താം ഭര്ത്സ്യമാനാം സമ്പ്രേക്ഷ്യ രാക്ഷസേന്ദ്രേണ ജാനകീമ്। ദേവഗന്ധര്വകന്യാസ്താ വിഷേദുര്വികൃതേക്ഷണാഃ
രാക്ഷസരാജാവായ രാവണൻ ജാനകിയെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തുന്നത് കണ്ടപ്പോൾ, ദേവതകളുടെയും ഗാന്ധർവരുടെയും പുത്രിമാർ ഭയത്താൽ കണ്ണുകൾ മാറി വിഷമിച്ചു.
ഓഷ്ഠപ്രകാരൈരപരാ നേത്രൈര്വക്ത്രൈസ്തഥാപരാഃ। സീതാമാശ്വാസയാമാസുസ്തര്ജിതാം തേന രക്ഷസാ
അവരിൽ ചിലർ അധരചലനത്താൽ, ചിലർ കണ്ണുകളാൽ, ചിലർ മുഖഭാവങ്ങളാൽ ആ രാക്ഷസൻ ഭീഷണിപ്പെടുത്തിയ സീതയെ ആശ്വസിപ്പിച്ചു.
താഭിരാശ്വാസിതാ സീതാ രാവണം രാക്ഷസാധിപമ്। ഉവാചാത്മഹിതം വാക്യം വൃത്തശൌടീര്യഗര്വിതമ്
അവരുടെ ആശ്വാസം ലഭിച്ച സീത, രാക്ഷസാധിപനായ രാവണനോട്, തന്റെ ഗുണത്തിനും അഭിമാനത്തിനും യോജിച്ച, തനിക്കു പ്രയോജനകരമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
നൂനം ന തേ ജനഃ കശ്ചിദസ്മിന്നിഃശ്രേയസി സ്ഥിതഃ। നിവാരയതി യോ ന ത്വാം കര്മണോഽസ്മാദ് വിഗര്ഹിതാത്
നിന്റെ ജനങ്ങളിൽ ഒരാളും ഈ ധർമ്മമാർഗത്തിൽ നിലകൊണ്ടു നിന്നെ ഈ നിന്ദ്യമായ പ്രവൃത്തിയിൽ നിന്ന് തടയുന്നില്ലല്ലോ, അതിനാൽ തന്നെ നീ ഇങ്ങനെ ചെയ്യുന്നു.
മാം ഹി ധര്മാത്മനഃ പത്നീം ശചീമിവ ശചീപതേഃ। ത്വദന്യസ്ത്രിഷു ലോകേഷു പ്രാര്ഥയേന്മനസാപി കഃ
ധർമ്മാത്മാവിന്റെ ഭാര്യയായ എന്നെ, ശചീപതിയുടെ ഭാര്യയായ ശചിയെപ്പോലെ, മൂന്നു ലോകത്തും നീയല്ലാതെ ആരും മനസ്സിൽ പോലും ആഗ്രഹിക്കുമോ?
രാക്ഷസാധമ രാമസ്യ ഭാര്യാമമിതതേജസഃ। ഉക്തവാനസി യത് പാപം ക്വ ഗതസ്തസ്യ മോക്ഷ്യസേ
രാക്ഷസരിലെ ഏറ്റവും നിന്ദ്യനായവാ, അതുല്യമായ തേജസ്സുള്ള രാമന്റെ ഭാര്യയെ തട്ടിക്കൊണ്ടുപോയി നീ ചെയ്ത പാപത്തിന്, അതിന്റെ ഫലം നിന്ന് രക്ഷപ്പെടാൻ നീ എവിടേക്ക് പോകും?
യഥാ ദൃപ്തശ്ച മാതംഗഃ ശശശ്ച സഹിതൌ വനേ। തഥാ ദ്വിരദവദ് രാമസ്ത്വം നീച ശശവത് സ്മൃതഃ
കാടിൽ അഹങ്കാരമുള്ളയാനെയും ഒരു മുയലിനെയും പോലെ, രാമൻ ആനപോലെയും നീ, ദുഷ്ടാ, മുയലുപോലെയും ആണെന്ന് ഓർക്കണം.
സ ത്വമിക്ഷ്വാകുനാഥം വൈ ക്ഷിപന്നിഹ ന ലജ്ജസേ। ചക്ഷുഷോ വിഷയേ തസ്യ ന യാവദുപഗച്ഛസി
ഇക്ഷ്വാകുവിന്റെ നാഥനെ ഇവിടെ അപമാനിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോഴും, നീ അവന്റെ കാഴ്ചപ്പാടിൽ പോലും എത്തിയിട്ടില്ല, എന്നിട്ടും നീ ലജ്ജിക്കാതെ ഇങ്ങനെ സംസാരിക്കുന്നു.
ഇമേ തേ നയനേ ക്രൂരേ വികൃതേ കൃഷ്ണപിംഗലേ। ക്ഷിതൌ ന പതിതേ കസ്മാന്മാമനാര്യ നിരീക്ഷതഃ
നിന്റെ ക്രൂരവും വിചിത്രവുമായ കറുത്ത-പിങ്ക് നിറമുള്ള കണ്ണുകൾ കൊണ്ട് നീ എന്നെ നോക്കുമ്പോൾ, അവ നിലത്ത് വീണിട്ടില്ലല്ലോ, അനാര്യാ, എന്തിനാണ് അങ്ങനെ നോക്കുന്നത്?
തസ്യ ധര്മാത്മനഃ പത്നീ സ്നുഷാ ദശരഥസ്യ ച। കഥം വ്യാഹരതോ മാം തേ ന ജിഹ്വാ പാപ ശീര്യതി
ധർമ്മാത്മാവിന്റെ ഭാര്യയും ദശരഥന്റെ മരുമകളും ആയ എന്നോട് സംസാരിക്കുമ്പോൾ, പാപിയായവാ, നിന്റെ നാവ് എങ്ങനെ ഉണങ്ങുന്നില്ല?
അസംദേശാത്തു രാമസ്യ തപസശ്ചാനുപാലനാത്। ന ത്വാം കുര്മി ദശഗ്രീവ ഭസ്മ ഭസ്മാര്ഹതേജസാ
രാമന്റെ അനുമതിയില്ലാത്തതിനാലും എന്റെ വ്രതം പാലിക്കുന്നതിനാലുമാണ്, ദശമുഖനായവാ, നീ അർഹിക്കുന്ന പോലെ എന്റെ തേജസ്സിന്റെ അഗ്നിയിൽ നിന്നെ ചാരമാക്കാത്തത്.
നാപഹര്തുമഹം ശക്യാ തസ്യ രാമസ്യ ധീമതഃ। വിധിസ്തവ വധാര്ഥായ വിഹിതോ നാത്ര സംശയഃ
അത് ധീരനായ രാമനിൽ നിന്ന് എന്നെ ബലാൽക്കാരം ചെയ്ത് അപഹരിക്കാൻ കഴിയില്ല; നിന്റെ നാശത്തിനായാണ് വിധി നിർണ്ണയിച്ചിരിക്കുന്നത് — ഇതിൽ സംശയമില്ല.
സീതായാ വചനം ശ്രുത്വാ രാവണോ രാക്ഷസാധിപഃ। വിവൃത്യ നയനേ ക്രൂരേ ജാനകീമന്വവൈക്ഷത
സീതയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട രാക്ഷസാധിപനായ രാവണൻ തന്റെ ഭയങ്കരമായ കണ്ണുകൾ വടിച്ചുകൊണ്ട് ജാനകിയെ നോക്കി.
നീലജീമൂതസംകാശോ മഹാഭുജശിരോധരഃ। സിംഹസത്ത്വഗതിഃ ശ്രീമാന് ദീപ്തജിഹ്വോഗ്രലോചനഃ
കറുത്ത മേഘംപോലെയുള്ള ദേഹം, വലുതും ശക്തവുമുള്ള കൈകളും തലയും, സിംഹത്തിന്റെ നടപ്പുപോലെയുള്ള ചലനം, തിളങ്ങുന്ന ജിഹ്വയും ഉഗ്രമായ കണ്ണുകളും ഉള്ള ഭംഗിയുള്ളവനായിരുന്നു അവൻ.
ചലാഗ്രമുകുടപ്രാംശുശ്ചിത്രമാല്യാനുലേപനഃ। രക്തമാല്യാമ്ബരധരസ്തപ്താംഗദവിഭൂഷണഃ
ഉയർന്നും ചലിക്കുന്നതുമായ കിരീടം, വിവിധപൂക്കളും സുഗന്ധതൈലങ്ങളും അണിഞ്ഞു, ചുവപ്പുനിറമുള്ള പുഷ്പങ്ങളും വസ്ത്രങ്ങളും ധരിച്ച്, കത്തുന്ന പൊന്നാലങ്കാരങ്ങൾ അണിഞ്ഞു അവൻ തിളങ്ങി നിന്നു.
ശ്രോണീസൂത്രേണ മഹതാ മേചകേന സുസംവൃതഃ। അമൃതോത്പാദനേ നദ്ധോ ഭുജംഗേനേവ മന്ദരഃ
വളരെ വലിയ നിറമുന്നിയുള്ള കട്ടിബേൽറ്റ് കെട്ടി, അമൃതം ഉരുക്കിയപ്പോൾ മന്ദരപർവ്വതം പാമ്പുകൊണ്ട് ചുറ്റപ്പെട്ടതുപോലെ അവൻ കെട്ടിപ്പിടിച്ചിരുന്നതായിരുന്നു.
താഭ്യാം സ പരിപൂര്ണാഭ്യാം ഭുജാഭ്യാം രാക്ഷസേശ്വരഃ। ശുശുഭേഽചലസംകാശഃ ശൃംഗാഭ്യാമിവ മന്ദരഃ
അവൻ്റെ ആ നിറഞ്ഞ രണ്ടു കൈകളാൽ രാക്ഷസാധിപൻ മന്ദരപർവ്വതം രണ്ടുശിഖരങ്ങളോടെ തിളങ്ങുന്നതുപോലെ ഭംഗിയായി തെളിഞ്ഞു.
തരുണാദിത്യവര്ണാഭ്യാം കുണ്ഡലാഭ്യാം വിഭൂഷിതഃ। രക്തപല്ലവപുഷ്പാഭ്യാമശോകാഭ്യാമിവാചലഃ
പുതിയ സൂര്യന്റെ നിറംപോലുള്ള കുണ്ഡലങ്ങൾ അണിഞ്ഞു, ചുവന്ന കുരുത്തും പൂവുമുള്ള അശോകമരങ്ങൾ അണിഞ്ഞു നിൽക്കുന്ന പർവ്വതംപോലെ അവൻ തിളങ്ങി.
സ കല്പവൃക്ഷപ്രതിമോ വസന്ത ഇവ മൂര്തിമാന്। ശ്മശാനചൈത്യപ്രതിമോ ഭൂഷിതോഽപി ഭയംകരഃ
അവൻ കാമവൃക്ഷംപോലും, വസന്തകാലം രൂപംകൊണ്ടതുപോലും മനോഹരനായിരുന്നു; എന്നാൽ അലങ്കാരങ്ങൾ അണിഞ്ഞിട്ടും ശ്മശാനത്തിലെ ശില്പംപോലെ ഭയാനകനുമായിരുന്നു.
അവേക്ഷമാണോ വൈദേഹീം കോപസംരക്തലോചനഃ। ഉവാച രാവണഃ സീതാം ഭുജംഗ ഇവ നിഃശ്വസന്
കോപത്തിൽ ചുവന്ന കണ്ണുകളോടെ വൈദേഹിയെ നോക്കി, പാമ്പുപോലെ ശബ്ദം പുറത്ത് വിട്ട്, രാവണൻ സീതയോട് പറഞ്ഞു.
അനയേനാഭിസമ്പന്നമര്ഥഹീനമനുവ്രതേ। നാശയാമ്യഹമദ്യ ത്വാം സൂര്യഃ സംധ്യാമിവൌജസാ
നീ ദുർഭാഗ്യവും ലക്ഷ്യരഹിതത്വവും അനുഭവിക്കുന്നവളാണ്; ഞാൻ ഇന്നുതന്നെ നിന്നെ എന്റെ ശക്തിയാൽ നശിപ്പിക്കും, സൂര്യൻ സന്ധ്യയെ നശിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ.
ഇത്യുക്ത്വാ മൈഥിലീം രാജാ രാവണഃ ശത്രുരാവണഃ। സംദദര്ശ തതഃ സര്വാ രാക്ഷസീര്ഘോരദര്ശനാഃ
ഇങ്ങനെ മൈഥിലിയോട് പറഞ്ഞശേഷം, രാജാവായ ശത്രുക്കൾക്ക് ഭയമായ രാവണൻ ഭയാനകമായ രൂപമുള്ള എല്ലാ രാക്ഷസസ്ത്രീയരെയും വിളിച്ചു കൂട്ടി.
ഏകാക്ഷീമേകകര്ണാം ച കര്ണപ്രാവരണാം തഥാ। ഗോകര്ണീം ഹസ്തികര്ണീം ച ലമ്ബകര്ണീമകര്ണികാമ്
ഒറ്റകണ്ണുള്ളവരും, ഒറ്റചെവിയുള്ളവരും, ചെവികൾ മറച്ചവരും, പശുവിന്റെ ചെവിപോലുള്ളവരും, ആനയുടെ ചെവിപോലുള്ളവരും, തൂങ്ങുന്ന ചെവിയുള്ളവരും, ചെവിയില്ലാത്തവരുമായിരുന്നു അവിടെ.
ഹസ്തിപദ്യശ്വപദ്യൌ ച ഗോപദീം പാദചൂലികാമ്। ഏകാക്ഷീമേകപാദീം ച പൃഥുപാദീമപാദികാമ്
ആനയുടെ കാലുപോലെയുള്ള കൈകളും, കുതിരയുടെ കുരുടയുള്ള കാലുകളും, പശുവിന്റെ കാലുള്ളവരും, ചെറുകാലുള്ളവരും, ഒറ്റകണ്ണുള്ളവരും, ഒറ്റകാലുള്ളവരും, വീതിയുള്ള കാലുള്ളവരും, കാലില്ലാത്തവരുമായിരുന്നു.
അതിമാത്രശിരോഗ്രീവാമതിമാത്രകുചോദരീമ്। അതിമാത്രാസ്യനേത്രാം ച ദീര്ഘജിഹ്വാനഖാമപി
അത്യധികം വലിപ്പമുള്ള തലയും കഴുത്തും, അത്യധികം വലിയ കുരയും വയറും, വലിയ വായും കണ്ണുകളും, നീണ്ട നാക്കും നഖവും ഉള്ളവരുമായിരുന്നു.
അനാസികാം സിംഹമുഖീം ഗോമുഖീം സൂകരീമുഖീമ്। യഥാ മദ്വശഗാ സീതാ ക്ഷിപ്രം ഭവതി ജാനകീ
മൂക്കില്ലാത്തവരും, സിംഹമുഖമുള്ളവരും, പശുമുഖമുള്ളവരും, പന്നിമുഖമുള്ളവരും — ഇങ്ങനെ സീത, ജനകിയുടെ മകൾ, എത്രയും വേഗം എന്റെ വശത്താകാനായി,
തഥാ കുരുത രാക്ഷസ്യഃ സര്വാഃ ക്ഷിപ്രം സമേത്യ വാ। പ്രതിലോമാനുലോമൈശ്ച സാമദാനാദിഭേദനൈഃ
അങ്ങനെ, നിങ്ങൾ എല്ലാവരും രാക്ഷസസ്ത്രീയർ, ഉടൻ ഒന്നിച്ച് ചേരുക; എതിരായും അനുകൂലമായും, സമ്മതിപ്പിച്ചും സമ്മാനങ്ങൾകൊടുത്തും വിഭജിച്ചും,
ആവര്ജയത വൈദേഹീം ദണ്ഡസ്യോദ്യമനേന ച। ഇതി പ്രതിസമാദിശ്യ രാക്ഷസേന്ദ്രഃ പുനഃ പുനഃ
വൈദേഹിയെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തിയും വഴിപ്പെടുത്തുക; ഇങ്ങനെ വീണ്ടും വീണ്ടും നിർദ്ദേശിച്ചശേഷം രാക്ഷസാധിപൻ—
കാമമന്യുപരീതാത്മാ ജാനകീം പ്രതി ഗര്ജത। ഉപഗമ്യ തതഃ ക്ഷിപ്രം രാക്ഷസീ ധാന്യമാലിനീ
കാമവും കോപവും നിറഞ്ഞ മനസ്സോടെ, ജാനകിയെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തി മുഴങ്ങിക്കൊണ്ട്, ഉടൻ തന്നെ ധാന്യമാലിനി എന്ന രാക്ഷസസ്ത്രി അവളരികിൽ എത്തി.
പരിഷ്വജ്യ ദശഗ്രീവമിദം വചനമബ്രവീത്। മയാ ക്രീഡ മഹാരാജ സീതയാ കിം തവാനയാ
പത്തുതലവനായ അവനെ അണിഞ്ഞു പിടിച്ച്, അവൾ പറഞ്ഞു: മഹാരാജാവേ, സീതയെ വിട്ട് എന്നോടൊപ്പം കളിക്കൂ; അവളെന്തിനാണ് നിനക്ക് വേണ്ടത്?