രാവണോ നാര്ഹതേ പൂജാം പൂജ്യോഽപി ഗുരുഗൌരവാത്। നൃശംസ ഇതി മാം രാമ വക്ഷ്യന്തി മനുജാ ഭുവി
രാവണൻ ആദരിക്കപ്പെടാൻ അർഹനല്ല, മുതിർന്നവനെന്ന നിലയിൽ ആദരിക്കേണ്ടിയിരുന്നാലും; ഭൂമിയിലെ മനുഷ്യർ, രാമാ, എന്നെ ക്രൂരനെന്ന് വിളിക്കും.
ശ്രുത്വാ തസ്യാഗുണാന് സര്വേ വക്ഷ്യന്തി സുകൃതം പുനഃ। തച്ഛ്രുത്വാ പരമപ്രീതോ രാമോ ധര്മഭൃതാം വരഃ
അവന്റെ ദോഷങ്ങൾ കേട്ടാൽ എല്ലാവരും വീണ്ടും എന്റെ നല്ല പ്രവൃത്തികളെക്കുറിച്ച് സംസാരിക്കും; അത് കേട്ട് ധർമ്മത്തിൽ അഗ്രഗണ്യനായ രാമൻ അത്യന്തം സന്തോഷിച്ചു.
വിഭീഷണമുവാചേദം വാക്യജ്ഞം വാക്യകോവിദഃ। തവാപി മേ പ്രിയം കാര്യം ത്വത്പ്രഭാവാന്മയാ ജിതമ്
വാക്പാടവമുള്ള രാമൻ വിവീഷണനോട് പറഞ്ഞു: 'നിനക്കിഷ്ടമായതും എനിക്കുമിഷ്ടമാണ് ചെയ്യേണ്ടത്; നിന്റെ ശക്തിയാൽ ഞാൻ വിജയിച്ചിരിക്കുന്നു.'
അവശ്യം തു ക്ഷമം വാച്യോ മയാ ത്വം രാക്ഷസേശ്വര। അധര്മാനൃതസംയുക്തഃ കാമം ത്വേഷ നിശാചരഃ
എങ്കിലും, രാക്ഷസാധിപതിയായ നീ, ഞാൻ നിന്നോട് ആദരവോടെ സംസാരിക്കേണ്ടതുണ്ട്; ഈ നിശാചരൻ ധർമ്മവിരുദ്ധനും കപടനും ആയിരുന്നെങ്കിലും.
തേജസ്വീ ബലവാഞ്ഛൂരഃ സംഗ്രാമേഷു ച നിത്യശഃ। ശതക്രതുമുഖൈര്ദേവൈഃ ശ്രൂയതേ ന പരാജിതഃ
അവൻ തേജസ്സുള്ളവനും ശക്തിയുള്ളവനും ധീരനുമായിരുന്നു; യുദ്ധത്തിൽ ഇന്ദ്രൻമാരുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ദേവന്മാരാലും തോൽപ്പിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ലെന്ന് കേട്ടിട്ടുണ്ട്.
മഹാത്മാ ബലസമ്പന്നോ രാവണോ ലോകരാവണഃ। മരണാന്താനി വൈരാണി നിര്വൃത്തം നഃ പ്രയോജനമ്
മഹാത്മാവും ശക്തിസമ്പന്നനും ലോകങ്ങളെ ഭയപ്പെടുത്തുന്നവനുമായ രാവണൻ; മരണത്തോടെ വൈരങ്ങൾ അവസാനിക്കുന്നു; നമ്മുടെ ലക്ഷ്യം പൂർത്തിയായി.
ക്രിയതാമസ്യ സംസ്കാരോ മമാപ്യേഷ യഥാ തവ। ത്വത്സകാശാന്മഹാബാഹോ സംസ്കാരം വിധിപൂര്വകമ്
അവന്റെ അന്തിമകർമ്മം ചെയ്യട്ടെ, നീയോ ഞാനോ ആഗ്രഹിക്കുന്നതുപോലെ തന്നെ; മഹാബാഹുവായ നീ തന്നെ ആചാരപ്രകാരം ഈ കര്മ്മം നടത്തണം.
ക്ഷിപ്രമര്ഹതി ധര്മേണ ത്വം യശോഭാഗ് ഭവിഷ്യസി। രാഘവസ്യ വചഃ ശ്രുത്വാ ത്വരമാണോ വിഭീഷണഃ
നീ ഉടൻ തന്നെ ധർമ്മാനുസൃതമായി കര്മ്മം നടത്തണം; അങ്ങനെ ചെയ്താൽ നീ പ്രശസ്തനാകും; രാമന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് വിവീഷണൻ അതിനായി ത്വരിച്ചു.
സംസ്കാരയിതുമാരേഭേ ഭ്രാതരം രാവണം ഹതമ്। സ പ്രവിശ്യ പുരീം ലങ്കാം രാക്ഷസേന്ദ്രോ വിഭീഷണഃ
വിവീഷണൻ, രാക്ഷസാധിപൻ, തന്റെ സഹോദരനായ രാവണന്റെ അന്തിമകർമ്മം നടത്താൻ തുടങ്ങി; അവൻ ലങ്കാനഗരിയിൽ പ്രവേശിച്ചു.
രാവണസ്യാഗ്നിഹോത്രം തു നിര്യാപയതി സത്വരമ്। ശകടാന് ദാരുരൂപാണി അഗ്നീന് വൈ യാജകാംസ്തഥാ
അവൻ വേഗത്തിൽ രാവണന്റെ ഹോമകുണ്ഡവും, മരക്കൊച്ചകളും, അഗ്നികളും, യാജകരെയും പുറത്താക്കി.
തഥാ ചന്ദനകാഷ്ഠാനി കാഷ്ഠാനി വിവിധാനി ച। അഗരൂണി സുഗന്ധീനി ഗന്ധാംശ്ച സുരഭീംസ്തഥാ
അതിനുപുറമെ, ചന്ദനക്കൊമ്പുകളും മറ്റു പലവിധ മരക്കൊമ്പുകളും, സുഗന്ധമുള്ള അഗരുവും മറ്റ് സുഗന്ധവസ്തുക്കളും കൊണ്ടുവന്നു.
മണിമുക്താപ്രവാലാനി നിര്യാപയതി രാക്ഷസഃ। ആജഗാമ മുഹൂര്തേന രാക്ഷസൈഃ പരിവാരിതഃ
രാക്ഷസൻ മണികൾ, മുത്തുകൾ, പവഴുകൾ എന്നിവയും പുറത്തെടുത്തു; കുറച്ചു നേരംകൊണ്ട് മറ്റു രാക്ഷസന്മാരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട് അവൻ എത്തി.
തതോ മാല്യവതാ സാര്ധം ക്രിയാമേവ ചകാര സഃ। സൌവര്ണീം ശിബികാം ദിവ്യാമാരോപ്യ ക്ഷൌമവാസസമ്
പിന്നീട്, മാല്യവതുമായി ചേർന്ന്, അവൻ രാവണനെ മനോഹരമായ പൊൻ ശിഭികയിൽ, നല്ല വസ്ത്രം ധരിച്ച നിലയിൽ ഇരുത്തി കര്മ്മങ്ങൾ നടത്തി.
രാവണം രാക്ഷസാധീശമശ്രുവര്ണമുഖാ ദ്വിജാഃ। തൂര്യഘോഷൈശ്ച വിവിധൈഃ സ്തുവദ്ഭിശ്ചാഭിനന്ദിതമ്
രാക്ഷസാധിപനായ രാവണനെ, കണ്ണുനിറഞ്ഞ മുഖങ്ങളുമായ ദ്വിജന്മാർ വിവിധ വാദ്യങ്ങൾ മുഴക്കി, സ്തുതികളോടെ ആദരിച്ചു.
പതാകാഭിശ്ച ചിത്രാഭിഃ സുമനോഭിശ്ച ചിത്രിതാമ്। ഉത്ക്ഷിപ്യ ശിബികാം താം തു വിഭീഷണപുരോഗമാഃ
വിവിധ നിറത്തിലുള്ള പതാകകളും പൂക്കളും അലങ്കരിച്ച ശിഭികയെ വിവീഷണനും മറ്റുള്ളവരും ഉയർത്തി കൊണ്ടുപോയി.
ദക്ഷിണാഭിമുഖാഃ സര്വേ ഗൃഹ്യ കാഷ്ഠാനി ഭേജിരേ। അഗ്നയോ ദീപ്യമാനാസ്തേ തദാധ്വര്യുസമീരിതാഃ
എല്ലാവരും തെക്കോട്ടു മുഖം തിരിച്ച് മരക്കൊമ്പുകൾ എടുത്തു വെട്ടി; അപ്പോൾ യാജകർ തെളിച്ച അഗ്നികൾ ഉജ്ജ്വലമായി കത്തിയിരുന്നു.
പൃഷ്ഠതോഽനുയയുസ്താനി പ്ലവമാനാനി സര്വതഃ। രാവണം പ്രയതേ ദേശേ സ്ഥാപ്യ തേ ഭൃശദുഃഖിതാഃ
അവരെല്ലാവരും രാവണനെ ശുദ്ധമായ ഒരു സ്ഥലത്ത് വച്ച്, പിന്നിലായി കടുത്ത ദു:ഖത്തോടെ അനുസരിച്ചുകൊണ്ടു പോയി.
ചിതാം ചന്ദനകാഷ്ഠൈശ്ച പദ്മകോശീരചന്ദനൈഃ। ബ്രാഹ്മ്യാ സംവര്തയാമാസൂ രാങ്കവാസ്തരണാവൃതാമ്
ചന്ദനമരവും താമരക്കൊമ്പുകളും ചന്ദനപ്പൊടി എന്നിവകൊണ്ട് ചിതയുണ്ടാക്കി, ബ്രാഹ്മണരുടെ വസ്ത്രവും തൂവാലപ്പായയും അതിന്മേൽ വിരിച്ചു.
പ്രചക്രൂ രാക്ഷസേന്ദ്രസ്യ പിതൃമേധമനുത്തമമ്। വേദിം ച ദക്ഷിണാപ്രാചീം യഥാസ്ഥാനം ച പാവകമ്
രാക്ഷസാധിപനായ രാവണനുവേണ്ടി ശ്രേഷ്ഠമായ പിതൃകർമ്മം ചെയ്തു; വേദി തെക്കുകിഴക്കോട്ട് ഒരുക്കി, അഗ്നിയെ യഥാസ്ഥാനം വെച്ചു.
പൃഷദാജ്യേന സമ്പൂര്ണം സ്രുവം സ്കന്ധേ പ്രചിക്ഷിപുഃ। പാദയോഃ ശകടം പ്രാപുരൂര്വോശ്ചോലൂഖലം തദാ
പൂർണ്ണമായ പയസ്സ് നിറച്ച ഒരു കരണ്ടി അവന്റെ ഭുജത്തിൽ വെച്ചു; കാലടിയിൽ ഒരു ചെറുകാറും, ഉരുക്കിയിടത്ത് ഒരു ഉരുളിയും വെച്ചു.
ദാരുപാത്രാണി സര്വാണി അരണിം ചോത്തരാരണിമ്। ദത്ത്വാ തു മുസലം ചാന്യം യഥാസ്ഥാനം വിചക്രമുഃ
മരപ്പാത്രങ്ങളൊക്കെയും, അരണിയും ഉത്തരാരണിയും, മറ്റൊരു ഉലകയും യഥാസ്ഥാനം വെച്ചു ഒരുക്കി.
ശാസ്ത്രദൃഷ്ടേന വിധിനാ മഹര്ഷിവിഹിതേന ച। തത്ര മേധ്യം പശും ഹത്വാ രാക്ഷസേന്ദ്രസ്യ രാക്ഷസാഃ
ശാസ്ത്രത്തിൽ പറഞ്ഞതുപോലെയും മഹർഷിമാർ നിർദ്ദേശിച്ചതുപോലെയും അവിടെ ശുദ്ധമായ ഒരു മൃഗം ബലി അർപ്പിച്ചു.
പരിസ്തരണികാം രാജ്ഞോ ഘൃതാക്താം സമവേശയന്। ഗന്ധൈര്മാല്യൈരലംകൃത്യ രാവണം ദീനമാനസാഃ
രാജാവിനുവേണ്ടി നെയ്യിൽ തേച്ച പായ വിരിച്ചു; മനസ്സിൽ ദു:ഖത്തോടെ രാവണനെ സുഗന്ധങ്ങളും പൂമാലകളും കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചു.
വിഭീഷണസഹായാസ്തേ വസ്ത്രൈശ്ച വിവിധൈരപി। ലാജൈരവകിരന്തി സ്മ ബാഷ്പപൂര്ണമുഖാസ്തഥാ
വിഭീഷണനും കൂട്ടുകാരും കണ്ണുനിറഞ്ഞ മുഖത്തോടെ വിവിധ വസ്ത്രങ്ങളും പൊട്ടിച്ചോറും അർപ്പിച്ചു.
സ ദദൌ പാവകം തസ്യ വിധിയുക്തം വിഭീഷണഃ। സ്നാത്വാ ചൈവാര്ദ്രവസ്ത്രേണ തിലാന് ദര്ഭവിമിശ്രിതാന്
വിഭീഷണൻ സ്നാനം ചെയ്ത് ഈർപ്പമുള്ള വസ്ത്രം ധരിച്ച്, നിയമപ്രകാരം അഗ്നിയ്ക്ക് ഹോമം നടത്തി, ദർഭയോടുകൂടിയ എള്ളും അർപ്പിച്ചു.
ഉദകേന ച സമ്മിശ്രാന് പ്രദായ വിധിപൂര്വകമ്। താഃ സ്ത്രിയോഽനുനയാമാസ സാന്ത്വയിത്വാ പുനഃ പുനഃ
അവയെല്ലാം വെള്ളത്തിൽ കലർത്തി യഥാവിധി അർപ്പിച്ചു; പിന്നെ സ്ത്രീകളെ വീണ്ടും വീണ്ടും ആശ്വസിപ്പിച്ചു.
ഗമ്യതാമിതി താഃ സര്വാ വിവിശുര്നഗരം തതഃ। പ്രവിഷ്ടാസു പുരീം സ്ത്രീഷു രാക്ഷസേന്ദ്രോ വിഭീഷണഃ। രാമപാര്ശ്വമുപാഗമ്യ സമതിഷ്ഠദ് വിനീതവത്
എല്ലാവരോടും പോകാൻ പറഞ്ഞതോടെ സ്ത്രീകൾ നഗരത്തിലേക്ക് പ്രവേശിച്ചു; അവർ അകത്തു കയറിയപ്പോൾ, രാക്ഷസാധിപനായ വിഭീഷണൻ വിനയത്തോടെ രാമന്റെ സമീപം എത്തി നിന്നു.
രാമോഽപി സഹ സൈന്യേന സസുഗ്രീവഃ സലക്ഷ്മണഃ। ഹര്ഷം ലേഭേ രിപും ഹത്വാ വൃത്രം വജ്രധരോ യഥാ
രാമനും തന്റെ സൈന്യത്തോടും സുഗ്രീവനും ലക്ഷ്മണനുമൊപ്പവും ശത്രുവിനെ തോൽപ്പിച്ച സന്തോഷത്തിൽ, വജ്രധാരിയായ ഇന്ദ്രൻ വൃത്രനെ കൊല്ലുമ്പോൾ അനുഭവിച്ച സന്തോഷംപോലെ ആഹ്ലാദിച്ചു.
തതോ വിമുക്ത്വാ സശരം ശരാസനം മഹേന്ദ്രദത്തം കവചം സ തന്മഹത്। വിമുച്യ രോഷം രിപുനിഗ്രഹാത് തതോ രാമഃ സ സൌമ്യത്വമുപാഗതോഽരിഹാ
അതിനുശേഷം മഹേന്ദ്രൻ നൽകിയ വലിയ കവചവും അമ്പും വില്ലും വിട്ടു വച്ച്, ശത്രുവിനെ ജയിച്ച കോപം വിട്ട്, രാമൻ ശാന്തസ്വഭാവത്തിലേക്ക് മടങ്ങി.
thumb|ദ്വാദശാധികശതതമഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ യുദ്ധകാണ്ഡേ ദ്വാദശാധികശതതമഃ സര്ഗഃ ॥൬-
ശ്രീമദ് വാൽമീകി രാമായണത്തിലെ യുദ്ധകാണ്ഡത്തിലെ നൂറിനിരുപതാം സർഗ്ഗം കേൾക്കട്ടെ.