സരലാന് കര്ണികാരാംശ്ച ഖര്ജൂരാംശ്ച സുപുഷ്പിതാന്। പ്രിയാലാന് മുചുലിന്ദാംശ്ച കുടജാന് കേതകാനപി
സരല, കർണികാര, പുഷ്പിതമായ ഖർജൂര, പ്രിയാല, മുചുലിന്ദ, കുട്ടജ, കേതക എന്നിവയും അവൻ കണ്ടു.
പ്രിയങ്ഗൂന് ഗന്ധപൂര്ണാംശ്ച നീപാന് സപ്തച്ഛദാംസ്തഥാ। അസനാന് കോവിദാരാംശ്ച കരവീരാംശ്ച പുഷ്പിതാന്
സൗരഭ്യം നിറഞ്ഞ പ്രിയംഗു, നീപ, സപ്തച്ഛദ, അസന, കോവിദാര, പുഷ്പിതമായ കരവീര എന്നിവയും അവൻ അവിടെ കണ്ടു.
പുഷ്പഭാരനിബദ്ധാംശ്ച തഥാ മുകുലിതാനപി। പാദപാന് വിഹഗാകീര്ണാന് പവനാധൂതമസ്തകാന്
പുഷ്പഭാരത്തിൽ കുനിഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവയും, മുളയ്ക്കുന്ന കുരുൾപൂക്കളുമായി കാറ്റിൽ തലകുലുങ്ങുന്നവയും, പക്ഷികൾ നിറഞ്ഞു കിടക്കുന്നവയും ആയ വൃക്ഷങ്ങൾ അവൻ കണ്ടു.
ഹംസകാരണ്ഡവാകീര്ണാ വാപീഃ പദ്മോത്പലാവൃതാഃ। ആക്രീഡാന് വിവിധാന് രമ്യാന് വിവിധാംശ്ച ജലാശയാന്
ഹംസകളും കാരണ്ടവകളും നിറഞ്ഞു, താമരയും നെലുമ്ബവും നിറഞ്ഞു കിടക്കുന്ന കുളങ്ങളും, മനോഹരമായ കളിസ്ഥലങ്ങളും, വിവിധതരം ജലാശയങ്ങളും അവൻ കണ്ടു.
സംതതാന് വിവിധൈര്വൃക്ഷൈഃ സര്വര്തുഫലപുഷ്പിതൈഃ। ഉദ്യാനാനി ച രമ്യാണി ദദര്ശ കപികുഞ്ജരഃ
എല്ലാ കാലത്തും പഴവും പുഷ്പവും കായ്ക്കുന്ന വിവിധ വൃക്ഷങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട മനോഹരമായ തോട്ടങ്ങൾ ആ മഹാവാനരൻ കണ്ടു.
സമാസാദ്യ ച ലക്ഷ്മീവാഁല്ലംകാം രാവണപാലിതാമ്। പരിഖാഭിഃ സപദ്മാഭിഃ സോത്പലാഭിരലംകൃതാമ്
രാവണൻ ഭരിക്കുന്ന, താമരയും നെലുമ്ബവും നിറഞ്ഞ കുളങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട മനോഹരമായ ലങ്കയെ അവൻ സമീപിച്ചു.
സീതാപഹരണാത് തേന രാവണേന സുരക്ഷിതാമ്। സമന്താദ് വിചരദ്ഭിശ്ച രാക്ഷസൈരുഗ്രധന്വഭിഃ
സീതയെ അപഹരിച്ച ശേഷം രാവണൻ കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്ന, ചുറ്റും ഭയങ്കരമായ വില്ലുകൾ കൈവശമുള്ള രാക്ഷസന്മാർ കാവലിരിക്കുന്ന നഗരമായിരുന്നു അത്.
കാഞ്ചനേനാവൃതാം രമ്യാം പ്രാകാരേണ മഹാപുരീമ്। ഗൃഹൈശ്ച ഗിരിസംകാശൈഃ ശാരദാമ്ബുദസംനിഭൈഃ
പൊന്നുകൊണ്ട് ചുറ്റിയ വലിയ മതിലുകളും, പർവതങ്ങളെപ്പോലും ശരദ്കാലത്തെ മേഘങ്ങളെപ്പോലും കാണുന്ന ഭവനങ്ങളും ഉള്ള മനോഹരമായ മഹാനഗരം.
പാണ്ഡുരാഭിഃ പ്രതോലീഭിരുച്ചാഭിരഭിസംവൃതാമ്। അട്ടാലകശതാകീര്ണാം പതാകാധ്വജശോഭിതാമ്
പാണ്ടുരം നിറമുള്ള ഉയർന്ന വീഥികൾ, നൂറുകണക്കിന് ഗോപുരങ്ങൾ, പതാകകളും കൊടികളും കൊണ്ട് ഭാസുരമായ നഗരം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
തോരണൈഃ കാഞ്ചനൈര്ദിവ്യൈര്ലതാപങ്ക്തിവിരാജിതൈഃ। ദദര്ശ ഹനുമാഁല്ലംകാം ദേവോ ദേവപുരീമിവ
ദിവ്യമായ പൊൻതൊരണങ്ങളും, ചെടികളുടെ നിരകളും കൊണ്ട് ഭാസുരമായ ലങ്കയെ ഹനുമാൻ കണ്ടു; അതു ദേവതകളുടെ നഗരത്തെപ്പോലെയായിരുന്നു.
ഗിരിമൂര്ധ്നി സ്ഥിതാം ലംകാം പാണ്ഡുരൈര്ഭവനൈഃ ശുഭൈഃ। ദദര്ശ സ കപിഃ ശ്രീമാന് പുരീമാകാശഗാമിവ
പർവതത്തിന്റെ മുകളിൽ നിലകൊണ്ടു, വെളുത്ത മനോഹരമായ ഭവനങ്ങൾ കൊണ്ട് ആകാശത്തിൽ പറക്കുന്നപോലെയുള്ള ലങ്കയെ ആ മഹാവാനരൻ കണ്ടു.
പാലിതാം രാക്ഷസേന്ദ്രേണ നിര്മിതാം വിശ്വകര്മണാ। പ്ലവമാനാമിവാകാശേ ദദര്ശ ഹനുമാന് കപിഃ
രാക്ഷസരാജാവായ രാവണൻ കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്ന, വിശ്വകർമ്മൻ നിർമ്മിച്ച, ആകാശത്തിൽ തങ്ങുന്നപോലെയുള്ള നഗരത്തെ ഹനുമാൻ കണ്ടു.
വപ്രപ്രാകാരജഘനാം വിപുലാമ്ബുവനാമ്ബരാമ്। ശതഘ്നീശൂലകേശാന്താമട്ടാലകാവതംസകാമ്
മതിലുകളും ചുറ്റുമതിലുകളും അതിന്റെ അരക്കെട്ടുപോലും, വലിയ ജലാശയങ്ങൾ വസ്ത്രംപോലും, ആയുധങ്ങളും ഗോപുരങ്ങളും അലങ്കാരങ്ങൾപോലും അവൻ കണ്ടു.
മനസേവ കൃതാം ലംകാം നിര്മിതാം വിശ്വകര്മണാ। ദ്വാരമുത്തരമാസാദ്യ ചിന്തയാമാസ വാനരഃ
മനസ്സിൽ സൃഷ്ടിച്ചപോലും, വിശ്വകർമ്മൻ നിർമ്മിച്ചപോലും, വാനരൻ വടക്കേ വാതിലിൽ എത്തി ലങ്കയെ ആലോചിച്ചു.
കൈലാസനിലയപ്രഖ്യമാലിഖന്തമിവാമ്ബരമ്। ധ്രിയമാണമിവാകാശമുച്ഛ്രിതൈര്ഭവനോത്തമൈഃ
ഉയർന്ന ഭവനങ്ങൾ കൊണ്ട്, കൈലാസംപോലും ആകാശം വരെയെത്തുന്നപോലും, ആകാശം താങ്ങുന്നപോലും ലങ്കയെ അവൻ കണ്ടു.
സമ്പൂര്ണാ രാക്ഷസൈര്ഘോരൈര്നാഗൈര്ഭോഗവതീമിവ। അചിന്ത്യാം സുകൃതാം സ്പഷ്ടാം കുബേരാധ്യുഷിതാം പുരാ
ഭയങ്കരമായ രാക്ഷസന്മാരാൽ നിറഞ്ഞ, പാമ്പുകളാൽ നിറഞ്ഞ ഭോഗവതിപോലും, മനസ്സിൽ പിടികൂടാനാകാത്ത, ഭംഗിയായി നിർമ്മിച്ച, വ്യക്തമായ, ഒരുകാലത്ത് കുബേരൻ വസിച്ച നഗരമായിരുന്നു അത്.
ദംഷ്ട്രാഭിര്ബഹുഭിഃ ശൂരൈഃ ശൂലപട്ടിശപാണിഭിഃ। രക്ഷിതാം രാക്ഷസൈര്ഘോരൈര്ഗുഹാമാശീവിഷൈരിവ
പല്ലുകൾ കാട്ടുന്ന, കയ്യിൽ കുന്തവും വാളും പിടിച്ച ഭയങ്കര രാക്ഷസന്മാർ കാവലിരിക്കുന്ന, വിഷപ്പാമ്പുകൾ കാവലിരിക്കുന്ന ഗുഹയെപ്പോലെയുള്ള നഗരം.
തസ്യാശ്ച മഹതീം ഗുപ്തിം സാഗരം ച നിരീക്ഷ്യ സഃ। രാവണം ച രിപും ഘോരം ചിന്തയാമാസ വാനരഃ
അതിന്റെയും സമുദ്രത്തിന്റെയും ശക്തമായ കാവലും, രാവണൻ എന്ന ഭയങ്കര ശത്രുവിനെയും നോക്കി വാനരൻ ആലോചിച്ചു.
ആഗത്യാപീഹ ഹരയോ ഭവിഷ്യന്തി നിരര്ഥകാഃ। നഹി യുദ്ധേന വൈ ലംകാ ശക്യാ ജേതും സുരൈരപി
വാനരന്മാർ ഇവിടെ എത്തിച്ചേരുമ്പോഴും, അവർക്ക് യാതൊന്നും പ്രയോജനമുണ്ടാകില്ല; യുദ്ധംകൊണ്ട് ദേവന്മാർക്കുപോലും ലങ്കയെ ജയിക്കാൻ കഴിയില്ല.
ഇമാം ത്വവിഷമാം ലംകാം ദുര്ഗാം രാവണപാലിതാമ്। പ്രാപ്യാപി സുമഹാബാഹുഃ കിം കരിഷ്യതി രാഘവഃ
ഇത്രയും ദുർജയമായ, ദുർഗമായ, രാവണൻ കാവലിരിക്കുന്ന ലങ്കയിൽ ശക്തനായ രാഘവൻ എത്തിച്ചേരുമ്പോഴും, അവൻ എന്ത് ചെയ്യും?
അവകാശോ ന സാമ്നസ്തു രാക്ഷസേഷ്വഭിഗമ്യതേ। ന ദാനസ്യ ന ഭേദസ്യ നൈവ യുദ്ധസ്യ ദൃശ്യതേ
രാക്ഷസന്മാരുടെ ഇടയിൽ സമാധാനത്തിനോ, സമ്മാനങ്ങൾക്കോ, ഭേദത്തിനോ, യുദ്ധത്തിനോ അവസരം ഇല്ല.
ചതുര്ണാമേവ ഹി ഗതിര്വാനരാണാം തരസ്വിനാമ്। വാലിപുത്രസ്യ നീലസ്യ മമ രാജ്ഞശ്ച ധീമതഃ
നാലു വേഗമുള്ള വാനരന്മാർക്കു മാത്രമേ വഴിയുള്ളൂ: വാലിയുടെ മകൻ, നീലൻ, ഞാൻ, ബുദ്ധിമാൻ രാജാവു ഇവരാണ് അവരിൽ ഉൾപ്പെടുന്നത്.
യാവജ്ജാനാമി വൈദേഹീം യദി ജീവതി വാ ന വാ। തത്രൈവ ചിന്തയിഷ്യാമി ദൃഷ്ട്വാ താം ജനകാത്മജാമ്
വൈദേഹി ജീവിച്ചിരിക്കുമോ ഇല്ലയോ എന്നത് ഞാൻ അറിയുന്നതുവരെ, ജനകന്റെ മകളെ കണ്ടശേഷം അവിടെ ഞാൻ ആലോചിക്കും.
തതഃ സ ചിന്തയാമാസ മുഹൂര്തം കപികുഞ്ജരഃ। ഗിരേഃ ശൃങ്ഗേ സ്ഥിതസ്തസ്മിന് രാമസ്യാഭ്യുദയം തതഃ
അപ്പോൾ ആ വാനരശ്രേഷ്ഠൻ, ആ പർവ്വതശിഖരത്തിൽ നിന്നു നിൽക്കുമ്പോൾ, രാമന്റെ വിജയത്തെ കുറിച്ച് ഒരു നിമിഷം ആലോചിച്ചു.
അനേന രൂപേണ മയാ ന ശക്യാ രക്ഷസാം പുരീ। പ്രവേഷ്ടും രാക്ഷസൈര്ഗുപ്താ ക്രൂരൈര്ബലസമന്വിതൈഃ
ഈ രൂപത്തിൽ ഞാൻ ക്രൂരനും ശക്തിയുള്ളവരുമായ റാക്ഷസന്മാർ കാവൽ നിൽക്കുന്ന അവരുടെ നഗരത്തിൽ പ്രവേശിക്കാൻ കഴിയില്ല.
മഹൌജസോ മഹാവീര്യാ ബലവന്തശ്ച രാക്ഷസാഃ। വഞ്ചനീയാ മയാ സര്വേ ജാനകീം പരിമാര്ഗതാ
വലിയ ശക്തിയും വീര്യവും ഉള്ള റാക്ഷസന്മാരെ ഞാൻ വഞ്ചിച്ച്, ജനകിയെ അന്വേഷിക്കണം.
ലക്ഷ്യാലക്ഷ്യേണ രൂപേണ രാത്രൌ ലംകാപുരീ മയാ। പ്രാപ്തകാലം പ്രവേഷ്ടും മേ കൃത്യം സാധയിതും മഹത്
ദിവസം കാണാവുന്നതും കാണാനാവാത്തതുമായ രൂപത്തിൽ, രാത്രിയിൽ, സമയമെത്തുമ്പോൾ, വലിയ ദൗത്യം പൂർത്തിയാക്കാൻ ഞാൻ ലങ്കയിൽ കടക്കണം.
താം പുരീം താദൃശീം ദൃഷ്ട്വാ ദുരാധര്ഷാം സുരാസുരൈഃ। ഹനൂമാംശ്ചിന്തയാമാസ വിനിഃശ്വസ്യ മുഹുര്മുഹുഃ
ദേവന്മാർക്കും അസുരന്മാർക്കും കീഴടക്കാൻ കഴിയാത്ത അത്ര ഭയങ്കരമായ ആ നഗരം കണ്ടു, ഹനുമാൻ വീണ്ടും വീണ്ടും ആഹ്ശ്വാസം വിട്ട് ആലോചിച്ചു.
കേനോപായേന പശ്യേയം മൈഥിലീം ജനകാത്മജാമ്। അദൃഷ്ടോ രാക്ഷസേന്ദ്രേണ രാവണേന ദുരാത്മനാ
എന്ത് മാർഗ്ഗത്തിലൂടെ ഞാൻ മൈഥിലിയെ, ജനകന്റെ മകളെ, ദുഷ്ടനായ റാക്ഷസരാജാവ് രാവണൻ കാണാതെ കാണാൻ കഴിയും?
ന വിനശ്യേത് കഥം കാര്യം രാമസ്യ വിദിതാത്മനഃ। ഏകാമേകസ്തു പശ്യേയം രഹിതേ ജനകാത്മജാമ്
സ്വയം അറിയുന്ന രാമന്റെ ലക്ഷ്യം എങ്ങനെ നശിക്കാതെ ഇരിക്കും? ഞാൻ ഒറ്റയ്ക്കായി രഹസ്യമായി ജനകന്റെ മകളെ കാണണം.