કથયન્તીવ શશિના સંગમિષ્યસિ રોહિણી। મત્પૃષ્ઠમધિરોહ ત્વં તરાકાશં મહાર્ણવમ્
જેમ ચાંદ્ર સાથે રોહિણી મળવા જાય છે એમ લાગે છે; તું મારા પીઠ પર ચડીને તારાઓના વિશાળ સમુદ્રને પાર કરી જા.
નહિ મે સમ્પ્રયાતસ્ય ત્વામિતો નયતોઽઙ્ગને। અનુગન્તું ગતિં શક્તાઃ સર્વે લઙ્કાનિવાસિનઃ
હે સ્ત્રી, હું અહીંથી તને લઈને જઈશ ત્યારે લંકાના કોઈ પણ રહેવાસી મારી ગતિને પાળવામાં સક્ષમ નથી.
યથૈવાહમિહ પ્રાપ્તસ્તથૈવાહમસંશયમ્। યાસ્યામિ પશ્ય વૈદેહિ ત્વામુદ્યમ્ય વિહાયસમ્
જેમ હું અહીં આવ્યો છું, એ જ રીતે નિઃશંકપણે પાછો જઈશ; હે વૈદેહી, જો, હું તને આકાશમાં ઉઠાવી લઈ જઈશ.
મૈથિલી તુ હરિશ્રેષ્ઠાચ્છ્રુત્વા વચનમદ્ભુતમ્। હર્ષવિસ્મિતસર્વાઙ્ગી હનૂમન્તમથાબ્રવીત્
મૈથિલી એ વાનરશ્રેષ્ઠના આ અદ્ભુત વચન સાંભળીને, આનંદ અને આશ્ચર્યથી ભરાઈ, પછી હનુમાનને બોલી.
હનૂમન્ દૂરમધ્વાનં કથં માં નેતુમિચ્છસિ। તદેવ ખલુ તે મન્યે કપિત્વં હરિયૂથપ
હનુમાન, તું મને એટલી દૂર કેવી રીતે લઈ જવા ઈચ્છે છે? ખરેખર, આ તો તારો વાનર સ્વભાવ જ છે, હે વાનરપતિ.
કથં ચાલ્પશરીરસ્ત્વં મામિતો નેતુમિચ્છસિ। સકાશં માનવેન્દ્રસ્ય ભર્તુર્મે પ્લવગર્ષભ
તારું શરીર તો નાનું છે, તો પણ તું મને અહીંથી મારા પતિ, મનુષ્યરાજા પાસે કેવી રીતે લઈ જવા માંગે છે, હે શ્રેષ્ઠ વાનર?
સીતાયાસ્તુ વચઃ શ્રુત્વા હનૂમાન્ મારુતાત્મજઃ। ચિન્તયામાસ લક્ષ્મીવાન્ નવં પરિભવં કૃતમ્
સીતા ના વચન સાંભળીને પવનપુત્ર હનુમાને વિચાર્યું કે, હવે તો મને નવી અવગણના મળી છે.
ન મે જાનાતિ સત્ત્વં વા પ્રભાવં વાસિતેક્ષણા। તસ્માત્ પશ્યતુ વૈદેહી યદ્ રૂપં મમ કામતઃ
આ વિશાળ નેત્રવાળી એ મારા સાચા સ્વરૂપ કે શક્તિને જાણતી નથી; તેથી હવે વૈદેહી ને હું મારા ઇચ્છિત રૂપે દેખાડું.
ઇતિ સંચિન્ત્ય હનુમાંસ્તદા પ્લવગસત્તમઃ। દર્શયામાસ સીતાયાઃ સ્વરૂપમરિમર્દનઃ
આવી રીતે વિચાર કરીને, શત્રુઓના સંહારક અને શ્રેષ્ઠ વાનર હનુમાને પોતાનું સાચું રૂપ સીતાને બતાવ્યું.
સ તસ્માત્ પાદપાદ્ ધીમાનાપ્લુત્ય પ્લવગર્ષભઃ। તતો વર્ધિતુમારેભે સીતાપ્રત્યયકારણાત્
પછી બુદ્ધિશાળી અને શ્રેષ્ઠ વાનર એ એ વૃક્ષ પરથી ઉછળી, અને સીતાને વિશ્વાસ આપવા માટે પોતાનું રૂપ મોટું કરવા લાગ્યો.
હરિઃ પર્વતસંકાશસ્તામ્રવક્ત્રો મહાબલઃ। વજ્રદંષ્ટ્રનખો ભીમો વૈદેહીમિદમબ્રવીત્
પર્વત જેવો, તાંબાના રંગના મુખવાળો, મહાબળવાન, વજ્ર જેવા દાંત અને નખ ધરાવતો ભયાનક વાનર, વૈદેહી ને આ રીતે બોલ્યો.
સપર્વતવનોદ્દેશાં સાટ્ટપ્રાકારતોરણામ્। લઙ્કામિમાં સનાથાં વા નયિતું શક્તિરસ્તિ મે
પર્વતો, વનો અને મજબૂત કિલ્લા-ફાટકોથી યુક્ત અને રક્ષકોવાળી આ આખી લંકાને પણ હું જ્યાં ઇચ્છું ત્યાં લઈ જવાની શક્તિ ધરાવું છું.
તદવસ્થાપ્યતાં બુદ્ધિરલં દેવિ વિકાઙ્ક્ષયા। વિશોકં કુરુ વૈદેહિ રાઘવં સહલક્ષ્મણમ્
હે દેવી, તારો મન સ્થિર રાખ; વ્યર્થ આશા રાખી દુઃખી ન થા. હે વૈદેહી, રાઘવ અને લક્ષ્મણને પણ નિર્દુઃખ રાખ.
તં દૃષ્ટ્વાચલસંકાશમુવાચ જનકાત્મજા। પદ્મપત્રવિશાલાક્ષી મારુતસ્યૌરસં સુતમ્
પર્વત જેવો તેને જોઈને, કમળપાંખ જેવાં વિશાળ નેત્રવાળી જનકનંદિની એ પવનપુત્રને કહ્યું.
તવ સત્ત્વં બલં ચૈવ વિજાનામિ મહાકપે। વાયોરિવ ગતિશ્ચાપિ તેજશ્ચાગ્નેરિવાદ્ભુતમ્
હે મહાવાનર, તારી હિંમત અને બળ હું જાણું છું; તારી ગતિ પવન જેવી છે અને તેજ અગ્નિ જેવું અદ્ભુત છે.
પ્રાકૃતોઽન્યઃ કથં ચેમાં ભૂમિમાગન્તુમર્હતિ। ઉદધેરપ્રમેયસ્ય પારં વાનરયૂથપ
હે વાનરપતિ, સામાન્ય જીવ તો આ ભૂમિ પર આવી શકે નહીં, કે અપરિમિત સમુદ્રને પાર કરી શકે નહીં.
જાનામિ ગમને શક્તિં નયને ચાપિ તે મમ। અવશ્યં સમ્પ્રધાર્યાશુ કાર્યસિદ્ધિરિવાત્મનઃ
હું જાણું છું કે તારી ચાલ અને મને લઈ જવાની શક્તિ છે; નિશ્ચિતપણે તું તારા કાર્યને ઝડપથી પૂર્ણ કરી શકીશ.
અયુક્તં તુ કપિશ્રેષ્ઠ મયા ગન્તું ત્વયા સહ। વાયુવેગસવેગસ્ય વેગો માં મોહયેત્ તવ
પણ, હે વાનરશ્રેષ્ઠ, મારા માટે તારી સાથે જવું યોગ્ય નથી; પવન જેવી તારી ઝડપ મને ગભરાવી દેશે.
અહમાકાશમાસક્તા ઉપર્યુપરિ સાગરમ્। પ્રપતેયં હિ તે પૃષ્ઠાદ્ ભૂયો વેગેન ગચ્છતઃ
હું આકાશમાં લટકી રહીને, દરિયાની ઉપરથી, તારી પીઠ પર જતાં, તું ઝડપથી દોડે ત્યારે ચોક્કસ પડી જઇશ.
પતિતા સાગરે ચાહં તિમિનક્રઝષાકુલે। ભવેયમાશુ વિવશા યાદસામન્નમુત્તમમ્
જો હું દરિયામાં પડી જઉં, જ્યાં મગર અને મોટાં માછલીઓ ભરપૂર છે, તો તરત જ હું લાચાર બની જઈશ અને પાણીનાં પ્રાણીઓ માટે ઉત્તમ ભોજન બની જઇશ.
ન ચ શક્ષ્યે ત્વયા સાર્ધં ગન્તું શત્રુવિનાશન। કલત્રવતિ સંદેહસ્ત્વયિ સ્યાદપ્યસંશયમ્
હું તારી સાથે જઈ શકી નહીં, શત્રુઓને હરાવનાર; તારી પાસે પત્ની હોવાથી નિશ્ચિતપણે લોકોમાં તારી ઉપર શંકા ઊભી થશે.
હ્રિયમાણાં તુ માં દૃષ્ટ્વા રાક્ષસા ભીમવિક્રમાઃ। અનુગચ્છેયુરાદિષ્ટા રાવણેન દુરાત્મના
જ્યારે રાક્ષસો, જેમણે રાવણના આદેશે ભયાનક બળ ધરાવ્યું છે, મને અપહરણ કરતા જોઈ લેશે, ત્યારે તેઓ આપણાં પાછળ દોડશે.
તૈસ્ત્વં પરિવૃતઃ શૂરૈઃ શૂલમુદ્ગરપાણિભિઃ। ભવેસ્ત્વં સંશયં પ્રાપ્તો મયા વીર કલત્રવાન્
એ શૂરવીર રાક્ષસો શસ્ત્રો લઈને તને ઘેરી લેશે, અને તું મારી સાથે હોવાને કારણે સંકટમાં આવી જશે, વીર.
સાયુધા બહવો વ્યોમ્નિ રાક્ષસાસ્ત્વં નિરાયુધઃ। કથં શક્ષ્યસિ સંયાતું માં ચૈવ પરિરક્ષિતુમ્
ઘણા રાક્ષસો શસ્ત્રોથી સજ્જ થઈને આકાશમાં હશે, અને તું નિઃશસ્ત્ર; ત્યારે તું કેમ લડીશ અને સાથે સાથે મને કેવી રીતે બચાવીશ?
યુધ્યમાનસ્ય રક્ષોભિસ્તતસ્તૈઃ ક્રૂરકર્મભિઃ। પ્રપતેયં હિ તે પૃષ્ઠાદ્ ભયાર્તા કપિસત્તમ
જ્યારે તું એ ક્રૂર રાક્ષસો સાથે લડી રહ્યો હશે, ત્યારે હું ડરીને તારી પીઠ પરથી પડી જઈશ, વાનરશ્રેષ્ઠ.
અથ રક્ષાંસિ ભીમાનિ મહાન્તિ બલવન્તિ ચ। કથંચિત્ સામ્પરાયે ત્વાં જયેયુઃ કપિસત્તમ
કે પછી, વાનરશ્રેષ્ઠ, એ ભયાનક અને શક્તિશાળી રાક્ષસો યુદ્ધમાં કઈ રીતે તને હરાવી શકે.
અથવા યુધ્યમાનસ્ય પતેયં વિમુખસ્ય તે। પતિતાં ચ ગૃહીત્વા માં નયેયુઃ પાપરાક્ષસાઃ
અથવા, જ્યારે તું લડી રહ્યો હોય અને તારો ધ્યાન બીજે હોય ત્યારે હું પડી જઈશ; પછી એ દુષ્ટ રાક્ષસો મને પકડીને લઈ જશે.
માં વા હરેયુસ્ત્વદ્ધસ્તાદ્ વિશસેયુરથાપિ વા। અનવસ્થૌ હિ દૃશ્યેતે યુદ્ધે જયપરાજયૌ
કે તો, એ લોકો મને તારા હાથમાંથી છીનવી લે અથવા મારી હત્યા કરે; કેમ કે યુદ્ધમાં જીત કે હાર બંને અનિશ્ચિત હોય છે.
અહં વાપિ વિપદ્યેયં રક્ષોભિરભિતર્જિતા। ત્વત્પ્રયત્નો હરિશ્રેષ્ઠ ભવેન્નિષ્ફલ એવ તુ
અથવા, રાક્ષસો દ્વારા ધમકાવવામાં આવીને હું મરી જઉં; તો વાનરશ્રેષ્ઠ, તારો તમામ પ્રયત્ન વ્યર્થ થઈ જશે.
કામં ત્વમપિ પર્યાપ્તો નિહન્તું સર્વરાક્ષસાન્। રાઘવસ્ય યશો હીયેત્ ત્વયા શસ્તૈસ્તુ રાક્ષસૈઃ
નિશ્ચિતપણે, તું બધા રાક્ષસોને મારવાની શક્તિ ધરાવે છે; પણ જો રાક્ષસો તારા હાથેથી મારાશે તો રાઘવનું યશ ઘટી જશે.