രാവണസ്യ വചഃ ശ്രുത്വാ ഗുണദോഷൌ വിമൃശ്യ ച। പശ്ചാദപി മഹാബാഹോ ശത്രൂന് യുധി വിജേഷ്യസി
രാവണന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് ഗുണദോഷങ്ങൾ ആലോചിച്ചിട്ടും, മഹാബാഹുവേ, നീ യുദ്ധത്തിൽ ശത്രുക്കളെ ജയിക്കും.
മഹോദരവചഃ ശ്രുത്വാ രാക്ഷസൈഃ പരിവാരിതഃ। കുമ്ഭകര്ണോ മഹാതേജാഃ സമ്പ്രതസ്ഥേ മഹാബലഃ
മഹോദരന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട്, രാക്ഷസന്മാരാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട മഹാതേജസ്സും മഹാബലനും ആയ കുംഭകർണ്ണൻ ഉടൻ പുറപ്പെട്ടു.
സുപ്തമുത്ഥാപ്യ ഭീമാക്ഷം ഭീമരൂപപരാക്രമമ്। രാക്ഷസാസ്ത്വരിതാ ജഗ്മുര്ദശഗ്രീവനിവേശനമ്
ഭയങ്കരമായ കണ്ണുകളും ഭയാനകമായ രൂപവും വീര്യവും ഉള്ള ഭീമാക്ഷനെ ഉറക്കത്തിൽ നിന്ന് ഉണർത്തി, രാക്ഷസന്മാർ അതിവേഗം പത്തുമുനയുള്ള രാവണന്റെ ഭവനത്തിലേക്ക് പോയി.
തേഽഭിഗമ്യ ദശഗ്രീവമാസീനം പരമാസനേ। ഊചുര്ബദ്ധാഞ്ജലിപുടാഃ സര്വ ഏവ നിശാചരാഃ
അവർ പത്തുമുനയുള്ള രാവണനെ ഉന്നതമായ സിംഹാസനത്തിൽ ഇരിക്കുന്നതായി സമീപിച്ചു; എല്ലാ രാത്രിവാസികളും കയ്യിൽ അഞ്ജലി ചേർത്ത് വിനയത്തോടെ പറഞ്ഞു:
കുമ്ഭകര്ണഃ പ്രബുദ്ധോഽസൌ ഭ്രാതാ തേ രാക്ഷസേശ്വര। കഥം തത്രൈവ നിര്യാതു ദ്രക്ഷ്യസേ തമിഹാഗതമ്
രാക്ഷസന്മാരുടെ രാജാവായ നിങ്ങളുടെ സഹോദരൻ കുംഭകർണ്ണൻ ഉണർന്നിരിക്കുന്നു; അവൻ അവിടെ പോകണോ, അല്ലെങ്കിൽ അവൻ ഇവിടെ വന്നപ്പോൾ നിങ്ങൾ അവനെ കാണുമോ എന്ന് ഞങ്ങൾ അറിയണം.
രാവണസ്ത്വബ്രവീദ്ധൃഷ്ടോ രാക്ഷസാംസ്താനുപസ്ഥിതാന്। ദ്രഷ്ടുമേനമിഹേച്ഛാമി യഥാന്യായം ച പൂജ്യതാമ്
ഭയമില്ലാതെ രാവണൻ അവിടെ എത്തിയിരുന്ന രാക്ഷസന്മാരോട് പറഞ്ഞു: 'ഞാൻ അവനെ ഇവിടെ കാണാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; അവനെ യഥായോഗ്യം ആദരിക്കണം.'
തഥേത്യുക്ത്വാ തു തേ സര്വേ പുനരാഗമ്യ രാക്ഷസാഃ। കുമ്ഭകര്ണമിദം വാക്യമൂചൂ രാവണചോദിതാഃ
'അങ്ങനെയാകട്ടെ' എന്ന് പറഞ്ഞ് എല്ലാ രാക്ഷസന്മാരും വീണ്ടും പോയി, രാവണന്റെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം കുംഭകർണ്ണനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു:
ദ്രഷ്ടും ത്വാം കാങ്ക്ഷതേ രാജാ സര്വരാക്ഷസപുങ്ഗവഃ। ഗമനേ ക്രിയതാം ബുദ്ധിര്ഭ്രാതരം സമ്പ്രഹര്ഷയ
'എല്ലാ രാക്ഷസന്മാരിലും മുൻപിലുള്ള രാജാവ് നിന്നെ കാണാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; പോകാൻ മനസ്സുറപ്പിച്ച് സഹോദരനെ സന്തോഷിപ്പിക്കൂ.'
കുമ്ഭകര്ണസ്തു ദുര്ധര്ഷോ ഭ്രാതുരാജ്ഞായ ശാസനമ്। തഥേത്യുക്ത്വാ മഹാവീര്യഃ ശയനാദുത്പപാത ഹ
അടക്കാനാവാത്ത കുംഭകർണ്ണൻ സഹോദരന്റെ ആജ്ഞ സ്വീകരിച്ച് 'അങ്ങനെയാകട്ടെ' എന്ന് പറഞ്ഞു, അതിനുശേഷം മഹാവീര്യശാലിയായവൻ കിടക്കയിൽ നിന്ന് എഴുന്നേറ്റു.
പ്രക്ഷാല്യ വദനം ഹൃഷ്ടഃ സ്നാതഃ പരമഹര്ഷിതഃ। പിപാസുസ്ത്വരയാമാസ പാനം ബലസമീരണമ്
മുഖം കഴുകി സന്തോഷത്തോടെ, സ്നാനം ചെയ്ത് അതിയായ ആനന്ദത്തോടെ, ദാഹംകൂടി, ശക്തി നൽകുന്ന മദ്യം വേഗത്തിൽ കൊണ്ടുവരാൻ അവൻ അവരെ ഉത്തേജിപ്പിച്ചു.
തതസ്തേ ത്വരിതാസ്തത്ര രാക്ഷസാ രാവണാജ്ഞയാ। മദ്യം ഭക്ഷ്യാംശ്ച വിവിധാന് ക്ഷിപ്രമേവോപഹാരയന്
അപ്പോൾ രാക്ഷസന്മാർ രാവണന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം വിവിധതരം മദ്യംയും ഭക്ഷണവും അതിവേഗം കൊണ്ടുവന്നു.
പീത്വാ ഘടസഹസ്രേ ദ്വേ ഗമനായോപചക്രമേ। ഈഷത്സമുത്കടോ മത്തസ്തേജോബലസമന്വിതഃ
രണ്ടായിരം കലശം മദ്യം കുടിച്ച ശേഷം, അല്പം മദിരാവേശത്തോടെ, ഗർജ്ജിച്ച്, ശക്തിയും ഉത്സാഹവും നിറഞ്ഞ്, അവൻ യാത്രക്ക് പുറപ്പെട്ടു.
കുമ്ഭകര്ണോ ബഭൌ രുഷ്ടഃ കാലാന്തകയമോപമഃ। ഭ്രാതുഃ സ ഭവനം ഗച്ഛന് രക്ഷോബലസമന്വിതഃ। കുമ്ഭകര്ണഃ പദന്യാസൈരകമ്പയത മേദിനീമ്
കോപിച്ച കുംഭകർണ്ണൻ കാലാന്തകനെപ്പോലെ ഭയങ്കരമായി തിളങ്ങി; സഹോദരന്റെ ഭവനത്തിലേക്ക് രാക്ഷസസേനയോടൊപ്പം പോകുമ്പോൾ, കുംഭകർണ്ണൻ തന്റെ കാലടികളാൽ ഭൂമിയെ നടുക്കിച്ചു.
സ രാജമാര്ഗം വപുഷാ പ്രകാശയന് സഹസ്രരശ്മിര്ധരണീമിവാംശുഭിഃ। ജഗാമ തത്രാഞ്ജലിമാലയാ വൃതഃ ശതക്രതുര്ഗേഹമിവ സ്വയംഭുവഃ
അവൻ തന്റെ ദീപ്തിയാൽ രാജമാർഗ്ഗം പ്രകാശിപ്പിച്ചു, ആയിരം കിരണങ്ങളുള്ള സൂര്യൻ ഭൂമിയെ പ്രകാശിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ; അഞ്ജലി മാല ധരിച്ച് അവൻ അവിടെ ചെന്നു, സ്വയംഭുവായവൻ ഇന്ദ്രന്റെ ഭവനത്തിലേക്ക് പോകുന്നതുപോലെ.
തം രാജമാര്ഗസ്ഥമമിത്രഘാതിനം വനൌകസസ്തേ സഹസാ ബഹിഃസ്ഥിതാഃ। ദൃഷ്ട്വാപ്രമേയം ഗിരിശൃങ്ഗകല്പം വിതത്രസുസ്തേ സഹ യൂഥപാലൈഃ
രാജമാർഗ്ഗത്തിൽ ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്നവനായി, അളവുകിട്ടാത്തവനും പർവതശൃംഗംപോലെയും ഉള്ള കുംഭകർണ്ണനെ കാട്ടിൽ താമസിക്കുന്നവർ അവരുടെ നേതാക്കളോടൊപ്പം അകത്തു നിന്ന് കണ്ടപ്പോൾ, അവർ ഭയത്തോടെ വിറച്ചു.
കേചിച്ഛരണ്യം ശരണം സ്മ രാമം വ്രജന്തി കേചിദ് വ്യഥിതാഃ പതന്തി। കേചിദ് ദശശ്ച വ്യഥിതാഃ പതന്തി കേചിദ് ഭയാര്താ ഭുവി ശേരതേ സ്മ
ചിലർ രക്ഷയ്ക്ക് രാമനിലേക്കു ഓടി; ചിലർ ഭീതിയിൽ വീണു; ചിലർ ഭയത്താൽ നിലംപതിച്ചു; ചിലർ ഭയത്താൽ നിലത്ത് കിടന്നു.
തമദ്രിശൃങ്ഗപ്രതിമം കിരീടിനം സ്പൃശന്തമാദിത്യമിവാത്മതേജസാ। വനൌകസഃ പ്രേക്ഷ്യ വിവൃദ്ധമദ്ഭുതം ഭയാര്ദിതാ ദുദ്രുവിരേ യതസ്തതഃ
കിരീടം ധരിച്ചും പർവതശൃംഗംപോലെയും സ്വപ്രഭയാൽ സൂര്യനെപ്പോലെയും തിളങ്ങുന്ന കുംഭകർണ്ണനെ കാട്ടിൽ താമസിക്കുന്നവർ അത്ഭുതകരമായ ആ ഭയാനകമായ രൂപം കണ്ടപ്പോൾ, അവർ ഭയത്താൽ എല്ലാ ദിശകളിലേക്കും ഓടി.
thumb|ഏകഷഷ്ടിതമഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ യുദ്ധകാണ്ഡേ ഏകഷഷ്ടിതമഃ സര്ഗഃ ॥൬-
ഇപ്പോൾ അറുപത്തൊന്നാമത്തെ സർഗ്ഗം കേൾക്കൂ.
തതോ രാമോ മഹാതേജാ ധനുരാദായ വീര്യവാന്। കിരീടിനം മഹാകായം കുമ്ഭകര്ണം ദദര്ശ ഹ
അതിനുശേഷം മഹാതേജസ്സും വീര്യശാലിയും ആയ രാമൻ വില്ലെടുത്ത് കിരീടധാരിയായ മഹാകായനായ കുംഭകർണ്ണനെ കണ്ടു.
തം ദൃഷ്ട്വാ രാക്ഷസശ്രേഷ്ഠം പര്വതാകാരദര്ശനമ്। ക്രമമാണമിവാകാശം പുരാ നാരായണം യഥാ
പർവതസദൃശരൂപമുള്ള രാക്ഷസശ്രേഷ്ഠനായ അവനെ, ആകാശം കടന്നുപോകുന്ന പുരാതന നാരായണനെപ്പോലെ, രാമൻ കണ്ടു.
സതോയാമ്ബുദസംകാശം കാഞ്ചനാങ്ഗദഭൂഷണമ്। ദൃഷ്ട്വാ പുനഃ പ്രദുദ്രാവ വാനരാണാം മഹാചമൂഃ
ജലഭരിതമായ മേഘത്തെപ്പോലെയും പൊന്നുകൊണ്ടുള്ള അങ്കദങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവനെയും വീണ്ടും കണ്ടപ്പോൾ വാനരസേന മുഴുവൻ പേടിച്ച് ഓടി മറഞ്ഞു.
വിദ്രുതാം വാഹിനീം ദൃഷ്ട്വാ വര്ധമാനം ച രാക്ഷസമ്। സവിസ്മിതമിദം രാമോ വിഭീഷണമുവാച ഹ
സൈന്യം ചിതറിപ്പോകുന്നതും രാക്ഷസൻ ശക്തിയോടെ ഉയർന്നു വരുന്നതും കണ്ട രാമൻ അത്ഭുതത്തോടെ വിവീഷണനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
കോഽസൌ പര്വതസംകാശഃ കിരീടീ ഹരിലോചനഃ। ലങ്കായാം ദൃശ്യതേ വീരഃ സവിദ്യുദിവ തോയദഃ
പർവതത്തെപ്പോലെയും കിരീടം ധരിച്ചും സിംഹത്തിന്റെ കണ്ണുകളുള്ളവനായി ലങ്കയിൽ കാണപ്പെടുന്ന ആ വീരൻ ആരാണ്? മിന്നലോടുകൂടിയ മഴമേഘം പോലെ കാണുന്നു.
പൃഥിവ്യാം കേതുഭൂതോഽസൌ മഹാനേകോഽത്ര ദൃശ്യതേ। യം ദൃഷ്ട്വാ വാനരാഃ സര്വേ വിദ്രവന്തി തതസ്തതഃ
ഭൂമിയിൽ പതാകപോലെ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്ന, അത്യന്തം വലിയതും അപൂർവവുമായ ആ വ്യക്തിയെ കണ്ടപ്പോൾ വാനരന്മാർ എല്ലാവരും ഭയന്ന് എല്ലാടത്തും ഓടി മറയുന്നു.
ആചക്ഷ്വ സുമഹാന് കോഽസൌ രക്ഷോ വാ യദി വാസുരഃ। ന മയൈവംവിധം ഭൂതം ദൃഷ്ടപൂര്വം കദാചന
ആ വലിയവൻ ആരാണെന്ന് നീ പറഞ്ഞുതരൂ; രാക്ഷസനോ അല്ലെങ്കിൽ അസുരനോ? ഇത്തരത്തിലുള്ള ഒരു ഭാവം ഞാൻ ഇതുവരെ ഒരിക്കലും കണ്ടിട്ടില്ല.
സമ്പൃഷ്ടോ രാജപുത്രേണ രാമേണാക്ലിഷ്ടകര്മണാ। വിഭീഷണോ മഹാപ്രാജ്ഞഃ കാകുത്സ്ഥമിദമബ്രവീത്
നിഷ്കളങ്കമായ പ്രവൃത്തികളുള്ള രാജപുത്രനായ രാമൻ ചോദിച്ചപ്പോൾ മഹാപണ്ഡിതനായ വിവീഷണൻ കാകുത്സ്ഥനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
യേന വൈവസ്വതോ യുദ്ധേ വാസവശ്ച പരാജിതഃ। സൈഷ വിശ്രവസഃ പുത്രഃ കുമ്ഭകര്ണഃ പ്രതാപവാന്। അസ്യ പ്രമാണസദൃശോ രാക്ഷസോഽന്യോ ന വിദ്യതേ
വൈവസ്വതനെയും ഇന്ദ്രനെയും യുദ്ധത്തിൽ തോൽപ്പിച്ചവൻ, വിശ്രവസിന്റെ മകനായ, മഹാശക്തിയുള്ള കുംഭകർണൻ തന്നെയാണ് ഇവൻ. അവനു തുല്യമായ മറ്റൊരു രാക്ഷസൻ ഇല്ല.
ഏതേന ദേവാ യുധി ദാനവാശ്ച യക്ഷാ ഭുജംഗാഃ പിശിതാശനാശ്ച। ഗന്ധര്വവിദ്യാധരകിംനരാശ്ച സഹസ്രശോ രാഘവ സമ്പ്രഭഗ്നാഃ
രാഘവാ, ദേവന്മാരെയും ദാനവന്മാരെയും യക്ഷന്മാരെയും പാമ്പുകളെയും മാംസംഭോജികളെയും ഗന്ധർവന്മാരെയും വിദ്യാധരന്മാരെയും കിന്നരന്മാരെയും ആയിരക്കണക്കിന് പേർ യുദ്ധത്തിൽ അവൻ കീഴടക്കി.
ശൂലപാണിം വിരൂപാക്ഷം കുമ്ഭകര്ണം മഹാബലമ്। ഹന്തും ന ശേകുസ്ത്രിദശാഃ കാലോഽയമിതി മോഹിതാഃ
കുംഭകർണൻ എന്ന മഹാബലശാലിയെയും ശൂലധാരിയെയും വിരൂപമായ കണ്ണുള്ളവനെയും കൊല്ലാൻ ദേവന്മാർക്ക് കഴിയില്ലായിരുന്നു; 'ഇപ്പോഴാണ് സമയം' എന്ന് കരുതി അവർ ഭ്രമിച്ചു.
പ്രകൃത്യാ ഹ്യേഷ തേജസ്വീ കുമ്ഭകര്ണോ മഹാബലഃ। അന്യേഷാം രാക്ഷസേന്ദ്രാണാം വരദാനകൃതം ബലമ്
സ്വഭാവത്തിൽ തന്നെ കുംഭകർണൻ ശക്തിയും തേജസ്സും ഉള്ളവനാണ്; മറ്റു രാക്ഷസാധിപന്മാർക്ക് ബലമുണ്ടാകുന്നത് അവർക്ക് ലഭിച്ച വരങ്ങൾ കൊണ്ടാണ്.