മാരീചദര്ശനം ചൈവ സീതോന്മഥനമേവ ച। കബന്ധദര്ശനം ചൈവ പമ്പാഭിഗമനം തഥാ
'മാരീചനെ കണ്ടതും, സീതയെ അപഹരിച്ചതും, കബന്ധനെ കണ്ടതും, പിന്നെ പമ്പാസരസ്സിൽ എത്തിയത് എന്നിവയൊക്കെയും സംഭവിച്ചു.'
സുഗ്രീവേണ ച തേ സഖ്യം യത്ര വാലീ ഹതസ്ത്വയാ। മാര്ഗണം ചൈവ വൈദേഹ്യാഃ കര്മ വാതാത്മജസ്യ ച
'നിനക്കും സുഗ്രീവനും സ്നേഹം ഉണ്ടായി, അതിൽ വാലിയെ നീ കൊല്ലുകയും ചെയ്തു; വൈദേഹിയെ അന്വേഷിച്ചതും, വായുപുത്രന്റെ വീര്യവും സംഭവിച്ചു.'
വിദിതായാം ച വൈദേഹ്യാം നലസേതുര്യഥാ കൃതഃ। യഥാ ചാദീപിതാ ലങ്കാ പ്രഹൃഷ്ടൈര്ഹരിയൂഥപൈഃ
'വൈദേഹിയെ കണ്ടെത്തിയ ശേഷം, നളൻ പാലം പണിതു; സന്തോഷത്തോടെ കുരങ്ങന്മാരുടെ നേതാക്കൾ ലങ്കയെ കത്തിച്ചു.'
സപുത്രബാന്ധവാമാത്യഃ സബലഃ സഹവാഹനഃ। യഥാ ച നിഹതഃ സംഖ്യേ രാവണോ ബലദര്പിതഃ
'മകന്മാരും ബന്ധുക്കളും മന്ത്രിമാരും സൈന്യവും വാഹനങ്ങളും കൂടെ, ശക്തിയിൽ അഭിമാനിച്ച രാവണൻ യുദ്ധത്തിൽ നിന്റെ കൈയിൽ വീണു.'
യഥാ ച നിഹതേ തസ്മിന് രാവണേ ദേവകണ്ടകേ। സമാഗമശ്ച ത്രിദശൈര്യഥാ ദത്തശ്ച തേ വരഃ
'ദേവന്മാർക്ക് ഭയമായിരുന്ന രാവണൻ കൊല്ലപ്പെട്ടപ്പോൾ, ദേവന്മാരുമായി കൂടിക്കാഴ്ചയും, നിന്നെ ഒരു വരവും ലഭിക്കുകയും ചെയ്തു.'
സര്വം മമൈതദ് വിദിതം തപസാ ധര്മവത്സല। സമ്പതന്തി ച മേ ശിഷ്യാഃ പ്രവൃത്ത്യാഖ്യാഃ പുരീമിതഃ
'ഇതൊക്കെയും എനിക്ക് തപസ്സിന്റെ ഫലമായി അറിയാം, ധർമ്മത്തെ സ്നേഹിക്കുന്നവനേ; നഗരത്തിൽ നിന്നുള്ള സംഭവങ്ങൾ എന്റെ ശിഷ്യന്മാർ വരികയും അറിയിക്കുകയുമാണ്.'
അഹമപ്യത്ര തേ ദദ്മി വരം ശസ്ത്രഭൃതാം വര। അര്ഘ്യം പ്രതിഗൃഹാണേദമയോധ്യാം ശ്വോ ഗമിഷ്യസി
സൈന്യത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രഭാവശാലിയായോരാളേ, ഞാനും നിന്നെ ഒരു വരം നൽകുന്നു. ഈ ആദരസമർപ്പണം സ്വീകരിക്കൂ. നാളെ നീ അയോധ്യയിലേക്ക് പോകും.
തസ്യ തച്ഛിരസാ വാക്യം പ്രതിഗൃഹ്യ നൃപാത്മജഃ। ബാഢമിത്യേവ സംഹൃഷ്ടഃ ശ്രീമാന് വരമയാചത
അവന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് രാജകുമാരൻ തലകൂന്തി സ്വീകരിച്ചു. സന്തോഷത്തോടെ, 'ശരി' എന്ന് പറഞ്ഞു, ഒരു വരം ചോദിച്ചു.
അകാലഫലിനോ വൃക്ഷാഃ സര്വേ ചാപി മധുസ്രവാഃ। ഫലാന്യമൃതഗന്ധീനി ബഹൂനി വിവിധാനി ച
ഋതുക്കളില്ലാതെ പഴംകായുന്ന മരങ്ങളും തേൻ ചൊരിയുന്ന മരങ്ങളും, അമൃതസൂഗന്ധമുള്ള പലവിധം പഴങ്ങൾ ധാരാളം കായട്ടെ.
ഭവന്തു മാര്ഗേ ഭഗവന്നയോധ്യാം പ്രതി ഗച്ഛതഃ। തഥേതി ച പ്രതിജ്ഞാതേ വചനാത് സമനന്തരമ്
ഭഗവാനേ, ഞാൻ അയോധ്യയിലേക്ക് പോകുന്ന വഴിയിൽ അത്തരമരങ്ങൾ ഉണ്ടാകട്ടെ. അവൻ 'അതെ' എന്ന് സമ്മതിച്ചതോടെ ഉടൻ അതു നടന്നു.
അഭവന് പാദപാസ്തത്ര സ്വര്ഗപാദപസംനിഭാഃ। നിഷ്ഫലാഃ ഫലിനശ്ചാസന് വിപുഷ്പാഃ പുഷ്പശാലിനഃ
അവിടെ സ്വർഗത്തിലെ മരങ്ങൾപോലെയുള്ള മരങ്ങൾ പ്രത്യക്ഷമായി; പഴംകായാത്തതും പഴമുള്ളതും, പൂക്കില്ലാത്തതും പൂക്കളാൽ നിറഞ്ഞതുമായവ.
ശുഷ്കാഃ സമഗ്രപത്രാസ്തേ നഗാശ്ചൈവ മധുസ്രവാഃ। സര്വതോ യോജനാസ്തിസ്രോ ഗച്ഛതാമഭവംസ്തദാ
ഉണങ്ങിയ മരങ്ങൾ മുഴുവൻ ഇലകളോടെ നില്ക്കുന്നു, തേൻ ചൊരിയുന്ന മരങ്ങളും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു. യാത്ര ചെയ്യുന്നവർക്കു മൂന്നു യോജന ദൂരത്തോളം അങ്ങനെ ആയിരുന്നു.
തതഃ പ്രഹൃഷ്ടാഃ പ്ലവഗര്ഷഭാസ്തേ ബഹൂനി ദിവ്യാനി ഫലാനി ചൈവ। കാമാദുപാശ്നന്തി സഹസ്രശസ്തേ മുദാന്വിതാഃ സ്വര്ഗജിതോ യഥൈവ
പ്ലവഗശ്രേഷ്ഠന്മാർ അത്യന്തം സന്തോഷത്തോടെ, സ്വർഗം നേടിയവർപോലെ, തങ്ങൾ ഇഷ്ടമുള്ളതുപോലെ ആയിരക്കണക്കിന് ദിവ്യഫലങ്ങൾ ആസ്വദിച്ചു.
thumb|പഞ്ചവിംശത്യധികശതതമഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ യുദ്ധകാണ്ഡേ പഞ്ചവിംശത്യധികശതതമഃ സര്ഗഃ ॥൬-
ശ്രീമദ് വാൽമീകി രാമായണത്തിലെ യുദ്ധകാണ്ഡത്തിൽ നൂറ്റിരുപത്തിയഞ്ചാമത്തെ സർഗം ഇതോടെ അവസാനിക്കുന്നു. ഇനി നൂറ്റിരുപത്തിയഞ്ചാമത്തെ സർഗം കേൾക്കാം.
അയോധ്യാം തു സമാലോക്യ ചിന്തയാമാസ രാഘവഃ। പ്രിയകാമഃ പ്രിയം രാമസ്തതസ്ത്വരിതവിക്രമഃ
അയോധ്യയെ കണ്ട് രാഘവൻ പ്രിയജനങ്ങളെ ഓർത്ത് ആലോചിച്ചു. പിന്നെ രാമൻ, പ്രിയം ആഗ്രഹിച്ച്, വേഗത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കാൻ മനസ്സുറപ്പിച്ചു.
ചിന്തയിത്വാ തതോ ദൃഷ്ടിം വാനരേഷു ന്യപാതയത്। ഉവാച ധീമാംസ്തേജസ്വീ ഹനൂമന്തം പ്ലവംഗമമ്
അവൻ ആലോചിച്ചശേഷം വാനരന്മാരെ നോക്കി, ധീരനും തേജസ്സുള്ളവനുമായ ഹനുമാനോട് പറഞ്ഞു.
അയോധ്യാം ത്വരിതോ ഗത്വാ ശീഘ്രം പ്ലവഗസത്തമ। ജാനീഹി കച്ചിത് കുശലീ ജനോ നൃപതിമന്ദിരേ
വാനരശ്രേഷ്ഠാ, നീ വേഗത്തിൽ അയോധ്യയിൽ ചെന്നു, രാജധാനിയിലെ ജനങ്ങൾ സുഖമായിരിക്കുന്നു എന്നോക്കൂ.
ശൃങ്ഗവേരപുരം പ്രാപ്യ ഗുഹം ഗഹനഗോചരമ്। നിഷാദാധിപതിം ബ്രൂഹി കുശലം വചനാന്മമ
ശൃംഗവേരപുരം എത്തുമ്പോൾ, കാടിൽ താമസിക്കുന്ന നിഷാദാധിപനായ ഗുഹയോട് എന്റെ സുഖവാർത്ത പറയണം.
ശ്രുത്വാ തു മാം കുശലിനമരോഗം വിഗതജ്വരമ്। ഭവിഷ്യതി ഗുഹഃ പ്രീതഃ സ മമാത്മസമഃ സഖാ
ഞാൻ സുഖത്തോടെയും രോഗമോ കഷ്ടമോ ഇല്ലാതെ ഇരിക്കുന്നു എന്ന് കേട്ടാൽ, എന്റെ ആത്മസമനായ സ്നേഹിതൻ ഗുഹൻ സന്തോഷിക്കും.
അയോധ്യായാശ്ച തേ മാര്ഗം പ്രവൃത്തിം ഭരതസ്യ ച। നിവേദയിഷ്യതി പ്രീതോ നിഷാദാധിപതിര്ഗുഹഃ
സന്തോഷത്തോടെ നിഷാദാധിപൻ ഗുഹൻ, അയോധ്യയിലേക്കുള്ള വഴിയും ഭാരതന്റെ സ്ഥിതിയും നിനക്ക് അറിയിക്കും.
ഭരതസ്തു ത്വയാ വാച്യഃ കുശലം വചനാന്മമ। സിദ്ധാര്ഥം ശംസ മാം തസ്മൈ സഭാര്യം സഹലക്ഷ്മണമ്
ഭാരതനോടും നീ എന്റെ സുഖവാർത്ത പറയണം. ഞാൻ ലക്ഷ്മണനും ഭാര്യയുമായ് ലക്ഷ്യം നേടിയെന്ന് അവനോട് അറിയിക്കണം.
ഹരണം ചാപി വൈദേഹ്യാ രാവണേന ബലീയസാ। സുഗ്രീവേണ ച സംവാദം വാലിനശ്ച വധം രണേ
ശക്തനായ രാവണൻ സീതയെ അപഹരിച്ചു, സുഗ്രീവനുമായി ഞാൻ സഖ്യതയുണ്ടാക്കി, വാലിയെ യുദ്ധത്തിൽ വധിച്ചു എന്നതും പറയണം.
മൈഥില്യന്വേഷണം ചൈവ യഥാ ചാധിഗതാ ത്വയാ। ലങ്ഘയിത്വാ മഹാതോയമാപഗാപതിമവ്യയമ്
മൈഥിലിയെ അന്വേഷിച്ചത്, നീ മഹാസമുദ്രം കടന്ന് അവളെ കണ്ടെത്തിയത് എന്നിവയും വിശദീകരിക്കണം.
ഉപയാനം സമുദ്രസ്യ സാഗരസ്യ ച ദര്ശനമ്। യഥാ ച കാരിതഃ സേതൂ രാവണശ്ച യഥാ ഹതഃ
സമുദ്രത്തോട് ചേർന്ന് കടൽ കണ്ടത്, പാലം പണിതത്, രാവണനെ വധിച്ചത് എന്നിങ്ങനെ എല്ലാം വിവരിക്കണം.
വരദാനം മഹേന്ദ്രേണ ബ്രഹ്മണാ വരുണേന ച। മഹാദേവപ്രസാദാച്ച പിത്രാ മമ സമാഗമമ്
ഇന്ദ്രനും ബ്രഹ്മാവും വരുണനും നൽകിയ അനുഗ്രഹങ്ങൾ, മഹാദേവന്റെ കൃപയും, അച്ഛനോടൊപ്പം വീണ്ടും ചേർന്നതും പറഞ്ഞുതരിക.
ഉപയാതം ച മാം സൌമ്യ ഭരതായ നിവേദയ। സഹ രാക്ഷസരാജേന ഹരീണാമീശ്വരേണ ച
സൗമ്യ, ഞാൻ രാക്ഷസരാജാവിനെയും വാനരരാജാവിനെയും കൂട്ടിക്കൊണ്ട് എത്തിയെന്ന് ഭരതനോട് അറിയിക്കൂ.
ജിത്വാ ശത്രുഗണാന് രാമഃ പ്രാപ്യ ചാനുത്തമം യശഃ। ഉപായാതി സമൃദ്ധാര്ഥഃ സഹ മിത്രൈര്മഹാബലൈഃ
ശത്രുക്കളെ ജയിച്ച് matchless പ്രശസ്തി നേടിയ രാമൻ, ശക്തരായ സുഹൃത്തുക്കളോടൊപ്പം ലക്ഷ്യം നേടിയവനായി വരുന്നു.
ഏതച്ഛ്രുത്വാ യമാകാരം ഭജതേ ഭരതസ്തതഃ। സ ച തേ വേദിതവ്യഃ സ്യാത് സര്വം യച്ചാപി മാം പ്രതി
ഇതൊക്കെ കേട്ടശേഷം ഭരതൻ എങ്ങനെ പെരുമാറുന്നുവോ, അതെല്ലാം നീ ശ്രദ്ധിച്ച് എനിക്ക് അറിയിക്കണം.
ജ്ഞേയാഃ സര്വേ ച വൃത്താന്താ ഭരതസ്യേങ്ഗിതാനി ച। തത്ത്വേന മുഖവര്ണേന ദൃഷ്ട്യാ വ്യാഭാഷിതേന ച
ഭരതന്റെ മുഖഭാവം, കണ്ണോടുള്ള ദൃഷ്ടി, സംസാരിക്കുന്ന വിധം എന്നിവ നോക്കി അവന്റെ മനസ്സിലുള്ളതും സംഭവിച്ച കാര്യങ്ങളും നീ മനസ്സിലാക്കണം.
സര്വകാമസമൃദ്ധം ഹി ഹസ്ത്യശ്വരഥസംകുലമ്। പിതൃപൈതാമഹം രാജ്യം കസ്യ നാവര്തയേന്മനഃ
എല്ലാ ആനന്ദങ്ങളും നിറഞ്ഞു, ആനകളും കുതിരകളും രഥങ്ങളും നിറഞ്ഞ പിതൃപാരമ്പര്യമായ രാജ്യം ആരുടെ മനസ്സിനെ ആകർഷിക്കില്ല?