કૃતા શાસ્ત્ર અનુગા બુદ્ધિર્ મા ભૂત્ તસ્ય કદાચન । સત્ય સમ્ધઃ સતામ્ શ્રેષ્ઠો યસ્ય આર્યો અનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
મારું મન, જે શાસ્ત્રના માર્ગે ચાલે છે, કદી પણ રાઘવથી વિમુખ ન થાય; તે તો સત્યવંત, શ્રેષ્ઠ અને તમારો મનપસંદ છે.
પ્રૈષ્યમ્ પાપીયસામ્ યાતુ સૂર્યમ્ ચ પ્રતિ મેહતુ । હન્તુ પાદેન ગામ્ સુપ્તામ્ યસ્ય આર્યો અનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
જે તારો અનુમોદન લઈને કાર્ય કરે, એ પાપી દાસની જેમ મોકલાય, સૂર્યને અપવિત્ર કરે અથવા સુતી ગાયને પગે માર્યા જેવું પાપ તેના ભાગે આવે.
કારયિત્વા મહત્ કર્મ ભર્તા ભૃત્યમ્ અનર્થકમ્ । અધર્મઃ યો અસ્ય સો અસ્યાઃ તુ યસ્ય આર્યો અનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
માલિકે પોતાના ભૃત્યને મોટું કામ કરાવ્યા પછી તેને વ્યર્થ કરી નાખે, એ અધર્મ છે; એવો પાપ પણ એના પર આવે, જે તારા અનુમોદનથી કરે.
પરિપાલયમાનસ્ય રાજ્ઞો ભૂતાનિ પુત્રવત્ । તતઃ તુ દ્રુહ્યતામ્ પાપમ્ યસ્ય આર્યો અનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
રાજા જે પ્રજાને પોતાના સંતાનની જેમ સાચવે અને છતાં કોઈ તેને દગો આપે, તો એવો પાપ પણ એના પર આવે, જે તારા અનુમોદનથી કરે.
બલિ ષડ્ ભાગમ્ ઉદ્ધૃત્ય નૃપસ્ય અરક્ષતઃ પ્રજાઃ । અધર્મઃ યો અસ્ય સો અસ્ય અસ્તુ યસ્ય આર્યો અનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
રાજા જો વાજબી કર વસૂલ કર્યા પછી પણ પ્રજાની રક્ષા ન કરે, તો એવો અધર્મ પણ એના પર આવે, જે તારા અનુમોદનથી કરે.
સમ્શ્રુત્ય ચ તપસ્વિભ્યઃ સત્રે વૈ યજ્ઞ દક્ષિણામ્ । તામ્ વિપ્રલપતામ્ પાપમ્ યસ્ય આર્યો અનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
જેણે આર્યના મંજુરથી યજ્ઞમાં તપસ્વીઓને દાન આપવાનું વચન આપ્યું હોય, પણ પછી દગો કરીને એ દાન ન આપે, એવો પાપી થાઓ.
હસ્તિ અશ્વ રથ સમ્બાધે યુદ્ધે શસ્ત્ર સમાકુલે । મા સ્મ કાર્ષીત્ સતામ્ ધર્મમ્ યસ્ય આર્યો અનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
હાથી, ઘોડા અને રથોથી ભરેલા યુદ્ધમાં, જ્યાં શસ્ત્રો વરસે છે, એ આર્યના મંજુરથી જે હોય, એ સજ્જનોના ધર્મને ન પાળે.
ઉપદિષ્ટમ્ સુસૂક્ષ્મ અર્થમ્ શાસ્ત્રમ્ યત્નેન ધીમતા । સ નાશયતુ દુષ્ટ આત્મા યસ્ય આર્યો અનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
જ્ઞાની પુરુષે મહેનતે જે શાસ્ત્રનો સૂક્ષ્મ અર્થ સમજાવ્યો હોય, એ દુષ્ટમનુષ્યે એ અર્થને નષ્ટ કરી નાખે.
મા ચ તમ્ પ્યૂઢબાહ્વમ્સમ્ ચન્દ્રાર્કસમ્તેજનમ્ । દ્રાક્ષીદ્રાજ્યસ્થમાસીનમ્ યસ્યાર્યોઽનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
એ આર્યના મંજુરથી જે હોય, એ કદી પણ ચાંદ્ર-સૂર્ય જેવો તેજસ્વી, શોભાયમાન અને રાજસિંહાસન પર બેઠેલા પુરુષને ન જુએ.
પાયસમ્ કૃસરમ્ ચાગમ્ વૃથા સો અશ્નાતુ નિર્ઘૃણઃ । ગુરૂમઃ ચ અપિ અવજાનાતુ યસ્ય આર્યો અનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
એ નિર્દય માણસે દુધભાત અને ખીચડી વ્યર્થમાં ખાય અને પોતાના વડીલનો અપમાન કરે.
ગાશ્ચ સ્પૃશતુ પાદેન ગુરૂન્ પરિવદેત્સ્વયમ્ । મિત્રે દ્રુહ્યેત સોઽત્યન્તમ્ યસ્યાર્યોઽનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
એ ગાયને પગથી સ્પર્શ કરે, પોતે જ પોતાના વડીલની નિંદા કરે અને મિત્રને સંપૂર્ણ દગો આપે.
વિશ્વાસાત્કથિતમ્ કિમ્ચિત્પરિવાદમ્ મિથઃ ક્વચિત્ । વિવૃણોતુ સ દુષ્ટાત્મા યસ્યાર્યોઓઽનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
વિશ્વાસમાં કોઈએ કહેલી ગુપ્ત વાતને એ દુષ્ટમનુષ્ય જાહેરમાં ફાશ કરે.
અકર્તા હ્યકૃતજ્ઞશ્ચ ત્યક્તાત્મા નિરપત્રપઃ । લોકે ભવતુ વિદ્વેષ્યો યસ્યાર્યોઽનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
એ કાંઈ ન કરનાર, કૃતઘ્ન, પોતાને છોડી દેનાર, લાજ વિહોણો અને દુનિયામાં સૌના દ્વેષનો પાત્ર બને.
પુત્રૈઃ દારૈઃ ચ ભૃત્યૈઃ ચ સ્વ ગૃહે પરિવારિતઃ । સ એકો મૃષ્ટમ્ અશ્નાતુ યસ્ય આર્યો અનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
પુત્ર, પત્ની અને નોકરો વચ્ચે પોતાના ઘરમાં ઘેરાયેલો રહીને પણ એ એકલો જ સુવાસિત ભોજન ખાય.
અપ્રાપ્ય સદૃશાન્ દારાનનપત્યઃ પ્રમીયતામ્ । અનવાપ્ય ક્રિયામ્ ધર્મ્યામ્ યશ્યાર્યોઽનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
એ યોગ્ય પત્ની ન મેળવે, સંતાન વિના મરી જાય અને ધર્મકર્મ કદી ન કરી શકે.
માત્મનઃ સમ્તતિમ્ દ્રાક્ષીત્સ્વેષુ દારેષુ દુઃખિતઃ । આયુઃ સમગ્રમપ્રાપ્ય યસ્યાર્યોઽનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
પોતાની વંશને લુપ્ત થતો જુએ, પત્નીઓમાં દુઃખ પામે અને સંપૂર્ણ આયુષ્ય ન મેળવે.
રાજ સ્ત્રી બાલ વૃદ્ધાનામ્ વધે યત્ પાપમ્ ઉચ્યતે । ભૃત્ય ત્યાગે ચ યત્ પાપમ્ તત્ પાપમ્ પ્રતિપદ્યતામ્ ॥૨-૭૫-
રાજા, સ્ત્રી, બાળક કે વૃદ્ધના વધનો જે પાપ કહેવાય છે અને નોકર છોડવાનો જે પાપ છે, એ બધું પાપ એને મળે.
લાક્ષયા મધુમામ્સેન લોહેન ચ વિષેણ ચ । સદૈવ બિભૃયાદ્ભૃત્યાન્ યસ્યાર્યોઽસુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
એ હંમેશા પોતાના નોકરોને લાક, મધ, માંસ, લોખંડ અને ઝેરથી જ પોષે.
સમ્ગ્રામે સમુપોઢે સ શત્રુપક્ષ્ભયમ્કરે । પલાયામાનો વધ્યેત યસ્યાર્યોઽનુમે ગતઃ ॥૨-૭૫-
યુદ્ધમાં દુશ્મનના પાંખમાં ભય ફેલાવે અને પછી ભાગે ત્યારે મારવામાં આવે.
કપાલપાણિઃ પૃથિવીમટતામ્ ચીરસમ્વૃતઃ । ભિક્સમાણો યથોન્મત્તો યસ્યાર્યોઽનુમતે ગતહ્ ॥૨-૭૫-
એ કપાળ હાથમાં લઈને, ચીરો પહેરીને, પૃથ્વી પર ભિક્ષા માંગતો અને પાગલ જેવો ભટકે.
પાને પ્રસક્તો ભવતુ સ્ત્રીષ્વક્ષેષુ ચ નિત્યશઃ । કામ્ક્રોધાભિભૂતસ્તુ યસ્યાર્યોઽનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
એ દારૂમાં, સ્ત્રીઓમાં અને જુવામાં હંમેશા મગ્ન રહે, કામ અને ક્રોધથી વશમાં થાય.
યસ્ય ધર્મે મનો ભૂયાદધર્મમ્ સ નિષેવતામ્ । અપાત્રવર્ષી ભવતુ યસ્યાર્યોઽનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
એનું મન ધર્મ તરફ વળે છતાં અધર્મ જ કરે અને અયોગ્યને દાન આપે.
સમ્ચિતાન્યસ્ય વિત્તાનિ વિવિધાનિ સહસ્રશઃ । દસ્યુભિર્વિપ્રલુપ્યન્તામ્ યશ્યાર્યોઽનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
એણે હજારો રીતે એકઠું કરેલું ધન ચોરો દ્વારા લૂંટાઈ જાય.
ઉભે સમ્ધ્યે શયાનસ્ય યત્ પાપમ્ પરિકલ્પ્યતે । તચ્ ચ પાપમ્ ભવેત્ તસ્ય યસ્ય આર્યો અનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
જે વ્યક્તિની મંજૂરીથી આ મહાન પુરુષે વિદાય લીધી છે, તેને બંને સંધ્યાએ સૂઈ રહેવાના પાપ જેવું પાપ મળે.
યદ્ અગ્નિ દાયકે પાપમ્ યત્ પાપમ્ ગુરુ તલ્પગે । મિત્ર દ્રોહે ચ યત્ પાપમ્ તત્ પાપમ્ પ્રતિપદ્યતામ્ ॥૨-૭૫-
જે વ્યક્તિની મંજૂરીથી આ મહાન પુરુષે વિદાય લીધી છે, તેને અગ્નિ પૂજા ન કરવાનું, ગુરુની પથારીમાં જવાનું અને મિત્ર સાથે દ્રોહ કરવાનું પાપ મળે.
દેવતાનામ્ પિતૃઋણામ્ ચ માતા પિત્રોસ્ તથૈવ ચ । મા સ્મ કાર્ષીત્ સ શુશ્રૂષામ્ યસ્ય આર્યો અનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
જે વ્યક્તિની મંજૂરીથી આ મહાન પુરુષે વિદાય લીધી છે, એ કદી દેવતાઓ, પિતૃઓ, માતા કે પિતા none સેવા ન કરે.
સતામ્ લોકાત્ સતામ્ કીર્ત્યાઃ સજ્ જુષ્ટાત્ કર્મણઃ તથા । ભ્રશ્યતુ ક્ષિપ્રમ્ અદ્ય એવ યસ્ય આર્યો અનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
જે વ્યક્તિની મંજૂરીથી આ મહાન પુરુષે વિદાય લીધી છે, તે આજે જ સારા લોકોના લોકમાંથી, તેમની કીર્તિમાંથી અને સારા કર્મોથી તરત જ વંચિત થાય.
અપાસ્ય માતૃશુશ્રૂષામનર્થે સોઽવતિષ્ઠતામ્ । દીર્ઘબાહુર્મહાવક્ષા યસ્યાર્યોઽસુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
જે વ્યક્તિની મંજૂરીથી આ મહાન પુરુષે વિદાય લીધી છે, તે દીર્ઘબાહુ અને વિશાળ છાતી ધરાવતો હોવા છતાં, માતાની સેવા છોડીને વ્યર્થ ઊભો રહે.
બહુપુત્રો દરિદ્રશ્ચ જ્વરરોગસમન્વિતઃ । સ ભૂયાત્સતતક્લેશી યસ્યાર્યોઽનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
જે વ્યક્તિની મંજૂરીથી આ મહાન પુરુષે વિદાય લીધી છે, તે ભલે ઘણા પુત્રો ધરાવતો હોય, છતાં ગરીબ રહે અને તાવ તથા બીમારીઓથી સતત પીડાય.
આશામાશમ્ સમાનાનામ્ દીનાનામૂર્ધ્વચક્ષુષામ્ । આર્થિનામ્ વિતથામ્ કુર્યાદ્યસ્યાર્યોઽનુમતે ગતઃ ॥૨-૭૫-
જે વ્યક્તિની મંજૂરીથી આ મહાન પુરુષે વિદાય લીધી છે, તે સમાન, દુઃખી, આશાથી ઉપર જોઈ રહેલા અને માગનાર લોકોને ખોટા વચન આપે.