മഹത്സോപാശ്രയം ഭേജേ രാവണഃ പരമാസനമ്। തതഃ ശശാസേശ്വരവദ്ദൂതാഁല്ലഘുപരാക്രമാന്
വലിയ പാദപീഠമുള്ള ഏറ്റവും ഉന്നതമായ സിംഹാസനം രാവണൻ ഏറ്റെടുത്തു. ശേഷം, ഒരു രാജാവിനുപോലെ, തന്റെ വേഗതയും ധൈര്യവും ഉള്ള ദൂതന്മാരോട് ആജ്ഞാപിച്ചു.
സമാനയത മേ ക്ഷിപ്രമിഹൈതാന് രാക്ഷസാനിതി। കൃത്യമസ്തി മഹജ്ജാനേ കര്തവ്യമിതി ശത്രുഭിഃ
"ആ രാക്ഷസന്മാരെ ഉടൻ എനിക്ക് ഇവിടെ കൊണ്ടുവരിക!" എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. "ശത്രുക്കളെ കുറിച്ച് വലിയ ഒരു കാര്യം ചെയ്യേണ്ടതുണ്ട് എന്ന് എനിക്ക് അറിയാം."
രാക്ഷസാസ്തദ്വചഃ ശ്രുത്വാ ലങ്കായാം പരിചക്രമുഃ। അനുഗേഹമവസ്ഥായ വിഹാരശയനേഷു ച। ഉദ്യാനേഷു ച രക്ഷാംസി ചോദയന്തോ ഹ്യഭീതവത്
അവന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട രാക്ഷസന്മാർ ലങ്കയിൽ വീടുതോറും, വിനോദമുറികളിലും കിടക്കമുറികളിലും, തോട്ടങ്ങളിലും ചുറ്റി നടന്നു. അവർ ഭയമില്ലാതെ രാക്ഷസന്മാരെ ഉണർത്തി വിളിച്ചു.
തേ രഥാന്തചരാ ഏകേ ദൃപ്താനേകേ ദൃഢാന് ഹയാന്। നാഗാനേകേഽധിരുരുഹുര്ജഗ്മുശ്ചൈകേ പദാതയഃ
അവരിൽ ചിലർ രഥങ്ങളിൽ കയറി, ചിലർ അഭിമാനത്തോടും ശക്തിയോടും കൂടിയ കുതിരകളിൽ കയറി, ചിലർ ആനകളിൽ കയറി, മറ്റുള്ളവർ നടന്നു.
സാ പുരീ പരമാകീര്ണാ രഥകുഞ്ജരവാജിഭിഃ। സമ്പതദ്ഭിര്വിരുരുചേ ഗരുത്മദ്ഭിരിവാമ്ബരമ്
രഥങ്ങളും ആനകളും കുതിരകളും നിറഞ്ഞ് ഓടിക്കൊണ്ടിരുന്ന ആ നഗരം, ഗരുഡന്മാർ നിറഞ്ഞ ആകാശംപോലെ തിളങ്ങി.
തേ വാഹനാന്യവസ്ഥായ യാനാനി വിവിധാനി ച। സഭാം പദ്ഭിഃ പ്രവിവിശുഃ സിംഹാ ഗിരിഗുഹാമിവ
വിവിധ വാഹനങ്ങളും യാത്രാസാധനങ്ങളും വിട്ട് അവർ കാൽനടയായി സഭാമന്ദപത്തിലേക്ക് കടന്നു, പാറഗുഹയിലേക്കു കടക്കുന്ന സിംഹങ്ങളെപ്പോലെ.
രാജ്ഞഃ പാദൌ ഗൃഹീത്വാ തു രാജ്ഞാ തേ പ്രതിപൂജിതാഃ। പീഠേഷ്വന്യേ ബൃസീഷ്വന്യേ ഭൂമൌ കേചിദുപാവിശന്
രാജാവിന്റെ കാലുകൾ സ്പർശിച്ച്, രാജാവിൽ നിന്ന് ആദരം നേടി, ചിലർ ഇരിപ്പിടങ്ങളിൽ, ചിലർ ബെഞ്ചുകളിൽ, ചിലർ നിലത്തും ഇരുന്നു.
തേ സമേത്യ സഭായാം വൈ രാക്ഷസാ രാജശാസനാത്। യഥാര്ഹമുപതസ്ഥുസ്തേ രാവണം രാക്ഷസാധിപമ്
രാജാവിന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം സഭയിൽ ഒന്നിച്ചുകൂടിയ രാക്ഷസന്മാർ, രാക്ഷസാധിപനായ രാവണനെ യഥായോഗ്യം ആദരിച്ചു സമീപിച്ചു.
മന്ത്രിണശ്ച യഥാമുഖ്യാ നിശ്ചിതാര്ഥേഷു പണ്ഡിതാഃ। അമാത്യാശ്ച ഗുണോപേതാഃ സര്വജ്ഞാ ബുദ്ധിദര്ശനാഃ
നിശ്ചയത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള പ്രധാന മന്ത്രിമാരും, ഗുണങ്ങളാൽ സമ്പന്നരായ, എല്ലാം അറിയുന്ന, ബുദ്ധിശാലികളായ അമാത്യന്മാരും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
സമീയുസ്തത്ര ശതശഃ ശൂരാശ്ച ബഹവസ്തഥാ। സഭായാം ഹേമവര്ണായാം സര്വാര്ഥസ്യ സുഖായ വൈ
അവിടെ നൂറുകണക്കിന് വീരന്മാരും കൂടെ, പൊൻ നിറമുള്ള ആ സഭാമന്ദപത്തിൽ, എല്ലാ കാര്യങ്ങൾക്കും സൗകര്യത്തിനായി ഒന്നിച്ചു.
തതോ മഹാത്മാ വിപുലം സുയുഗ്യം രഥം വരം ഹേമവിചിത്രിതാങ്ഗമ്। ശുഭം സമാസ്ഥായ യയൌ യശസ്വീ വിഭീഷണഃ സംസദമഗ്രജസ്യ
ശ്രേഷ്ഠനും മഹാത്മാവുമായ പ്രശസ്തനായ വിഭീഷണൻ, വിശാലവും നല്ലതും സ്വർണ്ണം അലങ്കരിച്ചും യുക്തമായും ഉള്ള രഥത്തിൽ കയറി, തന്റെ മൂത്ത സഹോദരന്റെ സഭയിലേക്ക് പോയി.
സ പൂര്വജായാവരജഃ ശശംസ നാമാഥ പശ്ചാച്ചരണൌ വവന്ദേ। ശുകഃ പ്രഹസ്തശ്ച തഥൈവ തേഭ്യോ ദദൌ യഥാര്ഹം പൃഥഗാസനാനി
തന്റെ മൂത്തയും ഇളയയും ആയ ഭാര്യമാരോടൊപ്പം, വിഭീഷണൻ ആദ്യം തന്റെ പേര് അറിയിച്ചു, പിന്നെ അവരുടെ കാലുകൾ സ്പർശിച്ചു വണങ്ങി. ശുകനും പ്രഹസ്തനും അതുപോലെ അവർക്കു യഥായോഗ്യം വേറേ ഇരിപ്പിടങ്ങൾ നൽകി.
സുവര്ണനാനാമണിഭൂഷണാനാം സുവാസസാം സംസദി രാക്ഷസാനാമ്। തേഷാം പരാര്ഘ്യാഗുരുചന്ദനാനാം സ്രജാം ച ഗന്ധാഃ പ്രവവുഃ സമന്താത്
പൊന്നും വിവിധ രത്നങ്ങളും അണിഞ്ഞും മനോഹര വസ്ത്രം ധരിച്ചും, രാക്ഷസന്മാരുടെ ആ സഭയിൽ, വിലയേറിയ അഗുരു ചന്ദനം, ഉത്തമമായ പുഷ്പമാലകൾ എന്നിവയുടെ സുഗന്ധം എല്ലായിടത്തും പരന്നു.
ന ചുക്രുശുര്നാനൃതമാഹ കശ്ചിത് സഭാസദോ നാപി ജജല്പുരുച്ചൈഃ। സംസിദ്ധാര്ഥാഃ സര്വ ഏവോഗ്രവീര്യാ ഭര്തുഃ സര്വേ ദദൃശുശ്ചാനനം തേ
സഭയിലെ ആരും അസത്യവാക്കുകൾ പറഞ്ഞില്ല, ആരും ഉച്ചത്തിൽ സംസാരിച്ചില്ല. എല്ലാവരും ലക്ഷ്യത്തിൽ വിജയിച്ചവരും ശക്തിയുള്ളവരുമായിരുന്നുവും, അവരൊക്കെയും തങ്ങളുടെ ഭർത്താവിന്റെ മുഖം നോക്കി ഇരുന്നുവും.
സ രാവണഃ ശസ്ത്രഭൃതാം മനസ്വിനാം മഹാബലാനാം സമിതൌ മനസ്വീ। തസ്യാം സഭായാം പ്രഭയാ ചകാശേ മധ്യേ വസൂനാമിവ വജ്രഹസ്തഃ
അവിടെ ആയുധധാരികളിലും ബലവാന്മാരിലും മനസ്സുറച്ചവനായ രാവണൻ ആ സഭയിൽ തന്റെ പ്രകാശത്തോടെ വസുക്കളുടെ ഇടയിൽ വജ്രം കൈവശമുള്ള ഇന്ദ്രൻ പോലെ തിളങ്ങി.
thumb|ദ്വാദശഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ യുദ്ധകാണ്ഡേ ദ്വാദശഃ സര്ഗഃ ॥൬-
ഇപ്പോൾ പന്ത്രണ്ടാം സർഗ്ഗം കേൾക്കൂ.
സ താം പരിഷദം കൃത്സ്നാം സമീക്ഷ്യ സമിതിംജയഃ। പ്രചോദയാമാസ തദാ പ്രഹസ്തം വാഹിനീപതിമ്
യുദ്ധവിജയിയായ അവൻ ആ മുഴുവൻ സഭയെ നിരീക്ഷിച്ച്, അപ്പോൾ സൈന്യാധിപനായ പ്രഹസ്തനെ ഉത്സാഹിപ്പിച്ചു.
സേനാപതേ യഥാ തേ സ്യുഃ കൃതവിദ്യാശ്ചതുര്വിധാഃ। യോധാ നഗരരക്ഷായാം തഥാ വ്യാദേഷ്ടുമര്ഹസി
സേനാധിപനേ, യുദ്ധകലയിൽ നിപുണരായ നാലുവിധത്തിലുള്ള യോദ്ധാക്കളെ നഗരസംരക്ഷണത്തിന് നീ നിയോഗിക്കണം.
സ പ്രഹസ്തഃ പ്രണീതാത്മാ ചികീര്ഷന് രാജശാസനമ്। വിനിക്ഷിപദ് ബലം സര്വം ബഹിരന്തശ്ച മന്ദിരേ
പ്രഹസ്തൻ, മനസ്സു നിയന്ത്രിച്ചവനും രാജാവിന്റെ ആജ്ഞ പാലിക്കാൻ ഉദ്ദേശിച്ചവനും ആയതിനാൽ, മുഴുവൻ സൈന്യവും അകത്തും പുറത്തും കൊട്ടാരത്തിൽ വിന്യസിച്ചു.
തതോ വിനിക്ഷിപ്യ ബലം സര്വം നഗരഗുപ്തയേ। പ്രഹസ്തഃ പ്രമുഖേ രാജ്ഞോ നിഷസാദ ജഗാദ ച
അങ്ങനെ നഗരസംരക്ഷണത്തിനായി മുഴുവൻ സൈന്യവും വിന്യസിച്ച ശേഷം, പ്രഹസ്തൻ രാജാവിന്റെ മുന്നിൽ ഇരുന്നു സംസാരിച്ചു.
വിഹിതം ബഹിരന്തശ്ച ബലം ബലവതസ്തവ। കുരുഷ്വാവിമനാഃ ക്ഷിപ്രം യദഭിപ്രേതമസ്തി തേ
നിന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം അകത്തും പുറത്തും സൈന്യം ഒരുക്കിയിട്ടുണ്ട്; ഇനി നീ സംശയമില്ലാതെ വേഗത്തിൽ നിനക്ക് ഇഷ്ടമുള്ളതു ചെയ്യൂ.
പ്രഹസ്തസ്യ വചഃ ശ്രുത്വാ രാജാ രാജ്യഹിതൈഷിണഃ। സുഖേപ്സുഃ സുഹൃദാം മധ്യേ വ്യാജഹാര സ രാവണഃ
പ്രഹസ്തന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട രാജാവ്, രാജ്യത്തിന്റെ ക്ഷേമവും സുഹൃത്തുകളുടെ സന്തോഷവും ആഗ്രഹിച്ച്, സുഹൃത്തുകളുടെ ഇടയിൽ സംസാരിച്ചു; അവൻ തന്നെയാണ് രാവണൻ.
പ്രിയാപ്രിയേ സുഖേ ദുഃഖേ ലാഭാലാഭേ ഹിതാഹിതേ। ധര്മകാമാര്ഥകൃച്ഛ്രേഷു യൂയമര്ഹഥ വേദിതുമ്
പ്രിയവും അപ്രിയവും, സന്തോഷവും ദുഃഖവും, ലാഭവും നഷ്ടവും, ഉപകാരവും അനുപകാരവും, ധർമ്മം, കാമം, അർത്ഥം എന്നിങ്ങനെയുള്ള കഷ്ടതകളിൽ നിങ്ങൾ അറിയാൻ യോഗ്യരാണ്.
സര്വകൃത്യാനി യുഷ്മാഭിഃ സമാരബ്ധാനി സര്വദാ। മന്ത്രകര്മനിയുക്താനി ന ജാതു വിഫലാനി മേ
എല്ലാ കാര്യങ്ങളും നിങ്ങൾ എപ്പോഴും ഉചിതമായ ആലോചനയോടെയും പ്രവർത്തിയോടെയും ആരംഭിച്ചിട്ടുണ്ട്; അതൊന്നും എനിക്ക് പരാജയപ്പെട്ടിട്ടില്ല.
സസോമഗ്രഹനക്ഷത്രൈര്മരുദ്ഭിരിവ വാസവഃ। ഭവദ്ഭിരഹമത്യര്ഥം വൃതഃ ശ്രിയമവാപ്നുയാമ്
ഇന്ദ്രൻ ചന്ദ്രനെയും ഗ്രഹങ്ങളെയും നക്ഷത്രങ്ങളെയും വായുവിനെയും ചുറ്റിപ്പറ്റിയിരിക്കുന്നതുപോലെ, നിങ്ങളാൽ ഞാൻ സമ്പത്തിനെ ഉറപ്പാക്കും.
അഹം തു ഖലു സര്വാന് വഃ സമര്ഥയിതുമുദ്യതഃ। കുമ്ഭകര്ണസ്യ തു സ്വപ്നാന് നേമമര്ഥമചോദയമ്
ഞാൻ നിങ്ങളെ എല്ലാവരെയും പിന്തുണയ്ക്കാൻ തയ്യാറാണ്; പക്ഷേ കുംഭകർണ്ണന്റെ സ്വപ്നങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഈ കാര്യം ഞാൻ ഉത്സാഹിപ്പിച്ചില്ല.
അയം ഹി സുപ്തഃ ഷണ്മാസാന് കുമ്ഭകര്ണോ മഹാബലഃ। സര്വശസ്ത്രഭൃതാം മുഖ്യഃ സ ഇദാനീം സമുത്ഥിതഃ
ഈ മഹാബലശാലിയായ കുംഭകർണ്ണൻ ആറുമാസം ഉറങ്ങിക്കഴിഞ്ഞു; ആയുധധാരികളിൽ പ്രധാനനായവൻ ഇപ്പോൾ ഉണർന്നിരിക്കുന്നു.
സാ മേ ന ശയ്യാമാരോഢുമിച്ഛത്യലസഗാമിനീ। ത്രിഷു ലോകേഷു ചാന്യാ മേ ന സീതാസദൃശീ തഥാ
ആ മന്ദഗതിയുള്ള സ്ത്രീ എന്റെ ശയ്യയിൽ കയറാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല; മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും സീതയെപ്പോലെയുള്ള മറ്റൊരു സ്ത്രീ എനിക്ക് ഇല്ല.
തനുമധ്യാ പൃഥുശ്രോണീ ശരദിന്ദുനിഭാനനാ। ഹേമബിമ്ബനിഭാ സൌമ്യാ മായേവ മയനിര്മിതാ
സുന്ദരമായ അരയും വിശാലമായ കവിളുകളും ശരദ്കാലത്തിലെ ചന്ദ്രനെപ്പോലെയുള്ള മുഖവും പൊന്നുപോലെയുള്ള മൃദുലതയും ഉള്ള അവൾ, മായയാൽ നിർമ്മിതമായതുപോലെ തോന്നുന്നു.
സുലോഹിതതലൌ ശ്ലക്ഷ്ണൌ ചരണൌ സുപ്രതിഷ്ഠിതൌ। ദൃഷ്ട്വാ താമ്രനഖൌ തസ്യാ ദീപ്യതേ മേ ശരീരജഃ
അവളുടെ കാൽതലങ്ങൾ ചുവപ്പും മൃദുവും ഉറപ്പുള്ളതുമാണ്; അവളുടെ താമ്രവർണ്ണമുള്ള നഖങ്ങൾ കണ്ടപ്പോൾ എന്റെ ശരീരത്തിലെ ആസക്തി ഉണർന്നു.