അഹം തസ്യ പ്രഭാവജ്ഞോ ന യുദ്ധം തേന തേ ക്ഷമമ്। ബലിം വാ നമുചിം വാപി ഹന്യാദ്ധി രഘുനന്ദനഃ
അവന്റെ ശക്തി ഞാൻ അറിയുന്നു; അവനോടൊപ്പം യുദ്ധം ചെയ്യുന്നത് നിനക്കു യോജിച്ചതല്ല. രഘുവംശജനായ രാമൻ ബലിയും നമുചിയും പോലും കൊല്ലാൻ കഴിയും.
രണേ രാമേണ യുദ്ധസ്വ ക്ഷമാം വാ കുരു രാവണ। ന തേ രാമകഥാ കാര്യാ യദി മാം ദ്രഷ്ടുമിച്ഛസി
രാവണാ, നീ രാമനോടൊപ്പം യുദ്ധം ചെയ്യുകയോ, അല്ലെങ്കിൽ ക്ഷമ കാണിക്കുകയോ ചെയ്യുക. എന്നെ കാണാൻ ആഗ്രഹമുണ്ടെങ്കിൽ രാമനെക്കുറിച്ച് പറയേണ്ടതില്ല.
ബഹവഃ സാധവോ ലോകേ യുക്താ ധര്മമനുഷ്ഠിതാഃ। പരേഷാമപരാധേന വിനഷ്ടാഃ സപരിച്ഛദാഃ
ലോകത്തിൽ ധർമ്മത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്ന ധാർമ്മികരായ അനേകം നല്ല ആളുകളും, മറ്റുള്ളവരുടെ പാപം കൊണ്ടു തന്നെ, കുടുംബസമേതം നശിച്ചുപോയിട്ടുണ്ട്.
സോഽഹം പരാപരാധേന വിനശേയം നിശാചര। കുരു യത് തേ ക്ഷമം തത്ത്വമഹം ത്വാം നാനുയാമി വൈ
അങ്ങനെ, മറ്റൊരാളുടെ പാപം കൊണ്ടു ഞാൻ പോലും നശിക്കാം, രാത്രിയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നവനേ. നിനക്കു യോജിക്കുന്നതു ചെയ്യുക; ഞാൻ നിന്നെ അനുഗമിക്കില്ല.
രാമശ്ച ഹി മഹാതേജാ മഹാസത്ത്വോ മഹാബലഃ। അപി രാക്ഷസലോകസ്യ ഭവേദന്തകരോഽപി ഹി
രാമൻ മഹത്തായ തേജസ്സും ധൈര്യവും ശക്തിയും ഉള്ളവനാണ്; അവൻ റാക്ഷസലോകത്തേയും സംഹരിക്കാൻ കഴിയുന്നവനാണ്.
യദി ശൂര്പണഖാഹേതോര്ജനസ്ഥാനഗതഃ ഖരഃ। അതിവൃത്തോ ഹതഃ പൂര്വം രാമേണാക്ലിഷ്ടകര്മണാ। അത്ര ബ്രൂഹി യഥാതത്ത്വം കോ രാമസ്യ വ്യതിക്രമഃ
ശൂര്പണഖയുടെ കാരണത്താൽ ഖരൻ ജനസ്ഥാനത്തിൽ ചെന്നു അതിക്രമം കാണിച്ചപ്പോൾ, രാമൻ എളുപ്പത്തിൽ അവനെ കൊല്ലുകയുണ്ടായി. അപ്പോൾ രാമനിൽ എന്താണ് കുറ്റം എന്ന് നീ സത്യമായി പറ.
ഇദം വചോ ബന്ധുഹിതാര്ഥിനാ മയാ യഥോച്യമാനം യദി നാഭിപത്സ്യസേ। സബാന്ധവസ്ത്യക്ഷ്യസി ജീവിതം രണേ ഹതോഽദ്യ രാമേണ ശരൈരജിഹ്മഗൈഃ
ബന്ധുക്കളുടെയും നിന്റെ ഭാവുകത്വത്തിനായി ഞാൻ പറഞ്ഞ ഈ വാക്കുകൾ നീ അംഗീകരിക്കാതിരിക്കുകയാണെങ്കിൽ, നീയും നിന്റെ ബന്ധുക്കളും ഇന്നത്തെ യുദ്ധത്തിൽ രാമന്റെ നേരായ അമ്പുകളിൽ കൊല്ലപ്പെടും.
thumb|ചത്വാരിംശഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ അരണ്യകാണ്ഡേ ചത്വാരിംശഃ സര്ഗഃ ॥൩-
ശ്രീമദ് വാൽമീകി രാമായണത്തിലെ അരണ്യകാണ്ഡത്തിലെ നാല്പത്താം സർഗം കേൾക്കട്ടെ.
മാരീചസ്യ തു തദ് വാക്യം ക്ഷമം യുക്തം ച രാവണഃ। ഉക്തോ ന പ്രതിജഗ്രാഹ മര്തുകാമ ഇവൌഷധമ്
മാരീചൻ പറഞ്ഞത് യുക്തിയും ഉചിതവുമായിരുന്നു എങ്കിലും, മരണത്തെ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ മരുന്ന് നിരസിക്കുന്നതുപോലെ രാവണൻ അതു സ്വീകരിച്ചില്ല.
തം പഥ്യഹിതവക്താരം മാരീചം രാക്ഷസാധിപഃ। അബ്രവീത് പരുഷം വാക്യമയുക്തം കാലചോദിതഃ
ഹിതവും ഉചിതവുമായ ഉപദേശം പറഞ്ഞ മാരീചനോടു, വിധിയുടെ പ്രേരണയാൽ റാക്ഷസാധിപൻ രാവണൻ കടുപ്പമുള്ളതും യുക്തിയില്ലാത്തതുമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
ദുഷ്കുലൈതദയുക്താര്ഥം മാരീച മയി കഥ്യതേ। വാക്യം നിഷ്ഫലമത്യര്ഥം ബീജമുപ്തമിവോഷരേ
മാരീചാ, നീ എന്നോട് പറഞ്ഞ ഈ വാക്കുകൾ അർത്ഥശൂന്യവും അനാവശ്യവുമാണ്. ദുഷ്പ്രഭവനായ ഒരാളിൽ നിന്നുള്ള ഈ ഉപദേശം നിർഫലമാണ്, ഉണങ്ങിയ നിലത്തുള്ള വിത്തുപോലെ.
ത്വദ്വാക്യൈര്ന തു മാം ശക്യം ഭേത്തും രാമസ്യ സംയുഗേ। മൂര്ഖസ്യ പാപശീലസ്യ മാനുഷസ്യ വിശേഷതഃ
നിന്റെ വാക്കുകൾ കൊണ്ട് എന്നെ രാമനോടുള്ള യുദ്ധത്തിൽ തകർക്കാൻ കഴിയില്ല, പ്രത്യേകിച്ച് അവൻ ഒരു മണ്ടനും പാപപരനും മനുഷ്യനുമാകയാൽ.
യസ്ത്യക്ത്വാ സുഹൃദോ രാജ്യം മാതരം പിതരം തഥാ। സ്ത്രീവാക്യം പ്രാകൃതം ശ്രുത്വാ വനമേകപദേ ഗതഃ
സുഹൃത്തുക്കളെയും രാജ്യത്തെയും അമ്മയെയും അച്ഛനെയും ഉപേക്ഷിച്ച് ഒരു സ്ത്രീയുടെ സാധാരണ വാക്കുകൾ കേട്ട് ഒരുവൻ ഒരൊറ്റയടിയിൽ കാടിലേക്ക് പോയവനാണ്.
അവശ്യം തു മയാ തസ്യ സംയുഗേ ഖരഘാതിനഃ। പ്രാണൈഃ പ്രിയതരാ സീതാ ഹര്തവ്യാ തവ സംനിധൌ
ഖരനെ കൊല്ലുന്നവനുമായുള്ള യുദ്ധത്തിൽ അവനേക്കാൾ പ്രാണനേക്കാൾ പ്രിയമായ സീതയെ ഞാൻ നിന്റെ സാന്നിധ്യത്തിൽ പിടിച്ചുപറിക്കേണ്ടതാണു.
ഏവം മേ നിശ്ചിതാ ബുദ്ധിര്ഹൃദി മാരീച വിദ്യതേ। ന വ്യാവര്തയിതും ശക്യാ സേന്ദ്രൈരപി സുരാസുരൈഃ
മാരീചാ, എന്റെ മനസ്സിൽ ഇങ്ങനെ ഉറച്ച തീരുമാനമാണ്. ഇതു ദേവന്മാരോ അസുരന്മാരോ ഇന്ദ്രനോടൊപ്പം ചേർന്നാലും മാറ്റാൻ കഴിയില്ല.
ദോഷം ഗുണം വാ സമ്പൃഷ്ടസ്ത്വമേവം വക്തുമര്ഹസി। അപായം വാ ഉപായം വാ കാര്യസ്യാസ്യ വിനിശ്ചയേ
ദോഷവും ഗുണവും, അപകടവും അവസരവും, ഈ കാര്യത്തിൽ ചോദിക്കുമ്പോൾ നീ ഇങ്ങനെ തന്നെ പറയേണ്ടതാണ്.
സമ്പൃഷ്ടേന തു വക്തവ്യം സചിവേന വിപശ്ചിതാ। ഉദ്യതാഞ്ജലിനാ രാജ്ഞോ യ ഇച്ഛേദ് ഭൂതിമാത്മനഃ
ചതുരനായ മന്ത്രിക്ക് രാജാവിനോട് ചേർത്ത് കൈകൂപ്പി, തന്റെ ഭാവി ഭദ്രത ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ ചോദിച്ചാൽ ഉചിതമായി സംസാരിക്കണം.
വാക്യമപ്രതികൂലം തു മൃദുപൂര്വം ശുഭം ഹിതമ്। ഉപചാരേണ വക്തവ്യോ യുക്തം ച വസുധാധിപഃ
പ്രതികൂലമല്ലാത്തതും, മൃദുവും, ശുഭവും, ഹിതകരവുമായ വാക്കുകൾ ഉചിതമായ മാന്യതയോടെ ഭൂപാലനോടു പറയണം.
സാവമര്ദം തു യദ്വാക്യമഥവാ ഹിതമുച്യതേ। നാഭിനന്ദേത തദ് രാജാ മാനാര്ഥീ മാനവര്ജിതമ്
കഠിനമായോ, ഹിതകരമായോ, എന്നാൽ മാന്യതയില്ലാത്ത വാക്കുകൾ പറഞ്ഞാൽ, മാനത്തെ വിലമതിക്കുന്ന രാജാവ് അതു അംഗീകരിക്കരുത്.
പഞ്ച രൂപാണി രാജാനോ ധാരയന്ത്യമിതൌജസഃ। അഗ്നേരിന്ദ്രസ്യ സോമസ്യ യമസ്യ വരുണസ്യ ച
അപരിമിതമായ ശക്തിയുള്ള രാജാക്കന്മാർ അഗ്നി, ഇന്ദ്രൻ, സോമൻ, യമൻ, വരുണൻ എന്നിങ്ങനെ അഞ്ചു രൂപങ്ങൾ ധരിക്കുന്നു.
ഔഷ്ണ്യം തഥാ വിക്രമം ച സൌമ്യം ദണ്ഡം പ്രസന്നതാമ്। ധാരയന്തി മഹാത്മാനോ രാജാനഃ ക്ഷണദാചര
രാത്രിചാരാ, മഹാത്മാക്കളായ രാജാക്കന്മാർ അഗ്നിയുടെ ചൂടും, ഇന്ദ്രന്റെ വീര്യവും, സോമന്റെ സൗമ്യതയും, യമന്റെ ശിക്ഷയും, വരുണന്റെ ദയയും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.
തസ്മാത് സര്വാസ്വവസ്ഥാസു മാന്യാഃ പൂജ്യാശ്ച നിത്യദാ। ത്വം തു ധര്മമവിജ്ഞായ കേവലം മോഹമാശ്രിതഃ
അതിനാൽ എല്ലാ സാഹചര്യങ്ങളിലും അവരെ എപ്പോഴും ആദരിക്കാനും വന്ദിക്കാനും വേണം; നീയോ, ധർമ്മം അറിയാതെ മായയിൽ പെട്ടിരിക്കുന്നു.
അഭ്യാഗതം തു ദൌരാത്മ്യാത് പരുഷം വദസീദൃശമ്। ഗുണദോഷൌ ന പൃച്ഛാമി ക്ഷേമം ചാത്മനി രാക്ഷസ
ദുഷ്ടത കൊണ്ട് നീ വന്നവനോട് ഇങ്ങനെ കഠിനമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു. ഗുണദോഷങ്ങൾക്കോ നിന്റെ ഭദ്രതയ്ക്കോ ഞാൻ ഇനി ചോദിക്കേണ്ടതില്ല, രാക്ഷസാ.
മയോക്തമപി ചൈതാവത് ത്വാം പ്രത്യമിതവിക്രമ। അസ്മിംസ്തു സ ഭവാന് കൃത്യേ സാഹായ്യം കര്തുമര്ഹസി
എല്ലാം ഞാൻ നിന്നോട് പറഞ്ഞിട്ടും, നിയന്ത്രിതശക്തിയുള്ളവനേ, ഈ കാര്യത്തിൽ നീ എന്നെ സഹായിക്കേണ്ടതാണ്.
ശൃണു തത്കര്മ സാഹായ്യേ യത്കാര്യം വചനാന്മമ। സൌവര്ണസ്ത്വം മൃഗോ ഭൂത്വാ ചിത്രോ രജതബിന്ദുഭിഃ
എന്റെ വാക്ക് കേൾക്കു, സഹായത്തിനായി ചെയ്യേണ്ടത് ഇതാണ്: നീ പൊന്നുപോലുള്ള, വെള്ളിപ്പുള്ളികളുള്ള ഒരു മൃഗമായി മാറണം.
ആശ്രമേ തസ്യ രാമസ്യ സീതായാഃ പ്രമുഖേ ചര। പ്രലോഭയിത്വാ വൈദേഹീം യഥേഷ്ടം ഗന്തുമര്ഹസി
രാമന്റെ ആശ്രമത്തിൽ സീതയുടെ മുന്നിൽ നീ സഞ്ചരിക്കണം; വൈദേഹിയെ ആകർഷിച്ച ശേഷം ഇഷ്ടംപോലെ നീ പോകാവുന്നതാണ്.
ത്വാം ഹി മായാമയം ദൃഷ്ട്വാ കാഞ്ചനം ജാതവിസ്മയാ। ആനയൈനമിതി ക്ഷിപ്രം രാമം വക്ഷ്യതി മൈഥിലീ
മായാമയമായ പൊന്നുപോലുള്ള നിന്നെ കണ്ടാൽ, സീതയ്ക്ക് അത്ഭുതം തോന്നി ഉടൻ രാമനോട് 'ഇത് എനിക്ക് കൊണ്ടുവരിക' എന്ന് പറയും.
അപക്രാന്തേ ച കാകുത്സ്ഥേ ദൂരം ഗത്വാപ്യുദാഹര। ഹാ സീതേ ലക്ഷ്മണേത്യേവം രാമവാക്യാനുരൂപകമ്
കാകുത്ഥ്സൻ ദൂരത്തേക്ക് പോയാൽ, നീ രാമന്റെ ശബ്ദം അനുകരിച്ച് 'ഹാ സീതേ, ലക്ഷ്മണാ' എന്ന് വിളിക്കണം.
തച്ഛ്രുത്വാ രാമപദവീം സീതയാ ച പ്രചോദിതഃ। അനുഗച്ഛതി സമ്ഭ്രാന്തഃ സൌമിത്രിരപി സൌഹൃദാത്
അത് കേട്ടു, സീതയുടെ പ്രേരണയോടെ സൗമിത്രിയും സ്നേഹത്താൽ ഉത്സുകനായി രാമന്റെ വഴിയെ പിന്തുടർന്നു.
അപക്രാന്തേ ച കാകുത്സ്ഥേ ലക്ഷ്മണേ ച യഥാസുഖമ്। ആഹരിഷ്യാമി വൈദേഹീം സഹസ്രാക്ഷഃ ശചീമിവ
കാകുത്സ്ഥനും ലക്ഷ്മണനും അകന്നു പോയാൽ, ഞാൻ എളുപ്പത്തിൽ വൈദേഹിയെ പിടിച്ചെടുക്കും, എങ്ങിനെ ഇന്ദ്രൻ ശചിയെ സ്വന്തമാക്കിയതുപോലെ.