ഹിമവച്ഛിഖരാണീവ ദഹ്യമാനാനി സര്വശഃ। ഹര്മ്യാഗ്രൈര്ദഹ്യമാനൈശ്ച ജ്വാലാപ്രജ്വലിതൈരപി
ഹിമവാന്റെ പർവതശിഖരങ്ങൾ മുഴുവനായി അഗ്നിയിൽ കത്തുന്നതുപോലെ, കൊട്ടാരങ്ങളുടെ മേൽക്കൂരകളും ജ്വാലകളാൽ കത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നു.
രാത്രൌ സാ ദൃശ്യതേ ലങ്കാ പുഷ്പിതൈരിവ കിംശുകൈഃ। ഹസ്ത്യധ്യക്ഷൈര്ഗജൈര്മുക്തൈര്മുക്തൈശ്ച തുരഗൈരപി। ബഭൂവ ലങ്കാ ലോകാന്തേ ഭ്രാന്തഗ്രാഹ ഇവാര്ണവഃ
രാത്രിയിൽ ആ ലങ്ക പുഷ്പിച്ച കിംശുകപൂക്കൾപോലെ തെളിഞ്ഞു; കാവൽക്കാരാൽ വിട്ടുവിട്ട ആനകളും കുതിരകളും ഓടിക്കൊണ്ടിരിക്കെ, ലോകത്തിന്റെ അറ്റത്തുള്ള കടലിൽ ഭ്രാന്തായ മത്സ്യങ്ങൾ കുലുങ്ങുന്നപോലെ ലങ്കയും അശാന്തമായി മാറി.
അശ്വം മുക്തം ഗജോ ദൃഷ്ട്വാ ക്വചിദ് ഭീതോഽപസര്പതി। ഭീതോ ഭീതം ഗജം ദൃഷ്ട്വാ ക്വചിദശ്വോ നിവര്തതേ
വിട്ടുവിട്ട കുതിരയെ കണ്ടാൽ ആന ചിലപ്പോൾ ഭയന്ന് പിന്മാറും; ഭയപ്പെട്ട ആനയെ കണ്ടാൽ കുതിരയും ചിലപ്പോൾ ഭയന്ന് തിരിഞ്ഞോടും.
ലങ്കായാം ദഹ്യമാനായാം ശുശുഭേ ച മഹോദധിഃ। ഛായാസംസക്തസലിലോ ലോഹിതോദ ഇവാര്ണവഃ
ലങ്ക കത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ, വലിയ സമുദ്രം പോലും തണലിൽ കലർന്ന വെള്ളം കൊണ്ടു ചുവന്ന കടലുപോലെ തെളിഞ്ഞു.
സാ ബഭൂവ മുഹൂര്തേന ഹരിഭിര്ദീപിതാ പുരീ। ലോകസ്യാസ്യ ക്ഷയേ ഘോരേ പ്രദീപ്തേവ വസുന്ധരാ
ഒരു നിമിഷംകൊണ്ട് തന്നെ ആ നഗരം വാനരന്മാർ കത്തിച്ചു; ലോകം നശിക്കുന്ന സമയത്ത് ഭൂമി തന്നെ അഗ്നിയിൽ കത്തുന്നതുപോലെ.
നാരീജനസ്യ ധൂമേന വ്യാപ്തസ്യോച്ചൈര്വിനേദുഷഃ। സ്വനോ ജ്വലനതപ്തസ്യ ശുശ്രുവേ ശതയോജനമ്
പൊടിപടലത്തിൽ പൊതിഞ്ഞ സ്ത്രീകളുടെ ഉച്ചത്തിലുള്ള കരച്ചിലും, കത്തുന്ന അഗ്നിയുടെ ഗർജ്ജനവും ചേർന്ന്, നൂറു യോജന ദൂരത്തേക്കു കേട്ടു.
പ്രദഗ്ധകായാനപരാന് രാക്ഷസാന് നിര്ഗതാന് ബഹിഃ। സഹസാ ഹ്യുത്പതന്തി സ്മ ഹരയോഽഥ യുയുത്സവഃ
അകത്തു നിന്നിറങ്ങി, ശരീരങ്ങൾ കത്തിയരിഞ്ഞ രാക്ഷസന്മാരെ കാണുമ്പോൾ, യുദ്ധത്തിന് ഉത്സുകരായ വാനരന്മാർ പെട്ടെന്നു പുറത്ത് ചാടി.
ഉദ്ഘുഷ്ടം വാനരാണാം ച രാക്ഷസാനാം ച നിഃസ്വനമ്। ദിശോ ദശ സമുദ്രം ച പൃഥിവീം ച വ്യനാദയത്
വാനരന്മാരുടെയും രാക്ഷസന്മാരുടെയും ഉച്ചത്തിലുള്ള വിളികൾ പത്ത് ദിക്കുകളും സമുദ്രവും ഭൂമിയും മുഴുവൻ മുഴങ്ങിച്ചു.
വിശല്യൌ ച മഹാത്മാനൌ താവുഭൌ രാമലക്ഷ്മണൌ। അസമ്ഭ്രാന്തൌ ജഗൃഹതുസ്തേ ഉഭേ ധനുഷീ വരേ
അവിടെ മഹാത്മാക്കളായ രാമനും ലക്ഷ്മണനും, ഒന്നും ഭയപ്പെടാതെ, പരുക്കില്ലാതെ, തങ്ങളുടെ ഉത്തമമായ വില്ലുകൾ എടുത്തു.
തതോ വിസ്ഫാരയാമാസ രാമശ്ച ധനുരുത്തമമ്। ബഭൂവ തുമുലഃ ശബ്ദോ രാക്ഷസാനാം ഭയാവഹഃ
അതിനുശേഷം രാമൻ തന്റെ വലിയ വിൽ വലിച്ചു. അതിന്റെ ഭയങ്കരമായ ശബ്ദം രാക്ഷസന്മാരെ ഭയപ്പെടുത്തി.
അശോഭത തദാ രാമോ ധനുര്വിസ്ഫാരയന് മഹത്। ഭഗവാനിവ സംക്രുദ്ധോ ഭവോ വേദമയം ധനുഃ
അപ്പോൾ വില്ല് വലിച്ച രാമൻ അത്രയും ഭംഗിയായി തെളിഞ്ഞു, വെദങ്ങൾ കൊണ്ടുള്ള വിൽ പിടിച്ച കോപിച്ച ശിവൻപോലെയായിരുന്നു.
ഉദ്ഘുഷ്ടം വാനരാണാം ച രാക്ഷസാനാം ച നിഃസ്വനമ്। ജ്യാശബ്ദസ്താവുഭൌ ശബ്ദാവതി രാമസ്യ ശുശ്രുവേ
വാനരന്മാരുടെയും രാക്ഷസന്മാരുടെയും വിളികളും രാമന്റെ വില്ലിന്റെ നാരിന്റെ ശബ്ദവും ഒരുമിച്ച് കേട്ടു.
വാനരോദ്ഘുഷ്ടഘോഷശ്ച രാക്ഷസാനാം ച നിഃസ്വനഃ। ജ്യാശബ്ദശ്ചാപി രാമസ്യ ത്രയം വ്യാപ ദിശോ ദശ
വാനരന്മാരുടെ ഗർജ്ജനവും രാക്ഷസന്മാരുടെ വിളികളും രാമന്റെ വില്ലിന്റെ ശബ്ദവും—ഈ മൂന്നു ശബ്ദങ്ങളും പത്ത് ദിക്കുകളിലേക്കും പടർന്നു.
തസ്യ കാര്മുകനിര്മുക്തൈഃ ശരൈസ്തത്പുരഗോപുരമ്। കൈലാസശൃങ്ഗപ്രതിമം വികീര്ണമഭവദ് ഭുവി
അവന്റെ വില്ലിൽ നിന്നിറങ്ങിയ അമ്പുകൾ കൊണ്ട്, കൈലാസംപോലെയുള്ള നഗരദ്വാരഗോപുരം ഭൂമിയിൽ തകർന്നു വീണു.
തതോ രാമശരാന് ദൃഷ്ട്വാ വിമാനേഷു ഗൃഹേഷു ച। സംനാഹോ രാക്ഷസേന്ദ്രാണാം തുമുലഃ സമപദ്യത
രാമന്റെ അമ്പുകൾ ഭവനങ്ങളിലും വീടുകളിലും കാണുമ്പോൾ, രാക്ഷസപ്രഭുക്കൾ യുദ്ധത്തിനായി വലിയ ഒരുക്കം തുടങ്ങി.
തേഷാം സംനഹ്യമാനാനാം സിംഹനാദം ച കുര്വതാമ്। ശര്വരീ രാക്ഷസേന്ദ്രാണാം രൌദ്രീവ സമപദ്യത
അവർ ആയുധങ്ങൾ ധരിച്ച് സിംഹംപോലെ ഗർജ്ജിച്ചപ്പോൾ, രാക്ഷസപ്രഭുക്കളുടെ രാത്രിയാകെ ഭയാനകമായ ഒരു ദേവിയെപ്പോലെ ആയി.
ആദിഷ്ടാ വാനരേന്ദ്രാസ്തേ സുഗ്രീവേണ മഹാത്മനാ। ആസന്നം ദ്വാരമാസാദ്യ യുധ്യധ്വം ച പ്ലവംഗമാഃ
മഹാത്മാവായ സുഗ്രീവൻ കല്പിച്ചതനുസരിച്ച്, ആ വാനരനേതാക്കൾ അടുത്തുള്ള കവാടം സമീപിച്ചു യുദ്ധത്തിനായി തയ്യാറായി.
യശ്ച വോ വിതഥം കുര്യാത് തത്ര തത്രാപ്യുപസ്ഥിതഃ। സ ഹന്തവ്യോഽഭിസമ്പ്ലുത്യ രാജശാസനദൂഷകഃ
നിങ്ങളിൽ ആരെങ്കിലും അവിടെ വന്ന് രാജാവിന്റെ കല്പന ലംഘിച്ചാൽ, അവനെ പിടിച്ചു കൊല്ലണം.
തേഷു വാനരമുഖ്യേഷു ദീപ്തോല്കോജ്ജ്വലപാണിഷു। സ്ഥിതേഷു ദ്വാരമാശ്രിത്യ രാവണം ക്രോധ ആവിശത്
ദഹിക്കുന്ന അഗ്നിപോലുള്ള ദീപങ്ങൾ കൈവശം വച്ചുകൊണ്ട് വാനരന്മാർ കവാടം കാത്തുനിൽക്കുമ്പോൾ, രാവണന്റെ മനസ്സിൽ ക്രോധം നിറഞ്ഞു.
തസ്യ ജൃമ്ഭിതവിക്ഷേപാദ് വ്യാമിശ്രാ വൈ ദിശോ ദശ। രൂപവാനിവ രുദ്രസ്യ മന്യുര്ഗാത്രേഷ്വദൃശ്യത
അവൻ വായ്പിളർത്തി ചലിച്ചപ്പോൾ, പത്ത് ദിക്കുകളും തമ്മിൽ കലർന്നതുപോലായി; അവന്റെ ശരീരത്തിൽ രുദ്രന്റെ കോപം സാക്ഷാൽ പ്രത്യക്ഷമായി.
സ കുമ്ഭം ച നികുമ്ഭം ച കുമ്ഭകര്ണാത്മജാവുഭൌ। പ്രേഷയാമാസ സംക്രുദ്ധോ രാക്ഷസൈര്ബഹുഭിഃ സഹ
പിന്നീട്, രാക്ഷസന്മാരോടൊപ്പം, കുംബകർണന്റെ മക്കളായ കുംബനും നികുംബനും രാവണൻ കോപത്തോടെ അയച്ചു.
യൂപാക്ഷഃ ശോണിതാക്ഷശ്ച പ്രജങ്ഘഃ കമ്പനസ്തഥാ। നിര്യയുഃ കൌമ്ഭകര്ണിഭ്യാം സഹ രാവണശാസനാത്
യൂപാക്ഷൻ, ശോണിതാക്ഷൻ, പ്രജംഗ്ഗൻ, കംപനൻ എന്നിവരും കുംബകർണന്റെ മക്കളോടൊപ്പം രാവണന്റെ കല്പനപ്രകാരം പുറപ്പെട്ടു.
ശശാസ ചൈവ താന് സര്വാന് രാക്ഷസാന് സ മഹാബലാന്। രാക്ഷസാ ഗച്ഛതാദ്യൈവ സിംഹനാദം ച നാദയന്
അവരെല്ലാം രാക്ഷസന്മാരെ വിളിച്ചു പറഞ്ഞു: 'ഇന്ന് രാക്ഷസന്മാർ സിംഹംപോലെ ഗർജ്ജിച്ച് പുറപ്പെടട്ടെ!'
തതസ്തു ചോദിതാസ്തേന രാക്ഷസാ ജ്വലിതായുധാഃ। ലങ്കായാ നിര്യയുര്വീരാഃ പ്രണദന്തഃ പുനഃ പുനഃ
അവന്റെ ഉത്തേജനത്തോടെ, ആയുധങ്ങൾ ജ്വലിപ്പിച്ച്, വീരരായ രാക്ഷസന്മാർ ലങ്കയിൽ നിന്ന് വീണ്ടും വീണ്ടും ഗർജ്ജിച്ച് പുറപ്പെട്ടു.
രക്ഷസാം ഭൂഷണസ്ഥാഭിര്ഭാഭിഃ സ്വാഭിശ്ച സര്വശഃ। ചക്രുസ്തേ സപ്രഭം വ്യോമ ഹരയശ്ചാഗ്നിഭിഃ സഹ
രാക്ഷസന്മാരുടെ ആഭരണങ്ങളുടെ പ്രകാശവും അവരുടെ സ്വന്തം തേജസും, അഗ്നിയുടെ ജ്വാലകളും ചേർന്ന്, കുരങ്ങന്മാർ ആകാശം പ്രകാശിപ്പിച്ചു.
തത്ര താരാധിപസ്യാഭാ താരാണാം ഭാ തഥൈവ ച। തയോരാഭരണാഭാ ച ജ്വലിതാ ദ്യാമഭാസയത്
അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ചന്ദ്രന്റെ വെളിച്ചവും, നക്ഷത്രങ്ങളുടെ തേജസും, അവരുടെ ആഭരണങ്ങളുടെ മിനുക്കും ചേർന്ന് ആകാശം തെളിയിച്ചു.
ചന്ദ്രാഭാ ഭൂഷണാഭാ ച ഗ്രഹാണാം ജ്വലതാം ച ഭാ। ഹരിരാക്ഷസസൈന്യാനി ഭ്രാജയാമാസ സര്വതഃ
ചന്ദ്രന്റെ വെളിച്ചം, ആഭരണങ്ങളുടെ മിനുക്കും, ജ്വലിക്കുന്ന ഗ്രഹങ്ങളുടെ തേജസും ചേർന്ന്, കുരങ്ങന്മാരുടെയും രാക്ഷസന്മാരുടെയും സൈന്യങ്ങൾ എല്ലാ ദിശകളിലും തെളിയിച്ചു.
തത്ര ചാര്ധപ്രദീപ്താനാം ഗൃഹാണാം സാഗരഃ പുനഃ। ഭാഭിഃ സംസക്തസലിലശ്ചലോര്മിഃ ശുശുഭേഽധികമ്
അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന അർധപ്രകാശമുള്ള വീടുകളിൽ നിന്നുള്ള വെളിച്ചം, സമുദ്രത്തിലെ കലർന്ന വെള്ളവും ചലിക്കുന്ന തിരകളും ചേർന്ന്, സമുദ്രം കൂടുതൽ മിനുക്കോടെ തെളിഞ്ഞു.
പതാകാധ്വജസംയുക്തമുത്തമാസിപരശ്വധമ്। ഭീമാശ്വരഥമാതങ്ഗം നാനാപത്തിസമാകുലമ്
പതാകകളും ധ്വജങ്ങളും അലങ്കരിച്ച, ഉത്തമമായ വാളുകളും പരശുവും, ഭയാനകമായ കുതിരകളും രഥങ്ങളും ആനകളും, വിവിധ സൈന്യങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞതും—
ദീപ്തശൂലഗദാഖഡ്ഗപ്രാസതോമരകാര്മുകമ്। തദ് രാക്ഷസബലം ഭീമം ഘോരവിക്രമപൌരുഷമ്
ജ്വലിക്കുന്ന ശൂലങ്ങളും ഗദകളും വാളുകളും പ്രാസങ്ങളും ടോമരങ്ങളും വില്ലുകളും കൊണ്ട്, ഭയാനകമായ ശക്തിയും വീരതയും ഉള്ള രാക്ഷസസൈന്യം ദൃശ്യമായിരുന്നു.