દુધુવે ચ સ રોમાણિ ચકમ્પે ચાનલોપમઃ। નનાદ ચ મહાનાદં સુમહાનિવ તોયદઃ
તેના રોમ ઊભા થઈ ગયા, તે અગ્નિ જેવો કંપી ઉઠ્યો અને વીજળી ભરેલા મેઘ જેવો મોટો ગર્જના કર્યો.
આનુપૂર્વ્યા ચ વૃત્તં તલ્લાઙ્ગૂલં રોમભિશ્ચિતમ્। ઉત્પતિષ્યન્ વિચિક્ષેપ પક્ષિરાજ ઇવોરગમ્
તેની પૂંછ, વાળથી ઢંકાયેલી અને વળાંકવાળી, ઉડાન માટે તૈયાર થતાં, પંખીઓના રાજા જેવો સાપને લહેરાવતો હોય તેમ હલાવવાનો લાગ્યો.
તસ્ય લાઙ્ગૂલમાવિદ્ધમતિવેગસ્ય પૃષ્ઠતઃ। દદૃશે ગરુડેનેવ હ્રિયમાણો મહોરગઃ
તેની પૂંછ, ભારે ઝડપથી પાછળ વળેલી, એવું લાગતું હતું જાણે ગરુડ દ્વારા મોટો સાપ ઉઠાવી જવામાં આવે છે.
બાહૂ સંસ્તમ્ભયામાસ મહાપરિઘસંનિભૌ। આસસાદ કપિઃ કટ્યાં ચરણૌ સંચુકોચ ચ
કપીએ પોતાના હાથ, જે મોટા લોખંડના ડંડા જેવા હતા, મજબૂતીથી તાણ્યા, કમરે લાવ્યા અને પગ સંકોચી લીધા.
સંહૃત્ય ચ ભુજૌ શ્રીમાંસ્તથૈવ ચ શિરોધરામ્। તેજઃ સત્ત્વં તથા વીર્યમાવિવેશ સ વીર્યવાન્
તે મહાવીર પોતાના હાથ અને ગળાને સંકોચી, પોતાની શક્તિ, હિંમત અને તેજમાં પ્રવેશી ગયો.
માર્ગમાલોકયન્ દૂરાદૂર્ધ્વપ્રણિહિતેક્ષણઃ। રુરોધ હૃદયે પ્રાણાનાકાશમવલોકયન્
દૂરથી માર્ગ જોયો, દૃષ્ટિ ઉપર રાખી, હનુમાને શ્વાસ હૃદયમાં રોકી, આકાશ તરફ નજર કરી.
પદ્ભ્યાં દૃઢમવસ્થાનં કૃત્વા સ કપિકુઞ્જરઃ। નિકુચ્ય કર્ણૌ હનુમાનુત્પતિષ્યન્ મહાબલઃ
પગથી મજબૂતીથી ઊભો રહી, વાનરશ્રેષ્ઠ હનુમાન, ઉડાન માટે તૈયાર થતાં, પોતાના કાન દબાવી દીધા.
વાનરાન્ વાનરશ્રેષ્ઠ ઇદં વચનમબ્રવીત્। યથા રાઘવનિર્મુક્તઃ શરઃ શ્વસનવિક્રમઃ
વાનરશ્રેષ્ઠે બીજા વાનરોને કહ્યું:
ગચ્છેત્ તદ્વદ્ ગમિષ્યામિ લંકાં રાવણપાલિતામ્। નહિ દ્રક્ષ્યામિ યદિ તાં લંકાયાં જનકાત્મજામ્
જેમ રાઘવનો છોડેલો તીક્ષ્ણ બાણ પવનની જેમ દોડે છે, તેમ હું રાવણ શાસિત લંકા તરફ જઈશ.
અનેનૈવ હિ વેગેન ગમિષ્યામિ સુરાલયમ્। યદિ વા ત્રિદિવે સીતાં ન દ્રક્ષ્યામિ કૃતશ્રમઃ
જો હું ત્યાં લંકામાં જનકનંદિનીને ન જોઈ શકું, તો આ જ ઝડપથી દેવલોકમાં જઈશ, ભલે મારા પ્રયત્નો વ્યર્થ જાય.
બદ્ધ્વા રાક્ષસરાજાનમાનયિષ્યામિ રાવણમ્। સર્વથા કૃતકાર્યોઽહમેષ્યામિ સહ સીતયા
અથવા હું રાક્ષસરાજ રાવણને બાંધી લાવીશ; કોઈ પણ રીતે, હું કામ પૂરું કરીને સીતાજી સાથે પાછો ફરિશ.
આનયિષ્યામિ વા લંકાં સમુત્પાટ્ય સરાવણામ્। એવમુક્ત્વા તુ હનુમાન્ વાનરો વાનરોત્તમઃ
અથવા હું રાવણ સહિત આખી લંકાને ઉખાડી લાવીશ. આમ કહીને હનુમાન, વાનરોમાં શ્રેષ્ઠ,
ઉત્પપાતાથ વેગેન વેગવાનવિચારયન્। સુપર્ણમિવ ચાત્માનં મેને સ કપિકુઞ્જરઃ
પછી વાનરવીર મનમાં નિશ્ચય કરીને જોરદાર ગતિથી ઊંચકાયો અને પોતાને સુપર્ણ જેવી શક્તિ ધરાવતો માની બેઠો.
સમુત્પતતિ વેગાત્ તુ વેગાત્ તે નગરોહિણઃ। સંહૃત્ય વિટપાન્ સર્વાન્ સમુત્પેતુઃ સમન્તતઃ
તે જોરથી ઉછળતાં, પર્વત પરના વૃક્ષોએ પોતાની ડાળીઓ ખેંચી લીધી અને ચારેય બાજુએ ઉડી ગયા.
સ મત્તકોયષ્ટિભકાન્ પાદપાન્ પુષ્પશાલિનઃ। ઉદ્વહન્નુરુવેગેન જગામ વિમલેઽમ્બરે
મધથી મસ્ત થયેલા પક્ષીઓ અને ફૂલો ભરેલા વૃક્ષો સાથે, તે વાનર ભારે ઝડપથી નિર્મળ આકાશમાં દોડી ગયો.
ઊરુવેગોત્થિતા વૃક્ષા મુહૂર્તં કપિમન્વયુઃ। પ્રસ્થિતં દીર્ઘમધ્વાનં સ્વબન્ધુમિવ બાન્ધવાઃ
જાંઘની જોરથી ઉછળેલા વૃક્ષો થોડો સમય વાનરને એ રીતે અનુસરે છે, જેમ લાંબા પ્રવાસે નીકળેલા સગાને તેના સંબંધીઓ પીછે જાય છે.
તમૂરુવેગોન્મથિતાઃ સાલાશ્ચાન્યે નગોત્તમાઃ। અનુજગ્મુર્હનૂમન્તં સૈન્યા ઇવ મહીપતિમ્
જાંઘના જોરથી ઉખડેલા મોટા વૃક્ષો હનુમાનને એ રીતે અનુસરે છે, જેમ સેનાપતિને તેની સેના પીછે જાય છે.
સુપુષ્પિતાગ્રૈર્બહુભિઃ પાદપૈરન્વિતઃ કપિઃ। હનૂમાન્ પર્વતાકારો બભૂવાદ્ભુતદર્શનઃ
ઘણા ફૂલોવાળા વૃક્ષો સાથે, પર્વત જેવો આકાર ધરાવતો હનુમાન અદ્દભુત દેખાવતો હતો.
સારવન્તોઽથ યે વૃક્ષા ન્યમજ્જઁલ્લવણામ્ભસિ। ભયાદિવ મહેન્દ્રસ્ય પર્વતા વરુણાલયે
પછી જે વૃક્ષોના મૂળ મજબૂત હતા, તે ખારાં પાણીમાં એ રીતે ડૂબી ગયા, જાણે મહેન્દ્ર પર્વતના પહાડો વરુણના દરિયામાં ભયથી ડૂબી જાય.
સ નાનાકુસુમૈઃ કીર્ણઃ કપિઃ સાઙ્કુરકોરકૈઃ। શુશુભે મેઘસંકાશઃ ખદ્યોતૈરિવ પર્વતઃ
વિવિધ રંગીન ફૂલો અને કૂમળા કળીઓથી ઢંકાયેલા વાનર, આકાશમાં ઝગમગતા જ્યોતિર્લતાવાળા વાદળ જેવો લાગતો હતો.
વિમુક્તાસ્તસ્ય વેગેન મુક્ત્વા પુષ્પાણિ તે દ્રુમાઃ। વ્યવશીર્યન્ત સલિલે નિવૃત્તાઃ સુહૃદો યથા
તેની ઝડપથી વૃક્ષોએ ફૂલો છોડ્યા, જે પાણીમાં છૂટા પડી ગયા, જેમ મિત્રો મુલાકાત પછી વિદાય લે છે.
લઘુત્વેનોપપન્નં તદ્ વિચિત્રં સાગરેઽપતત્। દ્રુમાણાં વિવિધં પુષ્પં કપિવાયુસમીરિતમ્। તારાચિતમિવાકાશં પ્રબભૌ સ મહાર્ણવઃ
વાંદરાની પવનથી ઉડેલા વિવિધ રંગના ફૂલો સાગરમાં હળવેથી પડ્યા, જેથી મહાસાગર તારાઓથી ભરાયેલા આકાશ જેવો તેજસ્વી લાગતો હતો.
પુષ્પૌઘેણ સુગન્ધેન નાનાવર્ણેન વાનરઃ। બભૌ મેઘ ઇવોદ્યન્ વૈ વિદ્યુદ્ગણવિભૂષિતઃ
સુગંધિત અને રંગબેરંગી ફૂલોની ધારા વડે ધોળાઈ ગયેલો વાનર, વીજળીના ઝાંખા સાથે ઉગતા વાદળ જેવો ઝગમગતો હતો.
તસ્ય વેગસમુદ્ભૂતૈઃ પુષ્પૈસ્તોયમદૃશ્યત। તારાભિરિવ રામાભિરુદિતાભિરિવામ્બરમ્
તેની ઝડપથી છૂટેલા ફૂલો પાણી પર ફેલાઈ ગયા, જે તારાઓ કે દીવટીઓથી પ્રકાશિત આકાશ જેવું લાગતું હતું.
તસ્યામ્બરગતૌ બાહૂ દદૃશાતે પ્રસારિતૌ। પર્વતાગ્રાદ્ વિનિષ્ક્રાન્તૌ પઞ્ચાસ્યાવિવ પન્નગૌ
આકાશમાં ફેલાયેલા તેના હાથ એવા દેખાતા હતા, જેમ પર્વતની ટોચ પરથી પાંચમુખી સાપો નીકળી આવ્યા હોય.
પિબન્નિવ બભૌ ચાપિ સોર્મિજાલં મહાર્ણવમ્। પિપાસુરિવ ચાકાશં દદૃશે સ મહાકપિઃ
મહાન વાનર એ રીતે તેજસ્વી લાગતો હતો, જાણે તે તરંગોવાળા મહાસાગરને પી જતો હોય અને જાણે આકાશ માટે તરસ્યો હોય.
તસ્ય વિદ્યુત્પ્રભાકારે વાયુમાર્ગાનુસારિણઃ। નયને વિપ્રકાશેતે પર્વતસ્થાવિવાનલૌ
પવનના માર્ગે દોડતા અને વીજળી જેવી તેજસ્વી તેની આંખો, પર્વત પરના અગ્નિ જેવી ઝગમગતી હતી.
પિઙ્ગે પિઙ્ગાક્ષમુખ્યસ્ય બૃહતી પરિમણ્ડલે। ચક્ષુષી સમ્પ્રકાશેતે ચન્દ્રસૂર્યાવિવ સ્થિતૌ
પીળા નેત્રવાળા નેતાના મોટા ગોળ નેત્ર ચાંદ્ર અને સૂર્ય જેવાં સ્થિર અને તેજસ્વી દેખાતા હતા.
મુખં નાસિકયા તસ્ય તામ્રયા તામ્રમાબભૌ। સંધ્યયા સમભિસ્પૃષ્ટં યથા સ્યાત્ સૂર્યમણ્ડલમ્
તેના ચહેરા પર લાલચટ્ટી નાક સાથે, એ લાલ રંગે ઝગમગતું હતું, જેમ સંધ્યા સમયે સૂર્યમંડળ લાલ દેખાય.
લાઙ્ગૂલં ચ સમાવિદ્ધં પ્લવમાનસ્ય શોભતે। અમ્બરે વાયુપુત્રસ્ય શક્રધ્વજ ઇવોચ્છ્રિતમ્
જ્યારે વાનર આકાશમાં ઉડી રહ્યો હતો ત્યારે તેની ઊંચી લંબાયેલી પૂંછ ઇન્દ્રના ધ્વજ જેવી તેજસ્વી લાગતી હતી.