ખરસ્ય કુમ્ભકર્ણસ્ય પ્રહસ્તેન્દ્રજિતોસ્તથા। કરિષ્યામિ પ્રતીકારમદ્ય શત્રુવધાદહમ્
આજે હું મારા શત્રુઓનો નાશ કરીને, ખરા, કુંભકર્ણ, પ્રહસ્ત અને ઇન્દ્રજિતનો બદલો લઈશ.
નૈવાન્તરિક્ષં ન દિશો ન ચ દ્યૌર્નાપિ સાગરાઃ। પ્રકાશત્વં ગમિષ્યન્તિ મદ્બાણજલદાવૃતાઃ
મારા બાણોના વાદળોથી આકાશ, દિશાઓ, સ્વર્ગ કે સમુદ્ર પણ દેખાશે નહીં.
અદ્ય વાનરમુખ્યાનાં તાનિ યૂથાનિ ભાગશઃ। ધનુષા શરજાલેન વધિષ્યામિ પતત્ત્રિણા
આજે હું ધનુષ્યના બાણવર્ષાથી વાનર સેનાના મુખ્યમુખ્યોના દળોને ટુકડે ટુકડે કરી નાશ કરી દઈશ.
અદ્ય વાનરસૈન્યાનિ રથેન પવનૌજસા। ધનુઃસમુદ્રાદુદ્ભૂતૈર્મથિષ્યામિ શરોર્મિભિઃ
આજે પવનની ગતિ અને મારા રથ સાથે, ધનુષ્યમાંથી ઉદ્ભવતા બાણોના મોજાંથી વાનર સેનાને સમુદ્રની જેમ ઉથલાવી દઈશ.
વ્યાકોશપદ્મવક્ત્રાણિ પદ્મકેસરવર્ચસામ્। અદ્ય યૂથતટાકાનિ ગજવત્ પ્રમથામ્યહમ્
આજે, જેમ હાથીઓ કમળના તળાવને ચકનાચૂર કરે છે તેમ, કમળ જેવા મુખવાળા અને કમળના પરાગ જેવી તેજસ્વી વાનર દળોને હું નાશ કરી દઈશ.
સશરૈરદ્ય વદનૈઃ સંખ્યે વાનરયૂથપાઃ। મણ્ડયિષ્યન્તિ વસુધાં સનાલૈરિવ પઙ્કજૈઃ
આજે યુદ્ધમાં, વાનર સેનાના મુખ્યોએ બાણોથી છિદ્ર થયેલા પોતાના મુખોથી ધરતીને એ રીતે શોભાવશે, જેમ નાળવાળા કમળો ધરતી પર વિખેરાયાં હોય.
અદ્ય યૂથપ્રચણ્ડાનાં હરીણાં દ્રુમયોધિનામ્। મુક્તેનૈકેષુણા યુદ્ધે ભેત્સ્યામિ ચ શતં શતમ્
આજે યુદ્ધમાં, ઝાડો લઈને લડતા ભયાનક વાનર દળપતિઓના સૈકડો સૈકડો દળોને હું એક જ બાણથી તોડી નાખીશ.
હતો ભ્રાતા ચ યેષાં વૈ યેષાં ચ તનયો હતઃ। વધેનાદ્ય રિપોસ્તેષાં કરોમ્યશ્રુપ્રમાર્જનમ્
જેઓના ભાઈઓ કે પુત્રો મારી ગયા છે, આજે હું મારા શત્રુઓને મારીને તેમના દુઃખના આંસુ પુંછાઈ દઈશ.
અદ્ય મદ્બાણનિર્ભિન્નૈઃ પ્રસ્તીર્ણૈર્ગતચેતનૈઃ। કરોમિ વાનરૈર્યુદ્ધે યત્નાવેક્ષ્યતલાં મહીમ્
આજે યુદ્ધમાં, મારા બાણોથી છિદ્ર થયેલા અને નિર્વાણ થયેલા વાનરો ધરતી પર એટલા વિખેરાઈ જશે કે જમીન દેખાઈ નહીં આવે.
અદ્ય કાકાશ્ચ ગૃધ્રાશ્ચ યે ચ માંસાશિનોઽપરે। સર્વાંસ્તાંસ્તર્પયિષ્યામિ શત્રુમાંસૈઃ શરાહતૈઃ
આજે, મારા બાણોથી મારાયેલા શત્રુઓના માંસથી કાગડા, ગૃધ્ર અને બીજા બધા માંસાહારી પક્ષીઓને તૃપ્ત કરી દઈશ.
કલ્પ્યતાં મે રથઃ શીઘ્રં ક્ષિપ્રમાનીયતાં ધનુઃ। અનુપ્રયાન્તુ માં યુદ્ધે યેઽત્ર શિષ્ટા નિશાચરાઃ
મારો રથ તરત તૈયાર કરો, ધનુષ્ય પણ લાવો; અહીં બચેલા બધા રાત્રીચર પણ યુદ્ધમાં મારા સાથે ચાલે.
તસ્ય તદ્ વચનં શ્રુત્વા મહાપાર્શ્વોઽબ્રવીદ્ વચઃ। બલાધ્યક્ષાન્ સ્થિતાંસ્તત્ર બલં સંત્વર્યતામિતિ
મહાપાર્શ્વએ એ વાત સાંભળી અને કહ્યું: 'અહીં ઊભેલા સૈન્યના મુખ્યોએ સૈનિકોને ઝડપથી આગળ વધવા માટે પ્રેરણા આપો.'
બલાધ્યક્ષાસ્તુ સંયુક્તા રાક્ષસાંસ્તાન્ ગૃહે ગૃહે। ચોદયન્તઃ પરિયયુર્લઙ્કાં લઘુપરાક્રમાઃ
પછી ચપળ અને બહાદુર સૈન્યપ્રમુખો ઘરેથી ઘરે જઈને આખી લંકામાં રાક્ષસોને જાગૃત કરવા લાગ્યા.
તતો મુહૂર્તાન્નિષ્પેતૂ રાક્ષસા ભીમદર્શનાઃ। નદન્તો ભીમવદના નાનાપ્રહરણૈર્ભુજૈઃ
થોડા જ સમયમાં ભયાનક દેખાવ ધરાવતા, ભયાનક અવાજો કરતા અને હાથે વિવિધ શસ્ત્રો ધરાવતા રાક્ષસો બહાર આવ્યા.
અસિભિઃ પટ્ટિશૈઃ શૂલૈર્ગદાભિર્મુસલૈર્હલૈઃ। શક્તિભિસ્તીક્ષ્ણધારાભિર્મહદ્ભિઃ કૂટમુદ્ગરૈઃ
તેઓએ તલવાર, ભાલા, ત્રિશૂલ, ગદા, મુસળ, હળ, તીક્ષ્ણ ધારવાળા શસ્ત્રો અને મોટા કાંટાવાળા હથિયારો સાથે સજ્જ હતા.
યષ્ટિભિર્વિવિધૈશ્ચક્રૈર્નિશિતૈશ્ચ પરશ્વધૈઃ। ભિન્દિપાલૈઃ શતઘ્નીભિરન્યૈશ્ચાપિ વરાયુધૈઃ
તેઓએ વિવિધ લાકડીઓ, ચક્રો, તીક્ષ્ણ કુહાડા, ગોળા ફેંકવાના સાધનો, પથ્થર ફેંકવાની યંત્રો અને અન્ય ઉત્તમ શસ્ત્રો પણ હાથમાં લીધા હતા.
અથાનયન્ બલાધ્યક્ષાશ્ચત્વારો રાવણાજ્ઞયા। રથાનાં નિયુતં સાગ્રં નાગાનાં નિયુતત્રયમ્
પછી રાવણના આદેશે ચાર સૈન્યપ્રમુખોએ લાખ રથો અને ત્રણ લાખ હાથીઓ તૈયાર કર્યા.
અશ્વાનાં ષષ્ટિકોટ્યસ્તુ ખરોષ્ટ્રાણાં તથૈવ ચ। પદાતયસ્ત્વસંખ્યાતા જગ્મુસ્તે રાજશાસનાત્
અશ્વોની સાઠ કરોડ સંખ્યા હતી અને ખચ્ચર તથા ઊંટ પણ એટલાં જ હતા; પગપાળા સૈનિકોની તો ગણતરી જ નહોતી, બધા રાજાના આદેશે આગળ વધ્યા.
બલાધ્યક્ષાશ્ચ સંસ્થાપ્ય રાજ્ઞઃ સેનાં પુરઃસ્થિતામ્। એતસ્મિન્નન્તરે સૂતઃ સ્થાપયામાસ તં રથમ્
સૈન્યપ્રમુખોએ રાજાની સેનાને આગળ ગોઠવી, અને એ જ સમયે રથચાલકે રથ લાવીને ઉભું રાખ્યું.
દિવ્યાસ્ત્રવરસમ્પન્નં નાનાલંકારભૂષિતમ્। નાનાયુધસમાકીર્ણં કિઙ્કિણીજાલસંયુતમ્
એ રથમાં ઉત્તમ દૈવી શસ્ત્રો હતા, વિવિધ આભૂષણોથી શોભતો, અનેક શસ્ત્રોથી ભરેલો અને ઘંટીઓની જાળથી સજ્જ હતો.
નાનારત્નપરિક્ષિપ્તં રત્નસ્તમ્ભૈર્વિરાજિતમ્। જામ્બૂનદમયૈશ્ચૈવ સહસ્રકલશૈર્વૃતમ્
તે રથ વિવિધ રત્નોથી ઘેરાયેલો હતો, રત્નજડિત સ્તંભોથી ઝગમગતો અને હજારો સોનાના કલશોથી ઢંકાયેલો હતો.
તં દૃષ્ટ્વા રાક્ષસાઃ સર્વે વિસ્મયં પરમં ગતાઃ। તં દૃષ્ટ્વા સહસોત્થાય રાવણો રાક્ષસેશ્વરઃ
એ રથ જોઈને બધા રાક્ષસો અતિ આશ્ચર્યચકિત થઈ ગયા; અને રાક્ષસોના રાજા રાવણે પણ એ જોઈને તરત ઊભો રહી ગયો.
કોટિસૂર્યપ્રતીકાશં જ્વલન્તમિવ પાવકમ્। દ્રુતં સૂતસમાયુક્તં યુક્તાષ્ટતુરગં રથમ્। આરુરોહ તદા ભીમં દીપ્યમાનં સ્વતેજસા
એ રથ કરોડો સૂર્ય જેટલું તેજસ્વી, અગ્નિ જેવું ઝળહળતું, આઠ ઘોડાઓ જોડાયેલું અને રથચાલક સાથે હતું; રાવણે પોતાનું તેજ પ્રગટાવતું એ ભયાનક રથ ચડી લીધું.
તતઃ પ્રયાતઃ સહસા રાક્ષસૈર્બહુભિર્વૃતઃ। રાવણઃ સત્ત્વગામ્ભીર્યાદ્ દારયન્નિવ મેદિનીમ્
પછી રાવણ અનેક રાક્ષસોથી ઘેરાઈને, પોતાના ગાંભીર્યથી જાણે પૃથ્વીને ફાડી નાખે છે એમ, અચાનક આગળ વધ્યો.
તતશ્ચાસીન્મહાનાદસ્તૂર્યાણાં ચ તતસ્તતઃ। મૃદઙ્ગૈઃ પટહૈઃ શઙ્ખૈઃ કલહૈઃ સહ રક્ષસામ્
પછી ત્યાં સતત ઢોલ, મૃદંગ, પટાહ, શંખ અને રાક્ષસોના કલરવથી મોટો ગજ્જન શરૂ થયો.
આગતો રક્ષસાં રાજા છત્રચામરસંયુતઃ। સીતાપહારી દુર્વૃત્તો બ્રહ્મઘ્નો દેવકણ્ટકઃ। યોદ્ધું રઘુવરેણેતિ શુશ્રુવે કલહધ્વનિઃ
રાક્ષસોના રાજા, છત્ર અને ચામર સાથે, જે સીતાનું અપહરણ કરનાર, દુષ્ટ, બ્રાહ્મણહંતાક અને દેવોના દુઃખદાતા છે, એ આવી પહોંચ્યો; અને 'રઘુવંશના શ્રેષ્ઠ સાથે યુદ્ધ કરવા આવ્યો છે' એવો કલરવ સંભળાયો.
તેન નાદેન મહતા પૃથિવી સમકમ્પત। તં શબ્દં સહસા શ્રુત્વા વાનરા દુદ્રુવુર્ભયાત્
એ મહા અવાજથી પૃથ્વી ધ્રુજી ઉઠી; અને એ અવાજ અચાનક સાંભળીને વાનરો ડરીને ભાગી ગયા.
રાવણસ્તુ મહાબાહુઃ સચિવૈઃ પરિવારિતઃ। આજગામ મહાતેજા જયાય વિજયં પ્રતિ
પણ મહાબાહુ રાવણ, પોતાના મંત્રીઓથી ઘેરાયેલો અને તેજથી ઝગમગતો, વિજયની આશાએ યુદ્ધ માટે આગળ વધ્યો.
રાવણેનાભ્યનુજ્ઞાતૌ મહાપાર્શ્વમહોદરૌ। વિરૂપાક્ષશ્ચ દુર્ધર્ષો રથાનારુરુહુસ્તદા
પછી રાવણના આદેશે મહાપાર્શ્વ, મહોદર અને ભયાનક વિરૂપાક્ષે પોતાના રથ ચઢ્યા.
તે તુ હૃષ્ટાભિનર્દન્તો ભિન્દન્ત ઇવ મેદિનીમ્। નાદં ઘોરં વિમુઞ્ચન્તો નિર્યયુર્જયકાઙ્ક્ષિણઃ
તેઓ આનંદથી ગર્જના કરતાં, ધરતી ફાડી નાખે તેમ અવાજો કરતા, ભયાનક ધ્વનિ સાથે વિજયની આશાએ બહાર નીકળી પડ્યા.