പ്രതികൂലം വവൌ വായൂ രണേ പാംസൂന് സമുത്കിരന്। തസ്യ രാക്ഷസരാജസ്യ കുര്വന് ദൃഷ്ടിവിലോപനമ്
യുദ്ധഭൂമിയിൽ വിരോധമായ കാറ്റ് വീശി, പൊടിക്കാറ്റ് ഉയർത്തി, രാക്ഷസരാജാവിന്റെ കാഴ്ച മങ്ങലാക്കി.
നിപേതുരിന്ദ്രാശനയഃ സൈന്യേ ചാസ്യ സമന്തതഃ। ദുര്വിഷഹ്യസ്വരാ ഘോരാ വിനാ ജലധരോദയമ്
അവന്റെ സൈന്യത്തിന്റെയെല്ലാ ഭാഗത്തും ഇടിമിന്നലുകൾ വീണു, ഭയാനകവും സഹിക്കാൻ കഴിയാത്ത ശബ്ദത്തോടെയും, മേഘങ്ങൾ ഇല്ലാതിരുന്നിട്ടും.
ദിശശ്ച പ്രദിശഃ സര്വാ ബഭൂവുസ്തിമിരാവൃതാഃ। പാംസുവര്ഷേണ മഹതാ ദുര്ദര്ശം ച നഭോഽഭവത്
എല്ലാ ദിശകളും ഇടക്കാല ദിശകളും ഇരുണ്ടതായി മാറി; വലിയ പൊടിക്കാറ്റ് പെയ്തു, ആകാശം കാണാൻ ബുദ്ധിമുട്ടായി.
കുര്വന്ത്യഃ കലഹം ഘോരം സാരികാസ്തദ്രഥം പ്രതി। നിപേതുഃ ശതശസ്തത്ര ദാരുണാ ദാരുണാരുതാഃ
ഭയപ്പെടുത്തുന്ന ശബ്ദം ഉണ്ടാക്കി, നൂറുകണക്കിന് ശാരികപ്പക്ഷികൾ ആ രഥത്തിന്മേൽ വീണു.
ജഘനേഭ്യഃ സ്ഫുലിങ്ഗാശ്ച നേത്രേഭ്യോഽശ്രൂണി സംതതമ്। മുമുചുസ്തസ്യ തുരഗാസ്തുല്യമഗ്നിം ച വാരി ച
അവന്റെ കുതിരകളുടെ വശങ്ങളിൽ നിന്ന് ചിന്ഭങ്ങൾ പടർന്നു, കണ്ണുകളിൽ നിന്ന് തുടർച്ചയായി കണ്ണീർ വീണു; അഗ്നിയും വെള്ളവും ഒരുമിച്ച് പുറത്തായി.
ഏവംപ്രകാരാ ബഹവഃ സമുത്പാതാ ഭയാവഹാഃ। രാവണസ്യ വിനാശായ ദാരുണാഃ സമ്പ്രജജ്ഞിരേ
ഇങ്ങനെ ഭയപ്പെടുത്തുന്ന അനേകം അനിഷ്ട സൂചനകൾ രാവണന്റെ നാശത്തിനായി ഉദിച്ചു.
രാമസ്യാപി നിമിത്താനി സൌമ്യാനി ച ശിവാനി ച। ബഭൂവുര്ജയശംസീനി പ്രാദുര്ഭൂതാനി സര്വശഃ
രാമന് വേണ്ടി എല്ലായിടത്തും ശുഭവും സൗമ്യവുമായ ലക്ഷണങ്ങള് പ്രത്യക്ഷമായി, വിജയത്തിന്റെ സൂചനകള് നല്കി.
നിമിത്താനീഹ സൌമ്യാനി രാഘവഃ സ്വജയായ വൈ। ദൃഷ്ട്വാ പരമസംഹൃഷ്ടോ ഹതം മേനേ ച രാവണമ്
സ്വന്തം വിജയത്തിനായി ഈ നല്ല ലക്ഷണങ്ങള് കണ്ട രാഘവന് അത്യന്തം സന്തോഷവും ഉല്ലാസവും തോന്നി; രാവണന് നേരത്തെ തന്നെ തോറ്റുവെന്നു കരുതി.
തതോ നിരീക്ഷ്യാത്മഗതാനി രാഘവോ രണേ നിമിത്താനി നിമിത്തകോവിദഃ। ജഗാമ ഹര്ഷം ച പരാം ച നിര്വൃതിം ചകാര യുദ്ധേ ഹ്യധികം ച വിക്രമമ്
യുദ്ധത്തില് തനിക്കു സംഭവിച്ച ലക്ഷണങ്ങള് ശ്രദ്ധിച്ച രാഘവന്, അവയില് പ്രാവീണ്യം ഉള്ളവനായി, അത്യന്തം സന്തോഷവും ആഴത്തിലുള്ള തൃപ്തിയും അനുഭവപ്പെട്ടു; പിന്നെ യുദ്ധത്തില് കൂടുതല് ധൈര്യത്തോടെയും വീര്യത്തോടെയും മുന്നേറി.
thumb|സപ്താധികശതതമഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ യുദ്ധകാണ്ഡേ സപ്താധികശതതമഃ സര്ഗഃ ॥൬-
ശ്രീമദ് വാല്മീകി രാമായണത്തിലെ യുദ്ധകാണ്ഡത്തിലെ എഴുപത്തിയൊന്പതാമത്തെ സര്ഗം ഇനി കേള്ക്കൂ.
തതഃ പ്രവൃത്തം സുക്രൂരം രാമരാവണയോസ്തദാ। സുമഹദ് ദ്വൈരഥം യുദ്ധം സര്വലോകഭയാവഹമ്
അപ്പോള് രാമനും രാവണനും തമ്മില് അത്യന്തം ക്രൂരമായ ഒരു മഹാ രഥയുദ്ധം ആരംഭിച്ചു; അതു എല്ലാ ലോകങ്ങളെയും ഭയപ്പെടുത്തുന്ന തരത്തിലായിരുന്നു.
തതോ രാക്ഷസസൈന്യം ച ഹരീണാം ച മഹദ്ബലമ്। പ്രഗൃഹീതപ്രഹരണം നിശ്ചേഷ്ടം സമവര്തത
രാക്ഷസരുടെ വലിയ സൈന്യവും വാനരരുടെ ശക്തമായ കൂട്ടവും ആയുധങ്ങള് കൈയില് പിടിച്ച്, അചഞ്ചലമായി നിന്നു നോക്കി.
സമ്പ്രയുദ്ധൌ തു തൌ ദൃഷ്ട്വാ ബലവന്നരരാക്ഷസൌ। വ്യാക്ഷിപ്തഹൃദയാഃ സര്വേ പരം വിസ്മയമാഗതാഃ
ശക്തശാലികളായ ആ മനുഷ്യനും രാക്ഷസനും തമ്മിലുള്ള പോരാട്ടം കണ്ട എല്ലാവരും മനസ്സില് ആശങ്കയോടെയും അത്ഭുതത്തോടെയും നിറഞ്ഞു.
നാനാപ്രഹരണൈര്വ്യഗ്രൈര്ഭുജൈര്വിസ്മിതബുദ്ധയഃ। തസ്ഥുഃ പ്രേക്ഷ്യ ച സംഗ്രാമം നാഭിജഗ്മുഃ പരസ്പരമ്
വിവിധ ആയുധങ്ങളുമായി ഉത്സുക്കളായും അത്ഭുതഭാവത്തോടെ മനസ്സോടെ നിന്നവരൊക്കെ ആ യുദ്ധം മാത്രം നോക്കി; പരസ്പരം ആക്രമിക്കാന് ആരും ശ്രമിച്ചില്ല.
രക്ഷസാം രാവണം ചാപി വാനരാണാം ച രാഘവമ്। പശ്യതാം വിസ്മിതാക്ഷാണാം സൈന്യം ചിത്രമിവാബഭൌ
രാക്ഷസരുടെ ഇടയില് രാവണനും വാനരരുടെ ഇടയില് രാഘവനും എന്നിങ്ങനെ, വിസ്മയഭരിതമായ കണ്ണുകളോടെ അവരെ നോക്കുന്ന സൈന്യം ഒരു അത്ഭുത ദൃശ്യത്തെപ്പോലെയായിരുന്നു.
തൌ തു തത്ര നിമിത്താനി ദൃഷ്ട്വാ രാഘവരാവണൌ। കൃതബുദ്ധീ സ്ഥിരാമര്ഷൌ യുയുധാതേ ഹ്യഭീതവത്
അവിടെ, ലക്ഷണങ്ങള് കണ്ട രാഘവനും രാവണനും ഉറച്ച മനസ്സോടെ, ദൃഢമായ കോപത്തോടെ, ഭയമില്ലാതെ പോരാടിച്ചു.
ജേതവ്യമിതി കാകുത്സ്ഥോ മര്തവ്യമിതി രാവണഃ। ധൃതൌ സ്വവീര്യസര്വസ്വം യുദ്ധേഽദര്ശയതാം തദാ
കാകുത്സ്ഥന് വിജയിക്കാനായി യുദ്ധം നടത്തി; രാവണന് മരിക്കാനായി. ഇരുവരും തങ്ങളുടെ മുഴുവന് ശക്തിയും ധൈര്യവും യുദ്ധത്തില് പ്രകടിപ്പിച്ചു.
തതഃ ക്രോധാദ് ദശഗ്രീവഃ ശരാന് സംധായ വീര്യവാന്। മുമോച ധ്വജമുദ്ദിശ്യ രാഘവസ്യ രഥേ സ്ഥിതമ്
അതിനുശേഷം, ദശമുഖന് ക്രോധം നിറഞ്ഞു; ശക്തിയോടെ അമ്പുകള് വെടിഞ്ഞ് രാഘവന്റെ രഥത്തില് നില്ക്കുന്ന പതാകയെ ലക്ഷ്യമാക്കി വിട്ടു.
തേ ശരാസ്തമനാസാദ്യ പുരംദരരഥധ്വജമ്। രഥശക്തിം പരാമൃശ്യ നിപേതുര്ധരണീതലേ
ആ അമ്പുകള് ലക്ഷ്യത്തിലെത്താതെ, ഇന്ദ്രന്റെ രഥത്തിലെ പതാകയെ തൊട്ട്, രഥത്തിന്റെ ഭാഗം തട്ടി ഭൂമിയിലേക്കു വീണു.
തതോ രാമോഽപി സംക്രുദ്ധശ്ചാപമാകൃഷ്യ വീര്യവാന്। കൃതപ്രതികൃതം കര്തും മനസാ സമ്പ്രചക്രമേ
അതിനുശേഷം രാമനും, ക്രോധവും ശക്തിയും നിറഞ്ഞ്, തന്റെ മനസ്സില് രാവണന് തുല്യമായി തിരിച്ചടിയ്ക്കണമെന്ന് ആലോചിച്ച് വില്ല് വലിച്ചു.
രാവണധ്വജമുദ്ദിശ്യ മുമോച നിശിതം ശരമ്। മഹാസര്പമിവാസഹ്യം ജ്വലന്തം സ്വേന തേജസാ
രാവണന്റെ പതാകയെ ലക്ഷ്യമാക്കി രാമന് ഒരു മൂര്ച്ചയുള്ള അമ്പ് വിട്ടു; അത് അവന്റെ തേജസ്സില് ജ്വലിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ഒരു മഹാസര്പ്പം പോലെയായിരുന്നു.
രാമശ്ചിക്ഷേപ തേജസ്വീ കേതുമുദ്ദിശ്യ സായകമ്। ജഗാമ സ മഹീം ഛിത്ത്വാ ദശഗ്രീവധ്വജം ശരഃ
തേജസ്സുള്ള രാമന് പതാകയെ ലക്ഷ്യമാക്കി അമ്പ് വിട്ടു; ആ അമ്പ് രാവണന്റെ പതാകയെ കുത്തി കീറി ഭൂമിയിലേക്കു വീണു.
സ നികൃത്തോഽപതദ് ഭൂമൌ രാവണസ്യന്ദനധ്വജഃ। ധ്വജസ്യോന്മഥനം ദൃഷ്ട്വാ രാവണഃ സ മഹാബലഃ
അങ്ങനെ രാവണന്റെ രഥത്തിലെ പതാക മുറിഞ്ഞ് നിലത്തു വീണു; തന്റെ പതാക നശിച്ചതു കണ്ട മഹാശക്തശാലിയായ രാവണന്—
സമ്പ്രദീപ്തോഽഭവത് ക്രോധാദമര്ഷാത് പ്രദഹന്നിവ। സ രോഷവശമാപന്നഃ ശരവര്ഷം വവര്ഷ ഹ
—ക്രോധത്താല് അഗ്നിപോലെ ജ്വലിച്ചു; അത്യന്തം കോപഭരിതനായി അമ്പുകളുടെ മഴ പെയ്യിച്ചു.
രാമസ്യ തുരഗാന് ദീപ്തൈഃ ശരൈര്വിവ്യാധ രാവണഃ। തേ ദിവ്യാ ഹരയസ്തത്ര നാസ്ഖലന്നാപി ബഭ്രമുഃ
രാവണൻ രാമന്റെ കുതിരകളെ ജ്വലിക്കുന്ന അമ്പുകൾകൊണ്ട് തുളച്ചു. എങ്കിലും ആ ദൈവിക കുതിരകൾ ഒട്ടും തളർവോ ഭയമോ കാണിച്ചില്ല; അവ നേരെ തന്നെ മുന്നോട്ട് നീങ്ങി.
ബഭൂവുഃ സ്വസ്ഥഹൃദയാഃ പദ്മനാലൈരിവാഹതാഃ। തേഷാമസമ്ഭ്രമം ദൃഷ്ട്വാ വാജിനാം രാവണസ്തദാ
അവ കുതിരകൾക്ക് കമലത്തണ്ടുകൊണ്ട് തട്ടിയതുപോലെ മനസ്സിൽ ഒരുപാട് ശാന്തിയും ഉറപ്പുമായിരുന്നു. അവയുടെ ഭയമില്ലാത്ത നില കണ്ടപ്പോൾ, അപ്പോൾ രാവണൻ—
ഭൂയ ഏവ സുസംക്രുദ്ധഃ ശരവര്ഷം മുമോച ഹ। ഗദാശ്ച പരിഘാംശ്ചൈവ ചക്രാണി മുസലാനി ച
—കൂടുതൽ കോപത്തോടെ വീണ്ടും അമ്പുകളുടെ മഴയും, കൂടാതെ ഗദകളും ഇരുമ്പുകൊലുകളും ചക്രങ്ങളും ഉരളുകളും എറിഞ്ഞു.
ഗിരിശൃങ്ഗാണി വൃക്ഷാംശ്ച തഥാ ശൂലപരശ്വധാന്। മായാവിഹിതമേതത് തു ശസ്ത്രവര്ഷമപാതയത്। സഹസ്രശസ്തദാ ബാണാനശ്രാന്തഹൃദയോദ്യമഃ
പർവതശിഖരങ്ങൾ, വൃക്ഷങ്ങൾ, കുന്തങ്ങൾ, പരശുക്കളും ചേർത്ത്, മായാജാലംകൊണ്ട് സൃഷ്ടിച്ച ആയുധങ്ങളുടെ മഴ ആയിരക്കണക്കിന് അമ്പുകൾക്ക് ഒട്ടും ക്ഷീണം കാണിക്കാതെ എറിഞ്ഞു.
തുമുലം ത്രാസജനനം ഭീമം ഭീമപ്രതിസ്വനമ്। തദ് വര്ഷമഭവദ് യുദ്ധേ നൈകശസ്ത്രമയം മഹത്
അങ്ങിനെ യുദ്ധഭൂമിയിൽ ആയുധങ്ങളുടെ ആ മഹത്തായ മഴ വലിയ ശബ്ദത്തോടും ഭയപ്പെടുത്തുന്ന ഭീകരതയോടും കൂടി നടന്നു.
വിമുച്യ രാഘവരഥം സമന്താദ് വാനരേ ബലേ। സായകൈരന്തരിക്ഷം ച ചകാര സുനിരന്തരമ്
അവൻ രാഘവന്റെ രഥത്തെയും വാനരസേനയെയും ചുറ്റി എല്ലാ ഭാഗത്തും അമ്പുകൾകൊണ്ട് ആകാശം നിറച്ചു.