സ സാഗരജലം ഭിത്ത്വാ ബഭൂവാത്യുച്ഛ്രിതസ്തദാ। യഥാ ജലധരം ഭിത്ത്വാ ദീപ്തരശ്മിര്ദിവാകരഃ
അപ്പോൾ, സമുദ്രജലം തുരന്ന്, അവൻ വളരെ ഉയരത്തിൽ നില്ക്കുന്നു; പ്രകാശമുള്ള സൂര്യൻ മേഘങ്ങൾ തുരന്നുപോകുന്നതുപോലെ.
സ മഹാത്മാ മുഹൂര്തേന പര്വതഃ സലിലാവൃതഃ। ദര്ശയാമാസ ശൃങ്ഗാണി സാഗരേണ നിയോജിതഃ
വെള്ളത്തിൽ മറഞ്ഞിരുന്ന ആ മഹാശയൻ, സമുദ്രത്തിന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം, ഒരു നിമിഷംകൊണ്ട് തന്റെ കുന്നുകളെ പുറത്തു കാണിച്ചു.
ശാതകുമ്ഭമയൈഃ ശൃങ്ഗൈഃ സകിംനരമഹോരഗൈഃ। ആദിത്യോദയസംകാശൈരുല്ലിഖദ്ഭിരിവാമ്ബരമ്
പൊന്നുപോലുള്ള കുന്നുകൾ, കിന്നരന്മാരും മഹാസർപ്പങ്ങളും അലങ്കരിച്ച, ഉദയസൂര്യനെപ്പോലെ പ്രകാശിച്ച്, ആകാശം തൊടുന്നവയായിരുന്നു.
തസ്യ ജാമ്ബൂനദൈഃ ശൃങ്ഗൈഃ പര്വതസ്യ സമുത്ഥിതൈഃ। ആകാശം ശസ്ത്രസംകാശമഭവത് കാഞ്ചനപ്രഭമ്
ജാംബൂനദപൊന്നുപോലുള്ള കുന്നുകൾ ഉയർന്നപ്പോൾ, ആകാശം സ്വർണ്ണപ്രഭയിൽ തിളങ്ങി, ആയുധങ്ങൾ നിറഞ്ഞതുപോലെ ഭംഗിയായി.
ജാതരൂപമയൈഃ ശൃങ്ഗൈര്ഭ്രാജമാനൈര്മഹാപ്രഭൈഃ। ആദിത്യശതസംകാശഃ സോഽഭവദ് ഗിരിസത്തമഃ
ശുദ്ധമായ പൊന്നാൽ നിർമ്മിതവും വലിയ പ്രകാശമുള്ളതുമായ കുന്നുകളാൽ, ആ മഹാഗിരി നൂറ് സൂര്യന്മാരെപ്പോലെ തിളങ്ങി.
സമുത്ഥിതമസങ്ഗേന ഹനൂമാനഗ്രതഃ സ്ഥിതമ്। മധ്യേ ലവണതോയസ്യ വിഘ്നോഽയമിതി നിശ്ചിതഃ
ഹനുമാൻ, ഉപ്പുവെള്ളത്തിന്റെ നടുവിൽ, മുന്നിൽ പെട്ടെന്ന് ഉയർന്ന് നിൽക്കുന്ന കുന്നിനെ കണ്ടപ്പോൾ, 'ഇത് ഒരു തടസ്സമാണ്' എന്നു വിചാരിച്ചു.
സ തമുച്ഛ്രിതമത്യര്ഥം മഹാവേഗോ മഹാകപിഃ। ഉരസാ പാതയാമാസ ജീമൂതമിവ മാരുതഃ
വായുവിനെപ്പോലെ വേഗമുള്ള ആ മഹാകുരങ്ങൻ, ആ ഉയർന്ന കുന്നിനെ തന്റെ നെഞ്ചുകൊണ്ട് തട്ടി, മേഘത്തെ കാറ്റ് തള്ളുന്നതുപോലെ ചെയ്തു.
സ തദാസാദിതസ്തേന കപിനാ പര്വതോത്തമഃ। ബുദ്ധ്വാ തസ്യ ഹരേര്വേഗം ജഹര്ഷ ച നനാദ ച
ആ കുരങ്ങൻ തൊട്ടപ്പോൾ, ആ മഹാഗിരി ഹനുമാന്റെ ശക്തി മനസ്സിലാക്കി സന്തോഷിച്ചു, ഗർജിച്ചു.
തമാകാശഗതം വീരമാകാശേ സമുപസ്ഥിതഃ। പ്രീതോ ഹൃഷ്ടമനാ വാക്യമബ്രവീത് പര്വതഃ കപിമ്
ആ വീരൻ ആകാശത്തിൽ വരുന്നത് കണ്ടു, ആ കുന്ന് സന്തോഷത്തോടെ ഹൃദയത്തിൽ ആനന്ദംകൊണ്ട് ഹനുമാനോടു这样 പറഞ്ഞു.
മാനുഷം ധാരയന് രൂപമാത്മനഃ ശിഖരേ സ്ഥിതഃ। ദുഷ്കരം കൃതവാന് കര്മ ത്വമിദം വാനരോത്തമ
തന്റെ കുന്നിന്റെ മുകളിൽ മനുഷ്യരൂപം ധരിച്ച് നിൽക്കുമ്പോൾ, 'വാനരശ്രേഷ്ഠാ, നീ ഈ ദുഷ്കരമായ കാര്യം ചെയ്തു' എന്നു പറഞ്ഞു.
നിപത്യ മമ ശൃങ്ഗേഷു സുഖം വിശ്രമ്യ ഗമ്യതാമ്। രാഘവസ്യ കുലേ ജാതൈരുദധിഃ പരിവര്ധിതഃ
എന്റെ കുന്നുകളിൽ ഇറങ്ങി വിശ്രമിച്ച് സുഖമായി ഇരിക്കൂ, പിന്നെ യാത്ര തുടരാം; രഘുവംശത്തിൽ ജനിച്ചവരാൽ സമുദ്രം വളർന്നു.
സ ത്വാം രാമഹിതേ യുക്തം പ്രത്യര്ചയതി സാഗരഃ। കൃതേ ച പ്രതികര്തവ്യമേഷ ധര്മഃ സനാതനഃ
രാമന്റെ കാര്യത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന സമുദ്രം നിന്നെ ആദരിക്കുന്നു; ഉപകാരം ലഭിച്ചാൽ മറുപടി നൽകണം — ഇതാണ് ശാശ്വതധർമ്മം.
സോഽയം തത്പ്രതികാരാര്ഥീ ത്വത്തഃ സമ്മാനമര്ഹതി। ത്വന്നിമിത്തമനേനാഹം ബഹുമാനാത് പ്രചോദിതഃ
അതിനാൽ, ആ ഉപകാരത്തിന് മറുപടി നൽകാൻ അവൻ നിന്നിൽ നിന്ന് ആദരം അർഹിക്കുന്നു; നിന്നെ മാനിച്ച്, അവൻ എന്നെ വലിയ ആദരവോടെ അയച്ചിരിക്കുന്നു.
യോജനാനാം ശതം ചാപി കപിരേഷ ഖമാപ്ലുതഃ। തവ സാനുഷു വിശ്രാന്തഃ ശേഷം പ്രക്രമതാമിതി
ഈ കുരങ്ങൻ നൂറു യോജന ദൂരം ആകാശം കടന്ന് വന്നിരിക്കുന്നു; അവൻ എന്റെ കുന്നുകളിൽ വിശ്രമിച്ച് ശേഷമുള്ള ദൂരം പോകട്ടെ.
തിഷ്ഠ ത്വം ഹരിശാര്ദൂല മയി വിശ്രമ്യ ഗമ്യതാമ്। തദിദം ഗന്ധവത് സ്വാദു കന്ദമൂലഫലം ബഹു
നീ ഇവിടെ നിന്നു വിശ്രമിക്കൂ, വാനരശ്രേഷ്ഠാ, ശേഷം യാത്ര തുടരാം. ഇതാ, സുഗന്ധവും മധുരവുമുള്ള ധാരാളം കിഴങ്ങുകളും മൂലകളും പഴങ്ങളും ഇവിടെ ഉണ്ട്.
തദാസ്വാദ്യ ഹരിശ്രേഷ്ഠ വിശ്രാന്തോഽഥ ഗമിഷ്യസി। അസ്മാകമപി സമ്ബന്ധഃ കപിമുഖ്യ ത്വയാസ്തി വൈ। പ്രഖ്യാതസ്ത്രിഷു ലോകേഷു മഹാഗുണപരിഗ്രഹഃ
ഇവയെല്ലാം രുചിച്ചു വിശ്രമിച്ചശേഷം നീ യാത്ര തുടരാം, വാനരശ്രേഷ്ഠാ. വാനരനാഥാ, നിനക്കു ഞങ്ങളോടും ബന്ധമുണ്ട്, മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും നിന്റെ മഹത്ത്വം പ്രസിദ്ധമാണ്.
വേഗവന്തഃ പ്ലവന്തോ യേ പ്ലവഗാ മാരുതാത്മജ। തേഷാം മുഖ്യതമം മന്യേ ത്വാമഹം കപികുഞ്ജര
വേഗതയിലും ചാടലിലും പ്രാവീണ്യമുള്ള വാനരന്മാരിൽ, വായുവിന്റെ പുത്രനേ, ഞാൻ നിന്നെയാണ് ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠനെന്ന് കരുതുന്നത്, വാനരഗജമേ.
അതിഥിഃ കില പൂജാര്ഹഃ പ്രാകൃതോഽപി വിജാനതാ। ധര്മം ജിജ്ഞാസമാനേന കിം പുനര്യാദൃശോ ഭവാന്
അതിനാൽ, ഒരുവൻ അതിഥിയായാൽ—even സാധാരണയാളായാലും—അവനെ ആദരിക്കേണ്ടതാണെന്ന് ധർമ്മം അറിയുന്നവർ പറയുന്നു. നീയെന്ന പോലെ മഹത്വമുള്ളവനാണെങ്കിൽ അതിനേക്കാൾ കൂടുതൽ ആദരിക്കേണ്ടതല്ലേ.
ത്വം ഹി ദേവവരിഷ്ഠസ്യ മാരുതസ്യ മഹാത്മനഃ। പുത്രസ്തസ്യൈവ വേഗേന സദൃശഃ കപികുഞ്ജര
നീ മഹാത്മാവായ ദേവശ്രേഷ്ഠനായ വായുവിന്റെ പുത്രനാണ്, വാനരഗജമേ. വേഗതയിൽ അപ്പനോടു തുല്യനാണ് നീ.
പൂജിതേ ത്വയി ധര്മജ്ഞേ പൂജാം പ്രാപ്നോതി മാരുതഃ। തസ്മാത് ത്വം പൂജനീയോ മേ ശൃണു ചാപ്യത്ര കാരണമ്
നീ ധർമ്മം അറിയുന്നവനായി ആദരിക്കപ്പെടുമ്പോൾ വായുവിനും ആദരം ലഭിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട് നിന്നെ ഞാൻ ആദരിക്കേണ്ടതുണ്ട്. ഇതിന്റെ കാരണം കേൾക്കൂ.
പൂര്വം കൃതയുഗേ താത പര്വതാഃ പക്ഷിണോഽഭവന്। തേഽപി ജഗ്മുര്ദിശഃ സര്വാ ഗരുഡാ ഇവ വേഗിനഃ
മുന്പ് കൃതയുഗത്തിൽ, മകനേ, പർവതങ്ങൾക്കു ചിറകുകൾ ഉണ്ടായിരുന്നു; അവർ പരുന്തുപോലെ വേഗത്തിൽ എല്ലാ ദിശകളിലേക്കും പറന്നിരുന്നു.
തതസ്തേഷു പ്രയാതേഷു ദേവസങ്ഘാഃ സഹര്ഷിഭിഃ। ഭൂതാനി ച ഭയം ജഗ്മുസ്തേഷാം പതനശങ്കയാ
അവർ അങ്ങങ്ങോട്ട് പറന്നപ്പോൾ, ദേവതകളും ഋഷികളും മറ്റും, എല്ലാ ജീവികളും, അവരുടെ വീഴ്ച ഭയന്ന് ഭയപ്പെട്ടു.
തതഃ ക്രുദ്ധഃ സഹസ്രാക്ഷഃ പര്വതാനാം ശതക്രതുഃ। പക്ഷാംശ്ചിച്ഛേദ വജ്രേണ തതഃ ശതസഹസ്രശഃ
അപ്പോൾ, സഹസ്രാക്ഷനായ ഇന്ദ്രൻ, കോപത്തോടെ തന്റെ വജ്രായുധം ഉപയോഗിച്ച് ആ പർവതങ്ങളുടെ ചിറകുകൾ നൂറുകണക്കിന് മുറിച്ചുകളഞ്ഞു.
സ മാമുപഗതഃ ക്രുദ്ധോ വജ്രമുദ്യമ്യ ദേവരാട്। തതോഽഹം സഹസാ ക്ഷിപ്തഃ ശ്വസനേന മഹാത്മനാ
അപ്പോൾ ദേവരാജാവായ ഇന്ദ്രൻ വജ്രം ഉയർത്തി എന്റെ അടുത്തേക്ക് വന്നപ്പോൾ, മഹാത്മാവായ വായു എന്നെ പെട്ടെന്ന് അകറ്റി.
അസ്മിഁല്ലവണതോയേ ച പ്രക്ഷിപ്തഃ പ്ലവഗോത്തമ। ഗുപ്തപക്ഷഃ സമഗ്രശ്ച തവ പിത്രാഭിരക്ഷിതഃ
അങ്ങനെ, വാനരശ്രേഷ്ഠാ, ഞാൻ ഈ ഉപ്പു കടലിൽ വീണു. എന്റെ ചിറകുകൾ മറഞ്ഞു, ശരീരം മുഴുവൻ നിലനിന്നു, നിന്റെ അച്ഛൻ എന്നെ രക്ഷിച്ചു.
തതോഽഹം മാനയാമി ത്വാം മാന്യോഽസി മമ മാരുതേ। ത്വയാ മമൈഷ സമ്ബന്ധഃ കപിമുഖ്യ മഹാഗുണഃ
അതുകൊണ്ട് ഞാൻ നിന്നെ ആദരിക്കുന്നു; നീ എന്നെ ആദരിക്കേണ്ടവനാണ്, വായുവിന്റെ പുത്രാ. നിന്നിലൂടെ എനിക്ക് ഈ മഹത്തായ ബന്ധം ലഭിച്ചു, വാനരശ്രേഷ്ഠാ.
അസ്മിന് നേവംഗതേ കാര്യേ സാഗരസ്യ മമൈവ ച। പ്രീതിം പ്രീതമനാഃ കര്തും ത്വമര്ഹസി മഹാമതേ
ഇവിടെ എന്റെ കാര്യത്തിലും സമുദ്രത്തിന്റെ കാര്യത്തിലും, മഹാമതിയായ നീ സന്തോഷത്തോടെ എന്റെ സന്തോഷത്തിനായി പ്രവർത്തിക്കണം.
ശ്രമം മോക്ഷയ പൂജാം ച ഗൃഹാണ ഹരിസത്തമ। പ്രീതിം ച മമ മാന്യസ്യ പ്രീതോഽസ്മി തവ ദര്ശനാത്
നിന്റെ ക്ഷീണം നീക്കി, എന്റെ ആദരം സ്വീകരിക്കൂ, വാനരശ്രേഷ്ഠാ. നീ ആദരിക്കപ്പെടുന്നവനാണ്; നിന്നെ കാണുന്നതിൽ ഞാൻ സന്തോഷവാനാണ്.
ഏവമുക്തഃ കപിശ്രേഷ്ഠസ്തം നഗോത്തമമബ്രവീത്। പ്രീതോഽസ്മി കൃതമാതിഥ്യം മന്യുരേഷോഽപനീയതാമ്
അങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, വാനരശ്രേഷ്ഠൻ ആ മഹാപർവതനോടു പറഞ്ഞു: 'ഞാൻ സന്തോഷവാനാണ്; അതിഥിസത്കാരം ലഭിച്ചു. ഈ ദുഃഖം ഇനി വിട്ടുകളയാം.'
ത്വരതേ കാര്യകാലോ മേ അഹശ്ചാപ്യതിവര്തതേ। പ്രതിജ്ഞാ ച മയാ ദത്താ ന സ്ഥാതവ്യമിഹാന്തരാ
എനിക്ക് ചെയ്യാനുള്ള കാര്യത്തിന് സമയം തീരുകയാണ്; ഉച്ചയും കടന്നു പോകുന്നു. ഞാൻ വാക്ക് നൽകിയിരിക്കുന്നു; ഇനി ഇവിടെ നിൽക്കാൻ കഴിയില്ല.