രികള് നിങ്ങള് ഇരുവരും രാഘവന്മാര് സംരക്ഷിക്കണം. ഈ മുനി ദീക്ഷയെടുത്തിരിക്കുന്നു, അതിനാല് അവന് മൗനം പാലിക്കും.
തൌ തു തദ്വചനം ശ്രുത്വാ രാജപുത്രൌ യശസ്വിനൌ । അനിദ്രം ഷഡഹോരാത്രം തപോവനമരക്ഷതാമ് ॥൧-൩൦-
അവരുടെ വാക്കുകള് കേട്ടശേഷം, പ്രശസ്തരായ രാജകുമാരന്മാര് ആറു ദിവസവും രാത്രിയും ഉറക്കം കൂടാതെ തപോവനം കാത്തു.
ഉപാസാംചക്രതുര്വീരൌ യത്തൌ പരമധന്വിനൌ । രരക്ഷതുര്മുനിവരം വിശ്വാമിത്രമരിംദമൌ ॥൧-൩൦-
ആ ഇരുവരും പരമശക്തിയുള്ള വില്ലാളികളായി, ജാഗ്രതയോടെ വിശ്വാമിത്രമുനിയെ കാത്തു സേവിച്ചു.
അഥ കാലേ ഗതേ തസ്മിന് ഷഷ്ഠേഽഹനി തദാഗതേ । സൌമിത്രിമബ്രവീദ് രാമോ യത്തോ ഭവ സമാഹിതഃ ॥൧-൩൦-
ആറാം ദിവസം കഴിഞ്ഞ് ആ സമയം എത്തിയപ്പോള് രാമന് സൗമിത്രിയെ നോക്കി പറഞ്ഞു: 'സാവധാനവും ശ്രദ്ധയോടെയും ഇരിക്കണം.'
രാമസ്യൈവം ബ്രുവാണസ്യ ത്വരിതസ്യ യുയുത്സയാ । പ്രജജ്വാല തതോ വേദിഃ സോപാധ്യായപുരോഹിതാ ॥൧-൩൦-
രാമന് ഇങ്ങനെ ഉത്സാഹത്തോടെയും യുദ്ധത്തിന് തയ്യാറായും സംസാരിക്കുമ്പോള്, ഉപാധ്യായന്മാരും പുരോഹിതന്മാരും ഉള്ളപ്പോള് യാഗവേദി ജ്വലിച്ചു.
സദര്ഭചമസസ്രുക്കാ സ സമിത്കുസുമോച്ചയാ । വിശ്വാമിത്രേണ സഹിതാ വേദിര്ജജ്വാല സര്ത്വിജാ ॥൧-൩൦-
ദര്ഭയും പാത്രങ്ങളും യാഗപാത്രങ്ങളും പൂക്കളും അലങ്കരിച്ച യാഗവേദി, വിശ്വാമിത്രനും യാഗകര്മ്മം നടത്തുന്നവരും കൂടെ, പ്രകാശത്തോടെ ജ്വലിച്ചു.
മന്ത്രവച്ച യഥാന്യായം യജ്ഞോഽസൌ സമ്പ്രവര്തതേ । ആകാശേ ച മഹാഞ്ഛ്ബ്ദഃ പ്രാദുരാസീദ് ഭയാനകഃ ॥൧-൩൦-
മന്ത്രപ്രകാരവും നിയമാനുസൃതവുമാണ് യാഗം പുരോഗമിച്ചത്. അപ്പോള് ആകാശത്ത് വലിയ ഭയങ്കരമായ ഒരു ശബ്ദം ഉയര്ന്നു.
ആവാര്യ ഗഗനം മേഘോ യഥാ പ്രാവൃഷി ദൃശ്യതേ । തഥാ മായാം വികുര്വാണൌ രാക്ഷസാവഭ്യധാവതാമ് ॥൧-൩൦-
മഴക്കാലത്ത് കാണുന്ന പോലെ ഒരു മേഘം ആകാശം മൂടി. അങ്ങനെ തന്നെ, മായാജാലം ഉപയോഗിച്ച് രണ്ടു രാക്ഷസന്മാര് മുന്നോട്ട് ഓടി വന്നു.
മാരീചശ്ച സുബാഹുശ്ച തയോരനുചരാസ്തഥാ । ആഗമ്യ ഭീമസംകാശാ രുധിരൌഘാനവാസൃജന് ॥൧-൩൦-
മാരീചനും സുബാഹുവും അവരുടെ അനുചിതരും, ഇടിമേഘം പോലെ ഭയങ്കരരായി, അവിടെ എത്തി രക്തം ഒഴിച്ചു.
താമ് തേന രുധിരൌഘേണ വേദീം വീക്ഷ്യ സമുക്ഷിതാമ് । സഹസാഭിദ്രുതോ രാമസ്താനപശ്യത് തതോ ദിവി ॥൧-൩൦-
അങ്ങനെ രക്തം ഒഴിഞ്ഞ് യാഗവേദി മുക്കിയിരിക്കുന്നതു കണ്ട രാമന് അതിവേഗം ഓടി, ആ രാക്ഷസന്മാരെ ആകാശത്ത് കണ്ടു.
താവാപതന്തൌ സഹസാ ദൃഷ്ട്വാ രാജീവലോചനഃ । ലക്ഷ്മണം ത്വഭിസമ്പ്രേക്ഷ്യ രാമോ വചനമബ്രവീത് ॥൧-൩൦-
അപ്രതീക്ഷിതമായി അവര് വീണു വരുന്നത് കണ്ട്, കമലനയനനായ രാജകുമാരന് ലക്ഷ്മണനെ നോക്കി പറഞ്ഞു.
പശ്യ ലക്ഷ്മണ ദുര്വൃത്താന് രാക്ഷസാന് പിശിതാശനാന് । മാനവാസ്ത്രസമാധൂതാനനിലേന യഥാ ഘനാന് ॥൧-൩൦-
ലക്ഷ്മണാ, ഈ ദുഷ്ടരായ രാക്ഷസന്മാരെ നോക്ക്; ഇവര് മാംസം ഭക്ഷിക്കുന്നവരാണ്. മനുഷ്യാസ്ത്രത്തിന്റെ ശക്തിയില് ഇവര് കാറ്റില് മേഘങ്ങള് പടരുന്നതുപോലെ തറപ്പിക്കപ്പെടുന്നു.
കരിഷ്യാമി ന സംദേഹോ നോത്സഹേ ഹന്തുമീദൃശാന് । ഇത്യുക്ത്വാ വചനം രാമശ്ചാപേ സംധായ വേഗവാന് ॥൧-൩൦-
ഞാൻ ഇത് ചെയ്യും, അതിൽ സംശയമില്ല; എന്നാൽ ഇങ്ങനെയുള്ളവരെ കൊല്ലാൻ എന്റെ മനസ്സ് സമ്മതിക്കുന്നില്ല. ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് വേഗത്തിൽ രാമൻ വില്ലൊരുക്കി.
മാനവം പരമോദാരമസ്ത്രം പരമഭാസ്വരമ് । ചിക്ഷേപ പരമക്രുദ്ധോ മാരീചോരസി രാഘവഃ ॥൧-൩൦-
അതിനു ശേഷം, മഹാനായ രാഘവൻ, അത്യന്തം കോപത്തോടെ, പ്രകാശമുള്ള മനവാസ്ത്രം മാരീചന്റെ നെഞ്ചിലേക്ക് വിടുവിച്ചു.
സ തേന പരമാസ്ത്രേണ മാനവേന സമാഹതഃ । സമ്പൂര്ണം യോജനശതം ക്ഷിപ്തഃ സാഗരസമ്പ്ലവേ ॥൧-൩൦-
ആ മഹാശക്തിയുള്ള മനവായുധം കൊണ്ട് തല്ലപ്പെട്ട മാരീചൻ, മുഴുവൻ നൂറ് യോജന ദൂരം കടലിന്റെ തിരകളിൽ എറിഞ്ഞുപോയി.
വിചേതനം വിഘൂര്ണന്തം ശീതേഷുബലപീഡിതമ് । നിരസ്തം ദൃശ്യ മാരീചം രാമോ ലക്ഷ്മണമബ്രവീത് ॥൧-൩൦-
അശക്തനായി ചുറ്റി തിരിയുന്ന, അമ്പിന്റെ തണുത്ത ശക്തിയിൽ വേദനിക്കുന്ന മാരീചനെ കണ്ട രാമൻ ലക്ഷ്മണനോട് പറഞ്ഞു.
പശ്യ ലക്ഷ്മണ ശീതേഷും മാനവം മനുസംഹിതമ് । മോഹയിത്വാ നയത്യേനം ന ച പ്രാണൈര്വിയുജ്യതേ ॥൧-൩൦-
ലക്ഷ്മണ, നോക്കൂ, മനുവിന്റെ മനവായുധം അവനെ ഭ്രമിപ്പിച്ച് അകറ്റി കൊണ്ടുപോകുന്നു, പക്ഷേ അവന്റെ ജീവൻ എടുത്തില്ല.
ഇമാനപി വധിഷ്യാമി നിര്ഘൃണാന് ദുഷ്ടചാരിണഃ । രാക്ഷസാന് പാപകര്മസ്ഥാന് യജ്ഞഘ്നാന് രുധിരാശനാന് ॥൧-൩൦-
ഇവരെപ്പോലെയുള്ള അനുദയമുള്ള, ദുഷ്ടപ്രവർത്തികളുള്ള, യജ്ഞം നശിപ്പിക്കുന്ന, രക്തം കുടിക്കുന്ന രാക്ഷസന്മാരെയും ഞാൻ കൊല്ലും.
ഇത്യുക്ത്വാ ലക്ഷ്മണം ചാശു ലാഘവം ദര്ശയന്നിവ । വിഗൃഹ്യ സുമഹച്ചാസ്ത്രമാഗ്നേയം രഘുനന്ദനഃ ॥൧-൩൦-
ഇങ്ങനെ ലക്ഷ്മണനോട് പറഞ്ഞ്, തന്റെ കഴിവ് കാണിക്കുന്നതുപോലെ, രഘുവംശത്തിലെ രാമൻ വലിയ അഗ്നിയസ്ത്രം എടുത്തു.
സുബാഹൂരസി ചിക്ഷേപ സ വിദ്ധഃ പ്രാപതദ് ഭുവി । ശേഷാന് വായവ്യമാദായ നിജഘാന മഹായശാഃ । രാഘവഃ പരമോദാരോ മുനീനാം മുദമാവഹന് ॥൧-൩൦-
അത് സുബാഹുവിന്റെ നെഞ്ചിലേക്ക് എറിഞ്ഞു; അമ്പ് തൊട്ട സുബാഹു നിലത്ത് വീണു. ശേഷിച്ചവരെ വായുവ്യായുധം ഉപയോഗിച്ച് മഹാശക്തിയുള്ള രാഘവൻ സംഹരിച്ചു, മുനിമാർക്ക് സന്തോഷം പകരുന്നു.
സ ഹത്വാ രാക്ഷസാന് സര്വാന് യജ്ഞഘ്നാന് രഘുനന്ദനഃ । ഋഷിഭിഃ പൂജിതസ്തത്ര യഥേന്ദ്രോ വിജയേ പുരാ ॥൧-൩൦-
യജ്ഞം നശിപ്പിച്ച എല്ലാ രാക്ഷസന്മാരെയും കൊല്ലപ്പെട്ട ശേഷം, രഘുവംശത്തിലെ ആനന്ദം മുനിമാർ അവിടെ ആദരിച്ചു, പുരാതനകാലത്ത് വിജയിച്ച ഇന്ദ്രനെപോലെ.
അഥ യജ്ഞേ സമാപ്തേ തു വിശ്വാമിത്രോ മഹാമുനിഃ । നിരീതികാ ദിശോ ദൃഷ്ട്വാ കാകുത്സ്ഥമിദമബ്രവീത് ॥൧-൩൦-
യജ്ഞം പൂർത്തിയായപ്പോൾ, മഹാമുനിയായ വിശ്വാമിത്രൻ ദിശകളിൽ ദോഷം ഇല്ലാതായതറിഞ്ഞ് കകുത്സ്ഥനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
കൃതാര്ഥോഽസ്മി മഹാബാഹോ കൃതം ഗുരുവചസ്ത്വയാ । സിദ്ധാശ്രമമിദം സത്യം കൃതം വീര മഹായശഃ । സ ഹി രാമം പ്രശസ്യൈവം താഭ്യാം സംധ്യാമുപാഗമത് ॥൧-൩൦-
മഹാബാഹുവേ, എന്റെ ലക്ഷ്യം പൂർത്തിയായി; ഗുരുവിന്റെ വാക്ക് നീ അനുഷ്ഠിച്ചു. വീരനേ, മഹാപ്രശസ്തനേ, ഈ സിദ്ധാശ്രമം നീ സത്യത്തിൽ വിശുദ്ധമാക്കി. ഇങ്ങനെ രാമനെ പ്രശംസിച്ച്, ആ രണ്ടു രാജകുമാരന്മാരോടൊപ്പം സന്ധ്യാവന്ദനത്തിനായി പോയി.
thumb|ഏകത്രിംശഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ ബാലകാണ്ഡേ ഏകത്രിംശഃ സര്ഗഃ ॥൧-
ശ്രീമദ് വാൽമീകി രാമായണത്തിലെ ബാലകാണ്ഡത്തിൽ ഇനി മുപ്പത്തൊന്നാമത്തെ സർഗ്ഗം കേൾക്കൂ.
അഥ താം രജനീം തത്ര കൃതാര്ഥൌ രാമലക്ഷണൌ । ഊഷതുര്മുദിതൌ വീരൌ പ്രഹൃഷ്ടേനാന്തരാത്മനാ ॥൧-൩൧-
അപ്പോൾ രാമനും ലക്ഷ്മണനും തങ്ങളുടെ ലക്ഷ്യം നേടിയതിന്റെ സന്തോഷത്തോടെ ആ രാത്രി അവിടെ സന്തോഷത്തോടെ, മനസ്സിൽ ആനന്ദത്തോടെ കഴിഞ്ഞു.
പ്രഭാതായാം തു ശര്വര്യാം കൃതപൌര്വാഹ്ണികക്രിയൌ । വിശ്വാമിത്രമൃഷീംശ്ചാന്യാന്സഹിതാവഭിജഗ്മതുഃ ॥൧-൩൧-
രാത്രി കഴിഞ്ഞ്, പ്രഭാതത്തിൽ, അവരവരുടെ പ്രാതഃകൃത്യങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കി, വിശ്വാമിത്രനും മറ്റു മുനിമാരെയും ചേർന്ന് സമീപിച്ചു.
അഭിവാദ്യ മുനിശ്രേഷ്ഠം ജ്വലന്തമിവ പാവകമ് । ഊചതുര്പരമോദാരം വാക്യം മധുരഭാഷിണൌ ॥൧-൩൧-
അഗ്നിയെപ്പോലെ പ്രകാശിക്കുന്ന മുനിശ്രേഷ്ഠനെ വന്ദിച്ച്, മധുരമായി സംസാരിക്കുന്ന ആ ഇരുവരും മഹോന്നതമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
ഇമൌ സ്മ മുനിശാര്ദൂല കിങ്കരൌ സമുപാഗതൌ । ആജ്ഞാപയ മുനിശ്രേഷ്ഠ ശാസനം കരവാവ കിമ് ॥൧-൩൧-
മുനിശാർദൂലനേ, ഞങ്ങൾ ഇരുവരും നിങ്ങളുടെ സേവകരായി ഇവിടെ എത്തിയിരിക്കുന്നു. മുനിശ്രേഷ്ഠനേ, ഞങ്ങൾ എന്ത് ചെയ്യണം എന്ന് കല്പിക്കൂ.
ഏവമുക്തേ തയോര്വാക്യേ സര്വ ഏവ മഹര്ഷയഃ । വിശ്വാമിത്രം പുരസ്കൃത്യ രാമം വചനമബ്രുവന് ॥൧-൩൧-
അവരുടെ വാക്കുകൾ കേട്ടപ്പോൾ, വിശ്വാമിത്രനെ മുൻനിർത്തി എല്ലാ മഹർഷികളും രാമനോട് പറഞ്ഞു.