ಮಾನ್ಯರೆ, ಇಲ್ಲಿದೆ ರಾಮಾಯಣದ ಈ ಶ್ಲೋಕಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಪವಿತ್ರ ಕಥನ: ಅತಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪುರುಷರಲ್ಲಿ, ಎಲ್ಲಾ ಜಿಂಕೆಗಳು ಮೃಗಿಯವರ ಸಂತತಿಯರು. ಮೃಗಮಂದಾದಿಂದ ಕರಡಿಗಳು ಹುಟ್ಟಿದರು; ಸೃಮರಾ ಮತ್ತು ಚಮರಾ ಅವರಿಂದ ಕೂಡಾ. ಭದ್ರಮದಾ ಎಂಬುವವರು ಇರಾವತೀ ಎಂಬ ಹೆಣ್ಣುಮಗುವನ್ನು ಪಡೆದರು; ಆಕೆಯ ಮಗನೇ ಮಹಾ ಗಜ, ಲೋಕದ ಸ್ವಾಮಿ ಐರಾವತ. ಹರಿಯವರಿಂದ ವಾನರಗಳು ಮತ್ತು ತಪಸ್ವಿ ವಾನರಗಳು ಹುಟ್ಟಿದರು; ಶಾರ್ದೂಲಿಯವರಿಂದ ಬಾಲವಿರುವ ಲಂಗೂರಿಗಳು ಮತ್ತು ಹುಲಿಗಳು ಜನಿಸಿದರು. ಮಾತಂಗಿಯವರಿಂದ ಗಜಗಳು ಜನಿಸಿದರು; ಶ್ವೇತಾದಿಂದ ದಿಕ್ಕುಗಳ ಗಜ ಹುಟ್ಟಿದನು, ಕಕುಷ್ಟ ವಂಶಜನೇ. ರಾಮಾ, ನಂತರ ಸುರಭಿಯವರು ಎರಡು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳನ್ನು ಪಡೆದರು—ರೋಹಿಣಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಖ್ಯಾತಿ ಗಂಧರ್ವಿ. ರೋಹಿಣಿಯವರಿಂದ ಹಸುಗಳು, ಗಂಧರ್ವಿಯವರಿಂದ ಕುದುರೆಗಳು ಜನಿಸಿದರು; ಸುರಸಾದಿಂದ ಸರ್ಪಗಳು, ಕದ್ರುವಿನಿಂದ ನಾಗಗಳು ಹುಟ್ಟಿದರು. ಮನುನು ಮಹಾತ್ಮ ಕಶ್ಯಪನಿಂದ ಮಾನವರನ್ನು ಜನಿಸಿದರು—ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಕ್ಷತ್ರಿಯ, ವೈಶ್ಯ, ಶೂದ್ರರು. ಅವರ ಬಾಯಿಂದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಎದೆಯಿಂದ ಕ್ಷತ್ರಿಯರು, ತೊಡೆಯಿಂದ ವೈಶ್ಯರು, ಕಾಲಿನಿಂದ ಶೂದ್ರರು ಹುಟ್ಟಿದರು ಎಂದು ಪುರಾಣವು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಅನಲನು ಧರ್ಮಫಲವನ್ನು ನೀಡುವ ಎಲ್ಲಾ ಮರಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಿದನು; ವಿನತಾ, ಶುಕಿಯವರ ಮೊಮ್ಮಗಳು, ಮತ್ತು ಕದ್ರು, ಸುರಸಾದಿ ಅವರ ಸಹೋದರಿ. ಕದ್ರುವಿನಿಂದ ಸಾವಿರ ಸರ್ಪಗಳು, ಭೂಮಿಯನ್ನು ಹೊತ್ತಿರುವ ನಾಗಗಳು ಹುಟ್ಟಿದರು; ವಿನತಾದಿಂದ ಎರಡು ಮಗುವುಗಳು—ಗರುಡ ಮತ್ತು ಅರುಣ. ಅರುಣನಿಂದ ನಾನು ಹುಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ, ಸಂಪಾತಿ ನನ್ನ ದೊಡ್ಡ ಸಹೋದರ; ನನ್ನನ್ನು ಜಟಾಯು ಎಂದು ತಿಳಿಯಿರಿ, ಶ್ಯೇನಿಯವರ ಮಗ, ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಜಯಿಸುವವನೇ. ನೀವು ಇಚ್ಛಿಸಿದರೆ, ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಸಂಗಾತಿಯಾಗಿರುತ್ತೇನೆ; ಈ ಅರಣ್ಯವು ದುರ್ಬಲವಾದ, ಮೃಗಗಳು ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸರು ತುಂಬಿರುವ ಸ್ಥಳ. ಪ್ರಿಯವನೇ, ನೀವು ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ ಹೋಗುವಾಗ, ನಾನು ಸೀತೆಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವೆ. ರಾಮನು ಜಟಾಯುವನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು, ಸಂತೋಷದಿಂದ ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡರು, ನಮಿಸಿದರು; ಅವರ ತಂದೆಯಿಂದ ಜಟಾಯುವಿನ ಸ್ನೇಹದ ಬಗ್ಗೆ ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಕೇಳಿದ್ದರಿಂದ. ಅಲ್ಲಿಯೇ, ಮಿಥಿಲಾ ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಸೀತೆಯನ್ನು ಆ ಮಹಾ ಪಕ್ಷಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿ, ರಾಮನು ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ ಪಂಚವಟಿಗೆ ಹೊರಟರು, ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ದಹಿಸುವ ಅಗ್ನಿಯಂತೆ. ಇದೀಗ, ಹದಿನೇಳನೆಯ ಸರ್ಗವನ್ನು ಕೇಳಿರಿ. ರಾಮನು ಸ್ನಾನ ಮುಗಿಸಿ, ಸೀತಾ ಮತ್ತು ಸೌಮಿತ್ರಿಯೊಂದಿಗೆ, ಗೊದಾವರಿ ನದಿಯ ದಡವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ತಮ್ಮ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಹೊರಟರು. ರಾಮನು ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ ಆಶ್ರಮವನ್ನು ತಲುಪಿದರು, ಪ್ರಾತಃಕಾಲದ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಪರ್ಣಶಾಲೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು. ಅಲ್ಲಿಯೇ, ಮಹಾತ್ಮರು ಗೌರವಿಸಿದ ರಾಮನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ವಾಸಮಾಡಿದರು; ಸೀತೆಯೊಂದಿಗೆ ಪರ್ಣಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತರು. ಬಲಶಾಲಿಯಾದ ರಾಮನು ಚಂದ್ರನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದ್ದರು; ತಮ್ಮ ಸಹೋದರ ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ ವಿವಿಧ ಮಾತುಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದರು. ರಾಮನು ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದಾಗ, ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ರಾಕ್ಷಸಿಯು ಆ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ಬಂತು. ಅವಳ ಹೆಸರು ಶೂರ್ಪಣಖಾ, ದಶಗ್ರೀವ ರಾಕ್ಷಸನ ಸಹೋದರಿ; ರಾಮನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು, ಅವಳಿಗೆ ದೇವತೆಯಂತೆ ಕಾಣುವ ರಾಮನನ್ನು ನೋಡಿದರು. ಅವಳು ರಾಮನ ಕಂತುಮುಖ, ಬಲಿಷ್ಠ ಭುಜಗಳು, ಕಮಲದ ಹೂವಿನಂತೆ ಉದ್ದವಾದ ಕಣ್ಣುಗಳು, ಗಜಗಳಂತೆ ನಡೆಯುವ ಗತಿ, ವಲಯದಂತೆ ಜಟೆಗಳನ್ನು ನೋಡಿದರು. ಅವಳು ರಾಮನನ್ನು, ಮೃದು ಸ್ವಭಾವದ, ಬಲಶಾಲಿಯಾದ, ರಾಜಚಿಹ್ನೆಗಳಿಂದ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ, ನೀಲ ಕಮಲದಂತೆ ಗಂಭೀರವಾದ, ಕಾಮ ದೇವತೆಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವವನಾಗಿ ನೋಡಿದರು. ಇಂದ್ರನಂತೆ ಕಾಣುವ ರಾಮನನ್ನು ನೋಡಿ, ಆ ರಾಕ್ಷಸಿಯು ಕಾಮದ ವಶವಾಗಿ, ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಭಯಂಕರವಾದರೂ, ಸುಂದರ ರಾಮನನ್ನು ತೀವ್ರವಾಗಿ ನೋಡಿದರು; ಅವಳ ವಿಶಾಲ ದಡ, ದೊಡ್ಡ ಹೊಟ್ಟೆ. ಅವಳ ಕಣ್ಣುಗಳು ವಿಕೃತ, ರಾಮನ ಕಣ್ಣುಗಳು ವಿಶಾಲ; ಅವಳ ಕೂದಲು ತಾಮ್ರವರ್ಣ, ರಾಮನ ಕೂದಲು ಸುಂದರ; ಅವಳು ಅಸಂದರ್ಪ, ರಾಮನು ಆಕರ್ಷಕ; ಅವಳ ಧ್ವನಿ ಮಧುರ, ಆದರೆ ಭಯಂಕರ. ಅವಳು ವಯಸ್ಸಾದರೂ ಯುವ, ಕ್ರೂರವಾದರೂ ಮೃದು ಮಾತು, ದುಷ್ಟ ಸ್ವಭಾವದ, ರಾಮನು ಧರ್ಮನಿಷ್ಠ; ಅವಳು ಅಸಂದರ್ಪ, ರಾಮನು ಸುಂದರ. ಕಾಮದ ವಶವಾದ ರಾಕ್ಷಸಿಯು ರಾಮನನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳಿದಳು: “ನೀನು ಜಟೆಧಾರಿ, ತಪಸ್ವಿಯಂತೆ ಉಡುಗೊಡು, ಪತ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ, ಬಾಣ ಮತ್ತು ಧನುಷ್ ಹಿಡಿದು...” “ಈ ರಾಕ್ಷಸರಿಂದ ಕೂಡಿರುವ ಭೂಮಿಗೆ ನೀನು ಬಂದಿರುವುದು ಹೇಗೆ? ಏಕೆ ಬಂದಿರುವೆ? ನಿಜ ಹೇಳಬೇಕು.” ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಜಯಿಸುವ ಶೂರ್ಪಣಖಾ ಎಂಬ ರಾಕ್ಷಸಿಯು ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದಾಗ, ರಾಮನು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ಎಲ್ಲವನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು: “ದಶರಥ ಎಂಬ ರಾಜನು ಇದ್ದನು, ಅವನು ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಸಮಾನ ಶೂರ; ನಾನು ಅವನ ಹಿರಿಯ ಮಗ, ಜನರಲ್ಲಿ ರಾಮ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನು. ಇದು ನನ್ನ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರ ಲಕ್ಷ್ಮಣ, ನನ್ನ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವವನು; ಇದು ನನ್ನ ಪತ್ನಿ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವೈದೇಹಿ, ಸೀತಾ ಎಂದು ಜನರು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ, ನಾನು ನಿನ್ನ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ—ನೀವು ಯಾರದು, ನೀವು ಯಾರು, ಯಾರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದೀರಿ? ನೀನು ರಾಕ್ಷಸಿಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತೀ, ಆದರೆ ಆಕರ್ಷಕ ರೂಪದಲ್ಲಿ. ನೀನು ಇಲ್ಲಿ ಏಕೆ ಬಂತು—ನಿಜವಾದ ಕಾರಣವೇನು? ನಿಜವಾಗಿ ಹೇಳು.” ಕಾಮದ ವಶವಾದ ರಾಕ್ಷಸಿಯು ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಉತ್ತರ ನೀಡಿದಳು: “ರಾಮಾ, ನಾನೀಗ ನಿಜವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ: ನಾನು ಶೂರ್ಪಣಖಾ ಎಂಬ ರಾಕ್ಷಸಿಯು, ಯಾವುದೇ ರೂಪವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳವಳು. ನಾನು ಈ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬಳಾಗಿ ಭಯಂಕರವಾಗಿ ತಿರುಗುತ್ತೇನೆ. ರಾವಣನು ನನ್ನ ಸಹೋದರ—ನೀನು ಅವನ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿರಬಹುದು. ಅವನು ವೀರ, ವಿಶ್ರವಸಿನ ಮಗ—ನೀನು ಅವನ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿರಬಹುದು. ಕುಂಭಕರ್ಣನು, ಸದಾ ನಿದ್ರೆಗೆ ವಶ, ಮಹಾ ಬಲಶಾಲಿ. ವಿಭೀಷಣನು ಧರ್ಮನಿಷ್ಠ, ರಾಕ್ಷಸನಂತೆ ನಡೆವವನಲ್ಲ; ನನ್ನ ಸಹೋದರ ಖರ ಮತ್ತು ದೂಷಣನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಅವರನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ರಾಮಾ, ನಿನ್ನನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ನೋಡಿ, ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ನಿನ್ನ ಕಡೆ ಸೆಳೆಯಿತು; ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪುರುಷನನ್ನು ಪತಿ ಆಗಿ ಹುಡುಕುತ್ತಾ ನಾನು ಬಂದಿದ್ದೇನೆ. ನಾನು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ, ಸ್ವಂತ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಸ್ವಚ್ಛಂದವಾಗಿ ಹೋಗುತ್ತೇನೆ; ನೀನು ನನ್ನ ಪತಿ ಆಗು, ಸೀತೆಯನ್ನು ಏಕೆ ಬೇಕು? ಅವಳು ವಿಕೃತ, ಅಸಂದರ್ಪ, ನಿನಗೆ ತಕ್ಕವಳಲ್ಲ; ನಾನು ಮಾತ್ರ ನಿನಗೆ ಪತ್ನಿಯಾಗಿ ಯೋಗ್ಯವಳಾಗಿ, ನನ್ನನ್ನು ಆ ರೂಪದಲ್ಲಿ ನೋಡು.” ಇಂತಿ, ಪವಿತ್ರ ಶ್ಲೋಕಗಳ ಪ್ರಕಾರ ರಾಮ, ಸೀತಾ, ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಮತ್ತು ಶೂರ್ಪಣಖಾ ಅವರ ಸಂಭಾಷಣೆ, ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪವಿತ್ರ ಘಟನೆಯು.