തദലം പരിതാപേന ദേവി ശോകോ വ്യപൈതു തേ। ഏകോത്പാതേന തേ ലങ്കാമേഷ്യന്തി ഹരിയൂഥപാഃ
അതിനാൽ, ദേവി, ദുഃഖം മതിയാക്കൂ; നിന്റെ ദു:ഖം അകറ്റപ്പെടട്ടെ. കുരങ്ങന്മാരുടെ പ്രധാനികൾ ഒറ്റ ചാടലിൽ തന്നെ ലങ്കയിൽ എത്തും.
മമ പൃഷ്ഠഗതൌ തൌ ച ചന്ദ്രസൂര്യാവിവോദിതൌ। ത്വത്സകാശം മഹാസങ്ഘൌ നൃസിംഹാവാഗമിഷ്യതഃ
ഞാനെന്റെ പുറകിൽ, ചന്ദ്രനും സൂര്യനും പോലെ പ്രകാശിക്കുന്ന ആ ഇരുവരും വലിയ സൈന്യത്തോടൊപ്പം നിന്റെ അടുത്ത് വരും.
തൌ ഹി വീരൌ നരവരൌ സഹിതൌ രാമലക്ഷ്മണൌ। ആഗമ്യ നഗരീം ലങ്കാം സായകൈര്വിധമിഷ്യതഃ
ആ വീരന്മാരായ രാമനും ലക്ഷ്മണനും ഒരുമിച്ച് ലങ്കയിൽ എത്തി ശത്രുക്കളെ അമ്പുകൊണ്ട് സംഹരിക്കും.
സഗണം രാവണം ഹത്വാ രാഘവോ രഘുനന്ദനഃ। ത്വാമാദായ വരാരോഹേ സ്വപുരീം പ്രതി യാസ്യതി
രാവണനെയും അവന്റെ കൂട്ടരെയും സംഹരിച്ച ശേഷം, രഘുകുലത്തിലെ രാമൻ, മനോഹരിയായ നിന്നെ കൂട്ടി തന്റെ നഗരത്തിലേക്ക് മടങ്ങും.
തദാശ്വസിഹി ഭദ്രം തേ ഭവ ത്വം കാലകാങ്ക്ഷിണീ। നചിരാദ് ദ്രക്ഷ്യസേ രാമം പ്രജ്വലന്തമിവാനലമ്
അതിനാൽ, മനസ്സുറപ്പിക്കൂ, നിനക്കു ശുഭം ഉണ്ടാകട്ടെ; കുറച്ച് നേരം ക്ഷമയോടെ കാത്തിരിക്കൂ. ഉടൻ തന്നെ നീ അഗ്നിപോലെ ദഹിക്കുന്ന രാമനെ കാണും.
നിഹതേ രാക്ഷസേന്ദ്രേ ച സപുത്രാമാത്യബാന്ധവേ। ത്വം സമേഷ്യസി രാമേണ ശശാങ്കേനേവ രോഹിണീ
രാക്ഷസാധിപനെയും അവന്റെ മക്കളെയും മന്ത്രിമാരെയും ബന്ധുക്കളെയും സംഹരിച്ച ശേഷം, നീ രാമനോടൊപ്പം ചന്ദ്രനോടൊപ്പം രോഹിണി ചേർന്നതുപോലെ ഒന്നാവും.
ക്ഷിപ്രം ത്വം ദേവി ശോകസ്യ പാരം ദ്രക്ഷ്യസി മൈഥിലി। രാവണം ചൈവ രാമേണ ദ്രക്ഷ്യസേ നിഹതം ബലാത്
മൈഥിലി, ഉടൻ തന്നെ നീ നിന്റെ ദു:ഖത്തിന്റെ അറ്റം കാണും; രാമന്റെ ശക്തിയിൽ രാവണൻ വീണുപോകുന്നതും നീ കാണും.
ഏവമാശ്വാസ്യ വൈദേഹീം ഹനൂമാന് മാരുതാത്മജഃ। ഗമനായ മതിം കൃത്വാ വൈദേഹീം പുനരബ്രവീത്
ഇങ്ങനെ വൈദേഹിയെ ആശ്വസിപ്പിച്ച ശേഷം, വായുവിന്റെ പുത്രനായ ഹനുമാൻ തിരിച്ചു പോകാൻ തീരുമാനിച്ചു, വീണ്ടും വൈദേഹിയോട് പറഞ്ഞു.
തമരിഘ്നം കൃതാത്മാനം ക്ഷിപ്രം ദ്രക്ഷ്യസി രാഘവമ്। ലക്ഷ്മണം ച ധനുഷ്പാണിം ലങ്കാദ്വാരമുപാഗതമ്
നീ ഉടൻ തന്നെ ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്ന, മനസ്സുറപ്പുള്ള രാഘവനെയും, വില്ലുമായി ലക്ഷ്മണനെയും, ലങ്കയുടെ വാതിലിൽ എത്തുന്നതും കാണും.
നഖദംഷ്ട്രായുധാന് വീരാന് സിംഹശാര്ദൂലവിക്രമാന്। വാനരാന് വാരണേന്ദ്രാഭാന് ക്ഷിപ്രം ദ്രക്ഷ്യസി സംഗതാന്
നഖവും പല്ലുകളും ആയുധമാക്കിയ, സിംഹത്തെയും കടുവയെയും പോലെ വീര്യശാലികളും, ആനകളെപ്പോലെ ഭംഗിയുള്ളവരുമായ വാനരന്മാരെ നീ ഉടൻ തന്നെ കൂട്ടമായി കാണും.
ശൈലാമ്ബുദനികാശാനാം ലങ്കാമലയസാനുഷു। നര്ദതാം കപിമുഖ്യാനാമാര്യേ യൂഥാന്യനേകശഃ
ലങ്കയും മലയപർവ്വതവും ഉൾപ്പെടെ കുന്നുകൾക്കുമേൽ, പർവ്വതങ്ങളെയും മേഘങ്ങളെയും പോലെ ഗർജ്ജിക്കുന്ന അനേകം കുരങ്ങുസൈന്യങ്ങളെ, ആര്യേ, നീ കാണും.
സ തു മര്മണി ഘോരേണ താഡിതോ മന്മഥേഷുണാ। ന ശര്മ ലഭതേ രാമഃ സിംഹാര്ദിത ഇവ ദ്വിപഃ
പ്രണയത്തിന്റെ കഠിനമായ അമ്പ് ഹൃദയത്തിൽ തട്ടി, രാമന് ആശ്വാസം ലഭിക്കുന്നില്ല; സിംഹം ആക്രമിച്ച ആനയെപ്പോലെയാണ് അവന്റെ അവസ്ഥ.
രുദ മാ ദേവി ശോകേന മാ ഭൂത് തേ മനസോ ഭയമ്। ശചീവ ഭര്ത്രാ ശക്രേണ സങ്ഗമേഷ്യസി ശോഭനേ
ദേവി, ദു:ഖത്തിൽ കരയേണ്ട, ഭയപ്പെടേണ്ട. മനസ്സിൽ ഭയം വരുത്തരുത്. ശോഭയുള്ളവളേ, ശചിയുടെ ഭർത്താവായ ഇന്ദ്രനോടുള്ള ഐക്യത്തെപ്പോലെ, നീയും നിന്റെ ഭർത്താവിനോടൊപ്പം ചേരും.
രാമാദ് വിശിഷ്ടഃ കോഽന്യോഽസ്തി കശ്ചിത് സൌമിത്രിണാ സമഃ। അഗ്നിമാരുതകല്പൌ തൌ ഭ്രാതരൌ തവ സംശ്രയൌ
രാമനേക്കാൾ ഉന്നതനാരുണ്ട്, സൗമിത്രനോടു തുല്യനാരുണ്ട്? അഗ്നിയും വായുവും പോലുള്ള ആ സഹോദരന്മാർ തന്നെയാണ് നിനക്ക് ആശ്രയം.
നാസ്മിംശ്ചിരം വത്സ്യസി ദേവി ദേശേ രക്ഷോഗണൈരധ്യുഷിതേഽതിരൌദ്രേ। ന തേ ചിരാദാഗമനം പ്രിയസ്യ ക്ഷമസ്വ മത്സംഗമകാലമാത്രമ്
ദേവി, ഈ ഭയങ്കരമായ രാക്ഷസന്മാർ നിറഞ്ഞ ദേശത്ത് നീ ഏറെക്കാലം താമസിക്കേണ്ടി വരില്ല. നിന്റെ പ്രിയപ്പെട്ടവന്റെ വരവ് വൈകില്ല—നമ്മൾ വീണ്ടും കാണുന്ന കാലം വരെ മാത്രം ക്ഷമിക്കണം.
thumb|ചത്വാരിംശഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ സുന്ദരകാണ്ഡേ ചത്വാരിംശഃ സര്ഗഃ ॥൫-
ശ്രീമദ്-വാൽമീകി രാമായണത്തിലെ സുന്ദരകാണ്ഡയുടെ നാല്പത്താമത്തെ സര്ഗം കേൾക്കൂ.
ശ്രുത്വാ തു വചനം തസ്യ വായുസൂനോര്മഹാത്മനഃ। ഉവാചാത്മഹിതം വാക്യം സീതാ സുരസുതോപമാ
വായുവിന്റെ പുത്രനായ മഹാത്മാവിന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ടശേഷം, ദേവതകളുടെ പുത്രിയെപ്പോലെയുള്ള സീതാ അവന്റെ ഭാവുകത്വത്തിനായി വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
ത്വാം ദൃഷ്ട്വാ പ്രിയവക്താരം സമ്പ്രഹൃഷ്യാമി വാനര। അര്ധസംജാതസസ്യേവ വൃഷ്ടിം പ്രാപ്യ വസുംധരാ
സുഖകരമായ വാക്കുകൾ പറയുന്ന വാനരാ, നിന്നെ കണ്ടപ്പോൾ ഞാൻ വളരെ സന്തോഷപ്പെട്ടു. പകുതി വിതച്ച നിലത്തുള്ള ഭൂമി മഴ ലഭിച്ചപ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്ന ആനന്ദംപോലെയാണ് എന്റെ മനസ്സിലുള്ളത്.
യഥാ തം പുരുഷവ്യാഘ്രം ഗാത്രൈഃ ശോകാഭികര്ശിതൈഃ। സംസ്പൃശേയം സകാമാഹം തഥാ കുരു ദയാം മയി
പുരുഷസിംഹനായ അവനെ, ദു:ഖത്തിൽ ക്ഷയിച്ച എന്റെ ശരീരഭാഗങ്ങൾ കൊണ്ട് സ്പർശിക്കാൻ എത്ര ആഗ്രഹമുണ്ടോ, അതുപോലെ നീയും എന്നോടു ദയ കാണിക്കണം.
അഭിജ്ഞാനം ച രാമസ്യ ദദ്യാ ഹരിഗണോത്തമ। ക്ഷിപ്താമിഷീകാം കാകസ്യ കോപാദേകാക്ഷിശാതനീമ്
വാനരഗണങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, ഞാൻ കോപത്തിൽ കാക്കയ്ക്ക് എറിഞ്ഞ ഏകാക്ഷിയായ ഇഷീകയെ രാമനു ഓർമ്മപ്പെടുത്താൻ നീ അവനു അടയാളമായി കൊടുക്കണം.
മനഃശിലായാസ്തിലകോ ഗണ്ഡപാര്ശ്വേ നിവേശിതഃ। ത്വയാ പ്രണഷ്ടേ തിലകേ തം കില സ്മര്തുമര്ഹസി
നീ എനിക്ക് ചാർത്തിയ മണൽചുവപ്പു ചാർത്തിയ കുരു എന്റെ കണ്പാറശ്ശലിൽ ഇപ്പോഴും ഉണ്ട്. അതു നഷ്ടമായപ്പോൾ നീ തന്നെ ചാർത്തിയത് നീ ഓർക്കുന്നുണ്ടല്ലോ.
സ വീര്യവാന് കഥം സീതാം ഹൃതാം സമനുമന്യസേ। വസന്തീം രക്ഷസാം മധ്യേ മഹേന്ദ്രവരുണോപമ
മഹേന്ദ്രനും വരുണനും തുല്യനായ ആ വീരൻ, രാക്ഷസന്മാരുടെ ഇടയിൽ കഴിയുന്ന സീതയെ അപഹരിച്ചതിനെ എങ്ങനെ സഹിക്കുന്നു?
ഏഷ ചൂഡാമണിര്ദിവ്യോ മയാ സുപരിരക്ഷിതഃ। ഏതം ദൃഷ്ട്വാ പ്രഹൃഷ്യാമി വ്യസനേ ത്വാമിവാനഘ
ഈ ദിവ്യമായ ചൂഡാമണിയെ ഞാൻ വളരെ സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നു. അതു നിന്നെ കാണിക്കുന്നതുപോലെ ഞാൻ സന്തോഷിക്കുന്നു, ദു:ഖത്തിൽ പോലും.
ഏഷ നിര്യാതിതഃ ശ്രീമാന് മയാ തേ വാരിസമ്ഭവഃ। അതഃ പരം ന ശക്ഷ്യാമി ജീവിതും ശോകലാലസാ
ജലത്തിൽ നിന്നു ജനിച്ച ഈ ഭാഗ്യചിഹ്നമായ മണമണിയെ ഞാൻ നിന്നിലേക്ക് അയച്ചിരിക്കുന്നു. ഇതിന് ശേഷം, ദു:ഖത്തിൽ ആഗ്രഹത്തോടെ ഞാൻ ജീവിക്കാൻ കഴിയില്ല.
അസഹ്യാനി ച ദുഃഖാനി വാചശ്ച ഹൃദയച്ഛിദഃ। രാക്ഷസൈഃ സഹ സംവാസം ത്വത്കൃതേ മര്ഷയാമ്യഹമ്
അസഹ്യമായ വേദനകളും ഹൃദയം കുത്തുന്ന വാക്കുകളും, രാക്ഷസന്മാരുടെ കൂട്ടത്തിൽ കഴിയുന്നതും, എല്ലാം ഞാൻ നിന്റെ خاطر സഹിക്കുന്നു.
ധാരയിഷ്യാമി മാസം തു ജീവിതം ശത്രുസൂദന। മാസാദൂര്ധ്വം ന ജീവിഷ്യേ ത്വയാ ഹീനാ നൃപാത്മജ
ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്നവനേ, ഞാൻ ഒരു മാസം മാത്രം ജീവൻ നിലനിർത്താം. ഒരു മാസത്തിന് ശേഷം നിന്നെ കാണാതെ ഞാൻ ജീവിക്കില്ല, രാജകുമാരാ.
ഘോരോ രാക്ഷസരാജോഽയം ദൃഷ്ടിശ്ച ന സുഖാ മയി। ത്വാം ച ശ്രുത്വാ വിഷജ്ജന്തം ന ജീവേയമപി ക്ഷണമ്
ഈ ഭയങ്കരനായ രാക്ഷസരാജാവും, അവന്റെ ദൃഷ്ടിയും എനിക്ക് സന്തോഷം നൽകുന്നില്ല. നീ വിഷാദത്തിൽ ആണെന്നു ഞാൻ കേട്ടാൽ, ഒരു നിമിഷം പോലും ഞാൻ ജീവിക്കില്ല.
വൈദേഹ്യാ വചനം ശ്രുത്വാ കരുണം സാശ്രുഭാഷിതമ്। അഥാബ്രവീന്മഹാതേജാ ഹനൂമാന് മാരുതാത്മജഃ
വൈദേഹിയുടെ കണ്ണീരോടെ ദു:ഖത്തോടെ പറഞ്ഞ വാക്കുകൾ കേട്ട ശേഷം, മഹാതേജസ്വിയായ മാരുതിയുടെ പുത്രൻ ഹനുമാൻ അപ്പോൾ പറഞ്ഞു.
ത്വച്ഛോകവിമുഖോ രാമോ ദേവി സത്യേന തേ ശപേ। രാമേ ശോകാഭിഭൂതേ തു ലക്ഷ്മണഃ പരിതപ്യതേ
ദേവി, സത്യമായി ഞാൻ ഉറപ്പു പറയുന്നു: നിന്റെ ദു:ഖം കൊണ്ടു രാമൻ സന്തോഷം വിട്ടിരിക്കുന്നു. രാമൻ ദു:ഖത്തിൽ ആകുമ്പോൾ ലക്ഷ്മണനും അതിൽ വേദനപ്പെടുന്നു.
ദൃഷ്ടാ കഥംചിദ് ഭവതീ ന കാലഃ പരിദേവിതുമ്। ഇമം മുഹൂര്തം ദുഃഖാനാമന്തം ദ്രക്ഷ്യസി ഭാമിനി
എന്തോ ഭാഗ്യവശാൽ നിന്നെ കാണാൻ കഴിഞ്ഞു; ഇപ്പോൾ വിലാപം ചെയ്യേണ്ട സമയമല്ല. ഭാവനയുള്ളവളേ, ഈ നിമിഷം തന്നെ നിന്റെ ദു:ഖങ്ങൾക്ക് അവസാനം കാണും.