ഹനുമാൻ, വായുവിന്റെ പുത്രൻ, ലങ്കാനഗരത്തിലെ രാക്ഷസന്മാരുടെ ഗൃഹങ്ങൾ സന്ദർശിക്കാൻ തുടർന്നു. ആദ്യം അദ്ദേഹം ശുകനാഭ, ചക്ര, ശഠ, കപട, ഹ്രസ്വകർണ, ദംഷ്ട്ര, ലോമശ എന്ന രാക്ഷസന്റെ വീടുകളിലേക്ക് പോയി. പിന്നെ യുദ്ധോന്മത്ത, മത്ത, ധ്വജഗ്രീവ എന്ന കുതിരക്കാരൻ, വിദ്യുജ്ജിഹ്വ, വിജിഹ്വ, ഹസ്തിമുഖ എന്നിവരുടെ വീടുകളിലേക്കും അദ്ദേഹം ചാടിക്കയറി. അടുത്ത്, കരാള, പിശാച, ശോണിതാക്ഷ എന്നീ രാക്ഷസന്മാരുടെ വീടുകളിലേക്കും ഹനുമാൻ തുടർച്ചയായി ചാടിക്കയറി. ആ ഭംഗിയുള്ള മന്ദിരങ്ങളിൽ, മഹാവാനരനായ ഹനുമാൻ അവിടുത്തെ സമൃദ്ധിയും സൗഭാഗ്യവും കണ്ടു. എല്ലാ വീടുകളും കടന്ന്, ഒടുവിൽ പ്രകാശമുള്ളവൻ ലങ്കാനഗരത്തിലെ രാക്ഷസരാജാവിന്റെ വസതിയിലേക്കെത്തി. വാനരങ്ങളിൽ സിംഹം പോലെ സഞ്ചരിച്ച ഹനുമാൻ, രാവണന്റെ ഭാര്യമാരെയും, ഭയാനകമായ കണ്ണുള്ള രാക്ഷസീമാരെയും കിടന്നുകിടന്ന നിലയിൽ കണ്ടു. രാക്ഷസാധിപന്റെ വീട്ടിൽ, വിവിധ ആയുധങ്ങൾ കൈവശം വച്ചിരുന്ന സേനകളെയും, ചാണം, ഗദ, ശക്തി, തോമര എന്നീ ആയുധങ്ങൾ പിടിച്ചിരുന്നവരെയും, വലിപ്പം കൂടിയ രാക്ഷസന്മാരെയും, ചുവപ്പ്, വെള്ള, മങ്ങല നിറമുള്ളവരെയും, അതിവേഗമുള്ള വാനരങ്ങളെയും ഹനുമാൻ കണ്ടു. യുദ്ധത്തിൽ എതിരാളികൾക്ക് വേദന നൽകുന്ന, എയർാവതത്തോട് തുല്യമായ, യുദ്ധകലയിൽ പരിശീലിച്ച, ഉത്പന്നമായ ആനകളെയും അദ്ദേഹം അവിടുത്തെ കണ്ടു. ശത്രുസൈന്യങ്ങളെ നശിപ്പിക്കുന്ന, മേഘങ്ങൾ പോലെ ഒഴുകുന്ന, പർവതങ്ങൾ പോലെ ശക്തിയുള്ള സൈന്യങ്ങൾ അവിടുത്തെ കാണപ്പെട്ടു. ആയിരം സേനകൾ, ഇടിമുഴക്കമുള്ളതും, യുദ്ധത്തിൽ എതിരാളികൾക്ക് ജയിക്കാൻ കഴിയാത്തതും, പൊൻ അലങ്കാരമുള്ളതും ഹനുമാൻ അവിടുത്തെ കണ്ടു. രാവണന്റെ വസതിയിൽ, ഉദയസൂര്യനെപ്പോലെ തിളങ്ങുന്ന, പൊൻവലകൾ കൊണ്ട് തടഞ്ഞിട്ടില്ലാത്തവരെയും ഹനുമാൻ കണ്ടു. വായുപുത്രനായ വാനരൻ, വിവിധ രൂപത്തിലുള്ള പല്ലക്കുകളും, മനോഹരമായ വള്ളിമന്ദിരങ്ങളും, ചിത്രങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച ഹാളുകളും അവിടുത്തെ കണ്ടു. കൂടാതെ, മറ്റു വിനോദമന്ദിരങ്ങൾ, മരമടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള പർവതങ്ങൾ, മനോഹരമായ പ്രേമഗൃഹം, ദിവസഹാൾ എന്നിവയും ഹനുമാൻ അവിടുത്തെ കണ്ടു. രാക്ഷസരാജാവായ രാവണന്റെ മഹാരാജ്യത്തിൽ, മന്ദരപർവതത്തെപ്പോലെ ഉയരമുള്ള, മയിലിരിപ്പിടങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞ ഒരു മന്ദിരം ഹനുമാൻ കണ്ടു. അതിന്റെ ചുറ്റും അനേകം പതാകകമ്പികൾ, അനേകം രത്നങ്ങൾക്കുള്ളി കൂമ്പാരങ്ങൾ, ഉറപ്പുള്ള ഘടന, ജീവികൾക്കുള്ള ഭവനത്തെപ്പോലെ, അതിലെ ഉദ്ദേശം ഉറച്ചതും ഹനുമാൻ കണ്ടു. രത്നങ്ങളുടെ തിളക്കം, രാവണന്റെ പ്രകാശം, ആ മന്ദിരം സൂര്യന്റെ കിരണങ്ങൾ പോലെ തിളങ്ങുമായിരുന്നു. വാനരനാഥൻ, പൊൻകൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച കിടക്കകളും, ഇരിപ്പിടങ്ങളും, തിളങ്ങുന്ന പാത്രങ്ങളും അവിടുത്തെ കണ്ടു. രത്നപാത്രങ്ങൾ, തേയും മദ്യവും നിറഞ്ഞ, മനോഹരവും വിശാലവുമായവ, കുബേരന്റെ മന്ദിരം പോലെയും അവിടുത്തെ കാണപ്പെട്ടു. ചങ്കിലികളുടെയും, കെട്ടുപാട്ടുകളുടെയും, മൃദംഗങ്ങളുടെ കത്തിയിടിയുടെയും ശബ്ദം കൊണ്ട് ആ സ്ഥലം സംഗീതം നിറഞ്ഞതായിരുന്നു. ഹനുമാൻ, ആ മഹാമന്ദിരത്തിൽ, അനേകം രാജമന്ദിരങ്ങളും, നൂറുകണക്കിന് സുന്ദരിയായ സ്ത്രീകളും, മനോഹരമായി ക്രമപ്പെടുത്തിയ പ്രാകാരങ്ങളും കാണുമ്പോൾ, അദ്ദേഹം അകത്തേക്ക് കടന്നു. അതിനുപിന്നാലെ, ആഴത്തിലുള്ള മേഘങ്ങൾ പോലെ, ബെരിൽ, പൊൻ ജാലികൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച, പക്ഷികൾ നിറഞ്ഞ, മഴക്കാലത്തിലെ മേഘക്കൂട്ടം പോലെയുള്ള മന്ദിരങ്ങൾ ഹനുമാൻ കണ്ടു. വിവിധ ഹാളുകൾ—ശംഖങ്ങൾക്കുള്ള ഹാൾ, ആയുധങ്ങൾക്കുള്ള ഹാൾ, വില്ലുകൾക്കുള്ള ഹാൾ—ചന്ദ്രഹാൾ എന്ന enchantingly spacious ഹാളുകളും മന്ദിരപർവതങ്ങളിൽ കണ്ടു. യജമാനരുടെ ശക്തിയാൽ ലഭിച്ച, വിവിധ ഭൂതങ്ങൾ ഭരിക്കുന്ന, ദേവതകളും അസുരരും ആദരിക്കുന്ന, ദോഷരഹിതമായ വീടുകളും ഹനുമാൻ കണ്ടു. മായാവനിൽ നിർമ്മിച്ചവ പോലെ, ഭൂമിയിലെ മറ്റെല്ലാ വീടുകളെയും മികവിൽ മറികടക്കുന്ന, ലങ്കാനാഥന്റെ വീടുകളും അവിടെ കാണപ്പെട്ടു. പിന്നെ, മേഘക്കൂട്ടം പോലെയുള്ള, പൊൻതിളക്കമുള്ള, രാക്ഷസാധിപന്റെ ശക്തിക്ക് യോജിച്ച, തുല്യമായ മറ്റൊന്നും ഇല്ലാത്ത, അതിമനോഹരമായ ഒരു ഉയർന്ന മന്ദിരം ഹനുമാൻ കണ്ടു. ഭൂമിയിൽ സ്വർഗം പോലെ, അനേകം രത്നങ്ങൾ കൊണ്ട് തിളങ്ങുന്ന, വിവിധ വൃക്ഷങ്ങളുടെ പൂക്കൾ കൊണ്ട് മൂടിയ, പർവതശിഖരത്തിലെ പൊടിപോലുള്ള മന്ദിരം അവിടുത്തെ കണ്ടു. അനേകം രത്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച, ധാതുക്കളാൽ സമ്പന്നമായ പർവതശിഖരത്തെപ്പോലെ, ആകാശം ഗ്രഹങ്ങളാൽ, ചന്ദ്രനാൽ അലങ്കരിച്ചപോലെ, മേഘങ്ങൾ കൊണ്ട് മനോഹരമായി അലങ്കരിച്ച മന്ദിരം ഹനുമാൻ കണ്ടു. ഭൂമിയിൽ പർവതങ്ങളുടെ നിര, പർവതങ്ങളിൽ വൃക്ഷങ്ങളുടെ തണൽ, വൃക്ഷങ്ങളിൽ പൂക്കളുടെ തണൽ, പൂക്കളിൽ തണ്ടുകളും ദളങ്ങളും നിറഞ്ഞതും അവിടുത്തെ കാണപ്പെട്ടു. വെള്ള നിറമുള്ള മന്ദിരങ്ങൾ, പൂക്കൾ നിറഞ്ഞ താമരക്കുളങ്ങൾ, തണ്ടുള്ള താമരകൾ, അതിമനോഹരമായ വനങ്ങൾ, തടാകങ്ങൾ എന്നിവയും ഹനുമാൻ കണ്ടു. പുഷ്പാഹ്വയ എന്ന മനോഹരമായ, രത്നങ്ങളുടെ തിളക്കത്തിൽ ചുറ്റപ്പെട്ട, ഏറ്റവും മികച്ച മന്ദിരങ്ങൾക്കിടയിൽ ഉയർന്ന, മഹാവാനരന്റെ ഭവനമായി തിളങ്ങുന്ന മന്ദിരം അവിടുത്തെ കാണപ്പെട്ടു. ബെരിൽ, വെള്ളി, കൊറൽ എന്നിവകൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച പക്ഷികൾ, രത്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച അതിമനോഹരമായ പാമ്പുകൾ, മനോഹരമായ അവയവങ്ങൾ ഉള്ള ഉത്പന്നകുതിരകൾ, കൊറൽ, പൊൻ ചിറകുള്ള, ആകർഷകമായ മുഖമുള്ള, മനോഹരമായ ചിറകുള്ള പക്ഷികൾ ഹനുമാൻ അവിടുത്തെ കണ്ടു. ലോട്ടസ് ദളങ്ങളുള്ള തുമ്പുകളും, കേശങ്ങളുള്ള ആനകളും, ഭദ്രഹസ്തങ്ങളുള്ള ദേവിയെയും, ലക്ഷ്മിയെയും, കൈകളിൽ താമരപൂക്കൾ പിടിച്ചിരിക്കുന്നതും അവിടുത്തെ കാണപ്പെട്ടു. ആ മനോഹരമായ ഗൃഹം, കുഹരമുള്ള പർവതത്തെപ്പോലെ, ഹനുമാൻ അതിലേക്ക് അടുത്തപ്പോൾ അത്ഭുതം നിറഞ്ഞു; മഞ്ഞുകൂടി നീങ്ങിയ ശേഷം കുഹരമുള്ള പർവതം പോലെയുള്ള, സുഗന്ധവും മനോഹരവുമായ ആ സ്ഥലം ഹനുമാൻ കണ്ടു. പിന്നെ, ഹനുമാൻ, ആദരപൂർവം, പത്ത് തലയുള്ള രാവണൻ ഭരിക്കുന്ന നഗരത്തിലേക്ക് കടന്നു, ജനകയുടെ മകളായ സീതയെ തേടിയുള്ള തിരയൽ ആരംഭിച്ചു; സീത, ഭർത്താവിന്റെ ധർമ്മശക്തിയിൽ കീഴടങ്ങിയ, ദു:ഖത്തിൽ മുങ്ങിയിരുന്നവളായിരുന്നു. മഹാത്മാവായ ഹനുമാൻ, സീതയെ തേടിയുള്ള തിരയലിൽ, അവളുടെ മനസ്സും, ആചാരവും ഉത്തമമായതും, എല്ലാ സ്ഥലങ്ങളിലും കണ്ണുകൾ കൊണ്ട് തിരഞ്ഞപ്പോൾ, തന്റെ മനസ്സിൽ അതീവ ദു:ഖം അനുഭവിച്ചു. ഇതോടെ എട്ടാം സർഗ്ഗം ആരംഭിക്കുന്നു. ഹനുമാൻ, ആ മന്ദിരത്തിന്റെ നടുവിൽ നിന്നു, രത്നങ്ങളും രത്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച, പൊൻ ജാലികൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച, അതിമനോഹരമായ വലിയ മന്ദിരം കണ്ടു.