ദുര്ജയഃ കരവീരാക്ഷഃ പരുഷഃ കാലകാര്മുകഃ। ഹേമമാലീ മഹാമാലീ സര്പാസ്യോ രുധിരാശനഃ
ജയിക്കാൻ കഴിയാത്ത കരവീരാക്ഷൻ, കടുത്ത പരുഷൻ, കാലകാർമുഖൻ, ഹേമമാലി, മഹാമാലി, സർപ്പാസ്യൻ, രുദിരാശനൻ—
ദ്വാദശൈതേ മഹാവീര്യാ ബലാധ്യക്ഷാഃ സസൈനികാഃ। രാമമേവാഭ്യധാവന്ത വിസൃജന്തഃ ശരോത്തമാന്
ഈ മഹാശക്തിയുള്ള പന്ത്രണ്ടു സൈന്യാധ്യക്ഷന്മാർ സൈന്യങ്ങളോടൊപ്പം രാമനെതിരെ ഉത്തമമായ അമ്പുകൾ പ്രയോഗിച്ചു ആക്രമിച്ചു.
തതഃ പാവകസംകാശൈര്ഹേമവജ്രവിഭൂഷിതൈഃ। ജഘാന ശേഷം തേജസ്വീ തസ്യ സൈന്യസ്യ സായകൈഃ
അതിനുശേഷം, അഗ്നിപോലുള്ള, പൊന്നും വജ്രവും അലങ്കരിച്ച അമ്പുകൾകൊണ്ട് രാമൻ അവശേഷിച്ച സൈന്യത്തെയും സംഹരിച്ചു.
തേ രുക്മപുങ്ഖാ വിശിഖാഃ സധൂമാ ഇവ പാവകാഃ। നിജഘ്നുസ്താനി രക്ഷാംസി വജ്രാ ഇവ മഹാദ്രുമാന്
പൊൻപൊക്കുകൾ ഉള്ള ആ അമ്പുകൾ പുകയുള്ള അഗ്നിപോലെ ജ്വലിച്ചു; വജ്രം വലിയ വൃക്ഷങ്ങളെ വീഴ്ത്തുന്നതുപോലെ അവ അമ്പുകൾ രാക്ഷസന്മാരെ സംഹരിച്ചു.
രക്ഷസാം തു ശതം രാമഃ ശതേനൈകേന കിര്ണനാ। സഹസ്രം തു സഹസ്രേണ ജഘാന രണമൂര്ധനി
രാമൻ നൂറ് രാക്ഷസന്മാരെ നൂറ് അമ്പുകൾകൊണ്ടും, ആയിരം പേരെ ആയിരം അമ്പുകൾകൊണ്ടും യുദ്ധഭൂമിയിൽ വീഴ്ത്തി.
തൈര്ഭിന്നവര്മാഭരണാശ്ഛിന്നഭിന്നശരാസനാഃ। നിപേതുഃ ശോണിതാദിഗ്ധാ ധരണ്യാം രജനീചരാഃ
അവർക്ക് കാവചവും അലങ്കാരങ്ങളും തകർന്നു, വില്ലുകൾ ഒടിഞ്ഞു, രക്തത്തിൽ മുക്കിയ രാത്രിചരന്മാർ ഭൂമിയിൽ വീണു.
തൈര്മുക്തകേശൈഃ സമരേ പതിതൈഃ ശോണിതോക്ഷിതൈഃ। വിസ്തീര്ണാ വസുധാ കൃത്സ്നാ മഹാവേദിഃ കുശൈരിവ
യുദ്ധഭൂമിയിൽ വീണു രക്തത്തിൽ നനഞ്ഞു മുടി അഴിച്ചുപോയവരുടെ ശരീരങ്ങൾ കൊണ്ട് ഭൂമി മുഴുവൻ ഒരു വലിയ യാഗവേദിയെ പോലെ പച്ചപുല്ലുകൊണ്ട് മൂടിയതുപോലെ ആകുകയായിരുന്നു.
തത്ക്ഷണേ തു മഹാഘോരം വനം നിഹതരാക്ഷസമ്। ബഭൂവ നിരയപ്രഖ്യം മാംസശോണിതകര്ദമമ്
അന്നേരം ആ കാടിൽ വീണു കിടക്കുന്ന രാക്ഷസന്മാരാൽ അതി ഭയാനകമായ ഒരു ദൃശ്യമായി, മാംസം രക്തം എന്നിവ കൊണ്ട് ചെളിയായ്, നരകത്തെപ്പോലെയുള്ളതായി മാറി.
ചതുര്ദശസഹസ്രാണി രക്ഷസാം ഭീമകര്മണാമ്। ഹതാന്യേകേന രാമേണ മാനുഷേണ പദാതിനാ
ഭയങ്കരമായ പ്രവൃത്തികൾ ചെയ്ത പതിനാലായിരം രാക്ഷസന്മാരെ ഒരേ ഒരാൾ, കാലിൽ നിന്നു പോരാടിയ രാമൻ, വധിച്ചു.
തസ്യ സൈന്യസ്യ സര്വസ്യ ഖരഃ ശേഷോ മഹാരഥഃ। രാക്ഷസസ്ത്രിശിരാശ്ചൈവ രാമശ്ച രിപുസൂദനഃ
ആ സൈന്യത്തിൽ നിന്ന് വലിയ രഥീയനായ ഖരനും, രാക്ഷസനായ ത്രിശിരസ്സും, ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്ന രാമനും മാത്രമേ ശേഷിച്ചിരുന്നുള്ളൂ.
ശേഷാ ഹതാ മഹാവീര്യാ രാക്ഷസാ രണമൂര്ധനി। ഘോരാ ദുര്വിഷഹാഃ സര്വേ ലക്ഷ്മണസ്യാഗ്രജേന തേ
മറ്റുള്ളവരായ മഹാവീര്യശാലികളായ ഭയങ്കരരും അതിജീവിക്കാൻ കഴിയാത്തവരുമായ എല്ലാ രാക്ഷസന്മാരെയും ലക്ഷ്മണന്റെ മൂത്ത സഹോദരനായ രാമൻ യുദ്ധഭൂമിയിൽ വധിച്ചു.
തതസ്തു തദ്ഭീമബലം മഹാഹവേ സമീക്ഷ്യ രാമേണ ഹതം ബലീയസാ। രഥേന രാമം മഹതാ ഖരസ്തതഃ സമാസസാദേന്ദ്ര ഇവോദ്യതാശനിഃ
പിന്നീട്, മഹാസമരത്തിൽ രാമൻ തന്റെ ഭയങ്കരമായ സൈന്യം മുഴുവൻ സംഹരിച്ചതു കണ്ട ഖരൻ, വലിയ രഥത്തിൽ കയറി, ഉഗ്രവജ്രം ഉയർത്തിയ ഇന്ദ്രനെപ്പോലെ രാമനോടു നേരെ എത്തി.
thumb|സപ്തവിംശഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ അരണ്യകാണ്ഡേ സപ്തവിംശഃ സര്ഗഃ ॥൩-
ശ്രീമദ്-വാൽമീകി രാമായണത്തിൽ അരണ്യകാണ്ഡത്തിലെ ഇരുപത്തിയേഴാമത്തെ സർഗ്ഗം കേൾക്കുക.
ഖരം തു രാമാഭിമുഖം പ്രയാന്തം വാഹിനീപതിഃ। രാക്ഷസസ്ത്രിശിരാ നാമ സംനിപത്യേദമബ്രവീത്
ഖരൻ രാമനോടു നേരെ മുന്നേറുമ്പോൾ, സൈന്യാധിപനായ ത്രിശിരസ് എന്ന രാക്ഷസൻ അവനെ നേരിട്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
മാം നിയോജയ വിക്രാന്തം ത്വം നിവര്തസ്വ സാഹസാത്। പശ്യ രാമം മഹാബാഹും സംയുഗേ വിനിപാതിതമ്
നീ എനിക്ക് ഈ ദൗത്യം ഏൽപ്പിക്കൂ, ഞാൻ ധൈര്യശാലിയാണ്; നീ ഈ ആവേശം ഉപേക്ഷിച്ച് പിന്മാറുക. യുദ്ധത്തിൽ വീണു കിടക്കുന്ന ബലവാനായ രാമനെ നോക്കൂ.
പ്രതിജാനാമി തേ സത്യമായുധം ചാഹമാലഭേ। യഥാ രാമം വധിഷ്യാമി വധാര്ഹം സര്വരക്ഷസാമ്
ഞാൻ സത്യമായി വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, ആയുധം എടുത്തിരിക്കുന്നു; എല്ലാ രാക്ഷസന്മാരിലും മരണയോഗ്യനായ രാമനെ ഞാൻ കൊല്ലും.
അഹം വാസ്യ രണേ മൃത്യുരേഷ വാ സമരേ മമ। വിനിവര്ത്യ രണോത്സാഹം മുഹൂര്തം പ്രാശ്നികോ ഭവ
യുദ്ധത്തിൽ ഞാൻ അവനു മരണമായിരിക്കും, അല്ലെങ്കിൽ അവൻ എനിക്ക്; കുറച്ചു നേരം നീ യുദ്ധാഗ്രഹം വിട്ട് സാക്ഷിയായിരിക്കുക.
പ്രഹൃഷ്ടോ വാ ഹതേ രാമേ ജനസ്ഥാനം പ്രയാസ്യസി। മയി വാ നിഹതേ രാമം സംയുഗായ പ്രയാസ്യസി
രാമൻ കൊല്ലപ്പെടുകയാണെങ്കിൽ സന്തോഷത്തോടെ നീ ജനസ്ഥാനത്തിലേക്ക് മടങ്ങും; അല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ കൊല്ലപ്പെടുകയാണെങ്കിൽ നീ രാമനോട് യുദ്ധിക്കാൻ പോകും.
ഖരസ്ത്രിശിരസാ തേന മൃത്യുലോഭാത് പ്രസാദിതഃ। ഗച്ഛ യുധ്യേത്യനുജ്ഞാതോ രാഘവാഭിമുഖോ യയൌ
മരണാശയത്തിൽ ത്രിശിരസ് പറഞ്ഞതിൽ ഖരൻ സമ്മതിച്ചു: 'പോവൂ, യുദ്ധം ചെയ്യൂ' എന്ന് അനുമതി നൽകി, ത്രിശിരസ് രാമനോടു നേരെ പുറപ്പെട്ടു.
ത്രിശിരാസ്തു രഥേനൈവ വാജിയുക്തേന ഭാസ്വതാ। അഭ്യദ്രവദ് രണേ രാമം ത്രിശൃങ്ഗ ഇവ പര്വതഃ
തേജസ്സുള്ള കുതിരകൾ കയറ്റിയ പ്രകാശമുള്ള രഥത്തിൽ കയറി, ത്രിശിരസ് യുദ്ധഭൂമിയിൽ മൂന്നുമുകളുള്ള ഒരു പർവ്വതത്തെപ്പോലെ രാമനോടു നേരെ പാഞ്ഞു.
ശരധാരാസമൂഹാന് സ മഹാമേഘ ഇവോത്സൃജന്। വ്യസൃജത് സദൃശം നാദം ജലാര്ദ്രസ്യേവ ദുന്ദുഭേഃ
വലിയ മേഘം പോലെ അമ്പുകളുടെ പ്രവാഹം വിട്ടു, വെള്ളത്തിൽ നനഞ്ഞ മൃദംഗത്തിന്റെ ശബ്ദംപോലുള്ള ഒരു ഗംഭീരനാദം ഉണ്ടാക്കി.
ആഗച്ഛന്തം ത്രിശിരസം രാക്ഷസം പ്രേക്ഷ്യ രാഘവഃ। ധനുഷാ പ്രതിജഗ്രാഹ വിധുന്വന് സായകാന് ശിതാന്
ത്രിശിരസ് എന്ന രാക്ഷസൻ അടുത്തുവരുന്നത് കണ്ട രാമൻ, വില്ലെടുത്ത് കുത്തിയ അമ്പുകൾ അലയിച്ചു, അവനെ നേരിട്ടു സ്വീകരിച്ചു.
സ സമ്പ്രഹാരസ്തുമുലോ രാമത്രിശിരസോസ്തദാ। സമ്ബഭൂവാതിബലിനോഃ സിംഹകുഞ്ജരയോരിവ
അപ്പോൾ രാമനും ത്രിശിരസ്സും തമ്മിൽ അതിശക്തരായ രണ്ടു പേരുടെ പോരായ്മ, സിംഹവും ആനയും തമ്മിലുള്ള പോരായ്മപോലെ, ഭയങ്കരമായ ഒരു ഏറ്റുമുട്ടലായി.
തതസ്ത്രിശിരസാ ബാണൈര്ലലാടേ താഡിതസ്ത്രിഭിഃ। അമര്ഷീ കുപിതോ രാമഃ സംരബ്ധ ഇദമബ്രവീത്
തുടർന്ന്, ത്രിശിരസ് മൂന്ന് അമ്പുകൾ കൊണ്ട് രാമന്റെ നെറ്റിയിൽ അടി നൽകിയപ്പോൾ, രോഷവും ക്രോധവും നിറഞ്ഞ രാമൻ ഉഗ്രതയോടെ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
അഹോ വിക്രമശൂരസ്യ രാക്ഷസസ്യേദൃശം ബലമ്। പുഷ്പൈരിവ ശരൈര്യോഽഹം ലലാടേഽസ്മി പരിക്ഷതഃ
അയ്യോ, ഈ വീരനായ രാക്ഷസന് എത്ര വലിയ ശക്തിയാണുള്ളത്! അവന്റെ അമ്പുകൾ കൊണ്ട് എന്റെ നെറ്റിയിൽ പുഷ്പങ്ങൾ പോലെ തന്നെ വേദനയുണ്ടായി.
മമാപി പ്രതിഗൃഹ്ണീഷ്വ ശരാംശ്ചാപഗുണാച്ച്യുതാന്। ഏവമുക്ത്വാ സുസംരബ്ധഃ ശരാനാശീവിഷോപമാന്
എന്റെ വില്ലിൽ നിന്നു വിടുവിച്ച ഈ അമ്പുകളും നീ സ്വീകരിക്കണം. ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, അതിയായ കോപത്തോടെ, പാമ്പുപോലെ ഭയങ്കരമായ അമ്പുകൾ അവൻ എടുത്തു.
ത്രിശിരോവക്ഷസി ക്രുദ്ധോ നിജഘാന ചതുര്ദശ। ചതുര്ഭിസ്തുരഗാനസ്യ ശരൈഃ സംനതപര്വഭിഃ
കോപത്തോടെ, അവൻ ത്രിശിരസിന്റെ നെഞ്ചിൽ പതിനാലു അമ്പുകൾ എറിഞ്ഞു; അതോടൊപ്പം നാലു മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകൾ കൊണ്ട് അവന്റെ കുതിരകളെയും വെട്ടി.
ന്യപാതയത തേജസ്വീ ചതുരസ്തസ്യ വാജിനഃ। അഷ്ടഭിഃ സായകൈഃ സൂതം രഥോപസ്ഥേ ന്യപാതയത്
ശക്തശാലിയായ രാമൻ അവന്റെ നാലു കുതിരകളെയും വീഴ്ത്തി; എട്ടു അമ്പുകൾ കൊണ്ട് രഥത്തിലെ സാരഥിയെയും താഴെ വീഴ്ത്തി.
രാമശ്ചിച്ഛേദ ബാണേന ധ്വജം ചാസ്യ സമുച്ഛ്രിതമ്। തതോ ഹതരഥാത് തസ്മാദുത്പതന്തം നിശാചരമ്
രാമൻ ഒരു അമ്പുകൊണ്ട് അവന്റെ ഉയർത്തിയ പതാകയും വെട്ടി; അതിനുശേഷം, രഥം തകർന്നതോടെ, ആ നിശാചരൻ അതിൽ നിന്ന് ചാടിപ്പോയപ്പോൾ—
ചിച്ഛേദ രാമസ്തം ബാണൈര്ഹൃദയേ സോഽഭവജ്ജഡഃ। സായകൈശ്ചാപ്രമേയാത്മാ സാമര്ഷസ്തസ്യ രക്ഷസഃ
രാമൻ അമ്പുകൾ കൊണ്ട് അവന്റെ ഹൃദയത്തിൽ വെട്ടി, അവൻ ബോധംകെട്ടുപോയി; അതിനുശേഷം, അതിയായ ആത്മാവോടെ, രാമൻ കൂടുതൽ അമ്പുകൾ കൊണ്ട് ആ രാക്ഷസനെ തുളച്ചു.