ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮದ ಪ್ರಭಾವದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡ ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಮಹರ್ಷಿ, ತನ್ನ ಶಿಷ್ಯನಾದ ಭರದ್ವಾಜನೊಂದಿಗೆ, ಶುದ್ಧೀಕರಣವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದ ನಂತರ, ತೀವ್ರ ಚಿಂತನೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಗುರುನಾದ ಭರದ್ವಾಜನನ್ನು ಬೆನ್ನುಹತ್ತಿಸಿ, ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು. ಅಲ್ಲಿಗೆ ತಲುಪಿದಾಗ, ಮಹರ್ಷಿ ತಮ್ಮ ಶಿಷ್ಯನೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ, ನಂತರ ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರು. ಅಲ್ಲಿಯೇ, ಬ್ರಹ್ಮಾ, ಸೃಷ್ಟಿಯ ಕರ್ತಾ, ನಾಲ್ಕು ಮುಖಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಳೆಯುತ್ತ, ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮಹರ್ಷಿಯನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಿ, ತಮ್ಮ ಸ್ಮಿತದೊಂದಿಗೆ ಅವರನ್ನು ಆಶೀರ್ವಾದಿಸಿದರು. ವಾಲ್ಮೀಕಿ, ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ನೋಡಿ, ತಕ್ಷಣವೇ ನಿಂತು, ತನ್ನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ, ಕೈಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಗೌರವದಿಂದ ನಿಂತರು. ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ನೀರಿನ ಅರ್ಘ್ಯ, ಆಸನ ಮತ್ತು ನಮಸ್ಕಾರಗಳೊಂದಿಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ನಂತರ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಕಲ್ಯಾಣವನ್ನು ಕೇಳಿದರು. ಬ್ರಹ್ಮಾ, ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತ ನಂತರ, ವಾಲ್ಮೀಕಿಗೆ ಕೂಡ ಆಸನವನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅವರು ಕುಳಿತಾಗ, ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳ ಸ್ವಾಮೀಕನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಈ ಘಟನೆಗೆ ಮನಸ್ಸು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡ ವಾಲ್ಮೀಕಿ, ಕ್ರೂರ ಮನಸ್ಸುಳ್ಳ ದುಷ್ಟರ ಕೈಗಳಿಂದ ಹತ್ಯೆಗೊಳಗಾದ ಸುಂದರ ಕೌಂಚ ಪಕ್ಷಿಯ ದುಃಖವನ್ನು ಯೋಚಿಸಿ, ಆ ಪಕ್ಷಿಯ ಹೆಣ್ಣು ಕೌಂಚನಿಗಾಗಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಕಾವ್ಯ ರಚಿಸಲು ಮುಂದಾದರು. ಬ್ರಹ್ಮಾ, ತಕ್ಷಣವೇ, "ಈ ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಹಾಗೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಡು; ಇಲ್ಲಿ ಚಿಂತನೆ ಮಾಡುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ನನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ, ಓ ಮಹರ್ಷಿ, ಈ ಸರಸ್ವತಿ ನಿನ್ನೊಳಗೆ ಉಂಟಾಗಿದೆ," ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. "ರಾಮನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಥೆಯನ್ನು ರಚಿಸು, ಓ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮಹರ್ಷಿ; ಲೋಕದ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ, ನಾರದನಿಂದ ಕೇಳಿದಂತೆ, ರಾಮನ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಯ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳು." ಅವರು ರಾಮ, ಸೌಮಿತ್ರ, ಎಲ್ಲಾ ರಾಕ್ಷಸರ ಮತ್ತು ವೈದೇಹಿಯ ಬಗ್ಗೆ ನಡೆದ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದರು. "ನಿನ್ನ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸುಳ್ಳು ಇಲ್ಲ; ರಾಮನ ಪವಿತ್ರ ಕಥೆಯನ್ನು ಶ್ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಬರೆದಿಡು, ಈ ಪರ್ವತಗಳು ಮತ್ತು ನದಿಗಳು ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಉಳಿಯುವವರೆಗೆ," ಎಂದು ಬ್ರಹ್ಮಾ ಹೇಳಿದರು. ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದ ವಾಲ್ಮೀಕಿ, ತಮ್ಮ ಶಿಷ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ಹೊರಟರು. ಅವರ ಶಿಷ್ಯರು ಆ ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಪುನಃ ಪುನಃ ಹಾಡಿದರು, ಸಂತೋಷದಿಂದ ಮತ್ತು ಅದ್ಭುತದಿಂದ ತುಂಬಿದರು. ಮಹರ್ಷಿಯು ನಾಲ್ಕು ಅಕ್ಷರಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಡಿದ ಶ್ಲೋಕದಿಂದ, ದುಃಖವನ್ನು ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಪರಿವರ್ತಿತಗೊಳಿಸಿದರು. ಈಗ ವಾಲ್ಮೀಕಿಯ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಿರ್ಧಾರ ಉಂಟಾಯಿತು: "ನಾನು ಸಂಪೂರ್ಣ ರಾಮಾಯಣವನ್ನು ಇಂತಹ ಶ್ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ರಚಿಸುತ್ತೇನೆ." ಉನ್ನತ ವಿಷಯಗಳು, ಅರ್ಥಗಳು ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪದಗಳೊಂದಿಗೆ, ರಾಮನ ಮಹಿಮೆ ನೀಡಿದ ಅವರು, ಸಮಾನ ಅಳತೆಯ ನೂರಾರು ಶ್ಲೋಕಗಳನ್ನು ಬರೆದರು. ನಂತರ, ರಾಮನ ಕಥೆಯನ್ನು ಶ್ರೇಷ್ಠವಾಗಿ, ಸುಂದರವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸರಳವಾಗಿ ರಚಿಸುವಾಗ, ಅವರು ರಾಮನ ಜನನ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ಶಕ್ತಿ, ಜನರಲ್ಲಿ ಮೆಚ್ಚಿನ, ಶ್ರದ್ಧೆ, ಶೀಲ ಮತ್ತು ಸತ್ಯತೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಿದರು. ರಾಮನ ಮತ್ತು ಪರಶುರಾಮನ ನಡುವಿನ ವಾದ, ದಶರಥನ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆ, ರಾಮನ ಅಭಿಷೇಕ, ಕೈಕೇಯಿಯ ದುಷ್ಟತನ, ರಾಮನ ವಲಯವನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವುದು, ಅವರ ನಿರ್ಗಮನ, ರಾಜನ ದುಃಖ ಮತ್ತು ಜನರ ದುಃಖವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾ, ಅವರು ರಾಮನ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಎಳೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಗಂಗೆ ದಾಟುವುದು, ಭರದ್ವಾಜನೊಂದಿಗೆ ಭೇಟಿಯಾಗುವುದು, ಚಿತ್ರಕುಟವನ್ನು ನೋಡಿ, ರಾಮನ ನಿವಾಸವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದರ ಕುರಿತು ಅವರು ವಿವರಿಸಿದರು. ರಾಮನಿಗೆ ಬರತನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುವುದು, ತಂದೆಗಾಗಿ ನೀರಿನ ಅರ್ಘ್ಯವನ್ನು ನೀಡುವುದು ಇತ್ಯಾದಿ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ವಾಲ್ಮೀಕಿ ವಿವರಿಸುತ್ತಾ, ರಾಮಾಯಣವು ಜನರಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲೇ, ವಾಲ್ಮೀಕಿಯ ರಾಮಾಯಣವು ಕಾಲಾಂತರದಲ್ಲಿ ಜೀವಂತವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ರಾಮನ ಕಥೆಯ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಯನ್ನು ಹರಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಅವರು ಜನರ ಹೃದಯಗಳಲ್ಲಿ ಸದಾಕಾಲ ಬಾಳುತ್ತಾರೆ.