ബാലിശസ്തു നരോ നിത്യം വൈക്ലവ്യം യോഽനുവര്തതേ। സ മജ്ജത്യവശഃ ശോകേ ഭാരാക്രാന്തേവ നൌര്ജലേ
എപ്പോഴും ദുർബലതയെ പിന്തുടരുന്ന മണ്ടൻ, വെള്ളത്തിൽ ഭാരമേറിയ ഒരു കപ്പൽപോലെ, ദു:ഖത്തിൽ ആഴത്തിൽ മുങ്ങിപ്പോകുന്നു.
ഏഷോഽഞ്ജലിര്മയാ ബദ്ധഃ പ്രണയാത് ത്വാം പ്രസാദയേ। പൌരുഷം ശ്രയ ശോകസ്യ നാന്തരം ദാതുമര്ഹസി
സ്നേഹത്തോടെ കൈകൂപ്പി ഞാൻ നിന്നോട് അപേക്ഷിക്കുന്നു; നീ ധൈര്യത്തിൽ ആശ്രയമിടണം, ദു:ഖത്തിന് ഇടം കൊടുക്കരുത്.
യേ ശോകമനുവര്തന്തേ ന തേഷാം വിദ്യതേ സുഖമ്। തേജശ്ച ക്ഷീയതേ തേഷാം ന ത്വം ശോചിതുമര്ഹസി
ദു:ഖം പിന്തുടരുന്നവർക്ക് സന്തോഷം ഉണ്ടാകില്ല; അവരുടെ ശക്തിയും കുറയും. നീ ദു:ഖിക്കേണ്ടതില്ല.
ശോകേനാഭിപ്രപന്നസ്യ ജീവിതേ ചാപി സംശയഃ। സ ശോകം ത്യജ രാജേന്ദ്ര ധൈര്യമാശ്രയ കേവലമ്
ദു:ഖത്തിൽ മുഴുകുന്നവന് ജീവൻ പോലും സംശയകരമാണ്; അതിനാൽ രാജാവേ, നീ ദു:ഖം ഉപേക്ഷിച്ച് ധൈര്യത്തിൽ മാത്രം ആശ്രയം വെയ്ക്കണം.
ഹിതം വയസ്യഭാവേന ബ്രൂഹി നോപദിശാമി തേ। വയസ്യതാം പൂജയന്മേ ന ത്വം ശോചിതുമര്ഹസി
സുഹൃത്ത് എന്ന നിലയിൽ ഉപദേശം പറയാതെ ഞാൻ നിന്നോട് ഉപകാരപ്രദമായത് പറയുന്നു; നമ്മുടെ സൗഹൃദം മാനിച്ച് നീ ദു:ഖിക്കേണ്ടതില്ല.
മധുരം സാന്ത്വിതസ്തേന സുഗ്രീവേണ സ രാഘവഃ। മുഖമശ്രുപരിക്ലിന്നം വസ്ത്രാന്തേന പ്രമാര്ജയത്
സുഗ്രീവൻ മധുരമായ ആശ്വാസവാക്കുകൾ പറഞ്ഞപ്പോൾ രാഘവൻ വസ്ത്രത്തിന്റെ അറ്റത്തോടെ കണ്ണുനീർ നിറഞ്ഞ മുഖം തുടച്ചു.
പ്രകൃതിസ്ഥസ്തു കാകുത്സ്ഥഃ സുഗ്രീവചനാത് പ്രഭുഃ। സമ്പരിഷ്വജ്യ സുഗ്രീവമിദം വചനമബ്രവീത്
സുഗ്രീവന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് കാകുത്സ്ഥൻ സ്വഭാവത്തിലേക്ക് മടങ്ങി, സുഗ്രീവനെ അണകയാക്കി ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
കര്തവ്യം യദ് വയസ്യേന സ്നിഗ്ധേന ച ഹിതേന ച। അനുരൂപം ച യുക്തം ച കൃതം സുഗ്രീവ തത് ത്വയാ
സ്നേഹവും ഉദ്ദേശ്യവും നിറഞ്ഞ സുഹൃത്ത് ചെയ്യേണ്ടതും യുക്തിയുള്ളതും നീ ചെയ്തിരിക്കുന്നു സുഗ്രീവ.
ഏഷ ച പ്രകൃതിസ്ഥോഽഹമനുനീതസ്ത്വയാ സഖേ। ദുര്ലഭോ ഹീദൃശോ ബന്ധുരസ്മിന് കാലേ വിശേഷതഃ
ഇപ്പോൾ ഞാൻ മനസ്സിൽ സമാധാനത്തോടെ നിന്നാൽ, സുഹൃത്ത് എന്ന നിലയിൽ നീ എന്നെ ആശ്വസിപ്പിച്ചു; ഇത്തരമൊരു കൂട്ടുകാരൻ പ്രത്യേകിച്ച് ഇത്തര സമയങ്ങളിൽ അപൂർവമാണ്.
കിം തു യത്നസ്ത്വയാ കാര്യോ മൈഥില്യാഃ പരിമാര്ഗണേ। രാക്ഷസസ്യ ച രൌദ്രസ്യ രാവണസ്യ ദുരാത്മനഃ
എന്നാൽ, മൈതിലിയെ കണ്ടെത്താനും ക്രൂരനും ദുഷ്ടഹൃദയനുമായ രാവണനെ അന്വേഷിക്കാനും നീ എല്ലാ ശ്രമവും ചെയ്യണം.
മയാ ച യദനുഷ്ഠേയം വിസ്രബ്ധേന തദുച്യതാമ്। വര്ഷാസ്വിവ ച സുക്ഷേത്രേ സര്വം സമ്പദ്യതേ തവ
എനിക്ക് ചെയ്യേണ്ടത് എന്താണോ അതെല്ലാം തുറന്നു പറയണം; മഴക്കാലത്ത് നല്ല നിലത്തിൽ വിതച്ചതുപോലെ, എല്ലാം നിനക്കു ഫലപ്രദമാകും.
മയാ ച യദിദം വാക്യമഭിമാനാത് സമീരിതമ്। തത്ത്വയാ ഹരിശാര്ദൂല തത്ത്വമിത്യുപധാര്യതാമ്
സഹജമായ അഭിമാനത്തിൽ നിന്നു ഞാൻ പറഞ്ഞ വാക്കുകൾ, കുരങ്ങുകളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, നീ സത്യമായിട്ടാണ് മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്.
അനൃതം നോക്തപൂര്വം മേ ന ച വക്ഷ്യേ കദാചന। ഏതത്തേ പ്രതിജാനാമി സത്യേനൈവ ശപാമ്യഹമ്
ഞാൻ ഒരിക്കലും അസത്യം പറഞ്ഞിട്ടില്ല, ഇനി പറയാനും ഇല്ല; ഇതു ഞാൻ നിന്നോട് വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, സത്യത്തിൻമേൽ ഞാൻ ശപഥം ചെയ്യുന്നു.
തതഃ പ്രഹൃഷ്ടഃ സുഗ്രീവോ വാനരൈഃ സചിവൈഃ സഹ। രാഘവസ്യ വചഃ ശ്രുത്വാ പ്രതിജ്ഞാതം വിശേഷതഃ
അപ്പോൾ സുഗ്രീവനും കുരങ്ങസേനാപതികളും രാഘവന്റെ വാക്കുകളും പ്രത്യേകിച്ച് അവന്റെ പ്രതിജ്ഞയും സന്തോഷത്തോടെ കേട്ടു.
ഏവമേകാന്തസമ്പൃക്തൌ തതസ്തൌ നരവാനരൌ। ഉഭാവന്യോന്യസദൃശം സുഖം ദുഃഖമഭാഷതാമ്
അങ്ങനെ ആ മനുഷ്യനും കുരങ്ങനും അടുത്ത് ചേർന്ന്, പരസ്പരം തങ്ങളുടെ സന്തോഷവും ദു:ഖവും പങ്കുവെച്ചു.
മഹാനുഭാവസ്യ വചോ നിശമ്യ ഹരിര്നൃപാണാമധിപസ്യ തസ്യ। കൃതം സ മേനേ ഹരിവീരമുഖ്യ- സ്തദാ ച കാര്യം ഹൃദയേന വിദ്വാന്
ആ മഹാത്മാവായ രാജാവിന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ടപ്പോൾ, കുരങ്ങുകളിൽ പ്രധാനനായവൻ ഹൃദയത്തിൽ തന്നെ ആ പ്രവർത്തി പൂർത്തിയായതുപോലെ കരുതിച്ചു.
thumb|അഷ്ടമഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ കിഷ്കിന്ധാകാണ്ഡേ അഷ്ടമഃ സര്ഗഃ ॥൪-
ശ്രീമദ് വാൽമീകി രാമായണത്തിലെ കിഷ്കിന്ധാകാണ്ഡത്തിലെ എട്ടാം സർഗം കേൾക്കൂ.
പരിതുഷ്ടസ്തു സുഗ്രീവസ്തേന വാക്യേന ഹര്ഷിതഃ। ലക്ഷ്മണസ്യാഗ്രജം ശൂരമിദം വചനമബ്രവീത്
ആ വാക്കുകൾ കേട്ട് വളരെ സന്തോഷത്തോടെ സുഗ്രീവൻ, ലക്ഷ്മണന്റെ മൂത്ത സഹോദരനോടു ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
സര്വഥാഹമനുഗ്രാഹ്യോ ദേവതാനാം ന സംശയഃ। ഉപപന്നോ ഗുണോപേതഃ സഖാ യസ്യ ഭവാന് മമ
നിസ്സംശയം, ദേവന്മാരുടെ പ്രത്യേക അനുഗ്രഹം എനിക്ക് ലഭിച്ചിരിക്കുന്നു. കാരണം, ധർമ്മഗുണങ്ങൾ നിറഞ്ഞ നിങ്ങൾ എന്റെ സുഹൃത്ത് ആയി മാറിയിരിക്കുന്നു.
ശക്യം ഖലു ഭവേദ് രാമ സഹായേന ത്വയാനഘ। സുരരാജ്യമപി പ്രാപ്തും സ്വരാജ്യം കിമുത പ്രഭോ
അകാരണമായവനേ, നിങ്ങളുടെ സഹായം ഉണ്ടെങ്കിൽ ദേവന്മാരുടെ രാജ്യം പോലും നേടാൻ കഴിയും. എങ്കിൽ എന്റെ രാജ്യം നേടുന്നതെന്ത് വലിയ കാര്യമാണെന്ന് പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ.
സോഽഹം സഭാജ്യോ ബന്ധൂനാം സുഹൃദാം ചൈവ രാഘവ। യസ്യാഗ്നിസാക്ഷികം മിത്രം ലബ്ധം രാഘവവംശജമ്
രാഘവ, ബന്ധുക്കളുടെയും സുഹൃത്തുക്കളുടെയും ഇടയിൽ ഞാൻ ആദരിക്കപ്പെടുന്നു. കാരണം, അഗ്നിയെ സാക്ഷിയായി, രാഘുവംശത്തിൽ ജനിച്ച ഒരാളെ ഞാൻ സുഹൃത്ത് ആയി നേടിയിരിക്കുന്നു.
അഹമപ്യനുരൂപസ്തേ വയസ്യോ ജ്ഞാസ്യസേ ശനൈഃ। ന തു വക്തും സമര്ഥോഽഹം ത്വയി ആത്മഗതാന് ഗുണാന്
ഞാനും നിങ്ങൾക്ക് യോജിച്ച സുഹൃത്താണ്. നിങ്ങൾക്ക് അതു ക്രമേണ മനസ്സിലാകും. എന്നാൽ, എന്റെ ഗുണങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ മുന്നിൽ പറയാൻ എനിക്ക് കഴിയുന്നില്ല.
മഹാത്മനാം തു ഭൂയിഷ്ഠം ത്വദ്വിധാനാം കൃതാത്മനാമ്। നിശ്ചലാ ഭവതി പ്രീതിര്ധൈര്യമാത്മവതാം വര
നിങ്ങളെപ്പോലുള്ള മഹാത്മാക്കളുടെ ഇടയിൽ, സ്നേഹം സ്ഥിരമായിരിക്കും, ധൈര്യവും ഉറപ്പായിരിക്കും, ആത്മസംയമനം ഉള്ളവരിൽ ഏറ്റവും മികച്ചവനേ.
രജതം വാ സുവര്ണം വാ ശുഭാന്യാഭരണാനി ച। അവിഭക്താനി സാധൂനാമവഗച്ഛന്തി സാധവഃ
വെള്ളിയും പൊന്നും മനോഹരമായ ആഭരണങ്ങളും എങ്കിലും, നല്ലവരിൽ ഇവ വിഭജിക്കപ്പെടുന്നില്ലെന്ന് സദാചാരികൾ മനസ്സിലാക്കുന്നു.
ധനത്യാഗഃ സുഖത്യാഗോ ദേശത്യാഗോഽപി വാനഘ। വയസ്യാര്ഥേ പ്രവര്തന്തേ സ്നേഹം ദൃഷ്ട്വാ തഥാവിധമ്
സ്നേഹം ഇങ്ങനെയായാൽ, സുഹൃത്തിനുവേണ്ടി ആളുകൾ ധനം, സുഖം, നാട്ടുപോലും ഉപേക്ഷിക്കും, അകാരണമായവനേ.
തത് തഥേത്യബ്രവീദ് രാമഃ സുഗ്രീവം പ്രിയവാദിനമ്। ലക്ഷ്മണസ്യാഗ്രതോ ലക്ഷ്മ്യാ വാസവസ്യേവ ധീമതഃ
അപ്പോൾ രാമൻ, സ്നേഹപൂർവ്വം സംസാരിച്ച സുഗ്രീവനോട്, ലക്ഷ്മണനും ലക്ഷ്മിയും മുന്നിൽ നിൽക്കേ, 'അങ്ങനെയാകട്ടെ' എന്നു പറഞ്ഞു.
തതോ രാമം സ്ഥിതം ദൃഷ്ട്വാ ലക്ഷ്മണം ച മഹാബലമ്। സുഗ്രീവഃ സര്വതശ്ചക്ഷുര്വനേ ലോലമപാതയത്
അതിനുശേഷം, രാമനും മഹാബലനായ ലക്ഷ്മണനും നില്ക്കുന്നത് കണ്ടു, സുഗ്രീവൻ കാട്ടിൽ ചുറ്റും കണ്ണ് ഇട്ടു നോക്കി.
സ ദദര്ശ തതഃ സാലമവിദൂരേ ഹരീശ്വരഃ। സുപുഷ്പമീഷത്പത്രാഢ്യം ഭ്രമരൈരുപശോഭിതമ്
അപ്പോൾ, കുരങ്ങുകളുടെ രാജാവ് അടുത്ത്, പുഷ്പങ്ങളും കുറച്ച് ഇലകളും നിറഞ്ഞ്, തേനീച്ചകൾ ചുറ്റിയുള്ള ഒരു ശാലമരം കണ്ടു.
തസ്യൈകാം പര്ണബഹുലാം ശാഖാം ഭങ്ക്ത്വാ സുശോഭിതാമ്। രാമസ്യാസ്തീര്യ സുഗ്രീവോ നിഷസാദ സരാഘവഃ
ആ ശാലമരത്തിൽ നിന്ന് ഇലയാൽ സമൃദ്ധമായ ഒരു ശാഖ ഒടിച്ച്, സുഗ്രീവൻ രാമനു വിരിച്ചു, രാഘവനോടൊപ്പം ഇരുന്നു.
താവാസീനൌ തതോ ദൃഷ്ട്വാ ഹനൂമാനപി ലക്ഷ്മണമ്। ശാലശാഖാം സമുത്പാട്യ വിനീതമുപവേശയത്
അപ്പോൾ, ആ ഇരുവരെയും കണ്ട ഹനുമാൻ, വിനയത്തോടെ ഒരു ശാലശാഖ ഒടിച്ച്, ലക്ഷ്മണനെ ഇരിക്കാൻ ഒരുക്കി.