ರಾಮ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣರು ಹಸಿರುಗಿರಿದ ಪರ್ವತಗಳ ಸುಂದರ ಮೇಲ್ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತಿರುವಾಗ, ಗಾಳಿಯ ತೀವ್ರತೆಗೆ ಅಲೆಯುತ್ತಿರುವ ಅರಣ್ಯದ ವೃಕ್ಷಗಳು ತಮ್ಮ ಪುಷ್ಪಗಳನ್ನು ಭೂಮಿಗೆ ಚೆಲ್ಲುತ್ತಿವೆ. “ಸೌಮಿತ್ರಿ, ನೋಡಿ,” ಎಂದು ರಾಮನು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ, “ಗಾಳಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಬೀಸುತ್ತಿರುವ ಪುಷ್ಪಗಳನ್ನೂ, ಬೀಳುತ್ತಿರುವ ಪುಷ್ಪಗಳನ್ನೂ, ಇನ್ನೂ ವೃಕ್ಷಗಳ ಮೇಲೆ ಉಳಿದಿರುವ ಪುಷ್ಪಗಳನ್ನೂ ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ.” ಅವನ ಮಾತುಗಳ ಮಧ್ಯೆ, blossoming tree branches ಗಾಳಿಯಿಂದ ತಲ್ಲಣಗೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ; ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಮಧುಸೂತೆಯಾದ ಜೇನುಗಳು ಗಾನ ಮಾಡುತ್ತಾ, ಹೂಗಳ ನಡುವೆ ಹಾರಾಡುತ್ತಿವೆ. intoxicated cuckoos ಗಾಳಿಯೊಂದಿಗೆ ಮಧುರವಾಗಿ ಕೂಗುತ್ತಾ, ಪರ್ವತ ಗುಹೆಗಳಿಂದ ಹೊರಬಂದು ಹಾಡುತ್ತಿರುವಂತೆ, ಗಾಳಿಯು ವೃಕ್ಷಗಳನ್ನು ನೃತ್ಯ ಮಾಡಿಸುತ್ತಿದೆ. ಗಾಳಿ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದ ವೃಕ್ಷಗಳನ್ನು ತೀವ್ರವಾಗಿ ತಲ್ಲಣಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಅವುಗಳ ಶಾಖೆಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಜೋಡಿಸಿಕೊಂಡು, ಒಂದಾಗಿ ಬೆಸೆಯಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಈ ಗಾಳಿ ಚಂದನದಂತೆ ತಂಪಾಗಿದ್ದು, ಸ್ಪರ್ಶಕ್ಕೆ ಸುಖಕರವಾಗಿದೆ; ಅದು ಪವಿತ್ರ ಸುಗಂಧವನ್ನು ಹೊತ್ತು, ದೇಹದ ಥಕಲನ್ನು ನಿವಾರಿಸುತ್ತದೆ. ಗಾಳಿಯಿಂದ ತಲ್ಲಣಗೊಂಡ ವೃಕ್ಷಗಳು, ಜೇನುಗಳು ಹಾರಾಡುತ್ತಾ ಗಾನ ಮಾಡುವಂತೆ, honey-scented ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೂಗುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಸುಂದರ ಪರ್ವತ ಶಿಖರಗಳು, delightful blossoms ನಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿದ್ದು, ಮಹಾ ವೃಕ್ಷಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿಕೊಂಡು, ಅದ್ಭುತವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿವೆ. ಹೂಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ವೃಕ್ಷಗಳು ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ತಲ್ಲಣಗೊಂಡು, ಜೇನುಗಳು ಆಭರಣಗಳಂತೆ ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿವೆ; ಅವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹಾಡುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ. “ಸೌಮಿತ್ರಿ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೂಬಿದ್ದ ಕರ್ಣಿಕಾರ ವೃಕ್ಷಗಳು ಕಾಣುತ್ತಿವೆ; ಅವುಗಳು ಬಂಗಾರದಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ, ಹಳದಿ ವಸ್ತ್ರಧಾರಿಗಳಂತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿವೆ.” ಈ ವಸಂತ ಋತು, ಸೌಮಿತ್ರಿ, ಅನೇಕ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಕೂಗಾಟದಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದು, ನನ್ನ ದುಃಖವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ—ಸೀತೆಯಿಲ್ಲದೆ ನಾನು ವಂಚಿತನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಕಲುಷಿತವಾಗಿದೆ; ಸಂತೋಷದಿಂದ ಕೂಗುತ್ತಿರುವ ಕೋಯಿಲಾ ನನಗೆ ಕರೆ ಕೊಡುತ್ತಾ, ನನ್ನ ದುಃಖವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಆನಂದಿತ ಕೋಯಿಲಾ, ಲಕ್ಷ್ಮಣ, ಈ ಸುಂದರ ಅರಣ್ಯ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಕೂಗುವುದು; ಪ್ರೇಮದಿಂದ ಆಕರ್ಷಿತನಾಗಿ, ನನ್ನ ದುಃಖವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಒಮ್ಮೆ, ಅವಳಿಗೆ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಕೋಯಿಲಾ ಕೂಗುವ ಧ್ವನಿ ಕೇಳಿದಾಗ, ನನ್ನ ಪ್ರಿಯತಮೆ ಹರ್ಷದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಕರೆದು, ಆನಂದದಿಂದ ತುಂಬಿದಳು. ನೋಡು, ಸುತ್ತಮುತ್ತಲೂ ವೃಕ್ಷಗಳು, ಗಿಡಗಳು, ಲತಿಗಳು ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಪಕ್ಷಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿವೆ; ಅವುಗಳು ವಿಭಿನ್ನ ಧ್ವನಿಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಡುತ್ತಿವೆ. ಪಕ್ಷಿಗಳು ತಮ್ಮ ಸಂಗಡಿಗರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡು, ತಮ್ಮ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಹರ್ಷದಿಂದ ಆನಂದಿಸುತ್ತಿವೆ, ಸೌಮಿತ್ರಿ; ಜೇನುಗಳ ರಾಜನು ಕೂಡ ಸಂತೋಷದಿಂದ, ಅವುಗಳ ಧ್ವನಿಗಳು ಮಧುರವಾಗಿವೆ. ಈ ನದಿಯ ತೀರದಲ್ಲಿ, ಪಕ್ಷಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ಸಂತೋಷದಿಂದ, ಕೋಯಿಲಾ ಮತ್ತು ಗಂಡು ಕೋಯಿಲಾ ಹಾಡುತ್ತಿರುವ ಧ್ವನಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿವೆ. ಈ ವೃಕ್ಷಗಳು ನನ್ನಲ್ಲಿ ಪ್ರೇಮದ ಹೊತ್ತುವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿವೆ; ಅಶೋಕ ವೃಕ್ಷಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ಕೆಂಪು ಹೊತ್ತಿನಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿವೆ, ಜೇನುಗಳ ಗಾನದಿಂದ ಆಕಾಶ ತುಂಬಿದೆ. ವಸಂತದ ಹೊತ್ತುವು, ಕೆಂಪು ಟಿಪ್ಪುಗಳ ಹೊಸ ಎಲೆಗಳಿಂದ, ನನ್ನನ್ನು surely ಸುಡುವುದು—ಆಕೆ, ಸೌಮಿತ್ರಿ, ನಯನಶೋಭೆ, ಸುಂದರ ಕೂದಲು, ಮೃದು ಮಾತುಗಳವಳನ್ನು ನಾನು ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ. ಆಕೆಯನ್ನು ಕಾಣದೆ, ಸೌಮಿತ್ರಿ, ನನಗೆ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಉದ್ದೇಶವಿಲ್ಲ; ಈ ಋತು, ಇಷ್ಟು ಸುಂದರ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿರುವುದು ಆಕೆಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿತ್ತು. ಕೋಯಿಲಾ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಗಾನದಿಂದ ತುಂಬಿರುವ ಅರಣ್ಯ, ನನ್ನ ಪ್ರಿಯತಮೆಗೆ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿದೆ, ನಿರ್ದೋಷಿಯಾದವನು; ವಸಂತದ ಗುಣಗಳು, ಪ್ರೇಮದ longing ನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವು, ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವುದು. ಈ ದುಃಖದ ಹೊತ್ತುವು ನನ್ನನ್ನು ಶೀಘ್ರ consume ಮಾಡುತ್ತದೆ; ನಾನು ಈ ಸುಂದರ ವೃಕ್ಷಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಆ ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ. ನನ್ನೊಳಗಿನ ಈ ದುಃಖ, ಇಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ; ವೈದೇಹಿಯನ್ನು ಕಾಣದೆ, ನನ್ನ ಪಿಡುಗು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ವಸಂತ ಋತು, ಕಂಡುಬರುವುದರಿಂದ, perspiration ಮತ್ತು longing ನಿಂದ ಕಲುಷಿತವಾಗಿದೆ; ಆ ಮೃಗನಯನದವಳು, ಚಿಂತನೆ ಮತ್ತು ದುಃಖದಿಂದ, ನನ್ನನ್ನು ಪೀಡಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಕ್ರೂರ ಚೈತ್ರದ ಗಾಳಿ ನನ್ನನ್ನು ಪೀಡಿಸುತ್ತಿದೆ, ಸೌಮಿತ್ರಿ; ನೋಡಿ, ನವಿಲುಗಳು ಇಲ್ಲಿ-ಅಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯಮಾಡುತ್ತಾ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿವೆ. ಗಾಳಿಯಿಂದ ತಲ್ಲಣಗೊಂಡ ನವಿಲುಗಳ ಪंखಗಳು, ಪಳಪುಳಿಸುವ ಗಾಜಿನಂತೆ, ಅವುಗಳು ನವಿಲಿಯೊಂದಿಗೆ ಸುತ್ತಲೂ passion ನಿಂದ overcome ಆಗಿವೆ. ನನ್ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರೇಮದಿಂದ overwhelmed ಆಗಿರುವುದರಿಂದ, ಈ ದೃಶ್ಯಗಳು longing ನನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ; ನೋಡಿ, ಲಕ್ಷ್ಮಣ, ನವಿಲು ನೃತ್ಯಮಾಡುತ್ತಾ, ನವಿಲಿ ಅವನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ಈ ನವಿಲಿ, ಪ್ರೇಮದಿಂದ ಪೀಡಿತವಾಗಿದ್ದು, ಪರ್ವತದ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸಂಗಡಿಗನನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾಳೆ; ಹಾಗೆಯೇ, ನವಿಲು ತನ್ನ ಪ್ರಿಯತಮೆಯ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಆಕೆಯನ್ನೇ ಪೀಡಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ತನ್ನ ಸುಂದರ ಪंखಗಳನ್ನು ಹರಡುತ್ತಾ, ಅವನ cries ನಿಂದ mocking ಮಾಡುವಂತೆ, ಈ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಅವನ ಪ್ರಿಯತಮೆ ಖಂಡಿತವಾಗಿ ರಾಕ್ಷಸರಿಂದ ಅಪಹೃತಳಾಗಿಲ್ಲ. ಅದರ ಕಾರಣ, ಅವನು ತನ್ನ ಪ್ರಿಯತಮೆಯೊಂದಿಗೆ ಈ delightful woods ನಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯಮಾಡುತ್ತಾನೆ; ಆದರೆ ನನಗೆ, ಈ ಹೂಗಳಿಂದ ತುಂಬಿರುವ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಆಕೆಯಿಲ್ಲದೆ ಬದುಕುವುದು ಸಹಿಸಲಾರದಂತಾಗಿದೆ. “ಲಕ್ಷ್ಮಣ, ನೋಡಿ, ಪ್ರೇಮದ ತೀವ್ರತೆ ಇತರ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಉಂಟಾಗಿದೆ; ಈ ನವಿಲಿ ತನ್ನ ಸಂಗಡಿಗನ ಬಳಿ ಪ್ರೇಮದಿಂದ ಬರುತ್ತಾಳೆ.” ಆಕೆ, ನನ್ನ ವಿಶಾಲನಯನದ ಜನಕಿ, ಅಪಹೃತಳಾಗಿರದೆ ಇದ್ದಿದ್ದರೆ, ಪ್ರೇಮದಿಂದ ಆಕೆಯೂ ನನ್ನ ಬಳಿ ಬರುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. “ಲಕ್ಷ್ಮಣ, ನೋಡಿ, ಈ ಹೂಗಳು ನನಗೆ ಫಲವಿಲ್ಲ; ಚಳಿ ಋತುವಿನ ನಂತರ, ಅರಣ್ಯಗಳು ಹೂಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದರೂ, ನನಗೆ ಯಾವುದೇ ಫಲ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ.” ವೃಕ್ಷಗಳ ಸುಂದರ ಹೂಗಳು, ಹೊಳೆಯುತ್ತಾ, ಜೇನುಗಳ ಗುಂಪುಗಳೊಂದಿಗೆ ಫಲವಿಲ್ಲದೆ ಭೂಮಿಗೆ ಬೀಳುತ್ತಿವೆ. ಪಕ್ಷಿಗಳು ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಹಾಡುತ್ತಿವೆ, ಪರಸ್ಪರ ಕರೆಯುತ್ತಾ; ಅವುಗಳ calls ನನ್ನ longing ನನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ. ವಸಂತವು ನನ್ನ ಪ್ರಿಯತಮೆ ಇರುವ ಸ್ಥಳಕ್ಕೂ ಬಂದಿದ್ದರೆ, ಸೀತೆಯೂ ನನ್ನಂತೆ ಸಹಾಯವಿಲ್ಲದೆ ದುಃಖಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ, ವಸಂತ ಆಕೆ ಇರುವ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಕಪ್ಪು ಕಣ್ಣುಗಳ ಸೀತಾ ನನ್ನಿಲ್ಲದೆ ಹೇಗೆ ಸಹಿಸಬಹುದು? ಅಥವಾ, ವಸಂತ ಆಕೆ ಇರುವ ಸ್ಥಳಕ್ಕೂ ಬರುತ್ತದೆ; ಆ ಸುಂದರ ಕಂಬದವಳು, ಇತರರಿಂದ ತಿರಸ್ಕೃತಳಾಗಿ, ಏನು ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ? ನನ್ನ ಪ್ರಿಯತಮೆ, ಕಪ್ಪು ಚರ್ಮದ, ಕಮಲ ನಯನದ, ಮೃದು ಮಾತಿನವಳು—ವಸಂತದ ಆಗಮನದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಖಂಡಿತವಾಗಿ ತನ್ನ ಜೀವವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುತ್ತಾಳೆ. ನನ್ನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ದೃಢವಾದ ನಂಬಿಕೆಯುಂಟಾಗಿದೆ: ಸೀತಾ, ಇಷ್ಟು ಧರ್ಮವಂತಳಾದವಳು, ನನ್ನ ಅನುಪಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಸಹಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.