thumb|ദ്വിപഞ്ചാശഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ ബാലകാണ്ഡേ ദ്വിപഞ്ചാശഃ സര്ഗഃ ॥൧-
ശ്രീമദ് വാൽമീകി രാമായണത്തിലെ ബാലകാണ്ഡത്തിലെ അമ്പതിരണ്ടാം സർഗം കേൾക്കുക.
തം ദൃഷ്ട്വാ പരമപ്രീതോ വിശ്വാമിത്രോ മഹാബലഃ। പ്രണതോ വിനയാദ് വീരോ വസിഷ്ഠം ജപതാം വരമ്
അവനെ കണ്ടപ്പോൾ മഹാബലശാലിയായ വിശ്വാമിത്രൻ അത്യന്തം സന്തോഷിച്ചു; ധൈര്യശാലിയായ അവൻ വിനയപൂർവ്വം ജപത്തിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ വസിഷ്ഠന് നമസ്കരിച്ചു.
സ്വാഗതം തവ ചേത്യുക്തോ വസിഷ്ഠേന മഹാത്മനാ। ആസനം ചാസ്യ ഭഗവാന് വസിഷ്ഠോ വ്യാദിദേശ ഹ
മഹാത്മാവായ വസിഷ്ഠൻ അവനോട് 'സ്വാഗതം' എന്ന് പറഞ്ഞു, മഹാനായ വസിഷ്ഠൻ അവനു ഇരിപ്പിടം ഒരുക്കി നൽകി.
ഉപവിഷ്ടായ ച തദാ വിശ്വാമിത്രായ ധീമതേ। യഥാന്യായം മുനിവരഃ ഫലമൂലമുപാഹരത്
വിശ്വാമിത്രൻ ഇരുന്ന ശേഷം, ആ മഹാമുനി ആചാരപ്രകാരം അവനു ഫലവും കിഴങ്ങും നൽകി.
പ്രതിഗൃഹ്യ തു താം പൂജാം വസിഷ്ഠാദ് രാജസത്തമഃ। തപോഽഗ്നിഹോത്രശിഷ്യേഷു കുശലം പര്യപൃച്ഛത
വസിഷ്ഠനിൽ നിന്നു ആ ആദരവ് സ്വീകരിച്ച രാജശ്രേഷ്ഠൻ, തപസ്സുകാരുടെ, ഹോമാഗ്നികളുടെ, ശിഷ്യന്മാരുടെ ക്ഷേമം അന്വേഷിച്ചു.
വിശ്വാമിത്രോ മഹാതേജാ വനസ്പതിഗണേ തദാ। സര്വത്ര കുശലം പ്രാഹ വസിഷ്ഠോ രാജസത്തമമ്
അന്നേരം മഹത്തായ തേജസ്സുള്ള വിശ്വാമിത്രൻ, വൃക്ഷങ്ങളുടെ ഇടയിൽ വസിഷ്ഠർക്കും രാജാക്കന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവർക്കും സുഖം ചോദിച്ചു.
സുഖോപവിഷ്ടം രാജാനം വിശ്വാമിത്രം മഹാതപാഃ। പപ്രച്ഛ ജപതാം ശ്രേഷ്ഠോ വസിഷ്ഠോ ബ്രഹ്മണഃ സുതഃ
ബ്രഹ്മാവിന്റെ പുത്രനും ജപത്തിൽ ഏറ്റവും മുൻപന്തിയിലുള്ളവനും ആയ വസിഷ്ഠൻ, സുഖമായി ഇരുന്ന മഹാതപസ്സുള്ള രാജാവായ വിശ്വാമിത്രനോട് ചോദിച്ചു.
കച്ചിത്തേ കുശലം രാജന് കച്ചിദ് ധര്മേണ രഞ്ജയന്। പ്രജാഃ പാലയസേ രാജന് രാജവൃത്തേന ധാര്മിക
രാജാവേ, നിനക്കൊക്കെയും സുഖമാണോ? നീ ധർമ്മപഥത്തിൽ നിന്നു ജനങ്ങളെ സന്തോഷിപ്പിച്ച് ഭരണമനുഷ്ഠിക്കുന്നുവോ? നീ ധാർമ്മികനായ രാജാവിന്റെ രീതിയിൽ രാജ്യത്തെ ഭരിക്കുന്നുവോ?
കച്ചിത്തേ സമ്ഭൃതാ ഭൃത്യാഃ കച്ചിത് തിഷ്ഠന്തി ശാസനേ। കച്ചിത്തേ വിജിതാഃ സര്വേ രിപവോ രിപുസൂദന
നിന്റെ ഭൃത്യന്മാർക്ക് എല്ലാം ലഭ്യമാണോ? അവർ നിന്റെ കല്പന അനുസരിക്കുന്നുണ്ടോ? ശത്രുക്കളെ നീ മുഴുവനും ജയിച്ചുവോ, ശത്രുനാശകനേ?
കച്ചിദ് ബലേഷു കോശേഷു മിത്രേഷു ച പരംതപ। കുശലം തേ നരവ്യാഘ്ര പുത്രപൌത്രേ തഥാനഘ
മനുഷ്യരിൽ സിംഹമായ നീ, പാപരഹിതനായവനേ, നിന്റെ സൈന്യങ്ങൾക്കും ധനശേഖരത്തിനും സുഹൃത്തുക്കൾക്കും മക്കൾക്കും മക്കളുടെ മക്കൾക്കും എല്ലാം സുഖമാണോ?
സര്വത്ര കുശലം രാജാ വസിഷ്ഠം പ്രത്യുദാഹരത്। വിശ്വാമിത്രോ മഹാതേജാ വസിഷ്ഠം വിനയാന്വിതമ്
രാജാവ് വസിഷ്ഠനോട് എല്ലായിടത്തും സുഖമാണെന്ന് മറുപടി പറഞ്ഞു. മഹത്തായ തേജസ്സുള്ള വിശ്വാമിത്രൻ വിനയമുള്ള വസിഷ്ഠനോട് സംസാരിച്ചു.
കൃത്വാ തൌ സുചിരം കാലം ധര്മിഷ്ഠൌ താഃ കഥാസ്തദാ। മുദാ പരമയാ യുക്തൌ പ്രീയേതാം തൌ പരസ്പരമ്
അവരിരുവരും നീണ്ട സമയത്തോളം ധർമ്മപരമായ സംഭാഷണം നടത്തി, അതിൽ പരമാനന്ദത്തോടെ പരസ്പരം സന്തോഷിച്ചു.
തതോ വസിഷ്ഠോ ഭഗവാന് കഥാന്തേ രഘുനന്ദന। വിശ്വാമിത്രമിദം വാക്യമുവാച പ്രഹസന്നിവ
സംഭാഷണം അവസാനിക്കുമ്പോൾ, രഘുവംശജനായവനേ, മഹാനായ വസിഷ്ഠൻ പുഞ്ചിരിയോടെ വിശ്വാമിത്രനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
ആതിഥ്യം കര്തുമിച്ഛാമി ബലസ്യാസ്യ മഹാബല। തവ ചൈവാപ്രമേയസ്യ യഥാര്ഹം സമ്പ്രതീച്ഛ മേ
ഈ മഹാബലമുള്ള സൈന്യത്തിനും അളവറ്റ മഹത്വമുള്ള നിനക്കും അർഹതാനുസൃതമായി അതിഥിസത്കാരം ചെയ്യാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ദയവായി അത് സ്വീകരിക്കണം.
സത്ക്രിയാം ഹി ഭവാനേതാം പ്രതീച്ഛതു മയാ കൃതാമ്। രാജംസ്ത്വമതിഥിശ്രേഷ്ഠഃ പൂജനീയഃ പ്രയത്നതഃ
ഞാൻ ഒരുക്കിയ ഈ ആദരവ് ദയവായി സ്വീകരിക്കണം. രാജാവേ, നീ അതിഥികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനും ഏറ്റവും ശ്രദ്ധയോടെ ആദരിക്കപ്പെടേണ്ടവനുമാണ്.
ഏവമുക്തോ വസിഷ്ഠേന വിശ്വാമിത്രോ മഹാമതിഃ। കൃതമിത്യബ്രവീദ് രാജാ പൂജാവാക്യേന മേ ത്വയാ
വസിഷ്ഠൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, മഹാമതിയായ വിശ്വാമിത്രൻ മറുപടി പറഞ്ഞു: 'നിന്റെ ആദരവുള്ള വാക്കുകൾകൊണ്ട് തന്നെ എനിക്ക് ആദരം ലഭിച്ചു, രാജാവേ.'
ഫലമൂലേന ഭഗവന് വിദ്യതേ യത് തവാശ്രമേ। പാദ്യേനാചമനീയേന ഭഗവദ്ദര്ശനേന ച
ഭഗവൻ, നിന്റെ ആശ്രമത്തിൽ ലഭ്യമായ പഴങ്ങളും കിഴങ്ങുകളും, കാലുകഴുകാനും ചൊല്ലാനുമുള്ള വെള്ളവും, നിന്റെ ദർശനവും—all ഇതെനിക്ക് മതിയാകുന്നു.
സര്വഥാ ച മഹാപ്രാജ്ഞ പൂജാര്ഹേണ സുപൂജിതഃ। നമസ്തേഽസ്തു ഗമിഷ്യാമി മൈത്രേണേക്ഷസ്വ ചക്ഷുഷാ
മഹാപ്രജ്ഞനായവനേ, എനിക്ക് അർഹമായ ആദരം എല്ലാ വിധത്തിലും ലഭിച്ചു. ഞാൻ നിനക്കു വന്ദനം ചെയ്യുന്നു; ഞാൻ പോകുന്നു—സ്നേഹപൂർവ്വം എന്നെ നോക്കിക്കൊൾക.
ഏവം ബ്രുവന്തം രാജാനം വസിഷ്ഠം പുനരേവ ഹി। ന്യമന്ത്രയത ധര്മാത്മാ പുനഃ പുനരുദാരധീഃ
രാജാവ് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ധർമ്മാത്മാവും ഉദാരബുദ്ധിയുമായ വസിഷ്ഠൻ വീണ്ടും വീണ്ടും അവനെ ക്ഷണിച്ചു.
ബാഢമിത്യേവ ഗാധേയോ വസിഷ്ഠം പ്രത്യുവാച ഹ। യഥാപ്രിയം ഭഗവതസ്തഥാസ്തു മുനിപുംഗവ
ഗാധിയുടെ പുത്രൻ വസിഷ്ഠനോട് പറഞ്ഞു: 'ശരി, ഭഗവൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നതുപോലെ തന്നെ നടക്കട്ടെ, മുനിശ്രേഷ്ഠനേ.'
ഏവമുക്തസ്തഥാ തേന വസിഷ്ഠോ ജപതാം വരഃ। ആജുഹാവ തതഃ പ്രീതഃ കല്മാഷീം ധൂതകല്മഷാമ്
അങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ജപത്തിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ വസിഷ്ഠൻ സന്തോഷത്തോടെ പാപം കളഞ്ഞ കല്മാഷിയെ വിളിച്ചു.
ഏഹ്യേഹി ശബലേ ക്ഷിപ്രം ശൃണു ചാപി വചോ മമ। സബലസ്യാസ്യ രാജര്ഷേഃ കര്തും വ്യവസിതോഽസ്മ്യഹമ്। ഭോജനേന മഹാര്ഹേണ സത്കാരം സംവിധത്സ്വ മേ
ശബലേ, വേഗത്തിൽ വരിക, എന്റെ വാക്ക് കേൾക്കുക. ഈ രാജർഷിക്ക് ഉത്തമമായ അത്തവും ആദരവും നൽകാൻ ഞാൻ തീരുമാനിച്ചു. അതിനായി ഒരുക്കുക.
യസ്യ യസ്യ യഥാകാമം ഷഡ്രസേഷ്വഭിപൂജിതമ്। തത് സര്വം കാമധുഗ് ദിവ്യേ അഭിവര്ഷ കൃതേ മമ
ആരാര്ക്ക് എങ്ങനെ ഇഷ്ടമാണോ, ആറ് രുചികളോടും പൂർണ്ണ ആദരവോടും കൂടിയ ദിവ്യമായ ആഗ്രഹങ്ങൾ എല്ലാം, കാമധേനുവേ, എന്റെ വേണ്ടി പെയ്യണമെന്നു ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
രസേനാന്നേന പാനേന ലേഹ്യചോഷ്യേണ സംയുതമ്। അന്നാനാം നിചയം സര്വം സൃജസ്വ ശബലേ ത്വര
ശബലേ, രുചികരമായ വിഭവങ്ങളായ അന്നം, പാനം, ലേഹ്യം, ചോഷ്യം എന്നിവയും, ധാന്യങ്ങളും പാനീയങ്ങളും നിറഞ്ഞ എല്ലാ തരത്തിലുള്ള ഭക്ഷണവും ഉടൻ സൃഷ്ടിക്കൂ.
thumb| ത്രിപഞ്ചാശഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ ബാലകാണ്ഡേ ത്രിപഞ്ചാശഃ സര്ഗഃ ॥൧-
ശ്രീമദ്വാൽമീകി രാമായണത്തിലെ ബാലകാണ്ഡത്തിലെ അമ്പത്തിമൂന്നാമത്തെ സർഗ്ഗം കേൾക്കൂ.
ഏവമുക്താ വസിഷ്ഠേന ശബലാ ശത്രുസൂദന। വിദധേ കാമധുക് കാമാന് യസ്യ യസ്യേപ്സിതം യഥാ
വസിഷ്ഠൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞതോടെ, ഇഷ്ടംപോലെ ആഗ്രഹങ്ങൾ നിറവേറ്റുന്ന ശബലാ, എല്ലാവർക്കും അവരവരുടെ മനസ്സിലുണ്ടായിരുന്ന ആഗ്രഹങ്ങൾ അനുസരിച്ച് ഒരുക്കി നൽകി.
ഇക്ഷൂന് മധൂംസ്തഥാ ലാജാന് മൈരേയാംശ്ച വരാസവാന്। പാനാനി ച മഹാര്ഹാണി ഭക്ഷ്യാംശ്ചോച്ചാവചാനപി
അവൾ ഇഞ്ചി, തേൻ, പൊരിപ്പരിപ്പ്, ഉത്തമമായ മദ്യം, വിലയേറിയ പാനീയങ്ങൾ, വിവിധതരത്തിലുള്ള ഭക്ഷ്യങ്ങൾ എന്നിവയും ഒരുക്കി നൽകി.
ഉഷ്ണാഢ്യസ്യൌദനസ്യാത്ര രാശയഃ പര്വതോപമാഃ। മൃഷ്ടാന്യന്നാനി സൂപാംശ്ച ദധികുല്യാസ്തഥൈവ ച
പൊന്തിയുള്ള ചോറ് കൂമ്പാരങ്ങളായി പർവ്വതങ്ങൾപോലെ കെട്ടിയിരുന്നു; രുചികരമായ വിഭവങ്ങളും കറിയും തൈരും ധാരാളമായി ഉണ്ടായിരുന്നു.
നാനാസ്വാദുരസാനാം ച ഖാണ്ഡവാനാം തഥൈവ ച। ഭോജനാനി സുപൂര്ണാനി ഗൌഡാനി ച സഹസ്രശഃ
നാനാരുചിയുള്ള വിഭവങ്ങളും പലതരത്തിലുള്ള മധുരങ്ങളും, ശർക്കരയാൽ നിറഞ്ഞ ആയിരക്കണക്കിന് പാത്രങ്ങളും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
സര്വമാസീത് സുസംതുഷ്ടം ഹൃഷ്ടപുഷ്ടജനായുതമ്। വിശ്വാമിത്രബലം രാമ വസിഷ്ഠേന സുതര്പിതമ്
എല്ലാം തൃപ്തികരമായിരുന്നു; സന്തോഷവും ആരോഗ്യവും നിറഞ്ഞ ആളുകൾ നിറഞ്ഞിരുന്നു; രാമാ, വസിഷ്ഠൻ വിശ്വാമിത്രന്റെ സൈന്യത്തെ പൂർണ്ണമായി തൃപ്തിപ്പെടുത്തി.