ഇതി പ്രതിസമാദിഷ്ടൌ രാക്ഷസൌ ശുകസാരണൌ। ജയേതി പ്രതിനന്ദ്യൈനം രാഘവം ധര്മവത്സലമ്
ഇങ്ങനെ നിർദ്ദേശം ലഭിച്ച ശുകനും സാരണനും, 'ജയം' എന്ന് പറഞ്ഞ്, ധർമ്മത്തെ പ്രിയപ്പെട്ട രാഘവനെ വന്ദിച്ചു.
ആഗമ്യ നഗരീം ലങ്കാമബ്രൂതാം രാക്ഷസാധിപമ്। വിഭീഷണഗൃഹീതൌ തു വധാര്ഥം രാക്ഷസേശ്വര
ലങ്കാനഗരിയിൽ എത്തി അവർ രാക്ഷസാധിപനോടു പറഞ്ഞു: 'വിഭീഷണൻ ഞങ്ങളെ പിടിച്ചു, കൊല്ലാനായിരുന്നു, രാക്ഷസരാജാവേ.'
ദൃഷ്ട്വാ ധര്മാത്മനാ മുക്തൌ രാമേണാമിതതേജസാ। ഏകസ്ഥാനഗതാ യത്ര ചത്വാരഃ പുരുഷര്ഷഭാഃ
പക്ഷേ, ധർമ്മാത്മാവും അതിയായ തേജസ്സുള്ളവനുമായ രാമൻ ഞങ്ങളെ വിട്ടയച്ചത് കണ്ടു, നാലു മഹാപുരുഷന്മാർ ഒരുമിച്ചുനിന്ന സ്ഥലത്താണ്.
ലോകപാലസമാഃ ശൂരാഃ കൃതാസ്ത്രാ ദൃഢവിക്രമാഃ। രാമോ ദാശരഥിഃ ശ്രീമാല്ഁലക്ഷ്മണശ്ച വിഭീഷണഃ
ലോകപാലന്മാരെപ്പോലെയുള്ള വീരന്മാർ, ആയുധവിദ്യയിൽ പ്രാവീണ്യവും ഉറച്ച ധൈര്യവും ഉള്ളവർ: ദശരഥപുത്രനായ രാമൻ, മഹത്വമുള്ള ലക്ഷ്മണൻ, വിഭീഷണൻ.
സുഗ്രീവശ്ച മഹാതേജാ മഹേന്ദ്രസമവിക്രമഃ। ഏതേ ശക്താഃ പുരീം ലങ്കാം സപ്രാകാരാം സതോരണാമ്
മഹത്തായ തേജസ്സും ഇന്ദ്രനോട് സമമായ വീര്യവും ഉള്ള സുഗ്രീവനും ഇവരോടൊപ്പം ഉണ്ട്. ഇവർക്ക് കോട്ടയും ഗോപുരങ്ങളും ഉള്ള ലങ്കാനഗരിയെ പൂർണ്ണമായും തകർക്കാനും കടക്കാനും കഴിയും.
ഉത്പാട്യ സംക്രാമയിതും സര്വേ തിഷ്ഠന്തു വാനരാഃ। യാദൃശം തദ്ധി രാമസ്യ രൂപം പ്രഹരണാനി ച
എല്ലാ വാനരരും നഗരത്തെ പിളർത്താനും കടക്കാനും ഒരുങ്ങി നിൽക്കട്ടെ. രാമന്റെയും അവന്റെ ആയുധങ്ങളുടെയും ശക്തി ഇങ്ങനെയാണ്.
വധിഷ്യതി പുരീം ലങ്കാമേകസ്തിഷ്ഠന്തു തേ ത്രയഃ। രാമലക്ഷ്മണഗുപ്താ സാ സുഗ്രീവേണ ച വാഹിനീ। ബഭൂവ ദുര്ധര്ഷതരാ സര്വൈരപി സുരാസുരൈഃ
ലങ്കാപുരിയെ ഒരാൾ മാത്രം നശിപ്പിക്കും; ബാക്കിയുള്ള മൂവരും പിന്മാറട്ടെ. രാമനും ലക്ഷ്മണനും സൂക്ഷിച്ചുകൊണ്ട്, സുഗ്രീവനോടൊപ്പം അവരുടെയൊക്കെ സൈന്യം ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും ചേർന്നാലും ജയിക്കാൻ കഴിയാത്തതായിത്തീർന്നു.
പ്രഹൃഷ്ടയോധാ ധ്വജിനീ മഹാത്മനാം വനൌകസാം സമ്പ്രതി യോദ്ധുമിച്ഛതാമ്। അലം വിരോധേന ശമോ വിധീയതാം പ്രദീയതാം ദാശരഥായ മൈഥിലീ
വനവാസികൾ എന്ന മഹാത്മാക്കളുടെയൊക്കെ സൈന്യം, യുദ്ധത്തിന് ആഗ്രഹിച്ച് സന്തോഷത്തോടെ നില്ക്കുന്നു. വൈരാഗ്യം വേണ്ട; സമാധാനം നടത്തുക, ദാശരഥിയായ രാമനു മൈഥിലിയെ തിരികെ നൽകുക.
thumb|ഷഡ്വിംശഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ യുദ്ധകാണ്ഡേ ഷഡ്വിംശഃ സര്ഗഃ ॥൬-
ശ്രീമദ് വാൽമീകി രാമായണത്തിലെ യുദ്ധകാണ്ഡത്തിലെ ഇരുപത്താറാം സർഗ്ഗം കേൾക്കൂ.
തദ്വചഃ സത്യമക്ലീബം സാരണേനാഭിഭാഷിതമ്। നിശമ്യ രാവണോ രാജാ പ്രത്യഭാഷത സാരണമ്
സാരണൻ പറഞ്ഞ ആ സത്യവും ധൈര്യവുമുള്ള വാക്കുകൾ കേട്ട രാവണൻ രാജാവു സാരണനോട് മറുപടി പറഞ്ഞു.
യദി മാമഭിയുഞ്ജീരന് ദേവഗന്ധര്വദാനവാഃ। നൈവ സീതാമഹം ദദ്യാം സര്വലോകഭയാദപി
ദേവന്മാരോ ഗാന്ധർവന്മാരോ ദാനവന്മാരോ എന്നെ ആക്രമിച്ചാലും, എല്ലാ ലോകങ്ങൾക്കും ഭയപ്പെട്ടാലും ഞാൻ സീതയെ വിട്ടുകൊടുക്കില്ല.
ത്വം തു സൌമ്യ പരിത്രസ്തോ ഹരിഭിഃ പീഡിതോ ഭൃശമ്। പ്രതിപ്രദാനമദ്യൈവ സീതായാഃ സാധു മന്യസേ
നീയോ, സൗമ്യനേ, കുരങ്ങന്മാരാൽ വളരെ ബുദ്ധിമുട്ട് അനുഭവിച്ച്, ഇപ്പോൾ തന്നെ സീതയെ തിരികെ നൽകുന്നത് ഉത്തമം എന്നു കരുതുന്നു.
കോ ഹി നാമ സപത്നോ മാം സമരേ ജേതുമര്ഹതി। ഇത്യുക്ത്വാ പരുഷം വാക്യം രാവണോ രാക്ഷസാധിപഃ
യുദ്ധത്തിൽ എന്നെ ജയിക്കാൻ എനിക്ക് എതിരാളി ആരുണ്ടെന്നു? ഇങ്ങനെ കടുപ്പമുള്ള വാക്കുകൾ പറഞ്ഞ്, രാക്ഷസാധിപനായ രാവണൻ—
ആരുരോഹ തതഃ ശ്രീമാന് പ്രാസാദം ഹിമപാണ്ഡുരമ്। ബഹുതാലസമുത്സേധം രാവണോഽഥ ദിദൃക്ഷയാ
ശോഭയുള്ള രാവണൻ, കാണാൻ ആഗ്രഹിച്ച്, അനേകം താളവൃക്ഷങ്ങൾ ഉയർന്നുനിൽക്കുന്ന, ഹിമപോല വെളുത്ത മഹാലയത്തിൽ കയറി.
താഭ്യാം ചരാഭ്യാം സഹിതോ രാവണഃ ക്രോധമൂര്ച്ഛിതഃ। പശ്യമാനഃ സമുദ്രം തം പര്വതാംശ്ച വനാനി ച
അവൻ ആ രണ്ടു ചാരന്മാരോടൊപ്പം, കോപത്തിൽ മുഴുകി, സമുദ്രവും പർവ്വതങ്ങളും കാടുകളും നോക്കി.
ദദര്ശ പൃഥിവീദേശം സുസമ്പൂര്ണം പ്ലവംഗമൈഃ। തദപാരമസഹ്യം ച വാനരാണാം മഹാബലമ്
അവൻ ഭൂമി കുരങ്ങന്മാരാൽ നിറഞ്ഞതും, വാനരന്മാരുടെ അതിരൂക്ഷമായ, അതിജയിക്കാനാകാത്ത ശക്തിയും കണ്ടു.
ആലോക്യ രാവണോ രാജാ പരിപപ്രച്ഛ സാരണമ്। ഏഷാം കേ വാനരാ മുഖ്യാഃ കേ ശൂരാഃ കേ മഹാബലാഃ
ഇത് കണ്ട രാവണൻ രാജാവു സാരണനോട് ചോദിച്ചു: ഇവരിൽ ആരാണ് പ്രധാന വാനരന്മാർ, ആരാണ് വീരന്മാർ, ആരാണ് ഏറ്റവും ശക്തരെന്ന്?
കേ പൂര്വമഭിവര്തന്തേ മഹോത്സാഹാഃ സമന്തതഃ। കേഷാം ശൃണോതി സുഗ്രീവഃ കേ വാ യൂഥപയൂഥപാഃ
ആശയത്തോടെ എല്ലാ ദിക്കിലും ആദ്യം മുന്നോട്ട് പോകുന്നവർ ആരാണ്? സുഗ്രീവൻ ആരുടെ ശബ്ദം കേൾക്കുന്നു? ആരാണ് സൈന്യങ്ങളുടെ സേനാനായകർ?
സാരണാചക്ഷ്വ മേ സര്വം കിംപ്രഭാവാഃ പ്ലവംഗമാഃ। സാരണോ രാക്ഷസേന്ദ്രസ്യ വചനം പരിപൃച്ഛതഃ
വാനരന്മാരുടെ ശക്തി മുഴുവനും എനിക്ക് പറയൂ, സാരണാ. രാക്ഷസരാജാവിന്റെ ചോദ്യം കേട്ട് സാരണൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
ആബഭാഷേഽഥ മുഖ്യജ്ഞോ മുഖ്യാംസ്തത്ര വനൌകസഃ। ഏഷ യോഽഭിമുഖോ ലങ്കാം നര്ദംസ്തിഷ്ഠതി വാനരഃ
അവിടെയുള്ള പ്രധാന വാനരന്മാരെ അറിയുന്നവൻ പിന്നെ പറഞ്ഞു: ലങ്കയെ നേരിട്ട് നില്ക്കുന്ന, ഗർജ്ജിച്ച് നില്ക്കുന്ന ആ വാനരൻ പ്രധാനിയാണ്.
യൂഥപാനാം സഹസ്രാണാം ശതേന പരിവാരിതഃ। യസ്യ ഘോഷേണ മഹതാ സപ്രാകാരാ സതോരണാ
അവനെ ചുറ്റി ആയിരക്കണക്കിന് സേനാനായകർ ഉണ്ട്; അവന്റെ വലിയ ഗർജ്ജനത്തിൽ കോട്ടയും ഗോപുരവും ഉള്ള നഗരം മുഴുവൻ മുഴങ്ങുന്നു.
ലങ്കാ പ്രതിഹതാ സര്വാ സശൈലവനകാനനാ। സര്വശാഖാമൃഗേന്ദ്രസ്യ സുഗ്രീവസ്യ മഹാത്മനഃ
പർവ്വതങ്ങളും കാടുകളും കാനനങ്ങളും ഉള്ള ലങ്ക നഗരം മുഴുവൻ, എല്ലാ വാനരന്മാരുടെയും രാജാവായ മഹാത്മാവായ സുഗ്രീവന്റെ വലിയ ശബ്ദത്തിൽ വിറയുന്നു.
ബലാഗ്രേ തിഷ്ഠതേ വീരോ നീലോ നാമൈഷ യൂഥപഃ। ബാഹൂ പ്രഗൃഹ്യ യഃ പദ്ഭ്യാം മഹീം ഗച്ഛതി വീര്യവാന്
സൈന്യത്തിന്റെ മുന്നിൽ വീരനായ നീല എന്ന സേനാനായകൻ നില്ക്കുന്നു; കൈകൾ പിടിച്ച്, ശക്തിയോടെ ഭൂമിയിൽ നടക്കുന്നു.
ലങ്കാമഭിമുഖഃ കോപാദഭീക്ഷ്ണം ച വിജൃമ്ഭതേ। ഗിരിശൃങ്ഗപ്രതീകാശഃ പദ്മകിംജല്കസംനിഭഃ
ലങ്കയെ നേരിട്ട്, കോപത്തിൽ വീണ്ടും വീണ്ടും വലുതാവുന്നു; പർവ്വതശൃംഗംപോലയും താമരക്കൊമ്പ് പോലെയും കാണപ്പെടുന്നു.
സ്ഫോടയത്യതിസംരബ്ധോ ലാങ്ഗൂലം ച പുനഃ പുനഃ। യസ്യ ലാങ്ഗൂലശബ്ദേന സ്വനന്തി പ്രദിശോ ദശ
ഇവൻ അത്യന്തം കോപത്തോടെ തന്റെ വാൽ വീണ്ടും വീണ്ടും അടിച്ചു മുഴക്കുന്നു; ആ വാലിന്റെ ശബ്ദം പത്ത് ദിക്കുകളിലുമൊക്കെയും മുഴങ്ങുന്നു.
ഏഷ വാനരരാജേന സുഗ്രീവേണാഭിഷേചിതഃ। യുവരാജോഽങ്ഗദോ നാമ ത്വാമാഹ്വയതി സംയുഗേ
ഇവൻ വാനരരാജാവായ സുഖ്രീവൻ രാജകുമാരനായി നിയമിച്ച അങ്ങദൻ ആണ്; അവൻ നിന്നെ യുദ്ധത്തിനായി വിളിക്കുന്നു.
വാലിനഃ സദൃശഃ പുത്രഃ സുഗ്രീവസ്യ സദാ പ്രിയഃ। രാഘവാര്ഥേ പരാക്രാന്തഃ ശക്രാര്ഥേ വരുണോ യഥാ
വാലിയുടെ മകനായ ഈ അങ്ങദൻ സുഖ്രീവന് എപ്പോഴും പ്രിയങ്കരനാണ്; രാഘവന്റെ കാര്യംക്കായി അവൻ നിർഭയമായി മുന്നോട്ട് വരുന്നു, ഇന്ദ്രന്റെ കാര്യത്തിൽ വരുണൻ എങ്ങനെ ഉത്സാഹത്തോടെ പ്രവർത്തിക്കുമോ അതുപോലെ.
ഏതസ്യ സാ മതിഃ സര്വാ യദ് ദൃഷ്ടാ ജനകാത്മജാ। ഹനൂമതാ വേഗവതാ രാഘവസ്യ ഹിതൈഷിണാ
ഹനുമാൻ, വേഗത്തിൽ നീങ്ങുന്നവനും രാഘവന്റെ ഭക്തനും ആയവൻ, ജനകയുടെ മകളെക്കുറിച്ച് കണ്ടതൊക്കെയും ഈ അങ്ങദന്റെ മനസ്സിൽ ഉറച്ചിരിക്കുന്നു.
ബഹൂനി വാനരേന്ദ്രാണാമേഷ യൂഥാനി വീര്യവാന്। പരിഗൃഹ്യാഭിയാതി ത്വാം സ്വേനാനീകേന മര്ദിതുമ്
വാനരരാജാക്കന്മാരുടെ അനേകം സേനകളെ കൂട്ടിച്ചേർത്ത് ഈ വീരൻ തന്റെ സൈന്യത്തോടൊപ്പം നിന്നെ കീഴടക്കാൻ മുന്നേറുന്നു.
അനുവാലിസുതസ്യാപി ബലേന മഹതാ വൃതഃ। വീരസ്തിഷ്ഠതി സംഗ്രാമേ സേതുഹേതുരയം നലഃ
അങ്ങദന്റെ മകന്റെ വലിയ ശക്തി ചുറ്റിപ്പറ്റിയിരിക്കുന്ന ഈ വീരൻ, യുദ്ധഭൂമിയിൽ നിലകൊള്ളുന്നവൻ, പാലം പണിത നലൻ തന്നെയാണ്.