ಹನುಮಂತನು ಲಂಕೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ರಾಕ್ಷಸಾಧಿಪತಿ ರಾವಣನು ಕುಡಿಯುವದರಿಂದ ಮಲಗಿದ್ದನ್ನು ಕಾಣುವನು. ಆ ಮಹಾಬಲಶಾಲಿಯಾದ ರಾವಣನು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಹಾಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದು, ಅವನ ಶೌರ್ಯ ಮತ್ತು ಕೀರ್ತಿಯು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಬೆಳಗುತ್ತಿದ್ದವು. ಹನುಮಂತನು ಹತ್ತಿರ ಹೋದಾಗ, ರಾವಣನು ಮಹಾಸರ್ಪದಂತೆ ಉಸಿರಾಡುತ್ತಿದ್ದುದನ್ನು ನೋಡಿ ಆತನು ತುಂಬಾ ಆತಂಕಗೊಂಡು, ಅತ್ಯಂತ ಜಾಗ್ರತೆಯಿಂದ ಮುನ್ನಡೆಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನು. ಆಮೇಲೆ ಹನುಮಂತನು ಒಂದು ಎತ್ತರದ ವೇದಿಕೆಯವರೆಗೆ ಹೋಗಿ, ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಡ್ಡಬಲಕೆ ಹಿಂದೆ ಅಡಗಿಕೊಂಡು, ಮದ್ಯಪಾನದಿಂದ ಮಯ್ಯಾಗಿ ಮಲಗಿದ್ದ ರಾಕ್ಷಸರ ನಡುವಿನ ಗಂಡಸನ್ನು ಹೃದಯಂಗಮವಾಗಿ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದನು. ಆ ರಾಕ್ಷಸರಾಜನ ಹಾಸಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಜಲಪಾತದಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿತ್ತು; ಅದರ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಮಹಾಕಾಯ ಗಜವೂ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಹನುಮಂತನು ಆ ಮಹಾತ್ಮನಾದ ರಾವಣನ ಬಲಿಷ್ಠ ಭುಜಗಳನ್ನು ನೋಡಿದನು. ಅವು ಚಿನ್ನದ ಕಂಗಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು, ಇಂದ್ರನ ಧ್ವಜಗಳಂತೆ ತೋರುವಂತಹವು. ಆ ಭುಜಗಳು ಗಜದ ದಂತಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದ ಗುರುತುಗಳಿದ್ದವು, ವಜ್ರದಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದಂತೆ ಅಗಲವಾಗಿದ್ದವು, ವಿಷ್ಣುವಿನ ಚಕ್ರದ ಗುರುತುಗಳಿದ್ದವು. ಅವು ದಪ್ಪವಾಗಿಯೂ, ಸಮತಟ್ಟಾಗಿಯೂ, ಪರಸ್ಪರ ಜೋಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರೂ, ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದವು; ಸುಂದರವಾದ ನೇಲ್ಗಳು ಮತ್ತು ಬೆರಳಿನ ಗುರುತುಗಳು, ಉಂಗುರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು. ಆ ಭುಜಗಳು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಒತ್ತಿಕೊಂಡು, ಕಬ್ಬಿಣದ ಗದೆಗಳಂತೆ ಆಕಾರ ಹೊಂದಿ, ವೃತ್ತಾಕಾರವಾಗಿ, ಗಜದ ಸೊಂಡಿಲಂತೆ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಹಾಸಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಎರಡು ಐದು ತಲೆಗಳಿರುವ ಸರ್ಪಗಳಂತೆ ಹರಡಿಕೊಂಡಿದ್ದವು. ಅವು ಶೀತವಾದ, ಸುಗಂಧಿತವಾದ, ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಂದನದಿಂದ ಲೇಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದುವು; ಚಂದನ ಚೂರ್ಣವು ಚಂದ್ರ ಅಥವಾ ಶಶಿಯ ಮೇಲೆ ಬಳಿಸಿದಂತೆ ತೋರುವಂತಿತ್ತು. ಆ ಭುಜಗಳು ಸುಂದರವಾದ ಸ್ತ್ರೀಯರಿಂದ ಒತ್ತಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು, ಅತೀ ಸುಗಂಧಿತ ಪರಿಮಳಗಳಿಂದ ಲೇಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದುವು. ಯಕ್ಷರು, ನಾಗರು, ಗಂಧರ್ವರು, ದೇವತೆಗಳು, ದಾನವರ ಶ್ರೇಷ್ಠರು ಈ ಭುಜಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದಂತೆ ತೋರುತ್ತಿತ್ತು. ಹನುಮಂತನು ಆ ಭುಜಗಳನ್ನು ಹಾಸಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ನೋಡಿದನು; ಅವು ಮಂಡರ ಪರ್ವತದ ಗುಹೆಯಲ್ಲಿ ಮಲಗಿರುವ ಎರಡು ದೊಡ್ಡ ಸರ್ಪಗಳಂತೆ, ಕೋಪಗೊಂಡಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದವು. ಆ ಎರಡು ಭುಜಗಳಿಂದ, ಆ ಪರ್ವತದಂತೆ ದೇಹ ಹೊಂದಿದ್ದ ರಾಕ್ಷಸರಾಧಿಪತಿ, ಎರಡು ಶಿಖರಗಳಿರುವ ಮಂಡರ ಪರ್ವತದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿದ್ದನು. ಆ ರಾಕ್ಷಸರಾಜನ ದೇಹದಿಂದ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣು, ಚಂಪಕ, ಉತ್ತಮವಾದ ಬಕುಲ ಪುಷ್ಪಗಳ ಪರಿಮಳ, ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಆಹಾರಪಾನಗಳ ಸುಗಂಧ ಹರಡುತ್ತಿತ್ತು. ಆ ಮಹಾರಾಜನ ಬೃಹತ್ ಬಾಯಿಯಿಂದ, ಅವನು ಮಲಗಿದ್ದಾಗ, ಉಸಿರಿನ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಆ ಮನೆ ತುಂಬಿ ಹೋಗುತ್ತಿತ್ತು. ಅವನ ತಲೆಗೆ ಕಿರೀಟವಿತ್ತು, ಅದು ಮುತ್ತು ಮತ್ತು ರತ್ನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು; ಸ್ವಲ್ಪ ತಿರುಗಿ ಬಿದ್ದಿದ್ದರೂ, ಅವನ ಮುಖವು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಕುಂಡಲಗಳಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಅವನ ವಿಶಾಲವಾದ, ಭರಿತವಾದ, ಅಗಲವಾದ ಉರಸ್ಸು ಕೆಂಪು ಚಂದನದಿಂದ ಲೇಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು, ಸುಂದರವಾದ ಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು. ಅವನ ಪಾರ್ಶ್ವದಲ್ಲಿ ಹಳದಿ ರೇಷ್ಮೆ ಬಟ್ಟೆಯು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹೊದಲಾಗಿತ್ತು; ಅದು ಸ್ವಲ್ಪ ಬದಿಗೆ ಸರಿದಿದ್ದರೂ, ಅವನ ದೇಹವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡಿತ್ತು. ರಾವಣನು ಮಹಾಸರ್ಪದಂತೆ ಉಸಿರಾಡುತ್ತಾ, ಕಪ್ಪು ಉದ್ದಿನ ರಾಶಿಯಂತೆ, ಗಂಗೆಯ ದಂಡೆಯ ಬಳಿ ಮಲಗಿರುವ ಗಜದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದನು. ನಾಲ್ಕು ಚಿನ್ನದ ದೀಪಗಳಿಂದ ಅವನ ಸುತ್ತಲೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಬೆಳಕು ಹರಡುತ್ತಿತ್ತು; ಅವನ ದೇಹವು ಮಿಂಚು ಹೊಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಮೇಘದಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಆ ರಾಕ್ಷಸರಾಧಿಪತಿಯ ಪಾದಗಳ ಬಳಿ, ಅವನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ, ಪತಿಯ ಪ್ರಿಯವಾದ ಪತ್ನಿಯರು ಮಲಗಿದ್ದನ್ನು ಹನುಮಂತನು ನೋಡಿದನು. ಅವರ ಮುಖಗಳು ಚಂದ್ರನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದ್ದವು; ಸುಂದರವಾದ ಕುಂಡಲಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು; ಅವರ ಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳು ಮುದುಡದೆ ಇದ್ದವು. ನೃತ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದ ಆ ಸ್ತ್ರೀಯರು, ರಾಕ್ಷಸರಾಜನ ಭುಜಗಳ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು, ಸುಂದರವಾದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾಗ, ಹನುಮಂತನು ಅವರನ್ನು ವಿಶ್ರಾಂತಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡಿದನು. ಅವರ ಕಿವಿಗಳ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಕುಂಡಲಗಳು, ವಜ್ರ ಮತ್ತು ವೈಡೂರ್ಯರತ್ನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು. ಅವರ ಮುಖಗಳು ಚಂದ್ರನಂತೆ, ಸುಂದರವಾದ ಕುಂಡಲಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು; ಆ ಮಹಾ ಪ್ರಾಸಾದವು ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಹಾರದಿಂದ ಆಕಾಶವು ಹೊಳೆಯುವಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಮದ್ಯಪಾನ ಮತ್ತು ಆಟದಿಂದ ದಣಿದ, ಸಣ್ಣ ಹೊಟ್ಟೆಯುಳ್ಳ ಆ ರಾಕ್ಷಸರಾಜನ ಸ್ತ್ರೀಯರು ವಿವಿಧ ಕಡೆ ಮಲಗಿದ್ದರು. ಮತ್ತೊಬ್ಬಳು ನೃತ್ಯಕೌಶಲ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದಳು, ಅವಳ ಅಂಗಗಳು ಸುಂದರವಾಗಿ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದವು; ಅವಳ ದೇಹವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಅವಳು ನಿದ್ದೆಗೆ ಜಾರಿದ್ದಳು. ಮತ್ತೊಬ್ಬಳು, ವೀಣೆಯನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡು ಮಲಗಿದ್ದಳು; ಅವಳು ಮಹಾನದಿಯಲ್ಲಿನ ಹೂವು ದೋಣಿಯನ್ನು ಹಿಡಿದು ಮಲಗಿರುವಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿದ್ದಳು. ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಕಪ್ಪು ಕಣ್ಣುಗಳಿದ್ದಳು, ಅವಳು ಡೊಳ್ಳು ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟು ಮಲಗಿದ್ದಳು; ಅವಳು ತಾಯಿಯಂತೆ ಮಗುವನ್ನು ಹತ್ತಿರದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದಳು. ಇನ್ನೊಬ್ಬಳು ಸುಂದರ ಅಂಗಗಳಿದ್ದಳು, ಸುಂದರವಾದ ಸ್ತನಗಳಿದ್ದಳು, ಅವಳು ಡೊಳ್ಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಮಲಗಿದ್ದಳು; ಪ್ರೇಮಿಯಿಂದ ಬಹುಕಾಲದ ಸಂಸರ್ಗದ ನಂತರ ಪ್ರಿಯತಮೆಯನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರೇಮಿಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದಳು. ಮತ್ತೊಬ್ಬಳು ಕಮಲದಂತಹ ಕಣ್ಣುಗಳಿದ್ದಳು, ವೀಣೆಯನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡು ಮಲಗಿದ್ದಳು; ಪ್ರೇಮಪೂರ್ಣವಾದ ಮಹಿಳೆಯು ಪ್ರಿಯತಮನನ್ನು ತೃಪ್ತಿಯಿಂದ ಅಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಅವಳು ಮಲಗಿದ್ದಳು. ಇನ್ನೊಬ್ಬಳು, ನೃತ್ಯಕೌಶಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಪರಿಣಿತಳಾದಳು, ವಿಪಂಚಿಯನ್ನು ಹಿಡಿದು ಮಲಗಿದ್ದಳು; ಅವಳು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಮಹಿಳೆಯು ಪ್ರೇಮಿಯನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದಳು. ಮತ್ತೊಬ್ಬಳು, ಮದ್ಯಪಾನದಿಂದ ಕಣ್ಣು ಮಯ್ಯಾಗಿ, ಸುಂದರವಾಗಿ ಡೊಳ್ಳನ್ನು ತಟ್ಟುತ್ತಾ ಮಲಗಿದ್ದಳು; ಅದು ಚಿನ್ನದಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಇನ್ನೊಬ್ಬಳು, ಸಣ್ಣ ಹೊಟ್ಟೆಯುಳ್ಳಳು, ದೋಷರಹಿತಳು, ಮದ್ಯಪಾನದಿಂದ ದಣಿದು, ಸಣ್ಣ ಡೊಳ್ಳನ್ನು ಕೈಗಳ ನಡುವೆ ಹಿಡಿದು ಮಲಗಿದ್ದಳು. ಮತ್ತೊಬ್ಬಳು, ತನ್ನ ಡೊಳ್ಳನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡು ಮಲಗಿದ್ದಳು; ಅದು ಹೂವಿನಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾದ ಲತಾ ತನ್ನ ಮೊಗ್ಗನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದಳು. ಮತ್ತೊಬ್ಬಳು ಕಮಲದ ಕಣ್ಣುಗಳಿದ್ದಳು, ಮದ್ಯಪಾನದಿಂದ ಮನಸ್ಸು ಗೊಂದಲಗೊಂಡು, ತಂಬೂರವನ್ನು ತನ್ನ ಕೈಗಳಿಂದ ಒತ್ತಿಕೊಂಡು ಮಲಗಿದ್ದಳು. ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದಳು, ಕುಂಭವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಮಲಗಿದ್ದಳು; ಅವಳು ಹೂಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾದ, ವಸಂತದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಲತೆಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದಳು. ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಯುವತಿ, ನಿದ್ದೆಯ ಬಲದಿಂದ, ತನ್ನ ಇಬ್ಬುಜಗಳಿಂದ ಸ್ತನಗಳನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡು ಮಲಗಿದ್ದಳು; ಅವು ಚಿನ್ನದ ಕುಂಭಗಳಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿದ್ದವು. ಮತ್ತೊಬ್ಬಳು ಕಮಲದ ಕಣ್ಣುಗಳಿದ್ದಳು, ಪೂರ್ಣಚಂದ್ರನಂತೆ ಮುಖವಿದ್ದಳು, ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸುಂದರ ನಿತಂಬಗಳ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡು ಮಲಗಿದ್ದಳು; ಮದ್ಯಪಾನದಿಂದ ಅವಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮರುಳಾಗಿದ್ದಳು. ಅದ್ಭುತವಾದ ಸ್ತ್ರೀಯರು ವಿವಿಧ ವಾದ್ಯಗಳನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡು ಮಲಗಿದ್ದರು; ಅವರು ಪ್ರೇಮಿಗಳು ತಮ್ಮ ಪ್ರಿಯತಮರನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಆ ವಾದ್ಯಗಳನ್ನು ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಆ ಸ್ತ್ರೀಯರ ನಡುವೆ, ಒಂದು ಅದ್ಭುತ ಹಾಸಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಬೇರೆ ಯಾಗಿ ಮಲಗಿದ್ದ, ಅಪೂರ್ವ ಸೌಂದರ್ಯವಳ್ಳಿಯೊಬ್ಬಳನ್ನು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹನುಮಂತನು ನೋಡಿದನು.