ಇದೀಗ ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಭಯಾನಕ ಸಮರ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಇಂದ್ರಜಿತ್, ಕ್ರೋಧದಿಂದ ದ್ವಿಗುಣವಾಗಿ ಉಗ್ರನಾಗಿ, ನೂರು ಸುಧಾರಿತ ಬಾಣಗಳನ್ನು ವಿಕ್ರಮಶಾಲಿಯಾದ ವಿಭೀಷಣನ ಮೇಲೆ ಹಾರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಈ ಕ್ರೂರ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಇಂದ್ರಜಿತ್ ಮಾಡಿದಾಗ, ರಾಮನ ತಮ್ಮನಾದ ಲಕ್ಷ್ಮಣನು ಅದನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ ನಗುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಈ ರೀತಿ ಮಾತಾಡುತ್ತಾನೆ. ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಲಕ್ಷ್ಮಣನು, ಕ್ರೂರ ಬಾಣಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ, ರಾವಣನ ಪುತ್ರನಾದ ಇಂದ್ರಜಿತ್ ಮೇಲೆ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ನಿರ್ಭೀತಿಯ ಮುಖದಿಂದ, ಕೋಪದಿಂದ ಉರಿಯುತ್ತಾ ಹೀಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ: “ಅಯ್ಯೋ, ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ನೀನು, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಬಾಣವಿಡುವುದು ವೀರರಿಗೆ ಸರಿಯಲ್ಲ. ನಿನ್ನ ಬಾಣಗಳು ನನಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿವೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ತೂಕವೂ ಶಕ್ತಿಯೂ ಇಲ್ಲ. ನಿಜವಾದ ವೀರರು ಹೀಗೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಲ್ಲ, ನೀನು ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಆಸೆಪಟ್ಟು ಹೀಗೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೀಯೆ. ಇದನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಲೇ ಅವನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಾಣಗಳ ಮಳೆಯನ್ನೇ ಇಂದ್ರಜಿತ್ ಮೇಲೆ ಸುರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಲಕ್ಷ್ಮಣನ ಬಾಣಗಳ ಆಘಾತದಿಂದ ಇಂದ್ರಜಿತ್ ಧರಿಸಿದ್ದ ಬಂಗಾರದ ಮಹಾ ಕವಚವು ತುಂಡಾಗಿ, ರಥದ ಮೇಲೆ ಆಕಾಶದಿಂದ ಬಿದ್ದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಂತೆ ಚದುರಿಬಿಡುತ್ತದೆ. ಕವಚವನ್ನು ಬಿಸಾಡಿ, ಬಾಣಗಳಿಂದ ಗಾಯಗೊಂಡು, ಧೈರ್ಯಶಾಲಿಯಾದ ಇಂದ್ರಜಿತ್ ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಉದಯವಾಗುವ ಸೂರ್ಯನಂತೆ ನಿಂತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಆಗ ರಾವಣನ ಪುತ್ರನು ಕೋಪದಿಂದ ಲಕ್ಷ್ಮಣನ ಮೇಲೆ ಸಾವಿರ ಬಾಣಗಳನ್ನು ಸುರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆ ಬಾಣಗಳ ತೀವ್ರತೆ ಭಯಂಕರವಾಗಿತ್ತು. ಲಕ್ಷ್ಮಣನ ದೈವಿಕ ಮಹಾ ಕವಚವು ಕೂಡ ತುಂಡಾಗಿ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಇಬ್ಬರೂ ಪರಸ್ಪರ ಬಾಣಗಳ ಪ್ರಹಾರಗಳನ್ನು ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸುವ ಶೂರವೀರರಂತೆ ನಿಂತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಇಬ್ಬರೂ ಭಾರೀ ಉಸಿರಾಡುತ್ತಾ, ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಹೋರಾಡುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ದೇಹಗಳು ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಚಿದ್ರವಾಗಿ, ರಕ್ತದಿಂದ ಕೂಡಿ ಹೋಗಿವೆ. ಬಹು ಕಾಲದವರೆಗೆ, ಯುದ್ಧಕೌಶಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಹೊಂದಿದ ಈ ಇಬ್ಬರೂ, ತೀಕ್ಷ್ಣ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಪರಸ್ಪರ ಹೋರಾಡುತ್ತಾ ಜಯಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬಾಣಗಳ ಸುರಿಮಳೆಯೊಂದಿಗೆ, ಅವರ ಕವಚ ಮತ್ತು ಧ್ವಜಗಳು ತುಂಡಾಗಿ ಹೋಗಿವೆ. ಅವರ ದೇಹಗಳಿಂದ ಬಿಸಿಯಾದ ರಕ್ತದ ಹರಿವು ಎರಡು ಉಕ್ಕುವ ಬಾವಿಗಳಂತೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಅವರು ಬಿಸಿಲಿನಲ್ಲಿ ಎರಡು ಕಪ್ಪು ಮೇಘಗಳು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಮಳೆಯ ಸುರಿಯುವಂತೆ, ಭಯಾನಕ ಧ್ವನಿಯೊಂದಿಗೆ ಬಾಣಗಳ ಮಳೆಯನ್ನೇ ಸುರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅದು ಬಹು ಕಾಲ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ. ಯುದ್ಧದಿಂದ ಇಬ್ಬರೂ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯುವುದಿಲ್ಲ, ದಣಿವನ್ನೂ ಅನುಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಆಯುಧಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಹೊಂದಿದ ಈ ಇಬ್ಬರೂ, ಪರಸ್ಪರವಾಗಿ ವಿಭಿನ್ನ ಬಾಣಗಳ ರೂಪವನ್ನು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮನುಷ್ಯನಾದ ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸರಾಜನ ಪುತ್ರ ಇಂದ್ರಜಿತ್, ದೋಷವಿಲ್ಲದೆ, ವೇಗದಿಂದ ಚಲಿಸುತ್ತಾ, ಭಯಾನಕ ಮತ್ತು ಅಚ್ಚರಿ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಯುದ್ಧವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ. ಇಬ್ಬರಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಭಯಾನಕ ಹಸ್ತಘೋಷಗಳ ಶಬ್ದ ಕೇಳಿಬರುತ್ತದೆ, ಅದು ಗರ್ಜಿಸುವ ಮೇಘಗಳ ಮಿಂಚಿನಂತೆ ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. ಯುದ್ಧದ ಮದ್ಯದಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರೂ ಪರಸ್ಪರ ಗರ್ಜಿಸುತ್ತಾ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಭೀಕರ ಮಳೆಯು ಸುರಿಯುವ ಗಂಭೀರ ಘೋಷದಂತೆ, ಅವರ ಶಬ್ದ ಪ್ರಭಾವವಾಗಿ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಇಬ್ಬರೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದ, ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಗಳಾದ ಯೋಧರು, ಜಯಕ್ಕಾಗಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಹೋರಾಡುತ್ತಾ, ಬಂಗಾರದ ತುದಿಯ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಗಾಯಗೊಂಡು, ರಕ್ತ ಹರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆ ಬಂಗಾರದ ರೆಕ್ಕೆಗಳ ಬಾಣಗಳು ಅವರ ದೇಹದ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದು, ರಕ್ತದಿಂದ ನೆನೆದು, ನೆಲದೊಳಗೆ ಹೂಗುತ್ತವೆ. ಮತ್ತೆ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಹಾರುವ ಅನೇಕ ತೀಕ್ಷ್ಣ ಆಯುಧಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಢಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆಯುತ್ತವೆ; ಸಾವಿರಾರು ಬಾಣಗಳು ಮುರಿದು, ತುಂಡಾಗಿ, ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ. ಅವರಿಬ್ಬರ ಮಧ್ಯೆ ಬಾಣಗಳ ರಾಶಿ ಉಂಟಾಗಿ, ಅದು ಎರಡು ಬೆಂಕಿಗಳ ನಡುವೆ ಹಾಸಿರುವ ದರ್ಬೆ ರಾಶಿಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಬಾಣಗಳಿಂದ ಗಾಯಗೊಂಡ ಅವರ ದೇಹಗಳು, ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಎಲೆಗಳಿಲ್ಲದ ಕಿಂಶುಕ ಮತ್ತು ಶಾಲ್ಮಲಿ ಮರಗಳು ಹೂವಿನಿಂದ ಹೊಳೆಯುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಇಂದ್ರಜಿತ್ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಇಬ್ಬರೂ ಪರಸ್ಪರ ಜಯವನ್ನು ಬಯಸಿ, ಪುನಃ ಪುನಃ ಭೀಕರವಾದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ತೊಡಗುತ್ತಾರೆ. ಲಕ್ಷ್ಮಣನು ರಾವಣನ ಪುತ್ರನನ್ನು ಹೊಡೆಯುತ್ತಾನೆ, ರಾವಣನ ಪುತ್ರನು ಲಕ್ಷ್ಮಣನನ್ನು ಹೊಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಇಬ್ಬರೂ ಪರಸ್ಪರ ಹಲ್ಲೆ ಮಾಡುತ್ತಾ, ದಣಿವನ್ನೂ ತೋರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅವರ ದೇಹಗಳು ಬಾಣಗಳ ಸುರಿಮಳೆಯಿಂದ ಚಿದ್ರಗೊಂಡು, ಹತ್ತಿರದ ಬೆಟ್ಟಗಳ ಮೇಲೆ ಬೆಳೆಯುವ ಲತಾವೃಕ್ಷಗಳಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತವೆ. ಎಲ್ಲಾ ಅಂಗಗಳು ರಕ್ತದಿಂದ ನೆನೆದು, ಬಾಣಗಳಿಂದ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟು, ಹೊತ್ತಿರುವ ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತವೆ. ಇಬ್ಬರೂ ಬಹು ಕಾಲದವರೆಗೆ ಹೋರಾಡುತ್ತಾ, ಯುದ್ಧದಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯುವುದಿಲ್ಲ, ದಣಿವನ್ನೂ ಅನುಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅಂತಹ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಜಯಶಾಲಿಯಾದ ಲಕ್ಷ್ಮಣನಿಗೆ ಯುದ್ಧದ ದಣಿವನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ, ಮಹಾತ್ಮನಾದ ವಿಭೀಷಣನು ತನ್ನ ಪ್ರಿಯನ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಯುದ್ಧಭೂಮಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ದೃಢವಾಗಿ ನಿಂತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಈಗ ಪವಿತ್ರವಾದ ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣದ ಯುದ್ಧಕಾಂಡದಲ್ಲಿ ಒಂಭತ್ತನೇ ಸರ್ಗದ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳು. ಮನುಷ್ಯ ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸ, ಇಬ್ಬರೂ ಜಯಕ್ಕಾಗಿ ಹೋರಾಡುವ ಎರಡು ಉಗ್ರ ಗಜಗಳಂತೆ, ನಿರಂತರ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಲೀನರಾಗಿರುವುದನ್ನು ವಿಭೀಷಣನು ನೋಡುತ್ತಾನೆ. ರಾವಣನ ಧೈರ್ಯಶಾಲಿಯಾದ ತಮ್ಮನು, ಸುಂದರವಾದ ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಯುದ್ಧದ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತುಕೊಂಡು, ಅವರ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಕಣ್ತುಂಬಿಕೊಳ್ಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನಿಂತು, ತನ್ನ ಮಹಾಬಿಲ್ಲನ್ನು ಎಳೆದು, ತೀಕ್ಷ್ಣ ತುದಿಯ ಬಲವಾದ ಬಾಣಗಳನ್ನು ರಾಕ್ಷಸರ ಮೇಲೆ ಬಿಡುತ್ತಾನೆ. ಆ ಬಾಣಗಳು ನವಿಲಿನ ರೆಕ್ಕೆಗಳಂತೆ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾಗಿ, ನಿಖರವಾಗಿ ಬಿದ್ದು, ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು ಬೆದರಿಸಿ ಓಡಿಸುತ್ತವೆ; ಅವುಗಳು ಗುಡುಗಿನಂತೆ ದೊಡ್ಡ ಪರ್ವತಗಳನ್ನು ಪುಡಿಮಾಡುವ ಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳವು. ವಿಭೀಷಣನ ಸೇವಕರು, ಭಾಲ, ಖಡ್ಗ, ಶಕ್ತಿಯಂತಹ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾದ ಧೈರ್ಯಶಾಲಿ ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು ಹೊಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆ ರಾಕ್ಷಸರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದ ವಿಭೀಷಣನು, ಧೈರ್ಯಶಾಲಿಯಾದ ಯುವ ಗಜಗಳ ನಡುವೆ ದೊಡ್ಡ ಗಜವಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ, ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಆನಂದಿಸುವ ವಾನರರನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಲು, ಜ್ಞಾನಿಯೂ ರಾಕ್ಷಸರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೂ ಆದ ವಿಭೀಷಣನು ಸಮಯೋಚಿತವಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ: “ಈಗ ರಾಕ್ಷಸರಾಜನಿಗೆ ಉಳಿದಿರುವ ಶರಣನು ಇವನೇ. ಅವನ ಸೇನೆಯ ಉಳಿದವರು ಇದುವರೆಗೂ ಉಳಿದಿದ್ದಾರೆ—ಹೇ ವಾನರಾಧಿಪತಿಗಳೇ, ಏಕೆ ಹಿಂಜರಿಯುತ್ತಿದ್ದೀರಾ? ಈ ದುಷ್ಟ ರಾಕ್ಷಸನು ಇಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದರೆ, ರಾವಣನ ಹೊರತು ಅವನ ಉಳಿದ ಸೇನೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ. ಧೈರ್ಯಶಾಲಿಯಾದ ಪ್ರಹಸ್ತನು ಹತರಾಗಿದ್ದಾನೆ, ಮಹಾಬಲಶಾಲಿಯಾದ ನಿಕುಂಭನು ಕೂಡ. ಕುಂಭಕರ್ಣ, ಕುಂಭ ಮತ್ತು ಧೂಮ್ರಾಕ್ಷ ಎಂಬ ರಾತ್ರಿಚರನೂ ಸಹ ಸಂಹಾರಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.” ಇಂತಾಗಿ, ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಮತ್ತು ಇಂದ್ರಜಿತ್ ಮಧ್ಯೆ ನಡೆದ ಭೀಕರ ಸಮರ, ವಿಭೀಷಣನ ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ವಾನರ ಸೇನೆಯ ಪ್ರೇರಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ.