സ തൈഃ സമ്പൂജിതഃ പൂജ്യഃ പ്രതിപന്നപ്രയോജനൈഃ। ജഗാമാകാശമാവിശ്യ പന്നഗാശനവത് കപിഃ
ലക്ഷ്യം നേടിയവരാൽ ആദരിക്കപ്പെട്ട ഹനുമാൻ, ഗരുഡൻ പാമ്പുകളെ വിഴുങ്ങുന്നതുപോലെ, ആകാശത്തിലേക്ക് ഉയർന്നു.
പ്രാപ്തഭൂയിഷ്ഠപാരസ്തു സര്വതഃ പരിലോകയന്। യോജനാനാം ശതസ്യാന്തേ വനരാജീം ദദര്ശ സഃ
അവൻ ലക്ഷ്യസ്ഥാനത്തോട് അടുത്ത് എത്തിയപ്പോൾ, ചുറ്റും നോക്കി, നൂറ് യോജനയുടെ അറ്റത്ത് കാടുകൾ കാണപ്പെട്ടു.
ദദര്ശ ച പതന്നേവ വിവിധദ്രുമഭൂഷിതമ്। ദ്വീപം ശാഖാമൃഗശ്രേഷ്ഠോ മലയോപവനാനി ച
താഴേക്ക് വീഴുമ്പോൾ, ശാഖകളിൽ ചാടുന്നവരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ഹനുമാൻ, വിവിധ വൃക്ഷങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട ദ്വീപും മലയപർവ്വതത്തിലെ വനങ്ങളും കണ്ടു.
സാഗരം സാഗരാനൂപാന് സാഗരാനൂപജാന് ദ്രുമാന്। സാഗരസ്യ ച പത്നീനാം മുഖാന്യപി വിലോകയത്
അവൻ സമുദ്രത്തെയും തീരപ്രദേശങ്ങളെയും തീരത്തോട് ചേർന്ന മരങ്ങളെയും, സമുദ്രത്തിന്റെ ഭാര്യമാരുടെ മുഖങ്ങളെയും നോക്കി.
സ മഹാമേഘസംകാശം സമീക്ഷ്യാത്മാനമാത്മവാന്। നിരുന്ധന്തമിവാകാശം ചകാര മതിമാന് മതിമ്
സ്വന്തം രൂപം വലിയ ഒരു മേഘംപോലെ വിസ്തൃതമായതാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കി, ആത്മസംയമനം പുലർത്തുന്ന അവൻ ആകാശം തന്നെ മറയ്ക്കുന്നപോലെ തോന്നി.
കായവൃദ്ധിം പ്രവേഗം ച മമ ദൃഷ്ട്വൈവ രാക്ഷസാഃ। മയി കൌതൂഹലം കുര്യുരിതി മേനേ മഹാമതിഃ
എന്റെ ശരീരവലിപ്പവും വേഗവും ദൃഷ്ടാൽ രാക്ഷസന്മാർ എനിക്കുറിച്ച് കൗതുകം കാണിക്കും എന്ന് മഹാമനസ്സുള്ളവൻ വിചാരിച്ചു.
തതഃ ശരീരം സംക്ഷിപ്യ തന്മഹീധരസംനിഭമ്। പുനഃ പ്രകൃതിമാപേദേ വീതമോഹ ഇവാത്മവാന്
പിന്നീട്, വലിയ ഒരു പർവതത്തോട് സമമായിരുന്ന തന്റെ ശരീരം ചെറുതാക്കി, മോഹം വിട്ടു നിൽക്കുന്നവൻപോലെ സ്വാഭാവികരൂപത്തിലേക്ക് മടങ്ങി.
തദ്രൂപമതിസംക്ഷിപ്യ ഹനൂമാന് പ്രകൃതൌ സ്ഥിതഃ। ത്രീന് ക്രമാനിവ വിക്രമ്യ ബലിവീര്യഹരോ ഹരിഃ
തന്റെ രൂപം വളരെ കുറച്ച്, ഹനുമാൻ സ്വഭാവത്തിൽ നില്ക്കുമ്പോൾ, ബാലിയുടെ ശക്തിയും വീര്യവും അപഹരിച്ച ഹരിയെപ്പോലെ മൂന്നു വലിയ ചുവടുകൾ വച്ചു.
സ ചാരുനാനാവിധരൂപധാരീ പരം സമാസാദ്യ സമുദ്രതീരമ്। പരൈരശക്യം പ്രതിപന്നരൂപഃ സമീക്ഷിതാത്മാ സമവേക്ഷിതാര്ഥഃ
നാനാവിധ ആകർഷകമായ രൂപങ്ങൾ സ്വീകരിച്ച്, മറുകരയിലെത്തിയപ്പോൾ, മറ്റൊരാള്ക്ക് കഴിയാത്ത രൂപം ധരിച്ചു, ലക്ഷ്യത്തിൽ ഉറച്ച മനസ്സോടെ അവൻ ചുറ്റുപാടുകൾ നിരീക്ഷിച്ചു.
തതഃ സ ലമ്ബസ്യ ഗിരേഃ സമൃദ്ധേ വിചിത്രകൂടേ നിപപാത കൂടേ। സകേതകോദ്ദാലകനാരികേലേ മഹാഭ്രകൂടപ്രതിമോ മഹാത്മാ
പിന്നീട്, സമൃദ്ധമായ ലംബാ പർവതത്തിന്റെ മനോഹരമായ കൂറ്റൻ കുന്നിൽ, കേതകം, ഉദാലകം, തേങ്ങമരങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്കിടയിൽ, മേഘക്കൂട്ടംപോലെയുള്ള മഹാത്മാവ് ഇറങ്ങി.
തതസ്തു സമ്പ്രാപ്യ സമുദ്രതീരം സമീക്ഷ്യ ലംകാം ഗിരിവര്യമൂര്ധ്നി। കപിസ്തു തസ്മിന് നിപപാത പര്വതേ വിധൂയ രൂപം വ്യഥയന്മൃഗദ്വിജാന്
ശംഖമാന പർവതത്തിന്റെ മുകളിൽ ലങ്കയെ നോക്കി, സമുദ്രത്തീരത്ത് എത്തി, ആ കപിവീരൻ അവിടെ ഇറങ്ങി, തന്റെ രൂപം മാറ്റി, മൃഗങ്ങളെയും പക്ഷികളെയും ഭയപ്പെടുത്തി.
സ സാഗരം ദാനവപന്നഗായുതം ബലേന വിക്രമ്യ മഹോര്മിമാലിനമ്। നിപത്യ തീരേ ച മഹോദധേസ്തദാ ദദര്ശ ലംകാമമരാവതീമിവ
ദാനവരും പാമ്പുകളും നിറഞ്ഞ, വലിയ തിരകളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട സമുദ്രം കടന്ന്, മഹാസമുദ്രത്തീരത്ത് ഇറങ്ങി, ദേവലോകംപോലെയുള്ള ലങ്കയെ കണ്ടു.
thumb|ദ്വിതീയഃ സര്ഗഃ ശ്രൂയതാമ്|center ശ്രീമദ്വാല്മീകിയരാമായണേ സുന്ദരകാണ്ഡേ ദ്വിതീയഃ സര്ഗഃ ॥൫-
ശ്രീമദ് വാൽമീകി രാമായണത്തിലെ സുന്ദരകാണ്ഡയുടെ രണ്ടാം സർഗ്ഗം കേൾക്കുക.
സ സാഗരമനാധൃഷ്യമതിക്രമ്യ മഹാബലഃ। ത്രികൂടസ്യ തടേ ലംകാം സ്ഥിതഃ സ്വസ്ഥോ ദദര്ശ ഹ
അജയ്യമായ സമുദ്രം കടന്ന്, മഹാബലശാലിയായ അവൻ ത്രികൂടപർവതത്തിന്റെ താഴ്വാരത്തിൽ ലങ്കയെ നിരന്തരം നോക്കി നിന്നു.
യോജനാനാം ശതം ശ്രീമാംസ്തീര്ത്വാപ്യുത്തമവിക്രമഃ। അനിഃശ്വസന് കപിസ്തത്ര ന ഗ്ലാനിമധിഗച്ഛതി
നൂറ്റിയൊന്ന് യോജനങ്ങൾ കടന്നിട്ടും, മഹാവീര്യശാലിയായ കപിവീരൻ അവിടെ ശ്വാസം മുട്ടിയില്ല, ക്ഷീണം അനുഭവിച്ചില്ല.
ശതാന്യഹം യോജനാനാം ക്രമേയം സുബഹൂന്യപി। കിം പുനഃ സാഗരസ്യാന്തം സംഖ്യാതം ശതയോജനമ്
നൂറുകണക്കിന് യോജനങ്ങൾ ഞാൻ കടക്കാൻ കഴിയും; അങ്ങനെ വന്നപ്പോൾ, ഈ നൂറു യോജനമുള്ള സമുദ്രം എനിക്ക് അത്ര വലിയ കാര്യമല്ല.
സ തു വീര്യവതാം ശ്രേഷ്ഠഃ പ്ലവതാമപി ചോത്തമഃ। ജഗാമ വേഗവാഁല്ലംകാം ലങ്ഘയിത്വാ മഹോദധിമ്
ശക്തിശാലികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനും, ചാടുന്നവരിൽ ഏറ്റവും ഉത്തമനും ആയ അവൻ, വേഗത്തിൽ മഹാസമുദ്രം കടന്ന് ലങ്കയിലേക്കു പോയി.
ശാദ്വലാനി ച നീലാനി ഗന്ധവന്തി വനാനി ച। മധുമന്തി ച മധ്യേന ജഗാമ നഗവന്തി ച
പച്ചപ്പുള്ള പുല്ലുനിലങ്ങൾ, സുഗന്ധമുള്ള കാട്ടുകൾ, തേൻ നിറഞ്ഞ വനങ്ങൾ, പർവതങ്ങൾ എന്നിവയിലൂടെ അവൻ നടന്നു.
ശൈലാംശ്ച തരുസംഛന്നാന് വനരാജീശ്ച പുഷ്പിതാഃ। അഭിചക്രാമ തേജസ്വീ ഹനൂമാന് പ്ലവഗര്ഷഭഃ
വൃക്ഷങ്ങൾകൊണ്ട് മൂടപ്പെട്ട പർവതങ്ങളും, പുഷ്പിതമായ വനശ്രേണികളും, തേജസ്സുള്ള ഹനുമാൻ സമീപിച്ചു.
സ തസ്മിന്നചലേ തിഷ്ഠന് വനാന്യുപവനാനി ച। സ നഗാഗ്രേ സ്ഥിതാം ലംകാം ദദര്ശ പവനാത്മജഃ
അവൻ ആ പർവതത്തിൽ നിന്നു, കാടുകളും തോട്ടങ്ങളും കണ്ട്, പർവതശിഖരത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ലങ്കയെ കണ്ടു.
സരലാന് കര്ണികാരാംശ്ച ഖര്ജൂരാംശ്ച സുപുഷ്പിതാന്। പ്രിയാലാന് മുചുലിന്ദാംശ്ച കുടജാന് കേതകാനപി
സരല, കർണികാര, പുഷ്പിതമായ ഖർജൂര, പ്രിയാല, മുചുലിന്ദ, കുട്ടജ, കേതക എന്നിവയും അവൻ കണ്ടു.
പ്രിയങ്ഗൂന് ഗന്ധപൂര്ണാംശ്ച നീപാന് സപ്തച്ഛദാംസ്തഥാ। അസനാന് കോവിദാരാംശ്ച കരവീരാംശ്ച പുഷ്പിതാന്
സൗരഭ്യം നിറഞ്ഞ പ്രിയംഗു, നീപ, സപ്തച്ഛദ, അസന, കോവിദാര, പുഷ്പിതമായ കരവീര എന്നിവയും അവൻ അവിടെ കണ്ടു.
പുഷ്പഭാരനിബദ്ധാംശ്ച തഥാ മുകുലിതാനപി। പാദപാന് വിഹഗാകീര്ണാന് പവനാധൂതമസ്തകാന്
പുഷ്പഭാരത്തിൽ കുനിഞ്ഞു നിൽക്കുന്നവയും, മുളയ്ക്കുന്ന കുരുൾപൂക്കളുമായി കാറ്റിൽ തലകുലുങ്ങുന്നവയും, പക്ഷികൾ നിറഞ്ഞു കിടക്കുന്നവയും ആയ വൃക്ഷങ്ങൾ അവൻ കണ്ടു.
ഹംസകാരണ്ഡവാകീര്ണാ വാപീഃ പദ്മോത്പലാവൃതാഃ। ആക്രീഡാന് വിവിധാന് രമ്യാന് വിവിധാംശ്ച ജലാശയാന്
ഹംസകളും കാരണ്ടവകളും നിറഞ്ഞു, താമരയും നെലുമ്ബവും നിറഞ്ഞു കിടക്കുന്ന കുളങ്ങളും, മനോഹരമായ കളിസ്ഥലങ്ങളും, വിവിധതരം ജലാശയങ്ങളും അവൻ കണ്ടു.
സംതതാന് വിവിധൈര്വൃക്ഷൈഃ സര്വര്തുഫലപുഷ്പിതൈഃ। ഉദ്യാനാനി ച രമ്യാണി ദദര്ശ കപികുഞ്ജരഃ
എല്ലാ കാലത്തും പഴവും പുഷ്പവും കായ്ക്കുന്ന വിവിധ വൃക്ഷങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട മനോഹരമായ തോട്ടങ്ങൾ ആ മഹാവാനരൻ കണ്ടു.
സമാസാദ്യ ച ലക്ഷ്മീവാഁല്ലംകാം രാവണപാലിതാമ്। പരിഖാഭിഃ സപദ്മാഭിഃ സോത്പലാഭിരലംകൃതാമ്
രാവണൻ ഭരിക്കുന്ന, താമരയും നെലുമ്ബവും നിറഞ്ഞ കുളങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട മനോഹരമായ ലങ്കയെ അവൻ സമീപിച്ചു.
സീതാപഹരണാത് തേന രാവണേന സുരക്ഷിതാമ്। സമന്താദ് വിചരദ്ഭിശ്ച രാക്ഷസൈരുഗ്രധന്വഭിഃ
സീതയെ അപഹരിച്ച ശേഷം രാവണൻ കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്ന, ചുറ്റും ഭയങ്കരമായ വില്ലുകൾ കൈവശമുള്ള രാക്ഷസന്മാർ കാവലിരിക്കുന്ന നഗരമായിരുന്നു അത്.
കാഞ്ചനേനാവൃതാം രമ്യാം പ്രാകാരേണ മഹാപുരീമ്। ഗൃഹൈശ്ച ഗിരിസംകാശൈഃ ശാരദാമ്ബുദസംനിഭൈഃ
പൊന്നുകൊണ്ട് ചുറ്റിയ വലിയ മതിലുകളും, പർവതങ്ങളെപ്പോലും ശരദ്കാലത്തെ മേഘങ്ങളെപ്പോലും കാണുന്ന ഭവനങ്ങളും ഉള്ള മനോഹരമായ മഹാനഗരം.
പാണ്ഡുരാഭിഃ പ്രതോലീഭിരുച്ചാഭിരഭിസംവൃതാമ്। അട്ടാലകശതാകീര്ണാം പതാകാധ്വജശോഭിതാമ്
പാണ്ടുരം നിറമുള്ള ഉയർന്ന വീഥികൾ, നൂറുകണക്കിന് ഗോപുരങ്ങൾ, പതാകകളും കൊടികളും കൊണ്ട് ഭാസുരമായ നഗരം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
തോരണൈഃ കാഞ്ചനൈര്ദിവ്യൈര്ലതാപങ്ക്തിവിരാജിതൈഃ। ദദര്ശ ഹനുമാഁല്ലംകാം ദേവോ ദേവപുരീമിവ
ദിവ്യമായ പൊൻതൊരണങ്ങളും, ചെടികളുടെ നിരകളും കൊണ്ട് ഭാസുരമായ ലങ്കയെ ഹനുമാൻ കണ്ടു; അതു ദേവതകളുടെ നഗരത്തെപ്പോലെയായിരുന്നു.