അര്ജുനോ വിദധേ മൃത്യും പ്രാകൃതാം ബുദ്ധിമാസ്ഥിതഃ। വധമപ്രതിരൂപം തു പിതുഃ ശ്രുത്വാ സുദാരുണമ്। ക്ഷത്രമുത്സാദയം രോഷാജ്ജാതം ജാതമനേകശഃ
അര്ജുനന് സാധാരണ ബുദ്ധി സ്വീകരിച്ച് മരണത്തിന് കാരണമായി. തന്റെ അച്ഛന്റെ ക്രൂരമായ അന്യായവധം കേട്ടു, അവന് കോപത്തില് വീണ്ടും വീണ്ടും ക്ഷത്രിയരെ നശിപ്പിച്ചു.
പൃഥിവീം ചാഖിലാം പ്രാപ്യ കശ്യപായ മഹാത്മനേ। യജ്ഞസ്യാന്തേഽദദം രാമ ദക്ഷിണാം പുണ്യകര്മണേ
എല്ലാ ഭൂമിയും സ്വന്തമാക്കി, മഹാത്മാവായ കശ്യപന് യാഗം പൂര്ത്തിയായ ശേഷം ദക്ഷിണയായി നല്കി, രാമാ, പുണ്യഫലമായി.
ദത്ത്വാ മഹേന്ദ്രനിലയസ്തപോബലസമന്വിതഃ। ശ്രുത്വാ തു ധനുഷോ ഭേദം തതോഽഹം ദ്രുതമാഗതഃ
അത് നല്കി, ഞാന് മഹേന്ദ്രപര്വതത്തില് തപസ്സോടെ താമസിച്ചു. പക്ഷേ വില്ല് പൊട്ടിയ വാര്ത്ത കേട്ടു ഞാന് വേഗത്തില് ഇവിടെ എത്തി.
തദേവം വൈഷ്ണവം രാമ പിതൃപൈതാമഹം മഹത്। ക്ഷത്രധര്മം പുരസ്കൃത്യ ഗൃഹ്ണീഷ്വ ധനുരുത്തമമ്
ഇങ്ങനെ, രാമാ, ഈ മഹാവില്ല് പിതാവില് നിന്നും പിതാമഹനില് നിന്നും പാരമ്പര്യമായി വന്നതാണ്. ക്ഷത്രിയന്റെ ധര്മ്മം പാലിച്ച് ഈ ഉത്തമവില്ല് കൈകൊള്ളുക.
യോജയസ്വ ധനുഃശ്രേഷ്ഠേ ശരം പരപുരംജയമ്। യദി ശക്തോഽസി കാകുത്സ്ഥ ദ്വന്ദ്വം ദാസ്യാമി തേ തതഃ
ശ്രേഷ്ഠമായ വില്ലില് ശത്രുനഗരം ജയിക്കാനുള്ള അമ്പ് ഘടിപ്പിക്കൂ. കാകുത്സ്ഥകുലജനായ നീക്ക് കഴിയുമെങ്കില് പിന്നെ ഞാന് നിന്നോട് യുദ്ധം ചെയ്യും.
thumb|ഷട്സപ്തതിതമഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ ബാലകാണ്ഡേ ഷട്സപ്തതിതമഃ സര്ഗഃ ॥൧-
ശ്രീമദ് വാല്മീകി രാമായണത്തിലെ ബാലകാണ്ഡത്തിലെ എഴുപത്താറാം സര്ഗം കേള്ക്കട്ടെ.
ശ്രുത്വാ തു ജാമദഗ്ന്യസ്യ വാക്യം ദാശരഥിസ്തദാ। ഗൌരവാദ്യന്ത്രിതകഥഃ പിതൂ രാമമഥാബ്രവീത്
ജാമദഗ്നിയുടെ വാക്കുകള് കേട്ട ശേഷം ദശരഥപുത്രന് ആദരവോടെ തന്റെ അച്ഛനോടും പിന്നെ രാമനോടും പറഞ്ഞു.
കൃതവാനസി യത് കര്മ ശ്രുതവാനസ്മി ഭാര്ഗവ। അനുരുധ്യാമഹേ ബ്രഹ്മന് പിതുരാനൃണ്യമാസ്ഥിതഃ
ഭാര്ഗവാ, നീ ചെയ്ത കര്മങ്ങള് ഞാന് കേട്ടിട്ടുണ്ട്. ബ്രാഹ്മണാ, അച്ഛന്റെ കടം തീര്ത്തതുകൊണ്ട് ഞങ്ങള് നിന്നെ ആദരിക്കുന്നു.
വീര്യഹീനമിവാശക്തം ക്ഷത്രധര്മേണ ഭാര്ഗവ। അവജാനാസി മേ തേജഃ പശ്യ മേഽദ്യ പരാക്രമമ്
ഭാര്ഗവാ, നീ എന്നെ വീര്യശൂന്യനും ക്ഷത്രധര്മം പാലിക്കാന് അശക്തനുമെന്നു കരുതുന്നു. ഇന്ന് എന്റെ വീര്യം കാണുക.
ഇത്യുക്ത്വാ രാഘവഃ ക്രുദ്ധോ ഭാര്ഗവസ്യ വരായുധമ്। ശരം ച പ്രതിജഗ്രാഹ ഹസ്താല്ലഘുപരാക്രമഃ
അങ്ങനെ പറഞ്ഞ് രാഘവന് കോപത്തോടെ ഭാര്ഗവന്റെ മഹായുധവും അമ്പും കൈയില് എടുത്തു, വേഗത്തില്.
ആരോപ്യ സ ധനൂ രാമഃ ശരം സജ്യം ചകാര ഹ। ജാമദഗ്ന്യം തതോ രാമം രാമഃ ക്രുദ്ധോഽബ്രവീദിദമ്
രാമന് വില്ലില് അമ്പ് ഘടിപ്പിച്ചു, അമ്പ് തയ്യാറാക്കി. പിന്നെ രാമന് കോപത്തോടെ ജാമദഗ്ന്യനോടു പറഞ്ഞു.
ബ്രാഹ്മണോഽസീതി പൂജ്യോ മേ വിശ്വാമിത്രകൃതേന ച। തസ്മാച്ഛക്തോ ന തേ രാമ മോക്തും പ്രാണഹരം ശരമ്
നീ ബ്രാഹ്മണനാണ്, വിശ്വാമിത്രന് പോലെ എനിക്ക് ആദരണീയനാണ്. അതുകൊണ്ട്, രാമാ, നിന്നെതിരേ ജീവന് എടുക്കുന്ന അമ്പ് എനിക്ക് വിട്ടുവിടാന് കഴിയില്ല.
ഇമാം വാ ത്വദ്ഗതിം രാമ തപോബലസമര്ജിതാന്। ലോകാനപ്രതിമാന് വാപി ഹനിഷ്യാമീതി മേ മതിഃ
രാമാ, ഞാനിങ്ങനെ തീരുമാനിച്ചിരിക്കുന്നു — നിന്റെ ഈ വഴിയോ, അല്ലെങ്കിൽ തപസ്സിന്റെ ശക്തിയാൽ നേടിയതായ അതുല്യമായ ലോകങ്ങളോ, ഞാൻ നശിപ്പിക്കും.
ന ഹ്യയം വൈഷ്ണവോ ദിവ്യഃ ശരഃ പരപുരംജയഃ। മോഘഃ പതതി വീര്യേണ ബലദര്പവിനാശനഃ
ശത്രുനഗരങ്ങളെ ജയിച്ചവനേ, ഈ ദിവ്യമായ വൈഷ്ണവബാണം വ്യർത്ഥമായി വീഴുന്നില്ല; അതിന്റെ ശക്തിയിൽ അഭിമാനമുള്ളവരുടെ ബലം തകർക്കുന്നു.
വരായുധധരം രാമം ദ്രഷ്ടും സര്ഷിഗണാഃ സുരാഃ। പിതാമഹം പുരസ്കൃത്യ സമേതാസ്തത്ര സര്വശഃ
പരമായുധം കൈവശമുള്ള രാമനെ കാണാൻ, ബ്രഹ്മാവിനെ മുന്നിൽ വെച്ച് സകല ദേവതകളും ഋഷിഗണങ്ങളും അവിടെ ഒത്തുചേർന്നു.
ഗന്ധര്വാപ്സരസശ്ചൈവ സിദ്ധചാരണകിന്നരാഃ। യക്ഷരാക്ഷസനാഗാശ്ച തദ് ദ്രഷ്ടും മഹദദ്ഭുതമ്
ഗന്ധർവ്വന്മാർ, അപ്സരസുകൾ, സിദ്ധന്മാർ, ചാരണന്മാർ, കിന്നരന്മാർ, യക്ഷന്മാർ, രാക്ഷസന്മാർ, നാഗന്മാർ — ഇവരും ആ മഹത്തായ അത്ഭുതം കാണാൻ അവിടെ എത്തി.
ജഡീകൃതേ തദാ ലോകേ രാമേ വരധനുര്ധരേ। നിര്വീര്യോ ജാമദഗ്ന്യോഽസൌ രാമോ രാമമുദൈക്ഷത
രാമൻ പരമധനുസ്സുമായി നില്ക്കുമ്പോൾ ലോകം അചഞ്ചലമായപ്പോൾ, ജാമദഗ്ന്യൻ ശക്തിഹീനനായി സന്തോഷത്തോടെ രാമനെ നോക്കി.
തേജോഭിര്ഗതവീര്യത്വാജ്ജാമദഗ്ന്യോ ജഡീകൃതഃ। രാമം കമലപത്രാക്ഷം മന്ദം മന്ദമുവാച ഹ
രാമന്റെ തേജസ്സിൽ ശക്തി നഷ്ടപ്പെട്ട ജാമദഗ്ന്യൻ അചഞ്ചലനായി, താമസിച്ചുകൊണ്ട്, താമരപ്പൂവുപോലെയുള്ള കണ്ണുകളുള്ള രാമനോട് മൃദുവായി പറഞ്ഞു.
കാശ്യപായ മയാ ദത്താ യദാ പൂര്വം വസുംധരാ। വിഷയേ മേ ന വസ്തവ്യമിതി മാം കാശ്യപോഽബ്രവീത്
കഴിഞ്ഞകാലത്ത് ഞാൻ ഭൂമി കാശ്യപനു നൽകി; അതിനുശേഷം കാശ്യപൻ എന്നോട്, എന്റെ രാജ്യത്ത് ഞാൻ താമസിക്കരുതെന്ന് പറഞ്ഞു.
സോഽഹം ഗുരുവചഃ കുര്വന് പൃഥിവ്യാം ന വസേ നിശാമ്। തദാപ്രഭൃതി കാകുത്സ്ഥ കൃതാ മേ കാശ്യപസ്യ ഹ
അതുകൊണ്ട്, ഗുരുവിന്റെ വാക്ക് അനുസരിച്ച് ഞാൻ രാത്രിയിൽ ഭൂമിയിൽ താമസിക്കുന്നില്ല; അന്നുമുതൽ, കാകുത്ഥസന്തതിയായവനേ, കാശ്യപന്റെ വാക്ക് ഞാൻ പാലിച്ചു.
താമിമാം മദ്ഗതിം വീര ഹന്തും നാര്ഹസി രാഘവ। മനോജവം ഗമിഷ്യാമി മഹേന്ദ്രം പര്വതോത്തമമ്
വീരാ രാഘവാ, എന്റെ ഈ വഴി നീ നശിപ്പിക്കേണ്ട; ഞാൻ ചിന്തയെപ്പോലെ വേഗത്തിൽ മഹേന്ദ്രപർവതത്തിലേക്ക് പോകുന്നു.
ലോകാസ്ത്വപ്രതിമാ രാമ നിര്ജിതാസ്തപസാ മയാ। ജഹി താഞ്ഛരമുഖ്യേന മാ ഭൂത് കാലസ്യ പര്യയഃ
രാമാ, തപസ്സിലൂടെ ഞാൻ നേടിയ അതുല്യമായ ലോകങ്ങൾ നീ ഈ പ്രധാനബാണംകൊണ്ട് സംഹരിക്കൂ, കാലാന്തരത്തിൽ വിനാശം വരാതിരിക്കാൻ.
അക്ഷയ്യം മധുഹന്താരം ജാനാമി ത്വാം സുരേശ്വരമ്। ധനുഷോഽസ്യ പരാമര്ശാത് സ്വസ്തി തേഽസ്തു പരംതപ
മധുവിനെ സംഹരിച്ച അനശ്വരനായ ദേവാധിപതിയാണെന്ന് ഞാൻ നിന്നെ അറിയുന്നു; ഈ ധനുസ്സിനെ തൊട്ടതുകൊണ്ട്, ശത്രുക്കളെ ഭയപ്പെടുത്തുന്നവനേ, നിനക്ക് ക്ഷേമം ഉണ്ടാകട്ടെ.
ഏതേ സുരഗണാഃ സര്വേ നിരീക്ഷന്തേ സമാഗതാഃ। ത്വാമപ്രതിമകര്മാണമപ്രതിദ്വന്ദ്വമാഹവേ
നിന്റെ അതുല്യമായ പ്രവർത്തികളും യുദ്ധത്തിൽ സമം ഇല്ലാത്തവനുമായ നിന്നെ കാണാൻ ഈ ദേവഗണങ്ങൾ എല്ലാം ഒത്തുചേർന്ന് നോക്കുന്നു.
ന ചേയം മമ കാകുത്സ്ഥ വ്രീഡാ ഭവിതുമര്ഹതി। ത്വയാ ത്രൈലോക്യനാഥേന യദഹം വിമുഖീകൃതഃ
കാകുത്ഥസന്തതിയായവനേ, നീ മൂന്ന് ലോകങ്ങളുടെ നാഥനായതിനാൽ ഞാൻ നിന്നാൽ പരാജയപ്പെട്ടതിൽ എനിക്ക് ലജ്ജയുണ്ടാകേണ്ടതില്ല.
ശരമപ്രതിമം രാമ മോക്തുമര്ഹസി സുവ്രത। ശരമോക്ഷേ ഗമിഷ്യാമി മഹേന്ദ്രം പര്വതോത്തമമ്
ദൃഢവ്രതനായ രാമാ, നീ ഈ അതുല്യമായ ബാണം വിടണം; നീ ബാണം വിട്ടശേഷം ഞാൻ മഹേന്ദ്രപർവതത്തിലേക്ക് പോകും.
തഥാ ബ്രുവതി രാമേ തു ജാമദഗ്ന്യേ പ്രതാപവാന്। രാമോ ദാശരഥിഃ ശ്രീമാംശ്ചിക്ഷേപ ശരമുത്തമമ്
ശക്തിയുള്ള ജാമദഗ്ന്യൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ദശരഥപുത്രനായ മഹാത്മാവായ രാമൻ അത്യുത്തമമായ ബാണം വിട്ടു.
സ ഹതാന് ദൃശ്യ രാമേണ സ്വാഁല്ലോകാംസ്തപസാര്ജിതാന്। ജാമദഗ്ന്യോ ജഗാമാശു മഹേന്ദ്രം പര്വതോത്തമമ്
തപസ്സിലൂടെ നേടിയ തന്റെ ലോകങ്ങൾ രാമൻ നശിപ്പിച്ചതു കണ്ട ജാമദഗ്ന്യൻ വേഗത്തിൽ മഹേന്ദ്രപർവതത്തിലേക്ക് പോയി.
തതോ വിതിമിരാഃ സര്വാ ദിശശ്ചോപദിശസ്തഥാ। സുരാഃ സര്ഷിഗണാ രാമം പ്രശശംസുരുദായുധമ്
അതിനുശേഷം എല്ലാ ദിക്കുകളും ഇടനാഴികളും തെളിഞ്ഞു; ദേവതകളും ഋഷിഗണങ്ങളും മഹാബലശാലിയായ രാമനെ പുകഴ്ത്തി.
രാമം ദാശരഥിം രാമോ ജാമദഗ്ന്യഃ പ്രപൂജിതഃ। തതഃ പ്രദക്ഷിണീകൃത്യ ജഗാമാത്മഗതിം പ്രഭുഃ
ദശരഥപുത്രനായ രാമനെ ജാമദഗ്ന്യനായ രാമൻ ആദരപൂർവ്വം വണങ്ങി; പിന്നെ അവൻ പ്രദക്ഷിണം ചെയ്തുകൊണ്ട് തന്റെ വഴിയിലേക്ക് തിരിച്ചു.