ಸಮಾಃ ಶಿಖರಿಣಃ ಸ್ನಿಗ್ಧಾಃ ಪಾಣ್ಡುರಾ ದಶನಾಸ್ತವ। ವಿಶಾಲೇ ವಿಮಲೇ ನೇತ್ರೇ ರಕ್ತಾನ್ತೇ ಕೃಷ್ಣತಾರಕೇ
ನಿನ್ನ ಹಲ್ಲುಗಳು ಹಿಮಪರ್ವತದಂತೆ ಸಮಾನವಾಗಿ, ಮೃದುವಾಗಿ, ಬಿಳಿಯಾಗಿ ಇವೆ. ನಿನ್ನ ಕಣ್ಣುಗಳು ದೊಡ್ಡದು, ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿವೆ, ಕೆಂಪು ಮೂಲೆಯುಳ್ಳ ಕಪ್ಪು ಕಣ್ಣುಬಿಂದುಗಳಿವೆ.
ವಿಶಾಲಂ ಜಘನಂ ಪೀನಮೂರೂ ಕರಿಕರೋಪಮೌ। ಏತಾವುಪಚಿತೌ ವೃತ್ತೌ ಸಂಹತೌ ಸಮ್ಪ್ರಗಲ್ಭಿತೌ
ನಿನ್ನ ಹಿಪ್ಪುಗಳು ವಿಶಾಲವಾಗಿವೆ, ನಡುಗಾಲುಗಳು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿವೆ, ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿ, ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ, ನೇರವಾಗಿ, ಯುವ ಆನೆಯ ದಂಡಗಳಂತೆ ಇವೆ.
ಪೀನೋನ್ನತಮುಖೌ ಕಾನ್ತೌ ಸ್ನಿಗ್ಧತಾಲಫಲೋಪಮೌ। ಮಣಿಪ್ರವೇಕಾಭರಣೌ ರುಚಿರೌ ತೇ ಪಯೋಧರೌ
ನಿನ್ನ ಸ್ತನಗಳು ತುಂಬಿ, ಎತ್ತಾಗಿ, ಮೃದುವಾಗಿ, ತಾಳಹಣ್ಣಿನಂತೆ, ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ರತ್ನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ, ನೋಡಲು ಬಹಳ ಸುಂದರವಾಗಿವೆ.
ಚಾರುಸ್ಮಿತೇ ಚಾರುದತಿ ಚಾರುನೇತ್ರೇ ವಿಲಾಸಿನಿ। ಮನೋ ಹರಸಿ ಮೇ ರಾಮೇ ನದೀಕೂಲಮಿವಾಮ್ಭಸಾ
ಸುಂದರ ನಗುವು, ಸುಂದರ ಹಲ್ಲುಗಳು, ಆಕರ್ಷಕ ಕಣ್ಣುಗಳುಳ್ಳ ರಾಮನ ಪ್ರಿಯೆ, ಆಟವಾಡುವವಳೇ, ನೀನು ನನ್ನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ನದಿಯ ತೀರವನ್ನು ನೀರು ಎಳೆಯುವಂತೆ ಎಳೆಯುತ್ತೀಯೆ.
ಕರಾನ್ತಮಿತಮಧ್ಯಾಸಿ ಸುಕೇಶೇ ಸಂಹತಸ್ತನಿ। ನೈವ ದೇವೀ ನ ಗನ್ಧರ್ವೀ ನ ಯಕ್ಷೀ ನ ಚ ಕಿಂನರೀ
ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿಯಬಹುದಾದ ನಡು, ಸುಂದರವಾದ ಕೂದಲು, ಹತ್ತಿರ ಹತ್ತಿರ ಇರುವ ಸ್ತನಗಳುಳ್ಳವಳೇ, ನೀನು ದೇವಿಯೂ ಅಲ್ಲ, ಗಂಧರ್ವಿಯೂ ಅಲ್ಲ, ಯಕ್ಷಿಯೂ ಅಲ್ಲ, ಕಿನ್ನರಿಯೂ ಅಲ್ಲ.
ನೈವಂರೂಪಾ ಮಯಾ ನಾರೀ ದೃಷ್ಟಪೂರ್ವಾ ಮಹೀತಲೇ। ರೂಪಮಗ್ರ್ಯಂ ಚ ಲೋಕೇಷು ಸೌಕುಮಾರ್ಯಂ ವಯಶ್ಚ ತೇ
ಈ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನಾನು ಇಂತಹ ರೂಪದ ಹೆಂಗಸನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ನೋಡಿಲ್ಲ. ನಿನ್ನ ರೂಪ, ನಾಜೂಕು, ಯೌವನವು ಲೋಕದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿದೆ.
ಇಹ ವಾಸಶ್ಚ ಕಾನ್ತಾರೇ ಚಿತ್ತಮುನ್ಮಾಥಯನ್ತಿ ಮೇ। ಸಾ ಪ್ರತಿಕ್ರಾಮ ಭದ್ರಂ ತೇ ನ ತ್ವಂ ವಸ್ತುಮಿಹಾರ್ಹಸಿ
ಈ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ನೀನು ವಾಸಿಸುವುದೇ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಚಂಚಲಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಒಳ್ಳೆಯವಳೇ, ಇಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಬೇಡ, ದಯವಿಟ್ಟು ಹಿಂತಿರುಗು.
ರಾಕ್ಷಸಾನಾಮಯಂ ವಾಸೋ ಘೋರಾಣಾಂ ಕಾಮರೂಪಿಣಾಮ್। ಪ್ರಾಸಾದಾಗ್ರಾಣಿ ರಮ್ಯಾಣಿ ನಗರೋಪವನಾನಿ ಚ
ಇದು ಭಯಾನಕವಾದ, ರೂಪ ಬದಲಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ರಾಕ್ಷಸರ ನಿವಾಸ. ಇಲ್ಲಿ ಸುಂದರವಾದ ಮಹಲುಗಳು, ನಗರದ ಉದ್ಯಾನಗಳು ಇವೆ.
ಸಮ್ಪನ್ನಾನಿ ಸುಗನ್ಧೀನಿ ಯುಕ್ತಾನ್ಯಾಚರಿತುಂ ತ್ವಯಾ। ವರಂ ಮಾಲ್ಯಂ ವರಂ ಗನ್ಧಂ ವರಂ ವಸ್ತ್ರಂ ಚ ಶೋಭನೇ
ಅವು ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿವೆ, ಸುಗಂಧಪೂರ್ಣವಾಗಿವೆ, ನಿನಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗಿವೆ. ಸುಂದರಿಯೇ, ನೀನು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಹಾರ, ಪರಿಮಳ, ಉಡುಪುಗಳಿಗೆ ಅರ್ಹಳಾಗಿದ್ದೀಯೆ.
ಭರ್ತಾರಂ ಚ ವರಂ ಮನ್ಯೇ ತ್ವದ್ಯುಕ್ತಮಸಿತೇಕ್ಷಣೇ। ಕಾ ತ್ವಂ ಭವಸಿ ರುದ್ರಾಣಾಂ ಮರುತಾಂ ವಾ ಶುಚಿಸ್ಮಿತೇ
ಕಪ್ಪು ಕಣ್ಣುಗಳವಳೇ, ನಿನಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಗಂಡನು ಬೇಕು ಎಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ. ನೀನು ಯಾರು? ನೀನು ರುದ್ರರ ಪತ್ನಿಯಲ್ಲವೇ ಅಥವಾ ಮರುತರ ಪತ್ನಿಯಲ್ಲವೇ, ಶುಭನಗುವವಳೇ?
ವಸೂನಾಂ ವಾ ವರಾರೋಹೇ ದೇವತಾ ಪ್ರತಿಭಾಸಿ ಮೇ। ನೇಹ ಗಚ್ಛನ್ತಿ ಗನ್ಧರ್ವಾ ನ ದೇವಾ ನ ಚ ಕಿನ್ನರಾಃ
ಸುಂದರ ನಡುಕಟ್ಟಿನವಳೇ, ನೀನು ನನಗೆ ವಸುಗಳ ದೇವತೆಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತೀಯೆ. ಇಲ್ಲಿ ಗಂಧರ್ವರು, ದೇವತೆಗಳು, ಕಿನ್ನರರು ಬರುತ್ತಿಲ್ಲ.
ರಾಕ್ಷಸಾನಾಮಯಂ ವಾಸಃ ಕಥಂ ತು ತ್ವಮಿಹಾಗತಾ। ಇಹ ಶಾಖಾಮೃಗಾಃ ಸಿಂಹಾ ದ್ವೀಪಿವ್ಯಾಘ್ರಮೃಗಾ ವೃಕಾಃ
ಇದು ರಾಕ್ಷಸರ ನಿವಾಸ. ನೀನು ಇಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಬಂದೆ? ಇಲ್ಲಿ ಮರದ ಮೇಲೆ ಇರುವ ಜಿಂಕೆಗಳು, ಸಿಂಹಗಳು, ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ ಹುಲಿಗಳು, ನರಿ ಇವೆ.
ಋಕ್ಷಾಸ್ತರಕ್ಷವಃ ಕಙ್ಕಾಃ ಕಥಂ ತೇಭ್ಯೋ ನ ಬಿಭ್ಯಸೇ। ಮದಾನ್ವಿತಾನಾಂ ಘೋರಾಣಾಂ ಕುಞ್ಜರಾಣಾಂ ತರಸ್ವಿನಾಮ್
ಇಲ್ಲಿ ಕರಡಿಗಳು, ನರಿ, ಕೊಕ್ಕರೆಗಳಿವೆ—ನೀನು ಅವುಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಭಯಪಡುವುದಿಲ್ಲ? ಮತ್ತೂ, ಭಯಾನಕವಾದ, ಮದದಿಂದ ತುಂಬಿರುವ, ವೇಗವಾದ ಆನೆಗಳೂ ಇಲ್ಲಿವೆ.
ಕಥಮೇಕಾ ಮಹಾರಣ್ಯೇ ನ ಬಿಭೇಷಿ ವರಾನನೇ। ಕಾಸಿ ಕಸ್ಯ ಕುತಶ್ಚ ತ್ವಂ ಕಿಂ ನಿಮಿತ್ತಂ ಚ ದಣ್ಡಕಾನ್
ಒಬ್ಬಳೇ ಈ ಮಹಾಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ನೀನು ಹೇಗೆ ಭಯಪಡದೆ ಇರುತ್ತೀಯೆ, ಸುಂದರಮುಖವಳೇ? ನೀನು ಯಾರು, ಯಾರ ಮಗಳು, ಎಲ್ಲಿಂದ ಬಂದೆ, ಯಾವ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ದಂಡಕಕ್ಕೆ ಬಂದೆ?
ಏಕಾ ಚರಸಿ ಕಲ್ಯಾಣಿ ಘೋರಾನ್ ರಾಕ್ಷಸಸೇವಿತಾನ್। ಇತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಾ ವೈದೇಹೀ ರಾವಣೇನ ಮಹಾತ್ಮನಾ
ಒಳ್ಳೆಯವಳೇ, ನೀನು ಒಬ್ಬಳಾಗಿ ಭಯಾನಕ ರಾಕ್ಷಸರಿರುವ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದೀಯೆಂದು ಮಹಾತ್ಮ ರಾವಣನು ವೈದೇಹಿಯನ್ನು ಹೀಗೆ ಹೊಗಳಿದನು.
ದ್ವಿಜಾತಿವೇಷೇಣ ಹಿ ತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ರಾವಣಮಾಗತಮ್। ಸರ್ವೈರತಿಥಿಸತ್ಕಾರೈಃ ಪೂಜಯಾಮಾಸ ಮೈಥಿಲೀ
ರಾವಣನು ದ್ವಿಜಾತಿಯ ವೇಷದಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಮೈಥಿಲಿಯು ಅತಿಥಿಗೆ ಸಲ್ಲುವ ಎಲ್ಲ ಗೌರವಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವನನ್ನು ಆತ್ಮೀಯವಾಗಿ ಸತ್ಕರಿಸಿದಳು.
ಉಪಾನೀಯಾಸನಂ ಪೂರ್ವಂ ಪಾದ್ಯೇನಾಭಿನಿಮನ್ತ್ರ್ಯ ಚ। ಅಬ್ರವೀತ್ ಸಿದ್ಧಮಿತ್ಯೇವ ತದಾ ತಂ ಸೌಮ್ಯದರ್ಶನಮ್
ಅವಳು ಮೊದಲು ಆಸನವನ್ನು ತಂದು, ಕಾಲಿಗೆ ನೀರಿನಿಂದ ಆತಿಥ್ಯ ನೀಡಿ, 'ಎಲ್ಲವೂ ಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ' ಎಂದು ಆ ಮೃದುಮುಖದವನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು.
ದ್ವಿಜಾತಿವೇಷೇಣ ಸಮೀಕ್ಷ್ಯ ಮೈಥಿಲೀ ಸಮಾಗತಂ ಪಾತ್ರಕುಸುಮ್ಭಧಾರಿಣಮ್। ಅಶಕ್ಯಮುದ್ದ್ವೇಷ್ಟುಮುಪಾಯದರ್ಶನಾ- ನ್ನ್ಯಮನ್ತ್ರಯದ್ ಬ್ರಾಹ್ಮಣವತ್ ತಥಾಗತಮ್
ದ್ವಿಜಾತಿಯ ವೇಷದಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರ ಮತ್ತು ಕುಸುಂಭವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಬಂದವನನ್ನು ಮೈಥಿಲಿಯು ನಿರಾಕರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲವೆಂದು ತಿಳಿದು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಂತೆ ಆತಿಥ್ಯ ನೀಡಿದಳು.
ಇಯಂ ಬೃಸೀ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕಾಮಮಾಸ್ಯತಾ- ಮಿದಂ ಚ ಪಾದ್ಯಂ ಪ್ರತಿಗೃಹ್ಯತಾಮಿತಿ। ಇದಂ ಚ ಸಿದ್ಧಂ ವನಜಾತಮುತ್ತಮಂ ತ್ವದರ್ಥಮವ್ಯಗ್ರಮಿಹೋಪಭುಜ್ಯತಾಮ್
‘ಇಲ್ಲಿ ಆಸನವಿದೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೆ, ದಯವಿಟ್ಟು ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಿ. ಈ ಕಾಲಿಗೆ ನೀರನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ. ನಿಮ್ಮಿಗಾಗಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಈ ಉತ್ತಮವಾದ ಕಾಡಿನ ಆಹಾರವನ್ನು ಚಿಂತೆ ಇಲ್ಲದೆ ಇಲ್ಲಿ ಸೇವಿಸಿ’ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ನಿಮನ್ತ್ರ್ಯಮಾಣಃ ಪ್ರತಿಪೂರ್ಣಭಾಷಿಣೀಂ ನರೇನ್ದ್ರಪತ್ನೀಂ ಪ್ರಸಮೀಕ್ಷ್ಯ ಮೈಥಿಲೀಮ್। ಪ್ರಸಹ್ಯ ತಸ್ಯಾ ಹರಣೇ ದೃಢಂ ಮನಃ ಸಮರ್ಪಯಾಮಾಸ ವಧಾಯ ರಾವಣಃ
ಮೈಥಿಲಿಯು ಆತ್ಮೀಯವಾಗಿ ಆಹ್ವಾನಿಸಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿರುವ ರಾಜಪತ್ನಿಯನ್ನು ನೋಡಿ, ರಾವಣನು ಅವಳನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಅಪಹರಿಸುವುದೆಂದು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ದೃಢವಾಗಿ ನಿರ್ಧರಿಸಿದನು.
ತತಃ ಸುವೇಷಂ ಮೃಗಯಾಗತಂ ಪತಿಂ ಪ್ರತೀಕ್ಷಮಾಣಾ ಸಹಲಕ್ಷ್ಮಣಂ ತದಾ। ನಿರೀಕ್ಷಮಾಣಾ ಹರಿತಂ ದದರ್ಶ ತ- ನ್ಮಹದ್ ವನಂ ನೈವ ತು ರಾಮಲಕ್ಷ್ಮಣೌ
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ತನ್ನ ಪತಿ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣನು ವನ್ಯಪ್ರಯಾಣದಿಂದ ಮರಳಿ ಬರುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಸೀತೆಯು, ಸುತ್ತಲೂ ಹಸಿರು ಕಾಡನ್ನು ನೋಡಿದಳು, ಆದರೆ ರಾಮನನ್ನೂ ಲಕ್ಷ್ಮಣನನ್ನೂ ಕಾಣಲಿಲ್ಲ.
thumb|ಸಪ್ತಚತ್ವಾರಿಂಶಃ ಸರ್ಗಃ ಶ್ರೂಯತಾಮ್|center ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕಿಯರಾಮಾಯಣೇ ಅರಣ್ಯಕಾಣ್ಡೇ ಸಪ್ತಚತ್ವಾರಿಂಶಃ ಸರ್ಗಃ ॥೩-
ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕಿಯ ರಾಮಾಯಣದ ಅರಣ್ಯಕಾಂಡದಲ್ಲಿ ಇಪ್ಪತ್ತೇಳನೇ ಅಧ್ಯಾಯವನ್ನು ಕೇಳಿರಿ.
ರಾವಣೇನ ತು ವೈದೇಹೀ ತದಾ ಪೃಷ್ಟಾ ಜಿಹೀರ್ಷುಣಾ। ಪರಿವ್ರಾಜಕರೂಪೇಣ ಶಶಂಸಾತ್ಮಾನಮಾತ್ಮನಾ
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಪಹರಿಸಲು ಇಚ್ಛಿಸಿದ ರಾವಣನು ಪರಿವ್ರಾಜಕನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಂದು ವೈದೇಹಿಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ, ತನ್ನನ್ನು ತಾನೇ ಪರಿಚಯಿಸಿಕೊಂಡನು.
ಬ್ರಾಹ್ಮಣಶ್ಚಾತಿಥಿಶ್ಚೈಷ ಅನುಕ್ತೋ ಹಿ ಶಪೇತ ಮಾಮ್। ಇತಿ ಧ್ಯಾತ್ವಾ ಮುಹೂರ್ತಂ ತು ಸೀತಾ ವಚನಮಬ್ರವೀತ್
‘ಈ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಅತಿಥಿಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಆತಿಥ್ಯ ನೀಡದಿದ್ದರೆ ಅವನು ನನಗೆ ಶಾಪ ಕೊಡಬಹುದು’ ಎಂದು ಯೋಚಿಸಿ, ಸೀತೆಯು ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಹೀಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದಳು.
ದುಹಿತಾ ಜನಕಸ್ಯಾಹಂ ಮೈಥಿಲಸ್ಯ ಮಹಾತ್ಮನಃ। ಸೀತಾ ನಾಮ್ನಾಸ್ಮಿ ಭದ್ರಂ ತೇ ರಾಮಸ್ಯ ಮಹಿಷೀ ಪ್ರಿಯಾ
‘ನಾನು ಮಹಾತ್ಮ ಮೈಥಿಲ ದೇಶದ ಜನಕನ ಮಗಳು ಸೀತೆ. ನಿಮಗೆ ಶುಭವಾಗಲಿ. ನಾನು ರಾಮನ ಪ್ರಿಯ ಪತ್ನಿ’ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ಉಷಿತ್ವಾ ದ್ವಾದಶ ಸಮಾ ಇಕ್ಷ್ವಾಕೂಣಾಂ ನಿವೇಶನೇ। ಭುಞ್ಜಾನಾ ಮಾನುಷಾನ್ ಭೋಗಾನ್ ಸರ್ವಕಾಮಸಮೃದ್ಧಿನೀ
ಇಕ್ಷ್ವಾಕುಗಳ ಅರಮನೆದಲ್ಲಿ ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಮಾನವ ಜೀವನದ ಎಲ್ಲ ಸೌಖ್ಯಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ ಸಂತೃಪ್ತಿಯಾಗಿ ವಾಸಿಸಿದ್ದೆನು.
ತತ್ರ ತ್ರಯೋದಶೇ ವರ್ಷೇ ರಾಜಾಽಮನ್ತ್ರಯತ ಪ್ರಭುಃ। ಅಭಿಷೇಚಯಿತುಂ ರಾಮಂ ಸಮೇತೋ ರಾಜಮನ್ತ್ರಿಭಿಃ
ಅಲ್ಲಿಯೇ ಹದಿಮೂರನೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ರಾಜನು ತನ್ನ ಸಚಿವರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ರಾಮನನ್ನು ರಾಜಾಭಿಷೇಕ ಮಾಡಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದನು.
ತಸ್ಮಿನ್ ಸಮ್ಭ್ರಿಯಮಾಣೇ ತು ರಾಘವಸ್ಯಾಭಿಷೇಚನೇ। ಕೈಕೇಯೀ ನಾಮ ಭರ್ತಾರಂ ಮಮಾರ್ಯಾ ಯಾಚತೇ ವರಮ್
ರಾಮನ ಅಭಿಷೇಕದ ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ನನ್ನ ಅತ್ತೆ ಕೈಕೆಯಿಯವರು ತಮ್ಮ ಪತಿಯ ಬಳಿ ಒಂದು ವರವನ್ನು ಕೇಳಿದರು.
ಪರಿಗೃಹ್ಯ ತು ಕೈಕೇಯೀ ಶ್ವಶುರಂ ಸುಕೃತೇನ ಮೇ। ಮಮ ಪ್ರವ್ರಾಜನಂ ಭರ್ತುರ್ಭರತಸ್ಯಾಭಿಷೇಚನಮ್
ಕೈಕೆಯಿಯವರು ನನ್ನ ಮಾವನ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ಪಡೆದು, ನನ್ನ ಪತಿಗೆ ವನವಾಸವನ್ನು ಮತ್ತು ಭರತನಿಗೆ ರಾಜ್ಯಾಭಿಷೇಕವನ್ನು ಕೇಳಿಕೊಂಡರು.
ದ್ವಾವಯಾಚತ ಭರ್ತಾರಂ ಸತ್ಯಸಂಧಂ ನೃಪೋತ್ತಮಮ್। ನಾದ್ಯ ಭೋಕ್ಷ್ಯೇ ನ ಚ ಸ್ವಪ್ಸ್ಯೇ ನ ಪಾಸ್ಯೇ ನ ಕದಾಚನ
ಸತ್ಯವ್ರತ ರಾಜನಾದ ನನ್ನ ಮಾವನಿಗೆ ಕೈಕೆಯಿಯವರು ಎರಡು ವರಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದರು: ‘ನಾನು ಇಂದಿನಿಂದ ಊಟ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ, ನಿದ್ರೆ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ, ಯಾವಾಗಲೂ ನೀರು ಕುಡಿಯುವುದಿಲ್ಲ’ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.