ವಿಶಲ್ಯಃ ಕ್ರಿಯತಾಂ ಕ್ಷಿಪ್ರಂ ಸೌಮಿತ್ರಿಃ ಸವಿಭೀಷಣಃ। ಋಕ್ಷವಾನರಸೈನ್ಯಾನಾಂ ಶೂರಾಣಾಂ ದ್ರುಮಯೋಧಿನಾಮ್
ಸೌಮಿತ್ರಿಯೂ ವಿಭೀಷಣನೂ ಕೂಡ ಬೇಗನೆ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗಲಿ. ಮರಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಯುದ್ಧ ಮಾಡುವ ಆ ರಿಕ್ಷ ಮತ್ತು ವಾನರ ಸೇನೆಯ ಶೂರರು ಕೂಡ ಚೇತರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಿ.
ಯೇ ಚಾಪ್ಯನ್ಯೇಽತ್ರ ಯುಧ್ಯನ್ತಿ ಸಶಲ್ಯಾ ವ್ರಣಿನಸ್ತಥಾ। ತೇಽಪಿ ಸರ್ವೇ ಪ್ರಯತ್ನೇನ ಕ್ರಿಯನ್ತೇ ಸುಖಿನಸ್ತ್ವಯಾ
ಇಲ್ಲಿರುವ ಇನ್ನಿತರ ಯೋಧರು ಕೂಡ ಗಾಯಗೊಂಡು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ; ಅವರನ್ನೂ ನೀನು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಚೇತರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳು.
ಏವಮುಕ್ತಃ ಸ ರಾಮೇಣ ಮಹಾತ್ಮಾ ಹರಿಯೂಥಪಃ। ಲಕ್ಷ್ಮಣಾಯ ದದೌ ನಸ್ತಃ ಸುಷೇಣಃ ಪರಮೌಷಧಮ್
ರಾಮನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ ಮೇಲೆ, ಮಹಾತ್ಮನಾದ ವಾನರ ಸೇನೆಯ ನಾಯಕ ಸುಷೇಣನು ಆ ಮಹೌಷಧಿಯನ್ನು ಲಕ್ಷ್ಮಣನಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿದನು.
ಸ ತಸ್ಯ ಗನ್ಧಮಾಘ್ರಾಯ ವಿಶಲ್ಯಃ ಸಮಪದ್ಯತ। ತದಾ ನಿರ್ವೇದನಶ್ಚೈವ ಸಂರೂಢವ್ರಣ ಏವ ಚ
ಆ ಔಷಧಿಯ ವಾಸನೆ ಮೂಸಿದ ಕೂಡಲೇ ಅವನಿಗೆ ಬಾಣಗಳ ನೋವು ಹೋಗಿ, ಗಾಯಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಗುಣವಾಯಿತು.
ವಿಭೀಷಣಮುಖಾನಾಂ ಚ ಸುಹೃದಾಂ ರಾಘವಾಜ್ಞಯಾ। ಸರ್ವವಾನರಮುಖ್ಯಾನಾಂ ಚಿಕಿತ್ಸಾಮಕರೋತ್ ತದಾ
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಮನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಸುಷೇಣನು ವಿಭೀಷಣನೂ ಅವನ ಸ್ನೇಹಿತರೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಮುಖ ವಾನರರಿಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಿದನು.
ತತಃ ಪ್ರಕೃತಿಮಾಪನ್ನೋ ಹೃತಶಲ್ಯೋ ಗತಕ್ಲಮಃ। ಸೌಮಿತ್ರಿರ್ಮುಮುದೇ ತತ್ರ ಕ್ಷಣೇನ ವಿಗತಜ್ವರಃ
ಆಗ ಲಕ್ಷ್ಮಣನು ತನ್ನ ಸಹಜ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಮರಳಿ, ಬಾಣಗಳ ನೋವು ಮತ್ತು ದೌರ್ಬಲ್ಯದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ, ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಜ್ವರವೂ ಇಲ್ಲದೆ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಇದ್ದನು.
ತದೈವ ರಾಮಃ ಪ್ಲವಗಾಧಿಪಸ್ತಥಾ ವಿಭೀಷಣಶ್ಚರ್ಕ್ಷಪತಿಶ್ಚ ವೀರ್ಯವಾನ್। ಅವೇಕ್ಷ್ಯ ಸೌಮಿತ್ರಿಮರೋಗಮುತ್ಥಿತಂ ಮುದಾ ಸಸೈನ್ಯಾಃ ಸುಚಿರಂ ಜಹರ್ಷಿರೇ
ಅದೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಮನು, ವಾನರರ ರಾಜನು, ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾದ ವಿಭೀಷಣನು ಮತ್ತು ಕರಡಿಗಳ ಅಧಿಪತಿಯು, ಲಕ್ಷ್ಮಣನು ಆರೋಗ್ಯದಿಂದ ಎದ್ದು ನಿಂತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ತಮ್ಮ ಸೇನೆಯೊಡನೆ ಬಹುಕಾಲ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರು.
ಅಪೂಜಯತ್ ಕರ್ಮ ಸ ಲಕ್ಷ್ಮಣಸ್ಯ ಸುದುಷ್ಕರಂ ದಾಶರಥಿರ್ಮಹಾತ್ಮಾ। ಬಭೂವ ಹೃಷ್ಟೋ ಯುಧಿ ವಾನರೇನ್ದ್ರೋ ನಿಶಮ್ಯ ತಂ ಶಕ್ರಜಿತಂ ನಿಪಾತಿತಮ್
ದಶರಥನ ಮಹಾತ್ಮ ಪುತ್ರನು ಲಕ್ಷ್ಮಣನ ದುರ್ಸಾಧ್ಯ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಗೌರವಿಸಿದನು; ಇಂದ್ರಜಿತ್ ಬಿದ್ದನೆಂಬ ಸುದ್ದಿ ಕೇಳಿ ವಾನರರ ರಾಜನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಸಂತೋಷಗೊಂಡನು.
thumb|ದ್ವಿನವತಿತಮಃ ಸರ್ಗಃ ಶ್ರೂಯತಾಮ್|center ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕಿಯರಾಮಾಯಣೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡೇ ದ್ವಿನವತಿತಮಃ ಸರ್ಗಃ ॥೬-
ಪವಿತ್ರ ವಾಲ್ಮೀಕಿರಾಮಾಯಣದ ಯುದ್ಧಕಾಂಡದ ತೊಂಭತ್ತೆರಡನೇ ಅಧ್ಯಾಯವನ್ನು ಈಗ ಕೇಳಿರಿ.
ತತಃ ಪೌಲಸ್ತ್ಯಸಚಿವಾಃ ಶ್ರುತ್ವಾ ಚೇನ್ದ್ರಜಿತೋ ವಧಮ್। ಆಚಚಕ್ಷುರಭಿಜ್ಞಾಯ ದಶಗ್ರೀವಾಯ ಸತ್ವರಾಃ
ಅನಂತರ, ಪೌಲಸ್ತ್ಯರ ಸಚಿವರು ಇಂದ್ರಜಿತ್ ಹತರಾದ ಸುದ್ದಿಯನ್ನು ತಿಳಿದು, ತಕ್ಷಣವೇ ಆ ಹತ್ತು ತಲೆಯವನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು.
ಯುದ್ಧೇ ಹತೋ ಮಹಾರಾಜ ಲಕ್ಷ್ಮಣೇನ ತವಾತ್ಮಜಃ। ವಿಭೀಷಣಸಹಾಯೇನ ಮಿಷತಾಂ ನೋ ಮಹಾದ್ಯುತಿಃ
ಮಹಾರಾಜನೇ, ನಿಮ್ಮ ಪುತ್ರನು, ನಮ್ಮೆದುರಲ್ಲೇ ವಿಭೀಷಣನ ಸಹಾಯದಿಂದ ಲಕ್ಷ್ಮಣನಿಂದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹತರಾಗಿದ್ದಾನೆ.
ಶೂರಃ ಶೂರೇಣ ಸಂಗಮ್ಯ ಸಂಯುಗೇಷ್ವಪರಾಜಿತಃ। ಲಕ್ಷ್ಮಣೇನ ಹತಃ ಶೂರಃ ಪುತ್ರಸ್ತೇ ವಿಬುಧೇನ್ದ್ರಜಿತ್
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಜಯಶಾಲಿಯಾದ ನಿಮ್ಮ ಶೂರ ಪುತ್ರನು, ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಶೂರನಾದ ಲಕ್ಷ್ಮಣನನ್ನು ಎದುರಿಸಿ ಅವನಿಂದ ಬಲಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ, ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿದ ಇಂದ್ರಜಿತ್.
ಗತಃ ಸ ಪರಮಾಁಲ್ಲೋಕಾನ್ ಶರೈಃ ಸಂತರ್ಪ್ಯ ಲಕ್ಷ್ಮಣಮ್। ಸ ತಂ ಪ್ರತಿಭಯಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ವಧಂ ಪುತ್ರಸ್ಯ ದಾರುಣಮ್
ಅವನು ಲಕ್ಷ್ಮಣನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ತೃಪ್ತಿಗೊಂಡು ಪರಮ ಲೋಕಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದಾನೆ; ಪುತ್ರನ ಭಯಾನಕ ಮರಣದ ಸುದ್ದಿ ಕೇಳಿ ಅವನು ಭಯದಿಂದ ನಡುಗಿದನು.
ಘೋರಮಿನ್ದ್ರಜಿತಃ ಸಂಖ್ಯೇ ಕಶ್ಮಲಂ ಪ್ರಾವಿಶನ್ಮಹತ್। ಉಪಲಭ್ಯ ಚಿರಾತ್ ಸಂಜ್ಞಾಂ ರಾಜಾ ರಾಕ್ಷಸಪುಂಗವಃ
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಭಯಂಕರ ಇಂದ್ರಜಿತ್ ಹೊಡೆದ ಪರಿಣಾಮ, ರಾಕ್ಷಸರ ಮಹಾರಾಜನು ಭಾರಿ ಗೊಂದಲಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದನು; ಬಹುಕಾಲದ ನಂತರ ಅವನು ಪ್ರಜ್ಞೆ ಪಡೆದನು.
ಪುತ್ರಶೋಕಾಕುಲೋ ದೀನೋ ವಿಲಲಾಪಾಕುಲೇನ್ದ್ರಿಯಃ। ಹಾ ರಾಕ್ಷಸಚಮೂಮುಖ್ಯ ಮಮ ವತ್ಸ ಮಹಾಬಲ
ಪುತ್ರನ ಶೋಕದಿಂದ ಕುಗ್ಗಿ, ದುಃಖದಿಂದ ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ಗೊಂದಲಗೊಂಡ ಅವನು, 'ಹಾಯ್ ರಾಕ್ಷಸ ಸೇನೆಯ ಮುಖ್ಯನೇ, ನನ್ನ ಮಗನೇ, ಮಹಾಬಲಶಾಲಿಯೇ!' ಎಂದು ಅಳಲಿದನು.
ಜಿತ್ವೇನ್ದ್ರಂ ಕಥಮದ್ಯ ತ್ವಂ ಲಕ್ಷ್ಮಣಸ್ಯ ವಶಂ ಗತಃ। ನನು ತ್ವಮಿಷುಭಿಃ ಕ್ರುದ್ಧೋ ಭಿನ್ದ್ಯಾಃ ಕಾಲಾನ್ತಕಾವಪಿ
ಇಂದ್ರನನ್ನು ಜಯಿಸಿದ ನೀನು ಇಂದು ಲಕ್ಷ್ಮಣನ ಕೈಗೆ ಹೇಗೆ ಸಿಲುಕಿದ್ದೀಯ? ಕೋಪಗೊಂಡಾಗ ನೀನು ಕಾಲ ಮತ್ತು ಅಂತಕನನ್ನೂ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಭೇದಿಸಬಹುದಲ್ಲವೇ!
ಮನ್ದರಸ್ಯಾಪಿ ಶೃಙ್ಗಾಣಿ ಕಿಂ ಪುನರ್ಲಕ್ಷ್ಮಣಂ ಯುಧಿ। ಅದ್ಯ ವೈವಸ್ವತೋ ರಾಜಾ ಭೂಯೋ ಬಹುಮತೋ ಮಮ
ನೀನು ಮಂದರ ಪರ್ವತದ ಶಿಖರಗಳನ್ನೂ ಒಡೆಯಲು ಶಕ್ತನಾಗಿದ್ದೆ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮಣನನ್ನು ಸೋಲಿಸುವುದು ಎಷ್ಟು ಸುಲಭ! ಇಂದು ಯಮಧರ್ಮರಾಜನು ಮತ್ತೆ ನನ್ನಿಗೆ ಮಹತ್ವಪೂರ್ಣನಾಗಿ ತೋರುತ್ತಾನೆ.
ಯೇನಾದ್ಯ ತ್ವಂ ಮಹಾಬಾಹೋ ಸಂಯುಕ್ತಃ ಕಾಲಧರ್ಮಣಾ। ಏಷ ಪನ್ಥಾಃ ಸುಯೋಧಾನಾಂ ಸರ್ವಾಮರಗಣೇಷ್ವಪಿ। ಯಃ ಕೃತೇ ಹನ್ಯತೇ ಭರ್ತುಃ ಸ ಪುಮಾನ್ ಸ್ವರ್ಗಮೃಚ್ಛತಿ
ಮಹಾಬಾಹುವಾದ ನೀನು ಇಂದು ಮರಣಧರ್ಮನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಿದ್ದೀಯ; ಇದು ಎಲ್ಲಾ ಶೂರರ ಮಾರ್ಗ, ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇದೇ ಇದೆ; ಯಾರು ತನ್ನ ಒಡೆಯನಿಗಾಗಿ ಹತರಾಗುತ್ತಾನೋ ಅವನು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
ಅದ್ಯ ದೇವಗಣಾಃ ಸರ್ವೇ ಲೋಕಪಾಲಾ ಮಹರ್ಷಯಃ। ಹತಮಿನ್ದ್ರಜಿತಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ಸುಖಂ ಸ್ವಪ್ಸ್ಯನ್ತಿ ನಿರ್ಭಯಾಃ
ಇಂದು ದೇವತೆಗಳೆಲ್ಲರೂ, ಲೋಕಪಾಲಕರು ಮತ್ತು ಮಹರ್ಷಿಗಳು, ಇಂದ್ರಜಿತ್ ಹತರಾದ ಸುದ್ದಿ ಕೇಳಿ ಭಯವಿಲ್ಲದೆ ಸುಖವಾಗಿ ನಿದ್ರೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಅದ್ಯ ಲೋಕಾಸ್ತ್ರಯಃ ಕೃತ್ಸ್ನಾ ಪೃಥಿವೀ ಚ ಸಕಾನನಾ। ಏಕೇನೇನ್ದ್ರಜಿತಾ ಹೀನಾ ಶೂನ್ಯೇವ ಪ್ರತಿಭಾತಿ ಮೇ
ಇಂದು ಮೂರು ಲೋಕಗಳೆಲ್ಲವೂ, ಕಾನನಗಳೊಡನೆ ಭೂಮಿಯೂ, ಕೇವಲ ಇಂದ್ರಜಿತ್ ಇಲ್ಲದ ಕಾರಣ ನನಗೆ ಖಾಲಿಯಂತೆ ತೋರುತ್ತಿವೆ.
ಅದ್ಯ ನೈರ್ಋತಕನ್ಯಾನಾಂ ಶ್ರೋಷ್ಯಾಮ್ಯನ್ತಃಪುರೇ ರವಮ್। ಕರೇಣುಸಙ್ಘಸ್ಯ ಯಥಾ ನಿನಾದಂ ಗಿರಿಗಹ್ವರೇ
ಇಂದು ಒಳಗೃಹದಲ್ಲಿ ನೈರೃತಿಯ ಪುತ್ರಿಯರ ಅಳಲು, ಬೆಟ್ಟದ ಗುಹೆಯಲ್ಲಿ ಆನೆಗಳ ಕೂಗು ಕೇಳುವಂತೆ, ನಾನು ಕೇಳಲಿದ್ದೇನೆ.
ಯೌವರಾಜ್ಯಂ ಚ ಲಙ್ಕಾಂ ಚ ರಕ್ಷಾಂಸಿ ಚ ಪರಂತಪ। ಮಾತರಂ ಮಾಂ ಚ ಭಾರ್ಯಾಶ್ಚ ಕ್ವ ಗತೋಽಸಿ ವಿಹಾಯ ನಃ
ಯುವರಾಜ್ಯ, ಲಂಕಾ, ರಾಕ್ಷಸರ ರಕ್ಷಣೆ, ನಿನ್ನ ತಾಯಿ, ನಾನು ಮತ್ತು ನಿನ್ನ ಹೆಂಡಿರನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ನೀನು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದೆಯೋ?
ಮಮ ನಾಮ ತ್ವಯಾ ವೀರ ಗತಸ್ಯ ಯಮಸಾದನಮ್। ಪ್ರೇತಕಾರ್ಯಾಣಿ ಕಾರ್ಯಾಣಿ ವಿಪರೀತೇ ಹಿ ವರ್ತಸೇ
ವೀರನೇ, ನೀನು ಯಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋಗಿರುವುದರಿಂದ, ನಿನಗಾಗಿ ಪಿಂಡಪ್ರದಾನ ಮುಂತಾದ ವಿಧಿಗಳು ಮಾಡಬೇಕಾಗಿದೆ. ನೀನು ವಿಕೃತ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದೀಯೆಂದು ನನಗೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ.
ಸ ತ್ವಂ ಜೀವತಿ ಸುಗ್ರೀವೇ ಲಕ್ಷ್ಮಣೇ ಚ ಸರಾಘವೇ। ಮಮ ಶಲ್ಯಮನುದ್ಧೃತ್ಯ ಕ್ವ ಗತೋಽಸಿ ವಿಹಾಯ ನಃ
ಸುಗ್ರೀವ, ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಮತ್ತು ರಾಮ ಇನ್ನೂ ಜೀವಂತವಾಗಿರುವಾಗ, ನನ್ನ ಹೃದಯದ ನೋವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕದೆ, ನೀನು ನಮ್ಮನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದೆಯೋ?
ಏವಮಾದಿವಿಲಾಪಾರ್ತಂ ರಾವಣಂ ರಾಕ್ಷಸಾಧಿಪಮ್। ಆವಿವೇಶ ಮಹಾನ್ ಕೋಪಃ ಪುತ್ರವ್ಯಸನಸಮ್ಭವಃ
ಈ ರೀತಿ ದುಃಖದಿಂದ ಕಂಗಾಲಾಗಿ, ರಾವಣನು ತನ್ನ ಮಗನ ನಷ್ಟದಿಂದ ಉಂಟಾದ ಭಾರೀ ಕೋಪಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದನು.
ಪ್ರಕೃತ್ಯಾ ಕೋಪನಂ ಹ್ಯೇನಂ ಪುತ್ರಸ್ಯ ಪುನರಾಧಯಃ। ದೀಪ್ತಂ ಸಂದೀಪಯಾಮಾಸುರ್ಘರ್ಮೇಽರ್ಕಮಿವ ರಶ್ಮಯಃ
ಸ್ವಭಾವದಿಂದಲೇ ಕೋಪಿಷ್ಠನಾದ ಅವನಿಗೆ ಮಗನ ಸಾವಿನಿಂದ ಆ ಕೋಪವು ಮತ್ತಷ್ಟು ಉರಿಯಿತು, ಬಿಸಿಲಿನಲ್ಲಿ ರಶ್ಮಿಗಳು ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಹೇಗೆ ಉರಿಯಿಸುತ್ತವೆಯೋ ಹಾಗೆ.
ಲಲಾಟೇ ಭ್ರುಕುಟೀಭಿಶ್ಚ ಸಂಗತಾಭಿರ್ವ್ಯರೋಚತ। ಯುಗಾನ್ತೇ ಸಹ ನಕ್ರೈಸ್ತು ಮಹೋರ್ಮಿಭಿರಿವೋದಧಿಃ
ಮೂಡಿದ ಭ್ರೂಭಂಗಗಳಿಂದ ಅವನ ನುಣುಪು ಮೇಲೆ ಕಲೆದು, ಯುಗಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಅಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮೊಸಳೆಗಳಿಂದ ಉಕ್ಕುವ ಸಮುದ್ರದಂತೆ ಅವನು ಪ್ರಕಾಶಿಸಿದನು.
ಕೋಪಾದ್ ವಿಜೃಮ್ಭಮಾಣಸ್ಯ ವಕ್ತ್ರಾದ್ ವ್ಯಕ್ತಮಿವ ಜ್ವಲನ್। ಉತ್ಪಪಾತ ಸಧೂಮಾಗ್ನಿರ್ವೃತ್ರಸ್ಯ ವದನಾದಿವ
ಕೋಪದಿಂದ ಉಬ್ಬುತ್ತಿರುವ ಅವನ ಮುಖದಿಂದ, ಧೂಮಸಹಿತ ಅಗ್ನಿಯು ಹೊರಬರುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಂಡಿತು, ಅದು ವೃತ್ರಾಸುರನ ಬಾಯಿಯಿಂದ ಬೆಂಕಿ ಹೊರಬರುವಂತೆ ಇತ್ತು.
ಸ ಪುತ್ರವಧಸಂತಪ್ತಃ ಶೂರಃ ಕ್ರೋಧವಶಂ ಗತಃ। ಸಮೀಕ್ಷ್ಯ ರಾವಣೋ ಬುದ್ಧ್ಯಾ ವೈದೇಹ್ಯಾ ರೋಚಯದ್ ವಧಮ್
ಮಗನ ಸಾವಿನಿಂದ ಬೇದನೆಗೊಂಡ ಶೂರನಾದ ರಾವಣನು, ಕೋಪಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿ, ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಯೋಚಿಸಿ, ವೈದೇಹಿಯನ್ನು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದನು.
ತಸ್ಯ ಪ್ರಕೃತ್ಯಾ ರಕ್ತೇ ಚ ರಕ್ತೇ ಕ್ರೋಧಾಗ್ನಿನಾಪಿ ಚ। ರಾವಣಸ್ಯ ಮಹಾಘೋರೇ ದೀಪ್ತೇ ನೇತ್ರೇ ಬಭೂವತುಃ
ಸ್ವಭಾವದಿಂದಲೇ ಕ್ರೂರನಾದ ರಾವಣನಿಗೆ, ಕೋಪದ ಬೆಂಕಿಯಿಂದ ಕಣ್ಣುಗಳು ಕೆಂಪಾಗಿ, ಅವನ ಎರಡು ಕಣ್ಣುಗಳು ಭಯಾನಕವಾಗಿ ಉರಿಯುತ್ತಿವೆ.