સ વાજિભિશ્ચતુર્ભિસ્તુ બાણૈસ્તુ નિશિતૈર્યુતઃ। આરોપિતમહાચાપઃ શુશુભે સ્યન્દનોત્તમઃ
ચાર ઘોડાઓએ ખેંચતો અને તીક્ષ્ણ બાણોથી સજ્જ, મહાન ધનુષ્ય ધરાવતો એ ઉત્તમ રથ ખૂબ તેજસ્વી લાગતો હતો.
જાજ્વલ્યમાનો વપુષા તપનીયપરિચ્છદઃ। મૃગૈશ્ચન્દ્રાર્ધચન્દ્રૈશ્ચ સ રથઃ સમલંકૃતઃ
સોનાની ઝાંખીથી શોભતો, મૃગ અને અર્ધચંદ્ર જેવા આભૂષણોથી સજ્જ, એ રથ ખૂબ જ સુંદર રીતે શણગારેલો હતો.
જામ્બૂનદમહાકમ્બુર્દીપ્તપાવકસંનિભઃ। બભૂવેન્દ્રજિતઃ કેતુર્વૈદૂર્યસમલંકૃતઃ
જાંબુનદ સોનાના મોટા ધ્વજદંડથી યુક્ત, અગ્નિ જેવું તેજ ધરાવતું અને વૈદૂર્યમણિથી શોભિત, ઇન્દ્રજિતનું ધ્વજ ખૂબ જ તેજસ્વી લાગતું હતું.
તેન ચાદિત્યકલ્પેન બ્રહ્માસ્ત્રેણ ચ પાલિતઃ। સ બભૂવ દુરાધર્ષો રાવણિઃ સુમહાબલઃ
સૂર્ય સમાન તેજ ધરાવતો અને બ્રહ્માસ્ત્રથી સુરક્ષિત, રાવણનો એ મહાબલી પુત્ર અપરાજેય બની ગયો.
સોઽભિનિર્યાય નગરાદિન્દ્રજિત્ સમિતિંજયઃ। હુત્વાગ્નિં રાક્ષસૈર્મન્ત્રૈરન્તર્ધાનગતોઽબ્રવીત્
પછી યુદ્ધમાં વિજયી ઇન્દ્રજિત શહેરમાંથી બહાર નીકળી, રાક્ષસ મંત્રોથી અગ્નિહોમ કરીને, અદૃશ્ય બનીને બોલ્યો:
અદ્ય હત્વા રણે યૌ તૌ મિથ્યા પ્રવ્રજિતૌ વને। જયં પિત્રે પ્રદાસ્યામિ રાવણાય રણેઽધિકમ્
"આજે, જંગલમાં ખોટી રીતે વાસ કરનારા એ બે જણને યુદ્ધમાં મારીને, હું પિતાશ્રી રાવણને વિશેષ વિજય આપીશ."
અદ્ય નિર્વાનરામુર્વીં હત્વા રામં ચ લક્ષ્મણમ્। કરિષ્યે પરમાં પ્રીતિમિત્યુક્ત્વાન્તરધીયત
"આજે, રામ અને લક્ષ્મણને મારીને અને પૃથ્વીને શત્રુઓથી મુક્ત કરી, હું પરમ આનંદ પ્રાપ્ત કરીશ," એમ કહીને એ અદૃશ્ય થઈ ગયો.
આપપાતાથ સંક્રુદ્ધો દશગ્રીવેણ ચોદિતઃ। તીક્ષ્ણકાર્મુકનારાચૈસ્તીક્ષ્ણસ્ત્વિન્દ્રરિપૂ રણે
પછી, દશમુખ રાવણના ઉશ્કેરવાથી ક્રોધિત થયેલો ઇન્દ્રજિત, તીક્ષ્ણ ધનુષ્ય અને બાણો લઈને યુદ્ધમાં તીવ્રતાથી દોડી આવ્યો.
સ દદર્શ મહાવીર્યૌ નાગૌ ત્રિશિરસાવિવ। સૃજન્તાવિષુજાલાનિ વીરૌ વાનરમધ્યગૌ
તેને વાનરોની વચ્ચે ઊભેલા, ત્રણ માથાવાળા મહાન સાપ જેવા, બાણોની ધારા વરસાવતા, એ બે મહાવીરો દેખાયા.
ઇમૌ તાવિતિ સંચિન્ત્ય સજ્યં કૃત્વા ચ કાર્મુકમ્। સંતતાનેષુધારાભિઃ પર્જન્ય ઇવ વૃષ્ટિમાન્
'આ બંને એ જ છે' એમ વિચારી, તેણે ધનુષ્ય ચડાવ્યું અને મેઘ જેવો સતત બાણવર્ષા શરૂ કરી.
સ તુ વૈહાયસરથો યુધિ તૌ રામલક્ષ્મણૌ। અચક્ષુર્વિષયે તિષ્ઠન્ વિવ્યાધ નિશિતૈઃ શરૈઃ
પછી, વાયુમાર્ગે ચાલતા પોતાના રથમાં બેઠેલો ઇન્દ્રજિત, દૃષ્ટિની બહાર રહીને, યુદ્ધમાં રામ અને લક્ષ્મણને તીક્ષ્ણ બાણોથી ઘાયલ કર્યા.
તૌ તસ્ય શરવેગેન પરીતૌ રામલક્ષ્મણૌ। ધનુષી સશરે કૃત્વા દિવ્યમસ્ત્રં પ્રચક્રતુઃ
રામ અને લક્ષ્મણ, તેના બાણોના પ્રહારથી વ્યાકુળ થઈ, પોતાના ધનુષ્ય અને બાણ તૈયાર કરીને, દિવ્યાસ્ત્રનો ઉપયોગ કર્યો.
પ્રચ્છાદયન્તૌ ગગનં શરજાલૈર્મહાબલૌ। તમસ્ત્રૈઃ સૂર્યસંકાશૈર્નૈવ પસ્પર્શતુઃ શરૈઃ
મહાબલી બંનેએ બાણોની ઝાડથી આકાશ ઢાંકી દીધું; છતાં, સૂર્ય સમાન તેજ ધરાવતા શસ્ત્રોથી, તેઓ બાણોથી અસ્પર્શિત રહ્યા.
સ હિ ધૂમાન્ધકારં ચ ચક્રે પ્રચ્છાદયન્નભઃ। દિશશ્ચાન્તર્દધે શ્રીમાન્ નીહારતમસા વૃતાઃ
તેણે ધૂમ્ર અને અંધકારથી આકાશ ઢાંકી દીધું, અને મહાન તેજસ્વી એ યોદ્ધાએ દિશાઓને ધુમ્મસ અને અંધકારથી છુપાવી દીધી.
નૈવ જ્યાતલનિર્ઘોષો ન ચ નેમિખુરસ્વનઃ। શુશ્રુવે ચરતસ્તસ્ય ન ચ રૂપં પ્રકાશતે
તેના ગતિ દરમિયાન, ન તો ધનુષ્યની તાણની ધ્વનિ સંભળાઈ, ન તો રથના ચકરાં કે ઘોડાની ટાપની અવાજ; અને તેનું રૂપ પણ દેખાતું નહોતું.
ઘનાન્ધકારે તિમિરે શિલાવર્ષમિવાદ્ભુતમ્। સ વવર્ષ મહાબાહુર્નારાચશરવૃષ્ટિભિઃ
ઘનઘોર અંધકારમાં, આશ્ચર્યજનક પથ્થરવર્ષા જેવી, મહાબાહુ એ યોદ્ધાએ નારાચ બાણોની ઝાડ વરસાવી.
સ રામં સૂર્યસંકાશૈઃ શરૈર્દત્તવરૈર્ભૃશમ્। વિવ્યાધ સમરે ક્રુદ્ધઃ સર્વગાત્રેષુ રાવણિઃ
યુદ્ધમાં ક્રોધિત રાવણપુત્રે, સૂર્ય સમાન તેજ ધરાવતા, વરદાનરૂપ બાણોથી, રામના બધા અંગોમાં ભારે પ્રહાર કર્યો.
તૌ હન્યમાનૌ નારાચૈર્ધારાભિરિવ પર્વતૌ। હેમપુઙ્ખાન્ નરવ્યાઘ્રૌ તિગ્માન્ મુમુચતુઃ શરાન્
એ બંને વિરોએ, જેમ પર્વતો પર ધારો વરસે તેમ, નારાચ બાણોથી ઘાયલ થઈ, સોનાની પાંખવાળા તીખા બાણો છોડ્યા.
અન્તરિક્ષે સમાસાદ્ય રાવણિં કઙ્કપત્રિણઃ। નિકૃત્ય પતગા ભૂમૌ પેતુસ્તે શોણિતાપ્લુતાઃ
પાંખવાળા બાણો આકાશમાં રાવણને મળ્યા, પણ તે બાણો કાપી નાખવામાં આવ્યા અને લોહીથી લથબથ જમીન પર પડ્યા.
અતિમાત્રં શરૌઘેણ દીપ્યમાનૌ નરોત્તમૌ। તાનિષૂન્ પતતો ભલ્લૈરનેકૈર્વિચકર્તતુઃ
અતિશય બાણવર્ષામાં તેજસ્વી બંને શ્રેષ્ઠ પુરુષો એ પડતા બાણોને અનેક પહોળા ભલ્લોથી કાપી નાખ્યા.
યતો હિ દદૃશાતે તૌ શરાન્ નિપતિતાઞ્છિતાન્। તતસ્તુ તૌ દાશરથી સસૃજાતેઽસ્ત્રમુત્તમમ્
જ્યાં જ્યાં તેમને બાણો પડતા દેખાયા, ત્યાં ત્યાં દશરથપુત્રોએ ઉત્તમ અસ્ત્ર છોડ્યા.
રાવણિસ્તુ દિશઃ સર્વા રથેનાતિરથોઽપતત્। વિવ્યાધ તૌ દાશરથી લઘ્વસ્ત્રો નિશિતૈઃ શરૈઃ
મહાન રથસ્વાર રાવણે પોતાનું રથ દિશાદિશામાં દોડાવ્યું અને દશરથપુત્રોને ઝડપી, ઝડપી તીખા અને ઝડપી બાણોથી ઘાયલ કર્યા.
તેનાતિવિદ્ધૌ તૌ વીરૌ રુક્મપુઙ્ખૈઃ સુસંહતૈઃ। બભૂવતુર્દાશરથી પુષ્પિતાવિવ કિંશુકૌ
સોનાની પાંખવાળા સુવ્યવસ્થિત બાણોથી ઘાયલ થયેલા દશરથપુત્રો, ફૂલેલા કિંચુક વૃક્ષો જેવા દેખાતા હતા.
નાસ્ય વેગગતિં કશ્ચિન્ન ચ રૂપં ધનુઃ શરાન્। ન ચાસ્ય વિદિતં કિંચિત્ સૂર્યસ્યેવાભ્રસમ્પ્લવે
કોઈ તેની ઝડપ, આકાર, ધનુષ્ય કે બાણોને ઓળખી શકતો નહોતો; તેવું લાગતું હતું જાણે મેઘોથી ઢંકાયેલો સૂર્ય દેખાતો નથી.
તેન વિદ્ધાશ્ચ હરયો નિહતાશ્ચ ગતાસવઃ। બભૂવુઃ શતશસ્તત્ર પતિતા ધરણીતલે
તેના બાણોથી ઘાયલ અને મૃત્યુ પામેલા વાનરોએ, ત્યાં જમીન પર સૈંકડો મૃતદેહો પથરાયા હતા.
લક્ષ્મણસ્તુ તતઃ ક્રુદ્ધો ભ્રાતરં વાક્યમબ્રવીત્। બ્રાહ્મમસ્ત્રં પ્રયોક્ષ્યામિ વધાર્થં સર્વરક્ષસામ્
પછી લક્ષ્મણે ક્રોધથી પોતાના ભાઈને કહ્યું: 'હું બધા રાક્ષસોના વિનાશ માટે બ્રહ્માસ્ત્રનો ઉપયોગ કરીશ.'
તમુવાચ તતો રામો લક્ષ્મણં શુભલક્ષણમ્। નૈકસ્ય હેતો રક્ષાંસિ પૃથિવ્યાં હન્તુમર્હસિ
રામે પછી શુભલક્ષણવાળા લક્ષ્મનને કહ્યું: 'એકના કારણે પૃથ્વી上的 બધા રાક્ષસોને મારવા યોગ્ય નથી.'
અયુધ્યમાનં પ્રચ્છન્નં પ્રાઞ્જલિં શરણાગતમ્। પલાયમાનં મત્તં વા ન હન્તું ત્વમિહાર્હસિ
જે લડે નહીં, છુપાયેલો હોય, હાથ જોડીને શરણમાં આવે, ભાગે અથવા મદમાં હોય, તેને મારવું યોગ્ય નથી.
તસ્યૈવ તુ વધે યત્નં કરિષ્યામિ મહાભુજ। આદેક્ષ્યાવો મહાવેગાનસ્ત્રાનાશીવિષોપમાન્
પણ માત્ર તેના વિનાશ માટે હું પુરુષાર્થ કરીશ, મહાબાહુ; આપણે ઝેરવાળા સાપ જેવા ઝડપી અસ્ત્રો છોડશું.
તમેનં માયિનં ક્ષુદ્રમન્તર્હિતરથં બલાત્। રાક્ષસં નિહનિષ્યન્તિ દૃષ્ટ્વા વાનરયૂથપાઃ
જ્યારે વાનરપતિઓ એ નાના માયાવાળું, છુપાયેલ રથવાળું રાક્ષસને જોઈ લેશે, ત્યારે તેઓ તેને બળપૂર્વક મારી નાખશે.