ರಾವಣನ ನಿವಾಸದ ಸುತ್ತಲೂ ನಾಲ್ಕು ದಂತಗಳಿದ್ದ ಮತ್ತು ಮೂರು ದಂತಗಳಿದ್ದ ಗಜಗಳು, ಬಂಧನವಿಲ್ಲದೆ, ಬಲಶಾಲಿ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಯೋಧರಿಂದ ರಕ್ಷಿತವಾಗಿತ್ತು. ಆ ಮಹಾ ನಿವಾಸದಲ್ಲಿ ರಾವಣನ ಪತ್ನಿಯರು, ರಾಕ್ಷಸಿಯರು, ಹಾಗೂ ಬಲಾತ್ಕಾರದಿಂದ ಅಲ್ಲಿಗೆ ತರಲಾದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯರು ತುಂಬಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಆ ಸ್ಥಳವು ಮೊಸಳೆಗಳು, ಮಕರಗಳು ಹಾಗೂ ಭಯಾನಕ ಮೀನುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ಗಾಳಿಯ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಅಲುಗಾಡುತ್ತಾ, ನಾಗಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಸಾಗರದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ವೈಶ್ರವಣನಿಗೆ ಇರುವ ಐಶ್ವರ್ಯ, ಚಂದ್ರನಿಗೆ ಇರುವ ಮಹಿಮೆ, ಗರುಡನಿಗೆ ಇರುವ ಕೀರ್ತಿ – ಆ ಅವಿನಾಶಿಯಾದ ಮಹೋನ್ನತ ವೈಭವವೇ ಸದಾ ರಾವಣನ ಮನೆಯಲ್ಲಿತ್ತು. ಆ ಭವನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹನುಮಂತನು ಇನ್ನೊಂದು ಚೆನ್ನಾಗಿ ನಿರ್ಮಿತವಾದ, ಅನೇಕ ಬಾಗಿಲುಗಳಿದ್ದ ಮಹಾ ಮಂದಿರವನ್ನು ಕಂಡನು. ಅದು ವಿಶ್ವಕರ್ಮನು ಬ್ರಹ್ಮನಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ದಿವ್ಯ ವಿಮಾನ ಪುಷ್ಪಕವಾಗಿತ್ತು; ಎಲ್ಲ ವಿಧದ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿದ್ದಿತು. ಕುಬೇರನು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಅದನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಪಡೆದನು; ಬಳಿಕ, ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ರಾವಣನು ಕುಬೇರನನ್ನು ಜಯಿಸಿ ಪುಷ್ಪಕವಿಮಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡನು. ಅದು ಶುದ್ಧ ಬಂಗಾರ ಮತ್ತು ಬೆಳ್ಳಿಯ ಸ್ತಂಭಗಳಿಂದ ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿತ್ತು; ವಿವಿಧ ಭಂಗಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಜಿಂಕೆಯ ರೂಪಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರಭೆಯಿಂದ ಹೊತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಿಂದ ಅದ್ಭುತ ಮಂದಪಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಅದು ಮೆರು ಪರ್ವತ ಮತ್ತು ಮಂದರಾಚಲದಂತೆ ಆಕಾಶವನ್ನು ತಲುಪಿದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ಅದು ವಿಶ್ವಕರ್ಮನ ಕೈಯಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿದ್ದು, ಅಗ್ನಿ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿತ್ತು; ಬಂಗಾರದ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳು ಮತ್ತು ಸುಂದರ ಯಜ್ಞವೇದಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿತ್ತು. ಅದರಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಸ್ತಳಿನ ಜಾಲರ ಕಿಟಕಿಗಳು, ನೀಲಮಣಿಗಳ ವೇದಿಗಳು, ದೊಡ್ಡ ನೀಲಮಣಿಗಳ ಅಲಂಕಾರಗಳಿದ್ದವು. ಅದ್ಭುತ ಪದ್ಮರಾಗ ಮತ್ತು ಅಮೂಲ್ಯ ರತ್ನಗಳಿಂದ, ಹೋಲಿಕೆಯಾಗದ ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಕೆಂಪು ಚಂದನ ಮತ್ತು ಬಂಗಾರದ ಬಣ್ಣದ ಧೂಪದಿಂದ ಸುಗಂಧಿತವಾಗಿದ್ದು, ಶುಭ ಸುಗಂಧಗಳಿಂದ ತುಂಬಿಕೊಂಡಿತ್ತು; ಅದು ಯುವ ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ವಿವಿಧ ರೂಪದ ಅದ್ಭುತ ಮಂದಪಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ಪುಷ್ಪಕ ವಿಮಾನವನ್ನು ಮಹಾ ವಾನರ ಹನುಮಂತನು ಏರಿ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಆಹಾರ, ಪಾನೀಯ, ಹವನಾದಿಗಳಿಂದ ಉಂಟಾದ ಸುಗಂಧವನ್ನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕಂಡನು. ಆ ದೈವಿಕ ಸುಗಂಧವನ್ನು ಹನುಮಂತನು ಆಮೂಢವಾಗಿ ಉಸಿರಾಡಿದನು; ಅದು ಮಿಶ್ರಿತವಾದ ಸುಗಂಧ, ಸುಂದರ ಗಾಳಿಯಂತೆ, ಹಿತಮಿತ್ರನನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದಂತೆ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಸಂತೋಷ ನೀಡಿತು. ಹನುಮಂತನು “ಈ ದಾರಿಗೆ ಬಾ” ಎಂದು ತನ್ನನ್ನು ಕರೆದು, ರಾವಣನಿರುವ ಕಡೆಗೆ ಸಾಗಿದನು; ಹೀಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾ, ಒಂದು ಮಹಾ ಶುಭವಾದ ಸಭಾಭವನವನ್ನು ಕಂಡನು. ಅದು ರಾವಣನದಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರಿಯವಾಗಿರುವ ಸ್ತ್ರೀಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿತ್ತು; ರತ್ನದ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಚಿನ್ನದ ಜಾಲರಗಳಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಅದರ ನೆಲವು ಕ್ರಿಸ್ತಳಿನಿಂದ ಆವರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ಹಲ್ಲಿನ ಮಧ್ಯದ ಜಾಗದಂತೆ ಮಿನುಗುತ್ತಿತ್ತು; ಮುತ್ತು, ವಜ್ರ, ಪದ್ಮರಾಗ, ಬೆಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಚಿನ್ನದಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು. ಅದು ಅನೇಕ ರತ್ನದ ಸ್ತಂಭಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿದ್ದು, ಹಲವಾರು ಸಮ, ನೇರ, ಉನ್ನತ ಸ್ತಂಭಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದಿತ್ತು. ಆ ಸ್ತಂಭಗಳು ಆಕಾಶವನ್ನು ಮುಟ್ಟುವಂತೆ, ದೊಡ್ಡ ಪಟಗಳಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು; ಭೂಮಿಯ ಗುರುತುಗಳಿಂದ ಚಿಹ್ನಿತವಾಗಿದ್ದವು. ಆ ಸಭಾಭವನ ಭೂಮಿಯಂತೆ ವಿಶಾಲವಾಗಿದ್ದು, ಮನೆಗಳು ಮತ್ತು ವಸತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ತುಂಬಿಕೊಂಡಿತ್ತು; ಮದ್ಯಪಾನ ಮಾಡಿದ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಕಲರವದಿಂದ, ದೈವಿಕ ಸುಗಂಧಗಳಿಂದ ಪರಿಮಳಿತವಾಗಿತ್ತು. ಅದು ಅಮೂಲ್ಯ ವಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ರಾಕ್ಷಸರಾಧಿಪತಿಯ ಸೇವೆಯಿಂದ ಪಾವನವಾಗಿತ್ತು; ಹಂಸದಂತೆ ಧವಳವಾಗಿತ್ತು, ಅಗರುಧೂಪದ ಪರಿಮಳದಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು. ಎಲೆ ಮತ್ತು ಹೂವಿನ ಅರ್ಪಣೆಯಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿದ್ದು, ಬಣ್ಣಗಳಿಂದ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಆನಂದಿಸುವಂತೆ, ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಗೆ ಹರ್ಷವನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು. ಆ ದೈವಿಕ ಸಭಾಭವನ ದುಃಖವನ್ನು ದೂರಮಾಡಿ, ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು; ಐದು ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಗೆ ಪೂರಕವಾದ ಐದು ಪರಮೋನ್ನತ ಭೋಗಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿತ್ತು. ರಾವಣನ ರಕ್ಷಣೆಯಿಂದ ಅದು ಎಲ್ಲರನ್ನು ತಾಯಿಯಂತೆ ಪೋಷಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಹನುಮಂತನು ಹೃದಯದಲ್ಲಿ “ಇದು ಸ್ವರ್ಗವೋ, ದೇವತೆಗಳ ಲೋಕವೋ, ಬಹುಶಃ ಇಂದ್ರನ ನಗರವೋ, ಅಥವಾ ಪರಮ ಗಮ್ಯವೋ?” ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದನು. ಅವನ ಮುಖದಲ್ಲಿ ವಿಚಾರದ ಭಾವನೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು; ಅಲ್ಲಿದ್ದ ಚಿನ್ನದ ದೀಪಗಳನ್ನು ಅವನು ಕಂಡನು. ಅದು, ದೊಡ್ಡ ವಂಚಕರಿಂದ ಸೋತಿರುವ ಚತುರರು ಆಟವಾಡಿದಂತೆ, ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ದೀಪಗಳ ಪ್ರಕಾಶ, ರಾವಣನ ಕೀರ್ತಿ ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳ ಹೊಳಪುಗಳಿಂದ ಆ ಸಭಾಭವನ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಹೊತ್ತಿರುವಂತೆ ಅನಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಅನಂತರ, ಹನುಮಂತನು ಅಲ್ಲಿರುವ ಹಸಿರು ಹಾಸಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತ ಸಾವಿರ ಸುಂದರ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಕಂಡನು. ಅವರು ವಿವಿಧ ಬಣ್ಣದ ವಸ್ತ್ರ, ಹಾರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರು. ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿ, ಅರ್ಧರಾತ್ರಿ ಕಳೆದಾಗ, ಪಾನದ ಮತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನಿದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ್ದ ಆ ಮಹಿಳೆಯರು ಆಟವನ್ನೆಲ್ಲಾ ನಿಲ್ಲಿಸಿ, ಆಳವಾದ ನಿದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಮಲಗಿದ್ದರು. ಆ ಮಲಗಿರುವ ಮಹಿಳೆಯರ ಗುಂಪು, ಮೌನದಲ್ಲಿ ಅಲಂಕರಿತವಾಗಿತ್ತು; ದೊಡ್ಡ ಕಮಲಪೂಷ್ಕರಿಣಿಯಲ್ಲಿರುವ ಹಂಸ ಮತ್ತು ಭೃಂಗಗಳಂತೆ ಶಾಂತವಾಗಿದ್ದರು. ಹನುಮಂತನು ಅವರ ಬಾಯಿಗಳನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವು ಕಮಲದಂತೆ ಸುಗಂಧಿತವಾಗಿದ್ದವು; ಹಲ್ಲುಗಳು ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದವು, ಕಣ್ಣುಗಳು ಬಿಗಿದುಕೊಂಡಿದ್ದವು. ರಾತ್ರಿ ಮುಗಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಅವರ ಮುಖಗಳು ಹೂವಿನಂತಹ ಕಮಲಗಳಂತೆ ಅರಳಿದವು; ನಂತರ ಪುನಃ ಕಮಲದ ಹೂವಿನ ಪುಷ್ಪದಂತೆ ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡವು. ಆ ಕಮಲಮುಖಗಳನ್ನು ಮದ್ಯಪಾನ ಮಾಡಿದ ಭೃಂಗಗಳು ಪುನಃ ಪುನಃ ಹಾರುವಂತೆ, ಇವುಗಳತ್ತ ಆಕರ್ಷಿತವಾಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ಹನುಮಂತನು ಭಾವಿಸಿದನು. ಹೀಗಾಗಿ, ಆ ಮಹಾ ವಾನರ ಹನುಮಂತನು ಆ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಜಲಜನಿತ ಸುಂದರಿಯರ ಗುಣಗಳಿಗೆ ಸಮಾನರಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿದನು. ಆ ಮಹಿಳೆಯರಿಂದ ಆ ಸಭಾಭವನ ಶರದ್ಕಾಲದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಆಕಾಶದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಆ ಮಹಿಳೆಯರ ನಡುವೆ ರಾವಣನು ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಚಂದ್ರನಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿದ್ದನು. ಹನುಮಂತನು “ಇಲ್ಲಿ ಕೂಡಿಕೊಂಡಿರುವವರು ಆಕಾಶದಿಂದ ಬಿದ್ದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಂತೆ, ಪುಣ್ಯಶೇಷದಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದಂತೆ” ಎಂದು ಯೋಚಿಸಿದನು. ಹೆಚ್ಚು ಶುಭಕರವಾದ ಮಹಾ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಬೆಳಕು, ಬಣ್ಣ, ಪ್ರಕಾಶ ಹೇಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುತ್ತದೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಆ ಮಹಿಳೆಯರ ಕಾಂತಿ ಮತ್ತು ಸುಂದರತೆ ಅಲ್ಲೆಡೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಅವರ ಕೂದಲುಗಳು ಬಿಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದವು, ಹಾರಗಳು ಚೆಲ್ಲಿಹೋಗಿದ್ದವು, ಅಮೂಲ್ಯಾಭರಣಗಳು ಚದುರಿಕೊಂಡಿದ್ದವು; ಪಾನ ಮತ್ತು ಕ್ರೀಡೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಿದ್ದೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟ ಅವರು ಅಲ್ಲೇ ಮಲಗಿದ್ದರು. ಕೆಲವರ ನಾ ಮುದ್ರೆಗಳು ಅರೆಮಗಿದು ಹೋಗಿದ್ದವು, ಕೆಲವರ ಪಾದಸರಣಿಗಳು ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡಿದ್ದವು, ಕೆಲವು ಪರಮ ಸುಂದರ ಮಹಿಳೆಯರ ಹಾರಗಳು ಪಕ್ಕಕ್ಕೆ ಜಾರಿದ್ದವು.