വൃഥാ ച ദര്ശിതം വീര്യം ഭവേദ് വാനരപുങ്ഗവാഃ। തസ്മാദ് ഗച്ഛാമ വൈ സര്വേ യത്ര രാമഃ സലക്ഷ്മണഃ। സുഗ്രീവശ്ച മഹാതേജാഃ കാര്യസ്യാസ്യ നിവേദനേ
വാനരശ്രേഷ്ഠന്മാർ കാണിച്ച വീര്യം വെറുതെയാകും; അതുകൊണ്ട് നമുക്ക് എല്ലാവരും രാമനും ലക്ഷ്മണനും മഹാതേജസ്വിയായ സുഗ്രീവനും ഉള്ളിടത്തേക്ക് പോയി ഈ കാര്യം അറിയിക്കാം.
ന താവദേഷാ മതിരക്ഷമാ നോ യഥാ ഭവാന് പശ്യതി രാജപുത്ര। യഥാ തു രാമസ്യ മതിര്നിവിഷ്ടാ തഥാ ഭവാന് പശ്യതു കാര്യസിദ്ധിമ്
രാജകുമാരനേ, ഞങ്ങളുടെ മനസ്സു നീ കാണുന്നതുപോലെ ഉറപ്പുള്ളതല്ല; രാമന്റെ മനസ്സിൽ എങ്ങനെ ഉറച്ചിട്ടുണ്ടോ, അങ്ങനെ തന്നെയാണ് നീയും ഈ കാര്യസിദ്ധി കാണേണ്ടത്.
thumb|ഏകഷഷ്ഠിതമഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ സുന്ദരകാണ്ഡേ ഏകഷഷ്ഠിതമഃ സര്ഗഃ ॥൫-
ശ്രീമദ് വാൽമീകി രാമായണത്തിലെ സുന്ദരകാണ്ഡയിൽ അറുപത്തൊന്നാമത്തെ സര്ഗം കേൾക്കുക.
തതോ ജാമ്ബവതോ വാക്യമഗൃഹ്ണന്ത വനൌകസഃ। അങ്ഗദപ്രമുഖാ വീരാ ഹനൂമാംശ്ച മഹാകപിഃ
അങ്ങാടനും മഹാബലശാലിയായ ഹനുമാനും മുന്നിൽ നിന്ന്, വനവാസികൾ ജാംബവാന്റെ വാക്കുകൾ അംഗീകരിച്ചു.
മേരുമന്ദരസംകാശാ മത്താ ഇവ മഹാഗജാഃ। ഛാദയന്ത ഇവാകാശം മഹാകായാ മഹാബലാഃ
മേരു, മന്ദരപർവതങ്ങളെപ്പോലെയും, മദം കയറിയ വലിയാനകളെപ്പോലെയും, അത്യന്തം വലുപ്പവും ശക്തിയും ഉള്ള അവർ ആകാശം മുഴുവൻ മറയ്ക്കുന്നവരായി തോന്നി.
സഭാജ്യമാനം ഭൂതൈസ്തമാത്മവന്തം മഹാബലമ്। ഹനൂമന്തം മഹാവേഗം വഹന്ത ഇവ ദൃഷ്ടിഭിഃ
ആ മഹാശക്തനും ആത്മസംയമനമുള്ളവനും ആയ ഹനൂമാനെ, എല്ലാ ജീവികളും ആദരവോടെ കണ്ണുകൊണ്ട് ചുമന്ന് കൊണ്ടിരിക്കുന്നതുപോലെ ആദരിച്ചു.
രാഘവേ ചാര്ഥനിര്വൃത്തിം കര്തും ച പരമം യശഃ। സമാധായ സമൃദ്ധാര്ഥാഃ കര്മസിദ്ധിഭിരുന്നതാഃ
രാഘവന്റെ ഉദ്ദേശവും മഹത്വവും സഫലമാക്കണമെന്ന് ഉറപ്പാക്കി, തങ്ങളുടെ ലക്ഷ്യം നേടിയ അവർ, വിജയത്തിന്റെ സന്തോഷത്തിൽ ഉയർന്നുനിന്നു.
പ്രിയാഖ്യാനോന്മുഖാഃ സര്വേ സര്വേ യുദ്ധാഭിനന്ദിനഃ। സര്വേ രാമപ്രതീകാരേ നിശ്ചിതാര്ഥാ മനസ്വിനഃ
എല്ലാവരും സന്തോഷവാർത്ത പറയാൻ ആഗ്രഹിച്ചവരും, യുദ്ധത്തിനായി ആവേശഭരിതരുമായി, രാമനെ സഹായിക്കാൻ മനസ്സിൽ ഉറച്ചവരുമായി നിന്നു.
പ്ലവമാനാഃ ഖമാപ്ലുത്യ തതസ്തേ കാനനൌകസഃ। നന്ദനോപമമാസേദുര്വനം ദ്രുമശതായുതമ്
ആ കാട്ടിൽ താമസിക്കുന്നവർ ആകാശത്തിലേക്ക് ചാടിപ്പറന്ന്, നന്ദനവനംപോലെയുള്ള, ആയിരക്കണക്കിന് മരങ്ങൾ നിറഞ്ഞ ഒരു വനത്തിലെത്തിയിരിക്കുന്നു.
യത് തന്മധുവനം നാമ സുഗ്രീവസ്യാഭിരക്ഷിതമ്। അധൃഷ്യം സര്വഭൂതാനാം സര്വഭൂതമനോഹരമ്
അത് സുഖ്രീവൻ കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്ന മധുവനം എന്ന പേരിലുള്ള ഒരു വനമായിരുന്നു; എല്ലാ ജീവികൾക്കും അതിജയിക്കാൻ കഴിയാത്തതും, എല്ലാവർക്കും ആകർഷണീയവുമായതുമായിരുന്നു.
യദ് രക്ഷതി മഹാവീരഃ സദാ ദധിമുഖഃ കപിഃ। മാതുലഃ കപിമുഖ്യസ്യ സുഗ്രീവസ്യ മഹാത്മനഃ
അവിടെ മഹാവീരനായ ദധിമുഖൻ എന്ന കുരങ്ങൻ, മഹാത്മാവായ സുഖ്രീവന്റെ അമ്മാവൻ, എപ്പോഴും ആ വനത്തെ കാത്തിരുന്നു.
തേ തദ് വനമുപാഗമ്യ ബഭൂവുഃ പരമോത്കടാഃ। വാനരാ വാനരേന്ദ്രസ്യ മനഃകാന്തം മഹാവനമ്
അവ വനം എത്തിയ കുരങ്ങുകൾ അത്യന്തം ഉല്ലാസഭരിതരായി; കാരണം അത് കുരങ്ങുകളുടെ രാജാവിന് ഏറ്റവും പ്രിയമായ വലിയ വനമായിരുന്നു.
തതസ്തേ വാനരാ ഹൃഷ്ടാ ദൃഷ്ട്വാ മധുവനം മഹത്। കുമാരമഭ്യയാചന്ത മധൂനി മധുപിങ്ഗലാഃ
ആ മഹത്തായ മധുവനം കണ്ടപ്പോൾ, തേപ്പൊലിവുള്ള ആ കുരങ്ങുകൾ സന്തോഷത്തോടെ രാജകുമാരനോടു തേൻ ചോദിക്കാൻ സമീപിച്ചു.
തതഃ കുമാരസ്താന് വൃദ്ധാഞ്ജാമ്ബവത്പ്രമുഖാന് കപീന്। അനുമാന്യ ദദൌ തേഷാം നിസര്ഗം മധുഭക്ഷണേ
അപ്പോൾ ജാംബവാൻമുതലായ മുതിർന്നവരെ പരിഗണിച്ച് രാജകുമാരൻ അവർക്കു സ്വതന്ത്രമായി തേൻ കഴിക്കാൻ അനുമതി നൽകി.
തേ നിസൃഷ്ടാഃ കുമാരേണ ധീമതാ വാലിസൂനുനാ। ഹരയഃ സമപദ്യന്ത ദ്രുമാന് മധുകരാകുലാന്
ബുദ്ധിമാൻ ആയ വാലിയുടെ മകൻ അവരെ അനുമതി നൽകിയതോടെ, കുരങ്ങുകൾ തേൻ നിറഞ്ഞ മരങ്ങളിലേക്ക് ഓടിപ്പോയി.
ഭക്ഷയന്തഃ സുഗന്ധീനി മൂലാനി ച ഫലാനി ച। ജഗ്മുഃ പ്രഹര്ഷം തേ സര്വേ ബഭൂവുശ്ച മദോത്കടാഃ
സുഗന്ധമുള്ള കിഴങ്ങുകളും പഴങ്ങളും ആഹരിച്ചപ്പോൾ, എല്ലാവരും അത്യന്തം സന്തോഷത്തിലും മദത്തിൽ മുഴുകിയവരായി.
തതശ്ചാനുമതാഃ സര്വേ സുസംഹൃഷ്ടാ വനൌകസഃ। മുദിതാശ്ച തതസ്തേ ച പ്രനൃത്യന്തി തതസ്തതഃ
അനുമതി ലഭിച്ചതോടെ, ആ കാട്ടിൽ താമസിക്കുന്ന എല്ലാവരും ആനന്ദത്തോടെ വീണ്ടും വീണ്ടും നൃത്തം ചെയ്തു.
ഗായന്തി കേചിത് പ്രഹസന്തി കേചി- ന്നൃത്യന്തി കേചിത് പ്രണമന്തി കേചിത്। പതന്തി കേചിത് പ്രചരന്തി കേചിത് പ്ലവന്തി കേചിത് പ്രലപന്തി കേചിത്
അവരിൽ ചിലർ പാടുന്നു, ചിലർ ചിരിക്കുന്നു, ചിലർ നൃത്തം ചെയ്യുന്നു, ചിലർ വണങ്ങുന്നു; ചിലർ വീഴുന്നു, ചിലർ സഞ്ചരിക്കുന്നു, ചിലർ ചാടുന്നു, ചിലർ അനർത്ഥം സംസാരിക്കുന്നു.
പരസ്പരം കേചിദുപാശ്രയന്തി പരസ്പരം കേചിദതിബ്രുവന്തി। ദ്രുമാദ് ദ്രുമം കേചിദഭിദ്രവന്തി ക്ഷിതൌ നഗാഗ്രാന്നിപതന്തി കേചിത്
ചിലർ പരസ്പരം ആശ്രയിക്കുന്നു, ചിലർ ഒരുമിച്ച് അധികം സംസാരിക്കുന്നു; ചിലർ ഒരു മരത്തിൽ നിന്ന് മറ്റൊന്നിലേക്ക് ഓടുന്നു, ചിലർ മരശിഖരങ്ങളിൽ നിന്ന് നിലത്തേക്ക് വീഴുന്നു.
മഹീതലാത് കേചിദുദീര്ണവേഗാ മഹാദ്രുമാഗ്രാണ്യഭിസമ്പതന്തി। ഗായന്തമന്യഃ പ്രഹസന്നുപൈതി ഹസന്തമന്യഃ പ്രരുദന്നുപൈതി
ചിലർ നിലത്തുനിന്ന് വേഗത്തിൽ വലിയ മരങ്ങളുടെ മുകളിൽ ചാടുന്നു; മറ്റൊരാൾ പാടിയും ചിരിച്ചും അടുത്ത് വരുന്നു, മറ്റൊരാൾ ചിരിക്കയും കരയുകയും ചെയ്യുന്നു.
തുദന്തമന്യഃ പ്രണദന്നുപൈതി സമാകുലം തത് കപിസൈന്യമാസീത്। ന ചാത്ര കശ്ചിന്ന ബഭൂവ മത്തോ ന ചാത്ര കശ്ചിന്ന ബഭൂവ ദൃപ്തഃ
മറ്റൊരാൾ അടിച്ചും ആർത്തും അടുത്ത് വരുന്നു; ആ കുരങ്ങുസൈന്യം മുഴുവൻ കലഹഭരിതമായി. അവിടെ മദം കയറിയതല്ലാത്തവനും, അഹങ്കാരമുള്ളതല്ലാത്തവനും ഒരാളുമില്ലായിരുന്നു.
തതോ വനം തത് പരിഭക്ഷ്യമാണം ദ്രുമാംശ്ച വിധ്വംസിതപത്രപുഷ്പാന്। സമീക്ഷ്യ കോപാദ് ദധിവക്ത്രനാമാ നിവാരയാമാസ കപിഃ കപീംസ്താന്
അപ്പോൾ ആ വനവും, ഇലകളും പൂക്കളും നശിച്ച മരങ്ങളും കണ്ട്, ദധിമുഖൻ എന്ന കുരങ്ങൻ കോപത്തോടെ അവരെ തടയാൻ തുടങ്ങി.
സ തൈഃ പ്രവൃദ്ധൈഃ പരിഭര്ത്സ്യമാനോ വനസ്യ ഗോപ്താ ഹരിവൃദ്ധവീരഃ। ചകാര ഭൂയോ മതിമുഗ്രതേജാ വനസ്യ രക്ഷാം പ്രതി വാനരേഭ്യഃ
ആ കുരങ്ങുകളുടെ അതിരുകടന്ന കളിയാൽ ബുദ്ധിമുട്ടിയ വനത്തിന്റെ മുതിർന്ന രക്ഷകൻ ദധിമുഖൻ, കുരങ്ങുകളിൽ നിന്നു വനത്തെ കാക്കാൻ ഉറച്ച മനസ്സോടെ മുന്നോട്ട് വന്നു.
ഉവാച കാംശ്ചിത് പരുഷാണ്യഭീത- മസക്തമന്യാംശ്ച തലൈര്ജഘാന। സമേത്യ കൈശ്ചിത് കലഹം ചകാര തഥൈവ സാമ്നോപജഗാമ കാംശ്ചിത്
അവൻ ചിലരോട് കടുത്ത വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു, ചിലരെ കൈകൊണ്ടു അടിച്ചു, ചിലരുമായി വഴക്കിട്ടു, മറ്റുചിലരോട് സാന്ത്വനത്തോടെ സമീപിച്ചു.
സ തൈര്മദാദപ്രതിവാര്യവേഗൈ- ര്ബലാച്ച തേന പ്രതിവാര്യമാണൈഃ। പ്രധര്ഷണേ ത്യക്തഭയൈഃ സമേത്യ പ്രകൃഷ്യതേ ചാപ്യനവേക്ഷ്യ ദോഷമ്
അവരുടെ തടയാനാവാത്ത ശക്തിയാൽ, ഭയമില്ലാതെ ആക്രമിച്ച കുരങ്ങുകൾ ചേർന്ന്, അവനെ കുറ്റം നോക്കാതെ വലിച്ചിഴച്ചു.
നഖൈസ്തുദന്തോ ദശനൈര്ദശന്ത- സ്തലൈശ്ച പാദൈശ്ച സമാപയന്തഃ। മദാത് കപിം തേ കപയഃ സമന്താ- ന്മഹാവനം നിര്വിഷയം ച ചക്രുഃ
കുരങ്ങുകൾ കുരുക്കളാൽ ചവിട്ടി, പല്ലുകൊണ്ട് കടിച്ചു, കൈയും കാലും ഉപയോഗിച്ച് അടിച്ചു, മദത്തിൽ മുഴുകി ചുറ്റി, ആ വലിയ വനത്തെ ആനന്ദം ഇല്ലാത്തതാക്കി മാറ്റി.
thumb|ദ്വിഷഷ്ഠിതമഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ സുന്ദരകാണ്ഡേ ദ്വിഷഷ്ഠിതമഃ സര്ഗഃ ॥൫-
അമ്പതിരണ്ടാം സർഗം കേൾക്കട്ടെ.
താനുവാച ഹരിശ്രേഷ്ഠോ ഹനൂമാന് വാനരര്ഷഭഃ। അവ്യഗ്രമനസോ യൂയം മധു സേവത വാനരാഃ
കുരങ്ങുകളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ഹനുമാൻ അവരെ നോക്കി പറഞ്ഞു: 'നിങ്ങൾ മനസ്സിൽ ഭയമില്ലാതെ തേൻ ആസ്വദിക്കൂ, കുരങ്ങുമാരേ.'
അഹമാവര്ജയിഷ്യാമി യുഷ്മാകം പരിപന്ഥിനഃ। ശ്രുത്വാ ഹനൂമതോ വാക്യം ഹരീണാം പ്രവരോഽങ്ഗദഃ
'നിങ്ങളുടെ തടസ്സങ്ങൾ ഞാൻ അകറ്റാം,' എന്നു പറഞ്ഞു. ഹനുമാന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട്, കുരങ്ങുകളിൽ ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠനായ അങ്കദൻ മറുപടി പറഞ്ഞു.
പ്രത്യുവാച പ്രസന്നാത്മാ പിബന്തു ഹരയോ മധു। അവശ്യം കൃതകാര്യസ്യ വാക്യം ഹനുമതോ മയാ
സന്തോഷത്തോടെ അവൻ പറഞ്ഞു: 'കുരങ്ങുകൾക്ക് തേൻ കുടിക്കാം. ഹനുമാൻ തന്റെ കടമ പൂർത്തിയാക്കിയതുകൊണ്ട്, അവന്റെ വാക്ക് ഞാൻ അനുസരിക്കണം.'