സ വിദ്ധോ ന്യസ്യ വൈദേഹീം ശൂലമുദ്യമ്യ രാക്ഷസഃ। അഭ്യദ്രവത് സുസംക്രുദ്ധസ്തദാ രാമം സലക്ഷ്മണമ്
വിരാധൻ വെട്ടേറ്റു, വൈദേഹിയെ നിലത്ത് വെച്ച്, കോപത്തോടെ കുന്തം ഉയർത്തി, രാമനും ലക്ഷ്മണനും നേരെ ഉഗ്രതയോടെ ഓടി.
സ വിനദ്യ മഹാനാദം ശൂലം ശക്രധ്വജോപമമ്। പ്രഗൃഹ്യാശോഭത തദാ വ്യാത്താനന ഇവാന്തകഃ
വലിയ ശബ്ദത്തിൽ മുഴങ്ങിക്കൊണ്ട്, ഇന്ദ്രന്റെ കൊടിപോലുള്ള കുന്തം പിടിച്ച്, അവൻ അന്നേരം, വായ് തുറന്ന്, യമനെപ്പോലെ ഭയാനകമായി തിളങ്ങി.
അഥ തൌ ഭ്രാതരൌ ദീപ്തം ശരവര്ഷം വവര്ഷതുഃ। വിരാധേ രാക്ഷസേ തസ്മിന് കാലാന്തകയമോപമേ
അപ്പോൾ ആ ഇരുവരും സഹോദരന്മാർ അത്യന്തം കനലുപരിപൂരിതമായ അമ്പുകളുടെ മഴ ആ വിരാധനെന്ന രാക്ഷസന്റെ മേൽ പെയ്യിച്ചു. അവൻ കാലാന്തകന്റെ പോലെ ഭയാനകനായിരുന്നു.
സ പ്രഹസ്യ മഹാരൌദ്രഃ സ്ഥിത്വാജൃമ്ഭത രാക്ഷസഃ। ജൃമ്ഭമാണസ്യ തേ ബാണാഃ കായാന്നിഷ്പേതുരാശുഗാഃ
അവൻ അത്യന്തം ക്രൂരനായ രാക്ഷസൻ ചിരിച്ചു, ഉറച്ചുനിന്നു, വലിയൊരു വായുവെട്ടി. അവൻ അങ്ങനെ വായുവെട്ടുമ്പോൾ ആ വേഗമുള്ള അമ്പുകൾ അവന്റെ ശരീരത്തിൽ നിന്നു പുറത്തു വീണു.
സ്പര്ശാത് തു വരദാനേന പ്രാണാന് സംരോധ്യ രാക്ഷസഃ। വിരാധഃ ശൂലമുദ്യമ്യ രാഘവാവഭ്യധാവത
അമ്പുകൾ സ്പർശിച്ചിട്ടും ലഭിച്ച വരത്തിന്റെ ശക്തിയാൽ ജീവൻ തടഞ്ഞ്, വിരാധൻ വലിയൊരു കുന്തം ഉയർത്തി രാഘവന്മാരുടെ നേരെ ചാർജ്ജ് ചെയ്തു.
തച്ഛൂലം വജ്രസംകാശം ഗഗനേ ജ്വലനോപമമ്। ദ്വാഭ്യാം ശരാഭ്യാം ചിച്ഛേദ രാമഃ ശസ്ത്രഭൃതാം വരഃ
ആ കുന്തം ആകാശത്ത് മിന്നുന്ന വജ്രംപോലെയും തീപോലെയും ദഹിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. ആയുധങ്ങളിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള രാമൻ രണ്ട് അമ്പുകൾകൊണ്ട് അതിനെ തല്ലിക്കളഞ്ഞു.
തദ് രാമവിശിഖൈശ്ഛിന്നം ശൂലം തസ്യാപതദ് ഭുവി। പപാതാശനിനാ ഛിന്നം മേരോരിവ ശിലാതലമ്
രാമന്റെ അമ്പുകൾകൊണ്ട് വെട്ടിയ ആ കുന്തം നിലത്തേക്ക് വീണു. അത് വജ്രംകൊണ്ട് തകർന്ന മേരുപർവതത്തിലെ കല്ലുപോലെ ഇടിച്ചുവീണു.
തൌ ഖഡ്ഗൌ ക്ഷിപ്രമുദ്യമ്യ കൃഷ്ണസര്പാവിവോദ്യതൌ। തൂര്ണമാപേതതുസ്തസ്യ തദാ പ്രഹരതാം ബലാത്
അപ്പോൾ ഇരുവരും വേഗത്തിൽ കത്തികൾ ഉയർത്തി, കറുത്ത പാമ്പുകൾപോലെ മിന്നിച്ചു, ശക്തിയോടെ അവനെ അടിക്കാൻ ഓടിച്ചേർന്നു.
സ വധ്യമാനഃ സുഭൃശം ഭുജാഭ്യാം പരിഗൃഹ്യ തൌ। അപ്രകമ്പ്യൌ നരവ്യാഘ്രൌ രൌദ്രഃ പ്രസ്ഥാതുമൈച്ഛത
അവനെ ശക്തിയായി അടിച്ചിട്ടും, ആ ഭയങ്കരനായ രാക്ഷസൻ അവരെ ഇരുവരെയും തന്റെ കൈകളാൽ പിടിച്ചു, അവൻ അനക്കാനാവാത്ത മനുഷ്യസിംഹന്മാരായിരുന്നു, പിന്നെ അവൻ അവരെ കൊണ്ടുപോകാൻ ശ്രമിച്ചു.
തസ്യാഭിപ്രായമാജ്ഞായ രാമോ ലക്ഷ്മണമബ്രവീത്। വഹത്വയമലം താവത് പഥാനേന തു രാക്ഷസഃ
അവന്റെ ഉദ്ദേശം മനസ്സിലാക്കി രാമൻ ലക്ഷ്മണനോടു പറഞ്ഞു: 'ഇനി ഈ രാക്ഷസൻ നമ്മളെ വഴിയിലൂടെ കൊണ്ടുപോകട്ടെ.'
യഥാ ചേച്ഛതി സൌമിത്രേ തഥാ വഹതു രാക്ഷസഃ। അയമേവ ഹി നഃ പന്ഥാ യേന യാതി നിശാചരഃ
'സൗമിത്രി, അവൻ എങ്ങനെയാണോ ആഗ്രഹിക്കുന്നത് അങ്ങനെ തന്നെ നമ്മളെ കൊണ്ടുപോകട്ടെ. ഈ രാക്ഷസൻ പോകുന്ന വഴിയാണല്ലോ നമ്മുടേത്.'
സ തു സ്വബലവീര്യേണ സമുത്ക്ഷിപ്യ നിശാചരഃ। ബാലാവിവ സ്കന്ധഗതൌ ചകാരാതിബലോദ്ധതഃ
അപ്പോൾ ആ രാത്രിയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നവൻ തന്റെ ശക്തിയിലും ധൈര്യത്തിലും ആശ്രയിച്ച്, അവരെ കുട്ടികളെപോലെ തോളിൽ കയറ്റി, അത്യന്തം അഹങ്കാരത്തോടെ നടന്നു.
താവാരോപ്യ തതഃ സ്കന്ധം രാഘവൌ രജനീചരഃ। വിരാധോ വിനദന് ഘോരം ജഗാമാഭിമുഖോ വനമ്
രാത്രിയിലുണ്ടാകുന്നവൻ വിരാധൻ ഇരുവരെയും തോളിൽ കയറ്റി, ഭയങ്കരമായി കുരച്ചുകൊണ്ട് നേരെ കാടിനുള്ളിലേക്ക് നടന്നു.
വനം മഹാമേഘനിഭം പ്രവിഷ്ടോ ദ്രുമൈര്മഹദ്ഭിര്വിവിധൈരുപേതമ്। നാനാവിധൈഃ പക്ഷികുലൈര്വിചിത്രം ശിവായുതം വ്യാലമൃഗൈര്വികീര്ണമ്
അവൻ വലിയ കറുത്ത മേഘംപോലെയുള്ള കാടിനകത്തേക്ക് കടന്നു. അതിൽ വലിയവളവളമായ മരങ്ങൾ, പലതരത്തിലുള്ള പക്ഷികളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ, ശുഭപ്രദമായ ജീവികൾ, കാട്ടുമൃഗങ്ങളും പാമ്പുകളും നിറഞ്ഞിരുന്നു.
thumb|ചതുര്ഥഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ അരണ്യകാണ്ഡേ ചതുര്ഥഃ സര്ഗഃ ॥൩-
ശ്രീമദ് വാൽമീകി രാമായണത്തിലെ അരണ്യകാണ്ഡത്തിലെ നാലാമത്തെ സർഗം കേൾക്കുക.
ഹ്രിയമാണൌ തു കാകുത്സ്ഥൌ ദൃഷ്ട്വാ സീതാ രഘൂത്തമൌ। ഉച്ചൈഃ സ്വരേണ ചുക്രോശ പ്രഗൃഹ്യ സുമഹാഭുജൌ
രഘുവംശത്തിലെ മഹാബാഹുക്കളായ ഇരുവരെയും കവർന്നുകൊണ്ടുപോകുന്നത് കണ്ട സീത, അവരെ പിടിച്ചു പിടിച്ച്, ഉയർന്ന ശബ്ദത്തിൽ കരഞ്ഞു.
ഏഷ ദാശരഥീ രാമഃ സത്യവാഞ്ഛീലവാന് ശുചിഃ। രക്ഷസാ രൌദ്രരൂപേണ ഹ്രിയതേ സഹലക്ഷ്മണഃ
ഇവൻ ദശരഥപുത്രനായ രാമൻ, സത്യവാനും ശീലവാനുമായ ശുദ്ധനും, ഭയങ്കരമായ രൂപമുള്ള രാക്ഷസൻ അവനെ ലക്ഷ്മണനോടൊപ്പം കവർന്നു കൊണ്ടുപോകുന്നു.
മാമൃക്ഷാ ഭക്ഷയിഷ്യന്തി ശാര്ദൂലദ്വീപിനസ്തഥാ। മാം ഹരോത്സൃജ കാകുത്സ്ഥൌ നമസ്തേ രാക്ഷസോത്തമ
കുരങ്ങുകളും പുലികളും എന്നെ തിന്നും—രാക്ഷസരാശ്രേഷ്ഠാ, എന്നെ വിട്ടുതരിക. കാകുത്സ്ഥന്മാരേ, ഞാൻ നിങ്ങളെ നമസ്കരിക്കുന്നു.
തസ്യ രൌദ്രസ്യ സൌമിത്രിഃ സവ്യം ബാഹും ബഭഞ്ജ ഹ। രാമസ്തു ദക്ഷിണം ബാഹും തരസാ തസ്യ രക്ഷസഃ
അപ്പോൾ സൗമിത്രി ആ രാക്ഷസന്റെ ഇടതു കൈ പൊട്ടിച്ചു. രാമൻ വലതു കൈ ശക്തിയോടെ പൊട്ടിച്ചു.
സ ഭഗ്നബാഹുഃ സംവിഗ്നഃ പപാതാശു വിമൂര്ച്ഛിതഃ। ധരണ്യാം മേഘസംകാശോ വജ്രഭിന്ന ഇവാചലഃ
ഇരുകൈകളും പൊട്ടിയ ആ മേഘംപോലെയുള്ള രാക്ഷസൻ ഭയപ്പെട്ട്, ബോധംകെട്ട്, വജ്രംകൊണ്ട് തകർന്ന പർവതംപോലെ നിലത്തേക്ക് വീണു.
മുഷ്ടിഭിര്ബാഹുഭിഃ പദ്ഭിഃ സൂദയന്തൌ തു രാക്ഷസമ്। ഉദ്യമ്യോദ്യമ്യ ചാപ്യേനം സ്ഥണ്ഡിലേ നിഷ്പിപേഷതുഃ
അവരെ ഇരുവരും കയ്യും കൈയും കാലും ഉപയോഗിച്ച് ആ രാക്ഷസനെ അടിച്ചു, വീണ്ടും വീണ്ടും നിലത്തേക്ക് ഉയർത്തി ഇടിച്ചു തകർത്തു.
സ വിദ്ധൌ ബഹുഭിര്ബാണൈഃ ഖഡ്ഗാഭ്യാം ച പരിക്ഷതഃ। നിഷ്പിഷ്ടോ ബഹുധാ ഭൂമൌ ന മമാര സ രാക്ഷസഃ
അവനെ അനേകം അമ്പുകൾകൊണ്ട് തുളച്ചു, വാൾകൊണ്ടും വെട്ടി, നിലത്തേക്ക് പലവിധത്തിൽ അടിച്ചു തകർത്തെങ്കിലും ആ രാക്ഷസൻ മരിച്ചില്ല.
തം പ്രേക്ഷ്യ രാമഃ സുഭൃശമവധ്യമചലോപമമ്। ഭയേഷ്വഭയദഃ ശ്രീമാനിദം വചനമബ്രവീത്
അവനെ കണ്ട രാമൻ, ഭയക്കാലത്ത് ആശ്വാസം നൽകുന്ന മഹത്വശാലിയായവൻ, ആ രാക്ഷസൻ പർവതംപോലെ അചഞ്ചലനും കൊല്ലാനാവാത്തവനുമാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കി ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു:
തപസാ പുരുഷവ്യാഘ്ര രാക്ഷസോഽയം ന ശക്യതേ। ശസ്ത്രേണ യുധി നിര്ജേതും രാക്ഷസം നിഖനാവഹേ
മനുഷ്യരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവാ, ഈ രാക്ഷസനെ തപസ്സിന്റെ ശക്തിയാൽ ആയുധങ്ങൾകൊണ്ട് യുദ്ധത്തിൽ ജയിക്കാൻ കഴിയില്ല; നാം ഈ രാക്ഷസനെ അടക്കം ചെയ്യാം.
കുഞ്ജരസ്യേവ രൌദ്രസ്യ രാക്ഷസസ്യാസ്യ ലക്ഷ്മണ। വനേഽസ്മിന് സുമഹച്ഛ്വഭ്രം ഖന്യതാം രൌദ്രവര്ചസഃ
ലക്ഷ്മണാ, ഈ കാട്ടിൽ ഈ ഭയങ്കരനും ശക്തിയുള്ളവനും ആനയെപ്പോലെയുള്ള രാക്ഷസനു വേണ്ടി വലിയൊരു കുഴി കുഴിക്കൂ.
ഇത്യുക്ത്വാ ലക്ഷ്മണം രാമഃ പ്രദരഃ ഖന്യതാമിതി। തസ്ഥൌ വിരാധമാക്രമ്യ കണ്ഠേ പാദേന വീര്യവാന്
അങ്ങനെ ലക്ഷ്മണനോട് 'കുഴി കുഴിക്കൂ' എന്ന് പറഞ്ഞ രാമൻ, വീരനായവൻ, വിരാധന്റെ കഴുത്തിൽ കാലിട്ട് അവനെ പിടിച്ചുനിർത്തി.
തച്ഛ്രുത്വാ രാഘവേണോക്തം രാക്ഷസഃ പ്രശ്രിതം വചഃ। ഇദം പ്രോവാച കാകുത്സ്ഥം വിരാധഃ പുരുഷര്ഷഭമ്
രാഘവൻ ആദരവോടെ പറഞ്ഞ വാക്കുകൾ കേട്ട രാക്ഷസൻ വിരാധൻ, പുരുഷശ്രേഷ്ഠനായ കാകുത്സ്ഥനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു:
ഹതോഽഹം പുരുഷവ്യാഘ്ര ശക്രതുല്യബലേന വൈ। മയാ തു പൂര്വം ത്വം മോഹാന്ന ജ്ഞാതഃ പുരുഷര്ഷഭ
പുരുഷസിംഹനായവാ, ഇന്ദ്രനോടു തുല്യമായ ശക്തിയുള്ള നിനക്കാൽ ഞാൻ കൊല്ലപ്പെട്ടു; എന്നാൽ മുമ്പ് ഞാൻ ഭ്രമത്തിൽ നിന്നെ തിരിച്ചറിയാനായില്ല, പുരുഷശ്രേഷ്ഠാ.
കൌസല്യാ സുപ്രജാസ്താത രാമസ്ത്വം വിദിതോ മയാ। വൈദേഹീ ച മഹാഭാഗാ ലക്ഷ്മണശ്ച മഹായശാഃ
കൗസല്യയുടെ നല്ല മകനായ രാമാ, നീയാണെന്ന് എനിക്ക് ഇപ്പോൾ അറിയാം; മഹാഭാഗയായ വൈദേഹിയും മഹാപ്രശസ്തനായ ലക്ഷ്മണനും കൂടെ.
അഭിശാപാദഹം ഘോരാം പ്രവിഷ്ടോ രാക്ഷസീം തനുമ്। തുമ്ബുരുര്നാമ ഗന്ധര്വഃ ശപ്തോ വൈശ്രവണേന ഹി
ഒരു ശാപം മൂലം ഞാൻ ഈ ഭയങ്കരമായ രാക്ഷസരൂപം സ്വീകരിച്ചു; ഞാൻ തുമ്പുരു എന്ന ഗന്ധർവൻ, വൈശ്രവണനാൽ ശപിക്കപ്പെട്ടവൻ.