વિબુધ્ય તુ મહાભાગો રાક્ષસેન્દ્રઃ પ્રતાપવાન્। સ્રસ્તમાલ્યામ્બરધરો વૈદેહીમન્વચિન્તયત્
જાગીને, તેજસ્વી અને શક્તિશાળી રાક્ષસરાજ, ઝૂકી ગયેલા હાર અને વસ્ત્ર પહેરીને, વૈદેહી વિશે વિચારવા લાગ્યો.
ભૃશં નિયુક્તસ્તસ્યાં ચ મદનેન મદોત્કટઃ। ન તુ તં રાક્ષસઃ કામં શશાકાત્મનિ ગૂહિતુમ્
તેના મનમાં સીતા માટેની પ્રબળ ઈચ્છા અને વાસનાથી ભરાઈને, રાક્ષસ રાવણ પોતાનો અભિલાષા છુપાવી શક્યો નહીં.
સ સર્વાભરણૈર્યુક્તો બિભ્રચ્છ્રિયમનુત્તમામ્। તાં નગૈર્વિવિધૈર્જુષ્ટાં સર્વપુષ્પફલોપગૈઃ
બધા આભૂષણોથી શોભિત અને અદ્વિતીય તેજ ધરાવતા રાવણે, વિવિધ વૃક્ષો અને સર્વપ્રકારના ફૂલ-ફળોથી ભરેલા那个 ઉદ્યાનમાં પ્રવેશ કર્યો.
વૃતાં પુષ્કરિણીભિશ્ચ નાનાપુષ્પોપશોભિતામ્। સદા મત્તૈશ્ચ વિહગૈર્વિચિત્રાં પરમાદ્ભુતૈઃ
તે ઉદ્યાન કમળની તળાવો અને અનેક રંગીન ફૂલો વડે શોભાયમાન હતું, જ્યાં હંમેશા મદમસ્ત અને અદ્ભુત પક્ષીઓ ગુંજતા હતા.
ઈહામૃગૈશ્ચ વિવિધૈર્વૃતાં દૃષ્ટિમનોહરૈઃ। વીથીઃ સમ્પ્રેક્ષમાણશ્ચ મણિકાઞ્ચનતોરણામ્
તે ઉદ્યાન અનેક સુંદર અને મનમોહક પશુઓથી ઘેરાયેલું હતું, અને રાવણ મણિ અને સોનાના તોરણોથી શોભાયમાન રસ્તાઓને નિહાળતો ગયો.
નાનામૃગગણાકીર્ણાં ફલૈઃ પ્રપતિતૈર્વૃતામ્। અશોકવનિકામેવ પ્રાવિશત્ સંતતદ્રુમામ્
વિવિધ પ્રજાતિના પશુઓથી ભરેલું અને જમીન પર પડેલા ફળોથી ઢંકાયેલું એ અશોકવનમાં, ઘનઘોર વૃક્ષોની વચ્ચે રાવણ પ્રવેશ્યો.
અંગનાઃ શતમાત્રં તુ તં વ્રજન્તમનુવ્રજન્। મહેન્દ્રમિવ પૌલસ્ત્યં દેવગન્ધર્વયોષિતઃ
રાવણ જ્યારે ચાલતો હતો ત્યારે, એકસો સ્ત્રીઓ તેની પાછળ ચાલતી હતી, જેમ મહેન્દ્રદેવની પાછળ દેવગંધર્વ સ્ત્રીઓ ચાલે છે.
દીપિકાઃ કાઞ્ચનીઃ કાશ્ચિજ્જગૃહુસ્તત્ર યોષિતઃ। વાલવ્યજનહસ્તાશ્ચ તાલવૃન્તાનિ ચાપરાઃ
કેટલીક સ્ત્રીઓએ ત્યાં સુવર્ણ દીવટીઓ પકડી હતી, કેટલીક વાળના પંખા લહેરાવતી હતી અને કેટલીક તાડપત્રના પંખા પકડીને ચાલતી હતી.
કાઞ્ચનૈશ્ચૈવ ભૃંગારૈર્જહ્રુઃ સલિલમગ્રતઃ। મણ્ડલાગ્રા બૃસીશ્ચૈવ ગૃહ્યાન્યાઃ પૃષ્ઠતો યયુઃ
બીજીઓ સુવર્ણપાત્રોમાં પાણી લઈ આગળ ચાલી, અને કેટલીક ગોળ પંખા પકડીને પાછળથી ચાલતી હતી.
કાચિદ્ રત્નમયીં પાત્રીં પૂર્ણાં પાનસ્ય ભ્રાજતીમ્। દક્ષિણા દક્ષિણેનૈવ તદા જગ્રાહ પાણિના
એક સ્ત્રીએ જડિત રત્નોથી બનેલ ઝગમગતું પીવાનું પાત્ર, જમણા હાથથી પકડી લીધું.
રાજહંસપ્રતીકાશં છત્રં પૂર્ણશશિપ્રભમ્। સૌવર્ણદણ્ડમપરા ગૃહીત્વા પૃષ્ઠતો યયૌ
બીજી સ્ત્રીએ રાજહંસ જેવું, પૂર્ણચંદ્ર જેવી કાંતિ ધરાવતું અને સુવર્ણ દંડવાળું છત્ર પકડીને પાછળથી ચાલતી હતી.
નિદ્રામદપરીતાક્ષ્યો રાવણસ્યોત્તમસ્ત્રિયઃ। અનુજગ્મુઃ પતિં વીરં ઘનં વિદ્યુલ્લતા ઇવ
રાવણની શ્રેષ્ઠ સ્ત્રીઓ, જેમની આંખોમાં ઊંઘ કે મદનો લેશ પણ નહોતો, પોતાના વિર પતિના પાછળ-પાછળ, મેઘ પાછળ વીજળી જાય તેમ ચાલતી હતી.
વ્યાવિદ્ધહારકેયૂરાઃ સમામૃદિતવર્ણકાઃ। સમાગલિતકેશાન્તાઃ સસ્વેદવદનાસ્તથા
તેમના હાર અને કંકણ વિખૂટા થઈ ગયા હતા, રંગ ફિક્કા પડ્યા હતા, વાળ બિખરાયેલા હતા અને ચહેરા પર પરસેવો ઝળહળતો હતો.
ઘૂર્ણન્ત્યો મદશેષેણ નિદ્રયા ચ શુભાનનાઃ। સ્વેદક્લિષ્ટાંગકુસુમાઃ સમાલ્યાકુલમૂર્ધજાઃ
મદ અને ઊંઘથી ડોલતી, સુંદર ચહેરાવાળી સ્ત્રીઓના શરીર પર પરસેવાથી ફૂલો ચોંટાઈ ગયા હતા અને માથા પરના હાર પણ વિખૂટા થયા હતા.
સ ચ કામપરાધીનઃ પતિસ્તાસાં મહાબલઃ। સીતાસક્તમના મન્દો મન્દાઞ્ચિતગતિર્બભૌ
તે મહાબળવાન પતિ, જે કામના વશમાં હતો અને મનથી સીતામાં જ લાગેલો હતો, ધીમા પગલે ચાલતો અને મંદ દેખાતો હતો.
તતઃ કાઞ્ચીનિનાદં ચ નૂપુરાણાં ચ નિઃસ્વનમ્। શુશ્રાવ પરમસ્ત્રીણાં કપિર્મારુતનન્દનઃ
મારુતિપુત્ર હનુમાનએ, એ શ્રેષ્ઠ સ્ત્રીઓના કમરપટ્ટા અને પાયલના ઝણકારના અવાજો સાંભળ્યા.
તં ચાપ્રતિમકર્માણમચિન્ત્યબલપૌરુષમ્। દ્વારદેશમનુપ્રાપ્તં દદર્શ હનુમાન્ કપિઃ
હનુમાનજી એ અજોડ કાર્યો અને અવિચારી શક્તિ ધરાવતા તેને દ્વાર પાસે આવતા જોયો.
દીપિકાભિરનેકાભિઃ સમન્તાદવભાસિતમ્। ગન્ધતૈલાવસિક્તાભિર્ધ્રિયમાણાભિરગ્રતઃ
તેના આસપાસ અનેક દીવટીઓથી પ્રકાશિત હતું, અને સુગંધિત તેલથી અંજાયેલા સ્ત્રીઓએ આગળ દીવટીઓ પકડી રાખી હતી.
કામદર્પમદૈર્યુક્તં જિહ્મતામ્રાયતેક્ષણમ્। સમક્ષમિવ કંદર્પમપવિદ્ધશરાસનમ્
તેની આંખો કામ, દંભ અને મદથી લાલચટ્ટી અને વાંકી હતી; તે જાણે કામદેવ પોતે, ધનુષ્ય મૂકી દીધો હોય એમ લાગતો હતો.
મથિતામૃતફેનાભમરજોવસ્ત્રમુત્તમમ્। સપુષ્પમવકર્ષન્તં વિમુક્તં સક્તમંગદે
તેના શરીરે ઉત્તમ, ફૂલોથી શોભિત અને મથેલા અમૃતના ફેન જેવું સફેદ વસ્ત્ર હતું, જે ઢીલું પડી તેના કાંડા પર અટકી ગયું હતું.
તં પત્રવિટપે લીનઃ પત્રપુષ્પશતાવૃતઃ। સમીપમુપસંક્રાન્તં વિજ્ઞાતુમુપચક્રમે
હનુમાનજી પાનની છાયામાં છુપાઈ, પાંદડા અને ફૂલોની વચ્ચે છવાઈ, તેને નજીક આવતો જોઈ ધ્યાનપૂર્વક નિહાળવા લાગ્યા.
અવેક્ષમાણસ્તુ તદા દદર્શ કપિકુઞ્જરઃ। રૂપયૌવનસમ્પન્ના રાવણસ્ય વરસ્ત્રિયઃ
પછી વાનરરાજ હનુમાનજી એ રાવણની રૂપ અને યુવાનીથી યુક્ત સુંદર સ્ત્રીઓને જોયા.
તાભિઃ પરિવૃતો રાજા સુરૂપાભિર્મહાયશાઃ। તન્મૃગદ્વિજસંઘુષ્ટં પ્રવિષ્ટઃ પ્રમદાવનમ્
આ સુંદર સ્ત્રીઓથી ઘેરાયેલા પ્રસિદ્ધ રાજા, મૃગ અને પક્ષીઓના ટોળાથી ગૂંજી રહેલા આનંદબાગમાં પ્રવેશ્યા.
ક્ષીબો વિચિત્રાભરણઃ શઙ્કુકર્ણો મહાબલઃ। તેન વિશ્રવસઃ પુત્રઃ સ દૃષ્ટો રાક્ષસાધિપઃ
મદમાં ચૂર, વિવિધ આભૂષણોથી સજ્જ, શંખ જેવાં કાન ધરાવતા, વિશ્રવાસના પુત્ર અને રાક્ષસાધિપતિ રાવણ ત્યાં દેખાયો.
વૃતઃ પરમનારીભિસ્તારાભિરિવ ચન્દ્રમાઃ। તં દદર્શ મહાતેજાસ્તેજોવન્તં મહાકપિઃ
શ્રેષ્ઠ સ્ત્રીઓથી ઘેરાયેલો, જાણે તારાઓ વચ્ચે ચંદ્ર હોય તેમ, તેજસ્વી મહાકપિ હનુમાનજી એ તેને તેજથી ભરપૂર જોયો.
રાવણોઽયં મહાબાહુરિતિ સંચિન્ત્ય વાનરઃ। સોઽયમેવ પુરા શેતે પુરમધ્યે ગૃહોત્તમે। અવપ્લુતો મહાતેજા હનૂમાન્ મારુતાત્મજઃ
'આ મહાબાહુ રાવણ છે' એમ વિચારી, 'આજ છે જે શહેરના મધ્યમાં શ્રેષ્ઠ મકાનમાં સુતો છે' એમ સમજ્યા. પછી પવનપુત્ર હનુમાનજી તેજથી ભરાઈને નીચે ઊતરી આવ્યા.
સ તથાપ્યુગ્રતેજાઃ સ નિર્ધૂતસ્તસ્ય તેજસા। પત્રે ગુહ્યાન્તરે સક્તો મતિમાન્ સંવૃતોઽભવત્
ત્યાં પણ, રાવણના તેજથી વિસ્મિત થયેલા શક્તિશાળી હનુમાનજી પાનની છાયામાં છુપાઈ, સતર્ક રહીને છુપાયેલા જ રહ્યા.
સ તામસિતકેશાન્તાં સુશ્રોણીં સંહતસ્તનીમ્। દિદૃક્ષુરસિતાપાંગીમુપાવર્તત રાવણઃ
કાળી વાળ, સુંદર કટિ, ગાઢ સ્તનો અને કાળી પાંખવાળી આંખો ધરાવતી તેની તરફ જોવા માટે રાવણ વળી ગયો.
thumb|એકોનવિંશઃ સર્ગઃ શ્રૂયતામ્|center શ્રીમદ્વાલ્મીકિયરામાયણે સુન્દરકાણ્ડે એકોનવિંશઃ સર્ગઃ ॥૫-
શ્રીમદ્વાલ્મીકિ રામાયણના સુંદરકાંડનો ઓગણીસમો સર્ગ હવે સાંભળો.
તસ્મિન્નેવ તતઃ કાલે રાજપુત્રી ત્વનિન્દિતા। રૂપયૌવનસમ્પન્નં ભૂષણોત્તમભૂષિતમ્
એ સમયે નિર્દોષ રાજકુમારી, રૂપ અને યુવાનીથી યુક્ત, શ્રેષ્ઠ આભૂષણોથી સજ્જ હતી.