രാവണന്റെ മനസ്സിൽ ഒരു ഉറച്ച തീരുമാനം ഉരുവായി. മരണവഞ്ചനയുടെ ആഗ്രഹത്തിൽ നിന്നാണ് ഈ തീരുമാനമുണ്ടായത്; ഭയത്തെക്കൊണ്ടാണ് അവൻ സീതയെ വിട്ടുതരാൻ അശക്തനായതും, യുദ്ധത്തിൽ അവൻ ഉറച്ച നിലയിൽ നിലകൊള്ളുന്നതും. രാമൻ, രാക്ഷസന്മാരെയും രാവണനെയും യുദ്ധത്തിൽ വധിച്ച്, ഉഗ്രബാണങ്ങൾകൊണ്ട് സീതയെ തിരിച്ചുകൊണ്ട് അയോധ്യയിലേക്കു കൊണ്ടുപോകും, കറുത്ത കണ്ണുള്ള സീതേ, ഇതു ഉറപ്പാണ്. അതിനിടെ, വാനരസേനയുടെ തുള്ളും, കൊമ്പുകളും, മൃദംഗങ്ങളും ചേർന്ന ഗംഭീരമായ ശബ്ദം ഭൂമിയെ നടുങ്ങിച്ചു, എല്ലാ സേനകളിലെയും മനസ്സിനെ നിറച്ചു. വാനരസേനയുടെ ആ ഗംഭീരഘോഷം കേട്ട ലങ്കയിലെ രാക്ഷസരാജാവിന്റെ സേവകർ, അവരുടെ ശക്തി നശിച്ചും, പ്രവർത്തികൾ നിരാശയിൽ മറഞ്ഞും, രാജാവിന്റെ പിഴവിനെക്കൊണ്ടു നല്ലതിന്റെ പ്രതീക്ഷ കാണാതെ ഭയത്തിൽ മുങ്ങി. ഇനി, വാല്മീകി രാമായണത്തിലെ യുദ്ധകാണ്ഡത്തിലെ പതിമൂന്നാം സർഗ്ഗം കേൾക്കുക. അങ്ങിനെയെല്ലാം, മൃദംഗങ്ങളുടെയും കൊമ്പുകളുടെയും ഗംഭീരമായ ശബ്ദം നിറഞ്ഞപ്പോൾ, ശത്രു നഗരങ്ങൾ കീഴടക്കുന്ന ശക്തിയുള്ള രാമൻ മുന്നോട്ട് നീങ്ങി. രാക്ഷസന്മാരുടെ രാജാവ് രാവണൻ, ആ ഗംഭീരഘോഷം കേട്ടു, ഒരു നിമിഷം ചിന്തയിൽ മുങ്ങി, തന്റെ മന്ത്രിമാരെ നോക്കി. ശക്തിയുള്ള രാവണൻ, ആ മന്ത്രിമാരെ അഭിസംബോധന ചെയ്ത്, ആസനമന്ദിരം മുഴുവൻ ഗംഭീരശബ്ദത്തിൽ നിറച്ചു, ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "രാമനെക്കുറിച്ച് നിങ്ങൾ പറഞ്ഞതെല്ലാം ഞാൻ കേട്ടു; യുദ്ധത്തിൽ നിങ്ങളുടെ യഥാർത്ഥ വീര്യം ഞാൻ അറിയുന്നു. നിങ്ങളെല്ലാം മൗനമായിരിക്കുന്നതിൽ നിന്നു, രാമന്റെ വീര്യം നിങ്ങൾ അറിയുന്നു." അതിനുശേഷം, അത്യന്തം ജ്ഞാനശാലിയും രാക്ഷസനായ മാല്യവാൻ, രാവണന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട്, അവന്റെ മാതൃപിതാവായ നിലയിൽ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "രാജാവേ, ജ്ഞാനത്തിൽ നിപുണനും, നയപ്രയോഗത്തിൽ ദക്ഷനും ആയ ഭരണാധികാരി ദീർഘകാലം ഭരിക്കുകയും, ശത്രുക്കളെ കീഴടക്കുകയും ചെയ്യും. ശരിയായ സമയത്ത് സൗഹൃദം സ്ഥാപിക്കുകയും, ശത്രുക്കളോട് യുദ്ധം നടത്തുകയും, സ്വന്തം പക്ഷം ശക്തിപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്താൽ, വലിയ സാമ്രാജ്യവും ലഭിക്കും." "താഴ്ന്നുപോകുമ്പോൾ, രാജാവ് സമതുല്യമായ സമാധാനം ചെയ്യണം; ശത്രുവിനെ അവഗണിക്കരുത്, ഉത്തമമായ ശത്രുവിനെതിരെ മാത്രമേ യുദ്ധം ചെയ്യാവൂ. അതിനാൽ, രാവണേ, രാമനുമായി സമാധാനം ചെയ്യുന്നതാണ് ഞാൻ അനുകൂലിക്കുന്നത്; അതിനായി തന്നെയാണ് നീ ആക്രമിക്കപ്പെട്ടത്, സീതയെ അവനിലേക്ക് തിരികെ നൽകുക." "ദൈവങ്ങൾ, സിദ്ധന്മാർ, ഗന്ധർവന്മാർ—all of them—വിജയത്തെ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; അവരൊന്നും രാമനോട് വൈരാഗ്യം ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല; അവനുമായി സമാധാനം ചെയ്യുക, അതാണ് നിനക്ക് ഉത്തമം." "പ്രഭു ബ്രഹ്മാവ്, ദൈവം, ഈ ലോകത്ത് രണ്ട് പക്ഷങ്ങൾ മാത്രമാണ് സൃഷ്ടിച്ചത്: ദേവതകളുടെയും, അസുരരുടെയും; ധർമ്മത്തിൽ നിന്നുമാണ് ദേവതകളുടെ പക്ഷം, അധർമത്തിൽ നിന്നുമാണ് രാക്ഷസന്മാരുടെ പക്ഷം." "നിശ്ചയമായും, ധർമ്മം അതിവിശുദ്ധന്മാരായ അമരന്മാരുടെ ഭാഗമാണ്; അധർമ്മം രാക്ഷസന്മാരുടെയും അസുരരുടെയും ഭാഗമാണ്, രാക്ഷസരേ." "ധർമ്മയുഗം വന്നാൽ, ധർമ്മം അധർമ്മത്തെ നശിപ്പിക്കും; തിഷ്യയുഗം വന്നാൽ, അധർമ്മം ധർമ്മത്തെ നശിപ്പിക്കും." "ഇങ്ങനെ, നീ ലോകങ്ങളിൽ ചെയ്ത പ്രവർത്തനങ്ങൾകൊണ്ടു, വലിയ ധർമ്മം നശിച്ചിരിക്കുന്നു; അധർമ്മം സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നു; അതിനാൽ, നമ്മുടെ ശത്രുക്കൾ നമ്മിൽക്കാൾ ശക്തരായി മാറിയിരിക്കുന്നു." "നിന്റെ അശ്രദ്ധയാൽ വളർന്ന അധർമ്മം, ഇപ്പോൾ പാമ്പുപോലെ നമ്മെ ദഹിക്കുന്നു; ദേവതകളുടെ സ്രഷ്ടാവ് ദേവതകളുടെ ശക്തി വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു." "നീ, ഇന്ദ്രിയസുഖങ്ങളിൽ ആകർഷിതനായതുകൊണ്ടാണ്, അശ്രദ്ധയോടെ പ്രവർത്തിച്ചത്; അതുകൊണ്ടാണ്, അഗ്നിപോലുള്ള സിദ്ധന്മാരിൽ വലിയ ദുഃഖം ഉണ്ടാക്കിയത്." "അവരുടെ ശക്തി അതിജീവിക്കാൻ പ്രയാസമാണ്; അഗ്നിപോലെ ജ്വലിക്കുന്നു; തപസ്സിലൂടെ അവരുടെ ആത്മാവ് ശുദ്ധമായിരിക്കുന്നു; അവർ ധർമ്മത്തിന്റെ അനുകൂലതയിൽ അർപ്പിതരായിരിക്കുന്നു." "ഈ ദ്വിജന്മാർ പ്രധാന യാഗങ്ങൾ നടത്തുന്നു; അഗ്നിയിൽ യഥാർത്ഥമായി ഹോമം അർപ്പിക്കുന്നു; വേദങ്ങൾ ഉച്ചരിക്കുന്നു." "രാക്ഷസന്മാരെ അതിജയിച്ച്, വിശുദ്ധ ഘോഷം ഉയർത്തി, എല്ലാ ദിശകളും കുലുങ്ങുന്നു; അതു വേനൽക്കാലത്തിലെ ഇടിമുഴക്കുപോലാണ്." "അഗ്നിപോലുള്ള സിദ്ധന്മാരുടെ ഹോമത്തിൽ നിന്നു പുക ഉയരുന്നു; പത്ത് ദിശകളിലെയും രാക്ഷസന്മാരുടെ ഊർജ്ജം അതു ദഹിക്കുന്നു." "വിശുദ്ധ സ്ഥലങ്ങളിൽ, ഉറച്ച വ്രതമുള്ളവർ ചെയ്യുന്ന കഠിന തപസ്സു രാക്ഷസന്മാരെ ശോഷിക്കുന്നു." "ദേവതകളിൽ നിന്നും, ദാനവരിൽ നിന്നുമും, യക്ഷന്മാരിൽ നിന്നുമും നീ ബൂണുകൾ നേടിയിട്ടുണ്ട്; എന്നാൽ, ഇപ്പോൾ മനുഷ്യരും, വാനരരും, കരടികളും, ശക്തിയുള്ള ലങ്കൂറുകളും ഉറച്ച വീര്യത്തോടെ ഇവിടെ എത്തിയിരിക്കുന്നു." "നാനാതരം ഭയാനകമായ പ്രതീകങ്ങൾ കണ്ടുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഞാൻ, എല്ലാ രാക്ഷസന്മാരുടെയും നാശം കാണുന്നു." "ഭയാനകമായ കറുത്ത മേഘങ്ങൾ, കാട്ടകഴുതയുടെ നിറത്തിൽ, ഭയഭീതിയോടെ, ലങ്കയിൽ ചൂടുള്ള രക്തം ഒഴിക്കുന്നു." "മൃഗങ്ങൾ കരഞ്ഞ് കണ്ണിൽ നിന്നു കണ്ണീർ വീഴുന്നു; പൊടിയിൽ പൊതിഞ്ഞ്, അവർക്കു പഴയ പ്രകാശം ഇല്ലാതെ, വർണ്ണം മാറിയിരിക്കുന്നു." "കാട്ടുമൃഗങ്ങൾ, നരികൾ, കഴുകുകൾ, ഏറ്റവും ഭയാനകമായി കുരച്ചും, ലങ്കയുടെ തോട്ടങ്ങളിൽ കയറിയും, കൂട്ടമായി കൂടുന്നു." "കറുത്ത സ്ത്രീകൾ, വെളുത്ത പല്ലുള്ളവർ, മുന്നിൽ നിൽക്കും, ചിരിക്കുന്നു; സ്വപ്നത്തിൽ സ്ത്രീകൾ വീടുകളിൽ നിന്ന് വസ്തുക്കൾ കവർന്നു, ഭയാനകമായ വാക്കുകൾ പറയുന്നു." "നായ്ക്കൾ വീടുകളിൽ ഹോമഹവികൾ തിന്നുന്നു; കാട്ടകഴുതകൾ പശുക്കളിൽ ജനിക്കുന്നു; ഇലികൾ മംഗൂസുകളിലുണ്ടാവുന്നു." "പൂച്ചകൾ പുലികളുമായി കലരുന്നു; പന്നികൾ നായ്ക്കളുമായി; കിന്നരരും രാക്ഷസരും മനുഷ്യരുമായി കാണപ്പെടുന്നു." "കാലത്തിന്റെ പ്രേരണയിൽ, ചുവപ്പു കാൽ ഉള്ള, മങ്ങിയ പigeonകൾ, രാക്ഷസന്മാരുടെ നാശത്തിനായി ചുറ്റി നടക്കുന്നു." "മൈനാപ്പക്ഷികൾ വീടുകളിൽ 'ചീചീകൂ' എന്ന ശബ്ദം വിളിക്കുന്നു; തർക്കം ആഗ്രഹിക്കുന്നവരാൽ തളർന്നു, അവർ വീഴുന്നു." "എല്ലാ പക്ഷികളും മൃഗങ്ങളും സൂര്യനെ നോക്കി കരയുന്നു; ഭയാനകമായ, കറുത്ത, മഞ്ഞ നിറത്തിലുള്ള, തലകലഞ്ഞ മനുഷ്യൻ കാണപ്പെടുന്നു." "ഭയാനകമായ രൂപത്തിലുള്ള കാലം, എല്ലാ വീടുകളെയും വീണ്ടും വീണ്ടും നിരീക്ഷിക്കുന്നു; ഇവയും, മറ്റും, ദോഷകരമായ പ്രതീകങ്ങൾ ഉയരുന്നു." "ആ അത്ഭുതമായ പാലം സമുദ്രത്തിൽ നിർമ്മിച്ചവൻ, രാമൻ— മനുഷ്യരാജാവുമായി സമാധാനം ചെയ്യുക, രാവണേ; ഭാവിയിൽ ഉചിതമായ പ്രവർത്തനം എന്താണെന്ന് മനസ്സിലാക്കുകയും, ആലോചിക്കുകയും ചെയ്യുക." ഈ വാക്കുകൾ മാല്യവാൻ, രാവണന്റെ മുന്നിൽ, സമാധാനത്തിനായി, ഭയാനകമായ പ്രതീകങ്ങൾ വിശദീകരിച്ച്, ധർമ്മവും അധർമ്മവും, ദേവതകളുടെയും, രാക്ഷസന്മാരുടെയും ശക്തിയും, ഭാവിയുടെ സൂചനകളും, സീതയെ തിരികെ നൽകേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയും, രാമന്റെ ശക്തിയും, ലങ്കയുടെ ഭാവിയും വിശദമായി പറഞ്ഞു.