കുശനാഭയുടെ പുത്രന് ഗാധി എന്നായിരുന്നു പ്രശസ്തി. ഗാധിയുടെ പുത്രന് മഹാനായ, ദീപ്തിമാനായ മഹർഷിയായ വിശ്വാമിത്രന് എന്നായിരുന്നു. ഈ മഹാബലശാലിയും മഹാത്മാവുമായ വിശ്വാമിത്രന് അനേകം ആയിരക്കണക്കിന് വര്ഷങ്ങള് ഭൂമിയെ ഭരിച്ച രാജാവായിരുന്നു. ഒരു ദിവസം, മഹാത്മാവായ ഈ രാജാവ് തന്റെ വലിയ സൈന്യത്തോടൊപ്പം യാത്രയ്ക്കു പുറപ്പെട്ടു. നഗരങ്ങളിലൂടെ, രാജ്യങ്ങളിലൂടെ, നദികളിലൂടെ, മഹത്തായ പര്വ്വതങ്ങളിലൂടെ അദ്ദേഹം സഞ്ചരിച്ചു. അങ്ങനെ, വിവിധ ആശ്രമങ്ങള് സന്ദര്ശിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നത്, ഒടുവില് അദ്ദേഹം ഒരു ആശ്രമത്തിലെത്തി. അത് വസിഷ്ഠന്റെ ആശ്രമമായിരുന്നു. ഈ ആശ്രമം പുഷ്പിച്ച കുരുമുളക് വള്ളികളും, വിവിധതരം വൃക്ഷങ്ങളും കൊണ്ട് അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പലവിധ മൃഗങ്ങളും അവിടെ സാന്നിധ്യപ്പെടുന്നു. സിദ്ധന്മാരും ദിവ്യചാരികളും അവിടെ വരികയും ചെയ്യുന്നു. ദേവന്മാരും, അസുരന്മാരും, ഗാന്ധര്വന്മാരും, കിന്നരന്മാരും ഈ ആശ്രമം അനുഗ്രഹിച്ചിരിക്കുന്നു. സാന്ത്വനവും ശാന്തതയും നിറഞ്ഞ ഈ സ്ഥലം മനോഹരമായ മൃഗങ്ങളാലും, ദ്വിജന്മാരായ സന്യാസിസമൂഹങ്ങളാലും നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ബ്രഹ്മർഷിമാരുടെ കൂട്ടങ്ങളും ദേവർഷിമാരുടെ സംഘങ്ങളും ഇവിടെ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. വലിയ തപസ്സിലൂടെയും, അഗ്നിപോല ദാഹത്തോടെയും, മഹാത്മാക്കള് ഈ ആശ്രമത്തില് വസിക്കുന്നു. ബ്രഹ്മാവിന് സമാനമായ മഹർഷിമാര് എന്നും ഇവിടെ സാന്നിധ്യപ്പെടുന്നു. ചിലര് വെറും വെള്ളം മാത്രം കഴിച്ച് ജീവിക്കുന്നു, ചിലര് വായുവില് മാത്രം ആശ്രയിക്കുന്നു, ചിലര് വീണ് കിടക്കുന്ന ഇലകള് മാത്രം ഭക്ഷിക്കുന്നു. ചിലര് പഴങ്ങളും കിഴങ്ങുകളും മാത്രമേ കഴിക്കൂ, സ്വയം നിയന്ത്രിതരും ഇന്ദ്രിയജയവും നേടിയവരുമായ വാലഖില്യന്മാര് ജപവും യാഗവും നടത്തുന്നു. വൈഖാനസമുനികളാലും ഈ ആശ്രമം ചുറ്റും അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. വിജയികളിലും ശക്തന്മാരിലും മുന്നിലയിലുള്ള വിശ്വാമിത്രന് ഈ വസിഷ്ഠാശ്രമം കണ്ടപ്പോള് അത് മറ്റൊരു ബ്രഹ്മലോകംപോലെയാണ് തോന്നിയത്. ഇപ്പോള് രാമാ, മഹാമഹിമയുള്ള വാല്മീകി രാമായണത്തിലെ ഇരുപത്തിരണ്ടാമത്തെ സര്ഗം കേള്ക്കുക. വിശ്വാമിത്രനെ കണ്ടപ്പോള് വസിഷ്ഠന് പരമാനന്ദം അനുഭവിച്ചു. ധീരനായ വിശ്വാമിത്രന് വിനയപൂര്വ്വം വസിഷ്ഠന്, മന്ത്രജപത്തില് പ്രാവീണ്യമുള്ളവനേ, നമസ്കരിച്ചു. മഹർഷിയായ വസിഷ്ഠന് അദ്ദേഹത്തെ സ്വാഗതം ചെയ്ത്, ആദരവോടെ ഇരിക്കുവാനുള്ള സീറ്റ് നല്കി. വിവേകശാലിയായ വിശ്വാമിത്രന് ഇരിക്കുമ്പോള് ആചാരപ്രകാരം വസിഷ്ഠന് അദ്ദേഹത്തിന് പഴങ്ങളും കിഴങ്ങുകളും നല്കി. വസിഷ്ഠന് നല്കിയ അതി മനോഹരമായ അതിഥിസല്ക്കാരം സ്വീകരിച്ച ശേഷം, രാജന് ആശ്രമവാസികളുടെ, യാഗാഗ്നികളുടെ, ശിഷ്യരുടെ ക്ഷേമം അന്വേഷിച്ചു. അതേസമയം, മഹാത്മാവായ വിശ്വാമിത്രന് വൃക്ഷങ്ങളുടെ മധ്യേ ഇരിക്കുന്ന വസിഷ്ഠന് സുഖസംവാദം നടത്തി. ബ്രഹ്മപുത്രനായ വസിഷ്ഠന് വിശ്വാമിത്രനെ സമീപിച്ച് ചോദിച്ചു: "രാജാവേ, എല്ലാം സുഖമാണോ? നീ നിന്റെ ജനങ്ങളെ ധര്മ്മപഥത്തില് സന്തോഷിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് ഭരിക്കുമോ? നീ ഒരു ധാര്മ്മിക രാജാവിന് യോജിക്കുന്ന വിധത്തില് ഭരണനം നടത്തുമോ? നിന്റെ സേവകരെ നീ സംരക്ഷിച്ചിട്ടുണ്ടോ? അവര് അങ്ങയുടെ ആജ്ഞകള് അനുസരിക്കുമോ? ശത്രുക്കളെ നീ ജയിച്ചിട്ടുണ്ടോ? മഹാബലശാലിയായ രാജാവേ, നിന്റെ സൈന്യവും ധനസമ്പത്തും സുഹൃത്തുക്കളും പുത്രന്മാരും മുമ്ബുമുതല് സന്താനവും സുഖവാന്മാരാണോ?" അതിനുത്തരമായി വിശ്വാമിത്രന് പറഞ്ഞു: എല്ലായിടത്തും സുഖമാണ്. വിശ്വാമിത്രന് വിനയപൂര്വ്വം വസിഷ്ഠന് മുമ്പില് പറഞ്ഞു. അങ്ങനെ ദീര്ഘകാലം ധാര്മ്മികസംവാദം നടത്തിയ ശേഷം, പരമാനന്ദത്തില് ഇരുവരും പരസ്പരം സന്തോഷിച്ചു. സംവാദം അവസാനിച്ചപ്പോള്, വസിഷ്ഠന് രഘുവംശജനായ വിശ്വാമിത്രനെ നോക്കി, ലാളിത്യത്തോടെ പറഞ്ഞു: "ഈ മഹാസൈന്യത്തിനും അങ്ങയ്ക്കുമായി ഞാന് അതിഥിസല്ക്കാരം നടത്തുവാന് ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ദയവായി, എനിക്ക് കഴിവുള്ളതെല്ലാം സ്വീകരിക്കുക. മഹാരാജാവേ, അങ്ങ് അതിഥികളില് ശ്രേഷ്ഠനാണ്. അതിനാല് ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠമായ ആദരവോടെ ഞാന് ഒരുക്കിയ സല്ക്കാരം സ്വീകരിക്കുക." ഇങ്ങനെ വസിഷ്ഠന് പറഞ്ഞപ്പോള്, വിശ്വാമിത്രന് പറഞ്ഞു: "നിന്റെ വാക്കുകളില് തന്നെയാണ് അതിഥിസല്ക്കാരം പൂര്ത്തിയായത്, മഹർഷേ." "നിന്റെ ആശ്രമത്തില് ലഭ്യമായ പഴങ്ങളും കിഴങ്ങുകളും, പാദപ്രക്ഷാലനത്തിനും ആചമനത്തിനും വെള്ളവും, മഹത്വമുള്ള അങ്ങയുടെ ദര്ശനവും— ഇതിലുപരി എനിക്ക് വേണമെന്നില്ല. മഹാമനസ്സേ, എനിക്ക് യോജിച്ച ആദരവൊക്കെ ലഭിച്ചിരിക്കുന്നു. ഞാന് അങ്ങയെ നമസ്കരിക്കുന്നു, ഇനി ഞാന് യാത്രപോകട്ടെ— ദയവായി സൌഹൃദപൂര്വ്വം എന്നെ നോക്കുക." രാജാവ് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോള്, ധാര്മ്മികനും ഉന്നതചിത്തനുമായ വസിഷ്ഠന് വീണ്ടും വീണ്ടും അദ്ദേഹത്തെ ക്ഷണിച്ചു. ഗാധിയുടെ പുത്രന് മറുപടി പറഞ്ഞു: "ശരി, മഹർഷേ, അങ്ങയുടെ ഇച്ഛപ്രകാരം ആകട്ടെ." അങ്ങനെ, വസിഷ്ഠന് സന്തോഷത്തോടെ, പാപരഹിതയായ കല്മാഷിയെ വിളിച്ചു: "വരിക, വരിക, ശബലേ, എന്റെ വാക്കുകള് കേള്ക്കൂ. ഈ രാജർഷിക്കു മഹത്തായ സല്ക്കാരവും, ഉത്തമമായ ഭക്ഷണവും നല്കുവാന് ഞാന് തീരുമാനിച്ചിട്ടുണ്ട്. അതിനായി നീ ഒരുക്കം ചെയ്യുക. ഓരോരുത്തരുടെയും ഇച്ഛപ്രകാരം, ആറു രുചികളോടുകൂടിയ ദിവ്യമായ കാമധേനുവായ നീ, എല്ലാ ദൈവികസമ്പത്തും മഴപോലെ വര്ഷിപ്പിക്കണം. ശബലേ, വേഗത്തില് എല്ലാ തരത്തിലുള്ള ഭക്ഷണങ്ങളും— കട്ടിയുള്ളതും ദ്രവമായതും, ചപ്പുന്നതും ഊറിക്കുന്നതും, രുചികരമായ ധാന്യങ്ങളും പാനീയങ്ങളും— ഒരുക്കുക." ഇപ്പോള് രാമാ, മഹാവൈഭവമുള്ള വാല്മീകിരാമായണത്തിലെ അമ്പത്തിമൂന്നാമത്തെ സര്ഗം കേള്ക്കുക. വസിഷ്ഠന്റെ ആജ്ഞ പ്രകാരം, ആ ഇച്ഛാപൂര്ത്തികരിയായ ശബലാ, ഓരോരുത്തര്ക്കും അവരുടെ ഇച്ഛാനുസരിച്ച് വിഭവങ്ങള് ഒരുക്കി. അവള് കരിമ്പും തേനും ചുട്ട ധാന്യങ്ങളും, ഉത്തമമായ മദ്യങ്ങളും വിലയേറിയ പാനീയങ്ങളും, വിവിധതരം വിഭവങ്ങളും ഒരുക്കി. പര്വ്വതങ്ങളുപോലെ ഉരിയാടുന്ന ചൂടുള്ള അരിയും, രുചികരമായ വിഭവങ്ങളും, സൂപ്പുകളും തൈരും ധാരാളമായി അവിടെ സൃഷ്ടിച്ചു. വിവിധ രുചികളില് സമൃദ്ധമായ വിഭവങ്ങളും മധുരങ്ങളും, ആയിരക്കണക്കിന് പാത്രങ്ങളില് നിറഞ്ഞ വെള്ളരിയുമുണ്ടായി. എല്ലാം പൂര്ണ്ണമായും സംതൃപ്തികരമായിരുന്നു; എല്ലാവരും സന്തോഷത്തോടും തൃപ്തിയോടും നിറഞ്ഞു. അങ്ങനെ, രാമാ, വസിഷ്ഠന് വിശ്വാമിത്രന്റെ സൈന്യത്തെ മുഴുവന് സംതൃപ്തിപ്പെടുത്തി.