ജലപ്രപാതാസ്രമുഖാഃ ശൃങ്ഗൈരുച്ഛ്രിതബാഹുഭിഃ। സീതായാം ഹ്രിയമാണായാം വിക്രോശന്തീവ പര്വതാഃ
ജലപ്രപാതങ്ങൾ വായായി, കുന്നുകൾ കൈപോലെ ഉയർന്ന കൊടുമുടികളുമായി, സീതയെ അകറ്റിക്കൊണ്ടുപോകുമ്പോൾ അവർ നിലവിളിച്ചുപോലെയായിരുന്നു.
ഹ്രിയമാണാം തു വൈദേഹീം ദൃഷ്ട്വാ ദീനോ ദിവാകരഃ। പ്രവിധ്വസ്തപ്രഭഃ ശ്രീമാനാസീത് പാണ്ഡുരമണ്ഡലഃ
വൈദേഹിയെ അപഹരിക്കുന്നതുകണ്ട്, ദുഃഖഭാരത്തിൽ ആഹിതനായ സൂര്യൻ തിളക്കം നഷ്ടപ്പെടുത്തി, മണ്ടലത്തിൽ വെളുത്തതായി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
നാസ്തി ധര്മഃ കുതഃ സത്യം നാര്ജവം നാനൃശംസതാ। യത്ര രാമസ്യ വൈദേഹീം സീതാം ഹരതി രാവണഃ
രാവണൻ രാമന്റെ വൈദേഹിയായ സീതയെ അപഹരിക്കുന്നിടത്ത് ധർമ്മം ഇല്ല, സത്യം ഇല്ല, നേരുമനസ്സും കരുണയും ഇല്ല.
ഇതി ഭൂതാനി സര്വാണി ഗണശഃ പര്യദേവയന്। വിത്രസ്തകാ ദീനമുഖാ രുരുദുര്മൃഗപോതകാഃ
ഇങ്ങനെ എല്ലാ ജീവികളും കൂട്ടങ്ങളായി വിലപിച്ചു; ഭയത്തോടെ, ദുഃഖഭാരമുള്ള മുഖങ്ങളോടെ, മൃഗകുഞ്ഞുകൾ കരഞ്ഞു.
ഉദ്വീക്ഷ്യോദ്വീക്ഷ്യ നയനൈര്ഭയാദിവ വിലക്ഷണൈഃ। സുപ്രവേപിതഗാത്രാശ്ച ബഭൂവുര്വനദേവതാഃ
കാടിലെ ദേവതകൾ ഭയത്താൽ വിറയച്ച്, ആശങ്കയോടെ വീണ്ടും വീണ്ടും കണ്ണുകൾ ഉയർത്തി നോക്കി.
വിക്രോശന്തീം ദൃഢം സീതാം ദൃഷ്ട്വാ ദുഃഖം തഥാ ഗതാമ്। താം തു ലക്ഷ്മണ രാമേതി ക്രോശന്തീം മധുരസ്വരാമ്
സീത വലിയ ശബ്ദത്തിൽ കരഞ്ഞു, അത്രയും ദുഃഖത്തിൽ, 'രാമാ, ലക്ഷ്മണാ' എന്ന് മധുരസ്വരത്തിൽ വിളിച്ചു.
അവേക്ഷമാണാം ബഹുശോ വൈദേഹീം ധരണീതലമ്। സ താമാകുലകേശാന്താം വിപ്രമൃഷ്ടവിശേഷകാമ്। ജഹാരാത്മവിനാശായ ദശഗ്രീവോ മനസ്വിനീമ്
വൈദേഹി വീണ്ടും വീണ്ടും ഭൂമിയെ നോക്കി, മുടി ചിതറിപ്പോയി, അലങ്കാരങ്ങൾ അകറ്റപ്പെട്ടു; അങ്ങനെയുള്ള മനസ്സുറപ്പുള്ളവളെ, തന്റെ നാശത്തിനായി, പത്തു തലവായവൻ പിടിച്ചു കൊണ്ടുപോയി.
തതസ്തു സാ ചാരുദതീ ശുചിസ്മിതാ വിനാകൃതാ ബന്ധുജനേന മൈഥിലീ। അപശ്യതീ രാഘവലക്ഷ്മണാവുഭൌ വിവര്ണവക്ത്രാ ഭയഭാരപീഡിതാ
അപ്പോൾ ആ മനോഹരമായ, പാവംപുഞ്ചിരിയുള്ള മൈഥിലി, ബന്ധുക്കളില്ലാതെ, ഭയഭാരത്തിൽ മുഖം നിറംകെട്ട്, രാഘവനും ലക്ഷ്മണനും എവിടെയെന്ന് അന്വേഷിച്ചു നോക്കി.
thumb|ത്രിപഞ്ചാശഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ അരണ്യകാണ്ഡേ ത്രിപഞ്ചാശഃ സര്ഗഃ ॥൩-
ശ്രീമദ്-വാൽമീകി രാമായണത്തിലെ അരണ്യകാണ്ഡത്തിലെ അമ്പതിമൂന്നാം സർഗം കേൾക്കൂ.
ഖമുത്പതന്തം തം ദൃഷ്ട്വാ മൈഥിലീ ജനകാത്മജാ। ദുഃഖിതാ പരമോദ്വിഗ്നാ ഭയേ മഹതി വര്തിനീ
ആകാശത്ത് പറക്കുന്ന അവനെ കണ്ട മൈഥിലിയായ ജനകപുത്രി, അത്യന്തം ദുഃഖിതയായി, വളരെയധികം ഉത്കണ്ഠയോടെ, വലിയ ഭയത്തിൽ മുങ്ങി.
രോഷരോദനതാമ്രാക്ഷീ ഭീമാക്ഷം രാക്ഷസാധിപമ്। രുദതീ കരുണം സീതാ ഹ്രിയമാണാ തമബ്രവീത്
കോപത്തിലും കരയലിലും കണ്ണുകൾ ചുവന്ന സീത, ഭയാനകമായ കണ്ണുകളുള്ള രാക്ഷസാധിപനോട്, കരുണയോടെ കരഞ്ഞുകൊണ്ട് പറഞ്ഞു.
ന വ്യപത്രപസേ നീച കര്മണാനേന രാവണ। ജ്ഞാത്വാ വിരഹിതാം യോ മാം ചോരയിത്വാ പലായസേ
രാവണാ, നീ ഇത്ര ചീത്ത പ്രവൃത്തിയ്ക്ക് ലജ്ജിക്കില്ലേ? എന്നെ ഒറ്റയ്ക്കാണെന്ന് അറിഞ്ഞ്, കള്ളനുപോലെ അപഹരിച്ച് ഓടുമ്പോൾ.
ത്വയൈവ നൂനം ദുഷ്ടാത്മന് ഭീരുണാ ഹര്തുമിച്ഛതാ। മമാപവാഹിതോ ഭര്താ മൃഗരൂപേണ മായയാ
നീ തന്നെ, ദുഷ്ടഹൃദയനായ ഭീരു, എന്നെ അപഹരിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച്, കാളദാനമായ രൂപം ധരിച്ച്, എന്റെ ഭർത്താവിനെ വഞ്ചനയോടെ അകറ്റിയത്.
യോ ഹി മാമുദ്യതസ്ത്രാതും സോഽപ്യയം വിനിപാതിതഃ। ഗൃധ്രരാജഃ പുരാണോഽസൌ ശ്വശുരസ്യ സഖാ മമ
എന്നെ രക്ഷിക്കാൻ ശ്രമിച്ച ആ പഴയ ഗൃധ്രരാജാവും, എന്റെ ഭർത്താവിന്റെ സുഹൃത്തും, ഇപ്പോൾ വീണുപോയി.
പരമം ഖലു തേ വീര്യം ദൃശ്യതേ രാക്ഷസാധമ। വിശ്രാവ്യ നാമധേയം ഹി യുദ്ധേ നാസ്മി ജിതാ ത്വയാ
നിന്റെ ശക്തി ഇതാണ്, രാക്ഷസരിൽ ഏറ്റവും ചീത്തവനേ; പേരും വിളിച്ച്, യുദ്ധത്തിൽ എന്നെ ജയിച്ചില്ലല്ലോ.
ഈദൃശം ഗര്ഹിതം കര്മ കഥം കൃത്വാ ന ലജ്ജസേ। സ്ത്രിയാശ്ചാഹരണം നീച രഹിതേ ച പരസ്യ ച
ഇങ്ങനെ ഒരു നിന്ദ്യമായ പ്രവൃത്തി ചെയ്തിട്ടും, നീ ലജ്ജിക്കില്ലേ? മറ്റൊരാളുടെ ഭാര്യയെ ഒളിച്ചും, ചീത്തവനേ, അപഹരിച്ചപ്പോൾ.
കഥയിഷ്യന്തി ലോകേഷു പുരുഷാഃ കര്മ കുത്സിതമ്। സുനൃശംസമധര്മിഷ്ഠം തവ ശൌടീര്യമാനിനഃ
ലോകത്ത് മനുഷ്യർ നിന്റെ ഈ പ്രവൃത്തിയെ നിന്ദ്യവും ക്രൂരവും നീതിവിരുദ്ധവും എന്ന് പറയും, നീ എത്ര ധൈര്യശാലിയാണെന്ന് അവകാശപ്പെട്ടാലും.
ധിക് തേ ശൌര്യം ച സത്ത്വം ച യത്ത്വയാ കഥിതം തദാ। കുലാക്രോശകരം ലോകേ ധിക് തേ ചാരിത്രമീദൃശമ്
നിന്റെ ധൈര്യത്തിലും സ്വഭാവത്തിലും എനിക്ക് ലജ്ജയാണ്; ഇങ്ങനെയുള്ള പെരുമാറ്റം നിന്റെ കുടുംബത്തിന് അപമാനം മാത്രമേ ഉണ്ടാക്കൂ, നിന്റെ ഈ സ്വഭാവം നിന്ദനീയമാണ്.
കിം ശക്യം കര്തുമേവം ഹി യജ്ജവേനൈവ ധാവസി। മുഹൂര്തമപി തിഷ്ഠ ത്വം ന ജീവന് പ്രതിയാസ്യസി
നീ ഇങ്ങനെ വേഗത്തിൽ ഓടുമ്പോൾ എന്ത് ചെയ്യാൻ കഴിയൂ? ഒരു നിമിഷം പോലും നിന്നു കാണിക്കൂ, നീ ജീവനോടെ തിരികെ പോകാൻ കഴിയില്ല.
നഹി ചക്ഷുഃപഥം പ്രാപ്യ തയോഃ പാര്ഥിവപുത്രയോഃ। സസൈന്യോഽപി സമര്ഥസ്ത്വം മുഹൂര്തമപി ജീവിതുമ്
അവരായ രാജകുമാരന്മാരെ നേരിൽ കണ്ടാൽ നിന്റെ സൈന്യത്തോടുകൂടിയാലും നീ ഒരു നിമിഷം പോലും ജീവിക്കാൻ കഴിയില്ല.
ന ത്വം തയോഃ ശരസ്പര്ശം സോഢും ശക്തഃ കഥംചന। വനേ പ്രജ്വലിതസ്യേവ സ്പര്ശമഗ്നേര്വിഹംഗമഃ
അവരുടെ അമ്പുകളുടെ സ്പർശം നീ എങ്ങനെയും സഹിക്കാനാവില്ല, കാട്ടിൽ കത്തുന്ന തീയുടെ സ്പർശം പക്ഷിക്ക് എങ്ങനെ സഹിക്കാനാവില്ലയോ അതുപോലെ.
സാധു കൃത്വാഽഽത്മനഃ പഥ്യം സാധു മാം മുഞ്ച രാവണ। മത്പ്രധര്ഷണസംക്രുദ്ധോ ഭ്രാത്രാ സഹ പതിര്മമ
നിന്റെ ഭാവി ഭദ്രമാകാൻ വേണ്ടത് ചെയ്യൂ, രാവണാ, എന്നെ വിട്ടയക്കൂ. എന്നെ അപമാനിച്ചതിൽ എന്റെ ഭർത്താവും സഹോദരനും ചേർന്ന് കോപത്തോടെ നിന്നെ നശിപ്പിക്കും.
വിധാസ്യതി വിനാശായ ത്വം മാം യദി ന മുഞ്ചസി। യേന ത്വം വ്യവസായേന ബലാന്മാം ഹര്തുമിച്ഛസി
നീ എന്നെ വിട്ടയക്കാതെ ഇരിക്കുകയാണെങ്കിൽ, അതേ മനസ്സോടെ എന്നെ ബലാൽക്കാരം ചെയ്യാൻ ശ്രമിക്കുന്നതുകൊണ്ടുതന്നെ, അവൻ നിന്റെ നാശം ഉറപ്പാക്കും.
വ്യവസായസ്തു തേ നീച ഭവിഷ്യതി നിരര്ഥകഃ। നഹ്യഹം തമപശ്യന്തീ ഭര്താരം വിബുധോപമമ്
നിന്റെ ഈ തീരുമാനങ്ങൾ, ദുഷ്ടാ, ഫലപ്രദമാകില്ല; ദേവന്മാരോട് തുല്യനായ എന്റെ ഭർത്താവിനെ കാണാതെ ഞാൻ ശത്രുവിന്റെ അധീനതയിൽ ദീർഘകാലം ജീവിക്കാനാവില്ല.
ഉത്സഹേ ശത്രുവശഗാ പ്രാണാന് ധാരയിതും ചിരമ്। ന നൂനം ചാത്മനഃ ശ്രേയഃ പഥ്യം വാ സമവേക്ഷസേ
ശത്രുവിന്റെ പിടിയിൽ ഞാൻ ദീർഘകാലം ജീവിക്കാൻ കഴിയില്ല; നീ നിന്റെ ഭാവി ഭദ്രതയെ കുറിച്ച് ചിന്തിക്കുന്നില്ലെന്നത് ഉറപ്പാണ്.
മൃത്യുകാലേ യഥാ മര്ത്യോ വിപരീതാനി സേവതേ। മുമൂര്ഷൂണാം തു സര്വേഷാം യത് പഥ്യം തന്ന രോചതേ
മരണസമയത്ത് മനുഷ്യൻ ദോഷകരമായ കാര്യങ്ങളിലേയ്ക്ക് ആകർഷിക്കപ്പെടുന്നതുപോലെ, മരണം നേരിടുന്ന എല്ലാവർക്കും നല്ലത് ഇഷ്ടമാകാറില്ല.
പശ്യാമീഹ ഹി കണ്ഠേ ത്വാം കാലപാശാവപാശിതമ്। യഥാ ചാസ്മിന് ഭയസ്ഥാനേ ന ബിഭേഷി നിശാചര
നിന്റെ കഴുത്തിൽ മരണത്തിന്റെ കയ്പ് കെട്ടിയിരിക്കുന്നതിനെ ഞാൻ ഇവിടെ കാണുന്നു; ഇങ്ങനെയുള്ള ഭയങ്കര സാഹചര്യത്തിൽ പോലും നീ ഭയപ്പെടുന്നില്ല, രാത്രിവാസി.
വ്യക്തം ഹിരണ്മയാംസ്ത്വം ഹി സമ്പശ്യസി മഹീരുഹാന്। നദീം വൈതരണീം ഘോരാം രുധിരൌഘവിവാഹിനീമ്
നീ പൊന്നുപോലെയുള്ള വൃക്ഷങ്ങളും രക്തം ഒഴുകുന്ന ഭയങ്കരമായ വൈതരണി നദിയും വ്യക്തമായി കാണുന്നുണ്ട്.
ഖഡ്ഗപത്രവനം ചൈവ ഭീമം പശ്യസി രാവണ। തപ്തകാഞ്ചനപുഷ്പാം ച വൈദൂര്യപ്രവരച്ഛദാമ്
നീ ഭയാനകമായ വാൾപതാകകളുള്ള കാടും ചൂടുള്ള പൊന്നുപൂക്കളും വിലയേറിയ വൈഡൂര്യക്കല്ല് ഇട്ടിരിക്കുന്നതും കാണുന്നുവല്ലോ, രാവണാ.
ദ്രക്ഷ്യസേ ശാല്മലീം തീക്ഷ്ണാമായസൈഃ കണ്ടകൈശ്ചിതാമ്। നഹി ത്വമീദൃശം കൃത്വാ തസ്യാലീകം മഹാത്മനഃ
ഇരുമ്പ് മുളകുത്തിയ മൂർച്ചയുള്ള ശാൽമലി വൃക്ഷവും നീ കാണും; ആ മഹാത്മാവിനോടു ഇങ്ങനെയൊരു ദുഷ്കൃത്യം ചെയ്തതിന് നീ അതിന്റെ ഫലം ഒഴിവാക്കാൻ കഴിയില്ല.