બાઢમિત્યેવ તાં વાણીં પ્રત્યગૃહ્ણામહં તતઃ। આસ્યપ્રમાણાદધિકં તસ્યાઃ કાયમપૂરયમ્
હું એના વચનને 'ઠીક છે' કહી સ્વીકારી, પછી એના મોઢા કરતાં પણ મોટો દેહ એમાં ભરી દીધો.
તસ્યાશ્ચાસ્યં મહદ્ ભીમં વર્ધતે મમ ભક્ષણે। ન તુ માં સા નુ બુબુધે મમ વા વિકૃતં કૃતમ્
જ્યારે હું એના દ્વારા ખાવામાં આવી રહ્યો હતો, ત્યારે એનું મોટું અને ભયાનક મોઢું વધતું જતું હતું, પણ એ મને ઓળખી શકી નહીં, કે મેં પોતાનું રૂપ બદલ્યું છે.
તતોઽહં વિપુલં રૂપં સંક્ષિપ્ય નિમિષાન્તરાત્। તસ્યા હૃદયમાદાય પ્રપતામિ નભઃસ્થલમ્
પછી, એક પળમાં, મેં મારું વિશાળ રૂપ સંકોચી લીધું, એનું હૃદય પકડીને હું આકાશમાં કૂદી ગયો.
સા વિસૃષ્ટભુજા ભીમા પપાત લવણામ્ભસિ। મયા પર્વતસંકાશા નિકૃત્તહૃદયા સતી
એ ભયાનક રાક્ષસી, હાથ ફેલાવીને, મીઠા પાણીમાં પડી ગઈ; હું એનું હૃદય ફાડી કાઢ્યું હતું, અને એ પર્વત જેવી દેખાતી હતી.
શૃણોમિ ખગતાનાં ચ વાચઃ સૌમ્યા મહાત્મનામ્। રાક્ષસી સિંહિકા ભીમા ક્ષિપ્રં હનુમતા હતા
હું આકાશમાં વિહાર કરતા મહાન આત્માઓની કોમળ વાણી સાંભળું છું: 'ભયાનક રાક્ષસી સિંહિકા હનુમાન દ્વારા તરત જ સંહારાઈ ગઈ છે.'
તાં હત્વા પુનરેવાહં કૃત્યમાત્યયિકં સ્મરન્। ગત્વા ચ મહદધ્વાનં પશ્યામિ નગમણ્ડિતમ્
તેને સંહાર્યા પછી, મેં મારી તાત્કાલિક ફરજ યાદ કરી અને લાંબો માર્ગ પાર કરીને પહાડોથી શોભિત એક મહાન નગર જોયું.
દક્ષિણં તીરમુદધેર્લઙ્કા યત્ર ગતા પુરી। અસ્તં દિનકરે યાતે રક્ષસાં નિલયં પુરીમ્
દરિયાના દક્ષિણ કાંઠે, જ્યાં રાક્ષસોનું નિવાસસ્થાન છે, ત્યાં હું લંકા નગર પહોંચ્યો, એ સમયે સૂર્ય અસ્ત થઈ રહ્યો હતો.
પ્રવિષ્ટોઽહમવિજ્ઞાતો રક્ષોભિર્ભીમવિક્રમૈઃ। તત્ર પ્રવિશતશ્ચાપિ કલ્પાન્તઘનસપ્રભા
હું ભયંકર પરાક્રમી રાક્ષસો દ્વારા અજાણ્યો રહીને અંદર પ્રવેશ્યો; અને ત્યાં પ્રવેશતાં જ, કલ્પના અંતના ઘન વાદળ જેવી તેજસ્વી એક સ્ત્રી દેખાઈ.
અટ્ટહાસં વિમુઞ્ચન્તી નારી કાપ્યુત્થિતા પુરઃ। જિઘાંસન્તીં તતસ્તાં તુ જ્વલદગ્નિશિરોરુહામ્
એક સ્ત્રી ઉગ્ર અઠ્ઠાસ્ય સાથે મારા સામે ઉભી રહી, તેના વાળ અગ્નિ જેવો જ્વલંત હતો અને તે મને મારવાનો ઈરાદો રાખતી હતી.
સવ્યમુષ્ટિપ્રહારેણ પરાજિત્ય સુભૈરવામ્। પ્રદોષકાલે પ્રવિશં ભીતયાહં તયોદિતઃ
ડાબા હાથના મુઠ્ઠી પ્રહારમાં મેં એ ભયાનક સ્ત્રીને હરાવી, સાંજના સમયે અંદર પ્રવેશતાં, ડરી ગયેલી એ સ્ત્રીએ મને કહ્યું.
અહં લઙ્કાપુરી વીર નિર્જિતા વિક્રમેણ તે। યસ્માત્ તસ્માદ્ વિજેતાસિ સર્વરક્ષાંસ્યશેષતઃ
'વીર, તારા પરાક્રમથી લંકા નગર જીતાઈ ગયું છે; તેથી, તું તમામ રાક્ષસોને નિશ્ચિત રૂપે હરાવીશ.'
તત્રાહં સર્વરાત્રં તુ વિચરઞ્જનકાત્મજામ્। રાવણાન્તઃપુરગતો ન ચાપશ્યં સુમધ્યમામ્
ત્યાં, હું આખી રાત જનકનંદિનીને શોધતો રહ્યો, રાવણના આંતરમહેલમાં ગયો, પણ સુમધુર કટિવાળી સીતાજી દેખાઈ નહીં.
તતઃ સીતામપશ્યંસ્તુ રાવણસ્ય નિવેશને। શોકસાગરમાસાદ્ય ન પારમુપલક્ષયે
પછી, રાવણના મહેલમાં સીતાજીને ન જોઈને, હું દુઃખના દરિયામાં ડૂબી ગયો, જેના પારનો અંત દેખાતો ન હતો.
શોચતા ચ મયા દૃષ્ટં પ્રાકારેણાભિસંવૃતમ્। કાઞ્ચનેન વિકૃષ્ટેન ગૃહોપવનમુત્તમમ્
શોકમાં ડૂબેલો હતો ત્યારે, મેં ચાંપા ચાંપા સોનાની દિવાલથી ઘેરાયેલું એક ઉત્તમ ગૃહ-ઉદ્યાન જોયું.
સપ્રાકારમવપ્લુત્ય પશ્યામિ બહુપાદપમ્। અશોકવનિકામધ્યે શિંશપાપાદપો મહાન્
દિવાલ ફાંદીને, અનેક વૃક્ષો વચ્ચે, અશોકવાટિકાના મધ્યમાં એક મોટું શિંશપા વૃક્ષ જોયું.
તમારુહ્ય ચ પશ્યામિ કાઞ્ચનં કદલીવનમ્। અદૂરાચ્છિંશપાવૃક્ષાત્ પશ્યામિ વરવર્ણિનીમ્
તે પર ચડીને, મેં સોનાની કેળાવાડી જોઈ; શિંશપા વૃક્ષથી થોડે દૂર, એક તેજસ્વી રંગવાળી સ્ત્રી દેખાઈ.
શ્યામાં કમલપત્રાક્ષીમુપવાસકૃશાનનામ્। તદેકવાસઃસંવીતાં રજોધ્વસ્તશિરોરુહામ્
શ્યામવર્ણ, કમળપાંદડાં જેવી આંખો, ઉપવાસથી કાંપેલું મુખ, એક જ વસ્ત્રમાં, ધૂળથી મલિન વાળવાળી હતી.
માંસશોણિતભક્ષ્યાભિર્વ્યાઘ્રીભિર્હરિણીં યથા। સા મયા રાક્ષસીમધ્યે તર્જ્યમાના મુહુર્મુહુઃ
માંસ અને લોહી ખાવતી રાક્ષસીઓથી ઘેરાયેલી, જેમ વાઘણીઓ વચ્ચે હરણ, તેમ તે વારંવાર તેમની ધમકીઓ ભોગવી રહી હતી.
એકવેણીધરા દીના ભર્તૃચિન્તાપરાયણા। ભૂમિશય્યા વિવર્ણાઙ્ગી પદ્મિનીવ હિમાગમે
એક વેણી વાળેલી, દુઃખી, પતિના ચિંતનમાં લીન, જમીન પર સૂતી, રંગહીન શરીરવાળી, શિયાળામાં કમળ જેવી હતી.
રાવણાદ્ વિનિવૃત્તાર્થા મર્તવ્યે કૃતનિશ્ચયા। કથંચિન્મૃગશાવાક્ષી તૂર્ણમાસાદિતા મયા
રાવણ પાસેથી આશા છોડી, મૃત્યુનો નિશ્ચય કરેલો, હરણકાંઈ જેવી આંખોવાળી એ સ્ત્રી મને કઈ રીતે મળીને ગઈ.
તાં દૃષ્ટ્વા તાદૃશીં નારીં રામપત્નીં યશસ્વિનીમ્। તત્રૈવ શિંશપાવૃક્ષે પશ્યન્નહમવસ્થિતઃ
એવી રામપત્ની, યશસ્વી સ્ત્રીને જોઈ, હું શિંશપા વૃક્ષ પર જ રહીને તેને નિહાળતો રહ્યો.
તતો હલહલાશબ્દં કાઞ્ચીનૂપુરમિશ્રિતમ્। શૃણોમ્યધિકગમ્ભીરં રાવણસ્ય નિવેશને
પછી, રાવણના મહેલમાંથી ઘંટીઓ અને પાયલની અવાજ સાથે ઉગ્ર ગુંજાટ સાંભળ્યો.
તતોઽહં પરમોદ્વિગ્નઃ સ્વરૂપં પ્રત્યસંહરમ્। અહં ચ શિંશપાવૃક્ષે પક્ષીવ ગહને સ્થિતઃ
પછી હું ખુબ જ ગભરાઈ ગયો અને મારું સાચું રૂપ પાછું ખેંચી લીધું. પછી હું શિંપા વૃક્ષની ઘેરી છાયામાં, એક પક્ષી જેવો છુપાઈને બેઠો.
તતો રાવણદારાશ્ચ રાવણશ્ચ મહાબલઃ। તં દેશમનુસમ્પ્રાપ્તો યત્ર સીતાભવત્ સ્થિતા
પછી રાવણની પત્નીઓ અને શક્તિશાળી રાવણ એ જગ્યાએ આવ્યા જ્યાં સીતાજી રહેતી હતી.
તં દૃષ્ટ્વાથ વરારોહા સીતા રક્ષોગણેશ્વરમ્। સંકુચ્યોરૂ સ્તનૌ પીનૌ બાહુભ્યાં પરિરભ્ય ચ
રાક્ષસોના રાજાને જોઈને સુંદર અંગવાળી સીતાએ પોતાના પગ ખેંચી લીધા અને પોતાના ભરાવદાર સ્તનો હાથથી ઢાંકી લીધા.
વિત્રસ્તાં પરમોદ્વિગ્નાં વીક્ષ્યમાણામિતસ્તતઃ। ત્રાણં કંચિદપશ્યન્તીં વેપમાનાં તપસ્વિનીમ્
સીતાજી ખૂબ જ ડરી ગઈ, મનમાં ભારે ચિંતા હતી, ચારેબાજુ જોઈ રહી હતી, કોઈ બચાવનાર દેખાતો નહોતો, ત્રાસથી થરથરી રહી હતી અને તપસ્વિ જેવી હતી.
તામુવાચ દશગ્રીવઃ સીતાં પરમદુઃખિતામ્। અવાક્શિરાઃ પ્રપતિતો બહુમન્યસ્વ મામિતિ
દશમુખ રાવણે દુઃખથી ભરેલી સીતાને કહ્યું: 'હું માથું નમાવીને તારી સામે પડું છું, કૃપા કરીને મને માન આપ.'
યદિ ચેત્ત્વં તુ માં દર્પાન્નાભિનન્દસિ ગર્વિતે। દ્વિમાસાનન્તરં સીતે પાસ્યામિ રુધિરં તવ
'હે ગર્વીતા! જો તું અહંકારથી મને સ્વીકારતી નથી, તો બે મહિના પછી, સીતે, હું તારો લોહી પી જઈશ.'
એતચ્છ્રુત્વા વચસ્તસ્ય રાવણસ્ય દુરાત્મનઃ। ઉવાચ પરમક્રુદ્ધા સીતા વચનમુત્તમમ્
રાવણના આ દુષ્ટ વચન સાંભળી સીતાજી ખૂબ જ ગુસ્સે થઈ અને ઉત્તમ વચન બોલી.
રાક્ષસાધમ રામસ્ય ભાર્યામમિતતેજસઃ। ઇક્ષ્વાકુવંશનાથસ્ય સ્નુષાં દશરથસ્ય ચ
'હે નીચ રાક્ષસ! હું અમાપ તેજવાળા રામજીની પત્ની છું, અને ઇક્ષ્વાકુ વંશના રાજા દશરથજીની વહુ છું.'