ಲಾಙ್ಗೂಲಚಕ್ರೋ ಹನುಮಾನ್ ಶುಕ್ಲದಂಷ್ಟ್ರೋಽನಿಲಾತ್ಮಜಃ। ವ್ಯರೋಚತ ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞಃ ಪರಿವೇಷೀವ ಭಾಸ್ಕರಃ
ಹನುಮಂತನು, ತನ್ನ ವಾಲಿನಿಂದ ವೃತ್ತಾಕಾರ ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಹತ್ತಿರ ಹಲ್ಲುಗಳು ಹೊಳೆಯುತ್ತಾ, ಗಾಳಿಯ ಮಗನಾಗಿ, ಪ್ರಜ್ಞಾವಂತನಾಗಿ, ಸೂರ್ಯನು ತನ್ನ ಪ್ರಕಾಶವಲಯದಿಂದ ಸುತ್ತಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನನಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದನು.
ಸ್ಫಿಗ್ದೇಶೇನಾತಿತಾಮ್ರೇಣ ರರಾಜ ಸ ಮಹಾಕಪಿಃ। ಮಹತಾ ದಾರಿತೇನೇವ ಗಿರಿರ್ಗೈರಿಕಧಾತುನಾ
ಆ ಮಹಾಕಪಿಯ ಹಿಂಭಾಗವು ತುಂಬಾ ಕೆಂಪಾಗಿ, ದೊಡ್ಡ ಬೆಟ್ಟವು ಕೆಂಪು ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಬಿರುಕು ಬಿದ್ದಂತೆ, ಅವನು ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.
ತಸ್ಯ ವಾನರಸಿಂಹಸ್ಯ ಪ್ಲವಮಾನಸ್ಯ ಸಾಗರಮ್। ಕಕ್ಷಾನ್ತರಗತೋ ವಾಯುರ್ಜೀಮೂತ ಇವ ಗರ್ಜತಿ
ಆ ವಾನರಸಿಂಹನು ಸಾಗರವನ್ನು ದಾಟುತ್ತಿರಲು, ಅವನ ದೇಹದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಹಾದುಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ ಗಾಳಿ, ಮೇಘಗಳ ಗುಡುಗಿನಂತೆ ಗರ್ಜಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
ಖೇ ಯಥಾ ನಿಪತತ್ಯುಲ್ಕಾ ಉತ್ತರಾನ್ತಾದ್ ವಿನಿಃಸೃತಾ। ದೃಶ್ಯತೇ ಸಾನುಬನ್ಧಾ ಚ ತಥಾ ಸ ಕಪಿಕುಞ್ಜರಃ
ಹಿಮಾಲಯದಿಂದ ಹೊರಟ ಉಲ್ಕೆಯೊಂದು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಹಾದಿಯೊಂದಿಗೆ ಬೀಳುವಂತೆ, ಆ ಮಹಾಕಪಿ ಕೂಡ ಆ ರೀತಿಯಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.
ಪತತ್ಪತಙ್ಗಸಂಕಾಶೋ ವ್ಯಾಯತಃ ಶುಶುಭೇ ಕಪಿಃ। ಪ್ರವೃದ್ಧ ಇವ ಮಾತಙ್ಗಃ ಕಕ್ಷ್ಯಯಾ ಬಧ್ಯಮಾನಯಾ
ಆ ಹನುಮಂತನು, ಹಾರುತ್ತಿರುವ ಬೆಂಕಿಯ ಕಡ್ಡಿಯಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಾ, ತನ್ನ ದೇಹವನ್ನು ಚಾಚಿಕೊಂಡು, ಬಲದಿಂದ ಕಟ್ಟಿಹಾಕಿದ ದೊಡ್ಡ ಆನೆಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದನು.
ಉಪರಿಷ್ಟಾಚ್ಛರೀರೇಣ ಚ್ಛಾಯಯಾ ಚಾವಗಾಢಯಾ। ಸಾಗರೇ ಮಾರುತಾವಿಷ್ಟಾ ನೌರಿವಾಸೀತ್ ತದಾ ಕಪಿಃ
ಅವನ ದೇಹವೂ, ಅವನ ನೆರಳು ಕೂಡ ಮೇಲಿನಿಂದ ಸಾಗರದ ಮೇಲೆ ಬೀಳುತ್ತಿದ್ದವು. ಗಾಳಿಯಿಂದ ಚಲಿಸುವ ದೋಣಿಯಂತೆ, ಆ ಮಹಾಕಪಿ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದನು.
ಯಂ ಯಂ ದೇಶಂ ಸಮುದ್ರಸ್ಯ ಜಗಾಮ ಸ ಮಹಾಕಪಿಃ। ಸ ತು ತಸ್ಯಾಙ್ಗವೇಗೇನ ಸೋನ್ಮಾದ ಇವ ಲಕ್ಷ್ಯತೇ
ಆ ಮಹಾಕಪಿ ಸಾಗರದ ಯಾವ ಭಾಗವನ್ನು ತಲುಪಿದರೂ, ಅವನ ಅಂಗಗಳ ಬಲದಿಂದ ಆ ಭಾಗವು ಹುಚ್ಚುಹೋಗಿದಂತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
ಸಾಗರಸ್ಯೋರ್ಮಿಜಾಲಾನಾಮುರಸಾ ಶೈಲವರ್ಷ್ಮಣಾಮ್। ಅಭಿಧ್ನಂಸ್ತು ಮಹಾವೇಗಃ ಪುಪ್ಲುವೇ ಸ ಮಹಾಕಪಿಃ
ಆ ಮಹಾಬಲಿಯು, ಬೆಟ್ಟದಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾದ ಸಾಗರದ ಅಲೆಗಳ ಮೇಲೆ ವೇಗವಾಗಿ ಹಾರಿ ದಾಟುತ್ತಿದ್ದನು.
ಕಪಿವಾತಶ್ಚ ಬಲವಾನ್ ಮೇಘವಾತಶ್ಚ ನಿರ್ಗತಃ। ಸಾಗರಂ ಭೀಮನಿರ್ಹ್ರಾದಂ ಕಮ್ಪಯಾಮಾಸತುರ್ಭೃಶಮ್
ಕಪಿಯ ವೇಗದಿಂದ ಉಂಟಾದ ಗಾಳಿಯೂ, ಮೇಘಗಳಿಂದ ಬರುವ ಗಾಳಿಯೂ ಸೇರಿ, ಭಯಾನಕವಾಗಿ ಗರ್ಜಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸಾಗರವನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ಅಲುಗಾಡಿಸಿದವು.
ವಿಕರ್ಷನ್ನೂರ್ಮಿಜಾಲಾನಿ ಬೃಹನ್ತಿ ಲವಣಾಮ್ಭಸಿ। ಪುಪ್ಲುವೇ ಕಪಿಶಾರ್ದೂಲೋ ವಿಕಿರನ್ನಿವ ರೋದಸೀ
ಉಪ್ಪಿನೀರಿನಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಅಲೆಗಳ ಸರಪಳಿಗಳನ್ನು ಎಳೆದಂತೆ, ಆ ವಾನರಸಿಂಹನು ಹಾರಿ, ಆಕಾಶ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಚದುರಿಸಿದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದನು.
ಮೇರುಮನ್ದರಸಂಕಾಶಾನುದ್ಗತಾನ್ ಸುಮಹಾರ್ಣವೇ। ಅತ್ಯಕ್ರಾಮನ್ಮಹಾವೇಗಸ್ತರಙ್ಗಾನ್ ಗಣಯನ್ನಿವ
ಮಹಾ ವೇಗದಿಂದ, ಆ ಮಹಾಕಪಿ, ಮೇರೂ ಮತ್ತು ಮಂದರ ಬೆಟ್ಟಗಳಂತೆ ಎದ್ದ ದೊಡ್ಡ ಅಲೆಗಳನ್ನು ಒಂದೊಂದಾಗಿ ಎಣಿಸುತ್ತ ಹಾದುಹೋಗುತ್ತಿದ್ದನು.
ತಸ್ಯ ವೇಗಸಮುದ್ಘುಷ್ಟಂ ಜಲಂ ಸಜಲದಂ ತದಾ। ಅಮ್ಬರಸ್ಥಂ ವಿಬಭ್ರಾಜೇ ಶರದಭ್ರಮಿವಾತತಮ್
ಅವನ ವೇಗದಿಂದ ಜಲವು, ಮೇಘಗಳಿಂದ ತುಂಬಿ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬಿದ ಶರತ್ಕಾಲದ ಮೇಘಗಳಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
ತಿಮಿನಕ್ರಝಷಾಃ ಕೂರ್ಮಾ ದೃಶ್ಯನ್ತೇ ವಿವೃತಾಸ್ತದಾ। ವಸ್ತ್ರಾಪಕರ್ಷಣೇನೇವ ಶರೀರಾಣಿ ಶರೀರಿಣಾಮ್
ಆಗ, ಟಿಮಿ, ನಕ್ರ, ಮೀನು, ಆಮೆಗಳು, ತಮ್ಮ ಮೈಯಿಂದ ಬಟ್ಟೆ ತೆಗೆಯಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ, ಎಲ್ಲರ ದೇಹಗಳು ತೆರೆದಂತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.
ಕ್ರಮಮಾಣಂ ಸಮೀಕ್ಷ್ಯಾಥ ಭುಜಗಾಃ ಸಾಗರಂಗಮಾಃ। ವ್ಯೋಮ್ನಿ ತಂ ಕಪಿಶಾರ್ದೂಲಂ ಸುಪರ್ಣಮಿವ ಮೇನಿರೇ
ಆಗ, ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಸರ್ಪಗಳು ಅವನನ್ನು ಹಾರುತ್ತಿರುವಾಗ ನೋಡಿ, ಆ ವಾನರಸಿಂಹನನ್ನು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿರುವ ಗರುಡನೆಂದು ಭಾವಿಸಿದವು.
ದಶಯೋಜನವಿಸ್ತೀರ್ಣಾ ತ್ರಿಂಶದ್ಯೋಜನಮಾಯತಾ। ಛಾಯಾ ವಾನರಸಿಂಹಸ್ಯ ಜವೇ ಚಾರುತರಾಭವತ್
ಆ ವಾನರಸಿಂಹನು ವೇಗವಾಗಿ ಹಾರುವಾಗ, ಅವನ ನೆರಳು ಹತ್ತು ಯೋಜನೆ ಅಗಲ, ಮೂವತ್ತು ಯೋಜನೆ ಉದ್ದವಾಗಿದ್ದು, ತುಂಬಾ ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.
ಶ್ವೇತಾಭ್ರಘನರಾಜೀವ ವಾಯುಪುತ್ರಾನುಗಾಮಿನೀ। ತಸ್ಯ ಸಾ ಶುಶುಭೇ ಛಾಯಾ ಪತಿತಾ ಲವಣಾಮ್ಭಸಿ
ಗಾಳಿಪುತ್ರನನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಅವನ ನೆರಳು, ಉಪ್ಪಿನೀರಿನ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದಾಗ, ಬಿಳಿ ದಟ್ಟವಾದ ಮೇಘಗಳ ಸಾಲಿನಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿತ್ತು.
ಶುಶುಭೇ ಸ ಮಹಾತೇಜಾ ಮಹಾಕಾಯೋ ಮಹಾಕಪಿಃ। ವಾಯುಮಾರ್ಗೇ ನಿರಾಲಮ್ಬೇ ಪಕ್ಷವಾನಿವ ಪರ್ವತಃ
ಆ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ, ದೇಹದೊಡ್ಡತನದಿಂದ, ಗಾಳಿಯ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸಹಾರವೂ ಇಲ್ಲದೆ ಹಾರುತ್ತಿರುವ ಪಕ್ಕಿಗಳಿರುವ ಬೆಟ್ಟದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.
ಯೇನಾಸೌ ಯಾತಿ ಬಲವಾನ್ ವೇಗೇನ ಕಪಿಕುಞ್ಜರಃ। ತೇನ ಮಾರ್ಗೇಣ ಸಹಸಾ ದ್ರೋಣೀಕೃತ ಇವಾರ್ಣವಃ
ಬಲಶಾಲಿಯಾದ ಆ ಕಪಿಕುಂಜರನು ಯಾವ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ವೇಗವಾಗಿ ಹೋದನೋ, ಆ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗರವೇ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಹೊಂಡದಂತೆ ಕಂಡಿತು.
ಆಪಾತೇ ಪಕ್ಷಿಸಙ್ಘಾನಾಂ ಪಕ್ಷಿರಾಜ ಇವ ವ್ರಜನ್। ಹನುಮಾನ್ ಮೇಘಜಾಲಾನಿ ಪ್ರಕರ್ಷನ್ ಮಾರುತೋ ಯಥಾ
ಹನುಮಂತನು ಹಕ್ಕಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಹಾರುತ್ತಾ ಹಕ್ಕಿಗಳ ರಾಜನಂತೆ, ಗಾಳಿಯಂತೆ ಮೇಘಗಳ ಗುಡ್ಡಗಳನ್ನು ದೂರ ಸರಿಸುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದನು.
ಪಾಣ್ಡುರಾರುಣವರ್ಣಾನಿ ನೀಲಮಞ್ಜಿಷ್ಠಕಾನಿ ಚ। ಕಪಿನಾಽಽಕೃಷ್ಯಮಾಣಾನಿ ಮಹಾಭ್ರಾಣಿ ಚಕಾಶಿರೇ
ಆ ಮನುಷ್ಯವ್ಯಾಘ್ರ ಹನುಮಂತನು ಎಳೆಯುವಾಗ ಬಿಳಿ, ಕೆಂಪು, ನೀಲಿ ಹಾಗೂ ಕಪಿಲ ಬಣ್ಣದ ದೊಡ್ಡ ಮೋಡಗಳು ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.
ಪ್ರವಿಶನ್ನಭ್ರಜಾಲಾನಿ ನಿಷ್ಪತಂಶ್ಚ ಪುನಃ ಪುನಃ। ಪ್ರಚ್ಛನ್ನಶ್ಚ ಪ್ರಕಾಶಶ್ಚ ಚನ್ದ್ರಮಾ ಇವ ದೃಶ್ಯತೇ
ಹನುಮಂತನು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಮೋಡಗಳೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಹೊರಬರುತ್ತಾ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮರೆಯಾಗಿದ್ದಂತೆ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದನು; ಅದು ಚಂದ್ರನು ಮೋಡಗಳ ಹಿಂದೆ ಮರೆಯುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.
ಪ್ಲವಮಾನಂ ತು ತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಪ್ಲವಗಂ ತ್ವರಿತಂ ತದಾ। ವವೃಷುಸ್ತತ್ರ ಪುಷ್ಪಾಣಿ ದೇವಗನ್ಧರ್ವಚಾರಣಾಃ
ಆ ವೇಗವಾಗಿ ಹಾರುತ್ತಿರುವ ವಾನರನನ್ನು ನೋಡಿ ದೇವತೆಗಳು, ಗಂಧರ್ವರು ಮತ್ತು ಚಾರಣರು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಹೂವಿನ ಮಳೆ ಸುರಿಸಿದರು.
ತತಾಪ ನಹಿ ತಂ ಸೂರ್ಯಃ ಪ್ಲವನ್ತಂ ವಾನರೇಶ್ವರಮ್। ಸಿಷೇವೇ ಚ ತದಾ ವಾಯೂ ರಾಮಕಾರ್ಯಾರ್ಥಸಿದ್ಧಯೇ
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹನುಮಂತನು ಹಾರುತ್ತಿರುವಾಗ ಸೂರ್ಯನು ಅವನನ್ನು ಬೆಚ್ಚಗೊಳಿಸಲಿಲ್ಲ; ಗಾಳಿಯೂ ರಾಮನ ಕಾರ್ಯ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ ಅವನಿಗೆ ಸೇವೆ ಮಾಡಿತು.
ಋಷಯಸ್ತುಷ್ಟುವುಶ್ಚೈನಂ ಪ್ಲವಮಾನಂ ವಿಹಾಯಸಾ। ಜಗುಶ್ಚ ದೇವಗನ್ಧರ್ವಾಃ ಪ್ರಶಂಸನ್ತೋ ವನೌಕಸಮ್
ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಹಾರುತ್ತಿರುವ ಹನುಮಂತನನ್ನು ಋಷಿಗಳು ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಗಂಧರ್ವರು ಆ ಅರಣ್ಯವಾಸಿಯನ್ನು ಹಾಡಿ ಪ್ರಶಂಸಿಸಿದರು.
ನಾಗಾಶ್ಚ ತುಷ್ಟುವುರ್ಯಕ್ಷಾ ರಕ್ಷಾಂಸಿ ವಿವಿಧಾನಿ ಚ। ಪ್ರೇಕ್ಷ್ಯ ಸರ್ವೇ ಕಪಿವರಂ ಸಹಸಾ ವಿಗತಕ್ಲಮಮ್
ನಾಗರು, ಯಕ್ಷರು ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ರಾಕ್ಷಸರು ಕೂಡ ಆ ವಾನರಶ್ರೇಷ್ಠನನ್ನು, ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ದಣಿವಿಲ್ಲದೆ ನೋಡಿದಾಗ, ಪ್ರಶಂಸಿಸಿದರು.
ತಸ್ಮಿನ್ ಪ್ಲವಗಶಾರ್ದೂಲೇ ಪ್ಲವಮಾನೇ ಹನೂಮತಿ। ಇಕ್ಷ್ವಾಕುಕುಲಮಾನಾರ್ಥೀ ಚಿನ್ತಯಾಮಾಸ ಸಾಗರಃ
ಆ ವಾನರಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಹನುಮಂತನು ಹಾರುತ್ತಿರುವಾಗ, ಇಕ್ಷ್ವಾಕು ವಂಶವನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಸಾಗರನು ಯೋಚನೆಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನು.
ಸಾಹಾಯ್ಯಂ ವಾನರೇನ್ದ್ರಸ್ಯ ಯದಿ ನಾಹಂ ಹನೂಮತಃ। ಕರಿಷ್ಯಾಮಿ ಭವಿಷ್ಯಾಮಿ ಸರ್ವವಾಚ್ಯೋ ವಿವಕ್ಷತಾಮ್
ನಾನು ವಾನರರ ರಾಜ ಹನುಮಂತನಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡದಿದ್ದರೆ, ಎಲ್ಲರೂ ನನ್ನನ್ನು ಗದರಿಸುವರು ಎಂದು ಸಾಗರನು ಯೋಚಿಸಿದನು.
ಅಹಮಿಕ್ಷ್ವಾಕುನಾಥೇನ ಸಗರೇಣ ವಿವರ್ಧಿತಃ। ಇಕ್ಷ್ವಾಕುಸಚಿವಶ್ಚಾಯಂ ತನ್ನಾರ್ಹತ್ಯವಸಾದಿತುಮ್
ನನ್ನನ್ನು ಇಕ್ಷ್ವಾಕುವಂಶದ ರಾಜ ಸಾಗರನು ವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ್ದನು; ಈ ಹನುಮಂತನು ಕೂಡ ಇಕ್ಷ್ವಾಕುಗಳ ಸಲಹೆಗಾರನು. ಅವನಿಗೆ ನಾನು ಅಡ್ಡಿಯಾಗಬಾರದು.
ತಥಾ ಮಯಾ ವಿಧಾತವ್ಯಂ ವಿಶ್ರಮೇತ ಯಥಾ ಕಪಿಃ। ಶೇಷಂ ಚ ಮಯಿ ವಿಶ್ರಾನ್ತಃ ಸುಖೀ ಸೋಽತಿತರಿಷ್ಯತಿ
ಆದುದರಿಂದ ನಾನು ಹನುಮಂತನು ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುವಂತೆ ಮಾಡಬೇಕು; ಅವನು ನನ್ನ ಮೇಲೆ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆದ ನಂತರ ಉಳಿದ ದಾರಿಯನ್ನು ಸುಖವಾಗಿ ದಾಟಬಹುದು.
ಇತಿ ಕೃತ್ವಾ ಮತಿಂ ಸಾಧ್ವೀಂ ಸಮುದ್ರಶ್ಛನ್ನಮಮ್ಭಸಿ। ಹಿರಣ್ಯನಾಭಂ ಮೈನಾಕಮುವಾಚ ಗಿರಿಸತ್ತಮಮ್
ಹೀಗೆ ಸದ್ಭಾವನೆಯಿಂದ ನಿರ್ಧರಿಸಿ, ಸಾಗರನು ಸಮುದ್ರದ ನೀರಿನೊಳಗೆ ಮರೆತಿರುವ, ಹೊಳಪಿನ ಹೊತ್ತಿರುವ ಮೈನಾಕ ಪರ್ವತವನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತನಾಡಿದಳು.