ત ઇમે બહુસાહસ્રૈરનીકૈર્ભીમવિક્રમૈઃ। આગતા વાનરા ઘોરા દૈત્યદાનવસંનિભાઃ
આ ભયાનક વાનરો, દૈત્ય-દાનવો સમાન, અનેક હજાર દળો સાથે, ભયાનક પરાક્રમ ધરાવતા અહીં આવ્યા છે.
યન્મન્યસે નરવ્યાઘ્ર પ્રાપ્તકાલં તદુચ્યતામ્। ત્વત્સૈન્યં ત્વદ્વશે યુક્તમાજ્ઞાપયિતુમર્હસિ
હે પુરુષશાર્દૂલ, હવે જે તને યોગ્ય લાગે તે કહેજે; તારી સેના તારી આજ્ઞા માટે તૈયાર છે, તું આદેશ આપ.
કામમેષામિદં કાર્યં વિદિતં મમ તત્ત્વતઃ। તથાપિ તુ યથાયુક્તમાજ્ઞાપયિતુમર્હસિ
મને સાચે સાચું ખબર છે કે એમના માટે શું કરવું જોઈએ, પણ છતાંયે, તમે યોગ્ય રીતે આદેશ આપો.
તથા બ્રુવાણં સુગ્રીવં રામો દશરથાત્મજઃ। બાહુભ્યાં સમ્પરિષ્વજ્ય ઇદં વચનમબ્રવીત્
આ રીતે સુગ્રીવએ કહ્યું ત્યારે દશરથપુત્ર રામે બંને હાથથી તેને ભેટી લીધો અને કહ્યું:
જ્ઞાયતાં સૌમ્ય વૈદેહી યદિ જીવતિ વા ન વા। સ ચ દેશો મહાપ્રાજ્ઞ યસ્મિન્ વસતિ રાવણઃ
હે સૌમ્ય, વૈદેહી જીવતી છે કે નહીં અને રાવણ કયા પ્રદેશમાં રહે છે, એ જાણવું જોઈએ, હે વિદ્વાન.
અધિગમ્ય તુ વૈદેહીં નિલયં રાવણસ્ય ચ। પ્રાપ્તકાલં વિધાસ્યામિ તસ્મિન્ કાલે સહ ત્વયા
વૈદેહી અને રાવણનું રહેઠાણ મળી જાય પછી, યોગ્ય સમયે હું તારા સાથે મળીને કામ કરીશ.
નાહમસ્મિન્ પ્રભુઃ કાર્યે વાનરેન્દ્ર ન લક્ષ્મણઃ। ત્વમસ્ય હેતુઃ કાર્યસ્ય પ્રભુશ્ચ પ્લવગેશ્વર
હે વાનરરાજ, આ કાર્યમાં હું કે લક્ષ્મણ પ્રભુ નથી; તું જ આ કાર્યનો કારણ અને સ્વામી છે, હે વાનરાધિપ.
ત્વમેવાજ્ઞાપય વિભો મમ કાર્યવિનિશ્ચયમ્। ત્વં હિ જાનાસિ મે કાર્યં મમ વીર ન સંશયઃ
મારો કાર્ય કેવી રીતે પૂરો કરવો એ તું જ નક્કી કર અને આદેશ આપ, કેમ કે તું મારા કાર્યને સારી રીતે જાણે છે, એમાં કોઈ શંકા નથી, હે વિર.
સુહૃદ્દ્વિતીયો વિક્રાન્તઃ પ્રાજ્ઞઃ કાલવિશેષવિત્। ભવાનસ્મદ્ધિતે યુક્તઃ સુહૃદાપ્તોઽર્થવિત્તમઃ
તુ સારો મિત્ર છે, તારો પરાક્રમ બેઉસરો છે, તું બુદ્ધિશાળી અને યોગ્ય સમય ઓળખે છે; તું અમારા હિતમાં જોડાયેલો છે, વિશ્વાસપાત્ર મિત્ર અને હેતુ જાણનારો શ્રેષ્ઠ છે.
એવમુક્તસ્તુ સુગ્રીવો વિનતં નામ યૂથપમ્। અબ્રવીદ્ રામસાંનિધ્યે લક્ષ્મણસ્ય ચ ધીમતઃ
આ રીતે રામ અને વિદ્વાન લક્ષ્મણની હાજરીમાં સુગ્રીવે વિનત નામના વાનરમુખ્યને કહ્યું:
શૈલાભં મેઘનિર્ઘોષમૂર્જિતં પ્લવગેશ્વરમ્। સોમસૂર્યનિભૈઃ સાર્ધં વાનરૈર્વાનરોત્તમ
હે વાનરશ્રેષ્ઠ, પર્વત જેવો, મેઘના ગર્જનાવાળો અને બળવાન વિનતને, ચંદ્ર અને સૂર્ય જેવાં તેજસ્વી વાનરો સાથે બોલાવ.
દેશકાલનયૈર્યુક્તો વિજ્ઞઃ કાર્યવિનિશ્ચયે। વૃતઃ શતસહસ્રેણ વાનરાણાં તરસ્વિનામ્
જેને દેશ, સમય અને યુક્તિની સમજ છે અને કાર્ય નિર્ધારણમાં કુશળ છે, એવા વિનતને લાખો ઝડપી વાનરો સાથે મોકલ.
અધિગચ્છ દિશં પૂર્વાં સશૈલવનકાનનામ્। તત્ર સીતાં ચ વૈદેહીં નિલયં રાવણસ્ય ચ
પૂર્વ દિશામાં, જ્યાં પર્વતો, જંગલો અને વન છે, ત્યાં જઈને વૈદેહી સીતા અને રાવણનું રહેઠાણ શોધો.
માર્ગધ્વં ગિરિદુર્ગેષુ વનેષુ ચ નદીષુ ચ। નદીં ભાગીરથીં રમ્યાં સરયૂં કૌશિકીં તથા
પર્વતોના કિલ્લાઓમાં, જંગલોમાં અને નદીઓના કિનારે શોધો; સુંદર ભાગીરથી, સરયૂ અને કૌશિકી નદીઓ પણ તપાસો.
કાલિન્દીં યમુનાં રમ્યાં યામુનં ચ મહાગિરિમ્। સરસ્વતીં ચ સિન્ધું ચ શોણં મણિનિભોદકમ્
રમણીય યમુના, કાલિન્દી, યમુનાનો મહાપર્વત, સરસ્વતી, સિંધુ અને રત્ન જેવું પાણી ધરાવતી શોણા નદી પણ શોધો.
મહીં કાલમહીં ચાપિ શૈલકાનનશોભિતામ્। બ્રહ્મમાલાન્ વિદેહાંશ્ચ માલવાન્ કાશિકોસલાન્
કાળિંગ દેશ અને પર્વત-વનોથી શોભિત ધરતી, બ્રહ્મમાલા, વિદેહ, માલવ, કાશી અને કોશલ દેશ પણ તપાસો.
માગધાંશ્ચ મહાગ્રામાન્ પુણ્ડ્રાંસ્ત્વઙ્ગાંસ્તથૈવ ચ। ભૂમિં ચ કોશકારાણાં ભૂમિં ચ રજતાકરામ્
મગધના મોટા ગામો, પુંડ્ર અને અંગ દેશ, વણકરોની જમીન અને ચાંદીની ખાણોથી ભરપૂર ધરતી પણ શોધો.
સર્વં ચ તદ્ વિચેતવ્યં માર્ગયદ્ભિસ્તતસ્તતઃ। રામસ્ય દયિતાં ભાર્યાં સીતાં દશરથસ્નુષામ્
રામની પ્રિય પત્ની અને દશરથની વહુ એવી સીતાને શોધતા, દરેક દિશામાં બધું સારી રીતે તપાસવું જોઈએ.
સમુદ્રમવગાઢાંશ્ચ પર્વતાન્ પત્તનાનિ ચ। મન્દરસ્ય ચ યે કોટિં સંશ્રિતાઃ કેચિદાલયાઃ
સમુદ્રમાં જતાં પર્વતો, શહેરો અને મંદર પર્વતની ટોચ પર આવેલા રહેઠાણો પણ શોધો.
કર્ણપ્રાવરણાશ્ચૈવ તથા ચાપ્યોષ્ઠકર્ણકાઃ। ઘોરલોહમુખાશ્ચૈવ જવનાશ્ચૈકપાદકાઃ
કાન ઢાંકી રાખનારા, હોઠ જેવું કાન ધરાવનારા, ભયાનક લોખંડ જેવા મોઢાવાળા, ઝડપી ચાલનારા અને એક પગવાળા લોકો પણ શોધો.
અક્ષયા બલવન્તશ્ચ તથૈવ પુરુષાદકાઃ। કિરાતાસ્તીક્ષ્ણચૂડાશ્ચ હેમાભાઃ પ્રિયદર્શનાઃ
અખૂટ શક્તિશાળી અને માનવમાંસ ખાવાવાળા, તેમજ તીક્ષ્ણ શિખાવાળા, સોનેરી રંગના અને મનમોહક કિરાતો ત્યાં વસે છે.
આમમીનાશનાશ્ચાપિ કિરાતા દ્વીપવાસિનઃ। અન્તર્જલચરા ઘોરા નરવ્યાઘ્રા ઇતિ સ્મૃતાઃ
કાચા માછલીઓ ખાવાવાળા, દ્વીપોમાં રહેતા કિરાતો અને ભયાનક, પાણીમાં રહેતા, માનવ વાઘ તરીકે ઓળખાતા લોકો પણ ત્યાં છે.
એતેષામાશ્રયાઃ સર્વે વિચેયાઃ કાનનૌકસઃ। ગિરિભિર્યે ચ ગમ્યન્તે પ્લવનેન પ્લવેન ચ
આ બધા લોકો અને જે જંગલમાં રહે છે, તેમજ જે પર્વતો, તરવાથી કે નાવથી પહોંચી શકાય છે, એ બધામાં તમે શોધખોળ કરવી.
યત્નવન્તો યવદ્વીપં સપ્તરાજોપશોભિતમ્। સુવર્ણરૂપ્યકદ્વીપં સુવર્ણાકરમણ્ડિતમ્
મહેનતપૂર્વક યવદ્વીપ સુધી, જ્યાં સાત રાજાઓ શોભે છે, અને જે સોનાં-ચાંદીનાં દ્વીપ છે, તથા સોનાની ખાણોથી શોભાયમાન છે, ત્યાં સુધી શોધો.
યવદ્વીપમતિક્રમ્ય શિશિરો નામ પર્વતઃ। દિવં સ્પૃશતિ શૃઙ્ગેણ દેવદાનવસેવિતઃ
યવદ્વીપને પાર કરીને, શિશિર નામનો પર્વત છે, જેનું શિખર આકાશને અડે છે અને દેવો તથા દાનવો ત્યાં ઉપસ્થિત રહે છે.
એતેષાં ગિરિદુર્ગેષુ પ્રપાતેષુ વનેષુ ચ। માર્ગધ્વં સહિતાઃ સર્વે રામપત્નીં યશસ્વિનીમ્
આ બધા પર્વતોના કિલ્લાઓમાં, ઊંડા ખડકોમાં અને જંગલોમાં, તમે બધા મળીને શ્રીરામની યશસ્વિ પત્નીનું શોધવું.
તતો રક્તજલં પ્રાપ્ય શોણાખ્યં શીઘ્રવાહિનમ્। ગત્વા પારં સમુદ્રસ્ય સિદ્ધચારણસેવિતમ્
પછી લાલ પાણીવાળી, ઝડપી વહેતી શોણા નદી સુધી પહોંચી, અને સિદ્ધો તથા ચારણો જ્યા જાય છે, એ સમુદ્રના પાર સુધી જવું.
તસ્ય તીર્થેષુ રમ્યેષુ વિચિત્રેષુ વનેષુ ચ। રાવણઃ સહ વૈદેહ્યા માર્ગિતવ્યસ્તતસ્તતઃ
એ નદીના સુંદર ઘાટો અને અદભૂત જંગલોમાં, જ્યાં જ્યાં શક્ય હોય ત્યાં રાવણ અને વૈદેહીનું શોધવું.
પર્વતપ્રભવા નદ્યઃ સુભીમબહુનિષ્કુટાઃ। માર્ગિતવ્યા દરીમન્તઃ પર્વતાશ્ચ વનાનિ ચ
પર્વતોમાંથી નીકળતી નદીઓ, deren ભયાનક ખીણો, પર્વતોની ગુફાઓ અને જંગલો — આ બધામાં શોધખોળ કરવી.
તતઃ સમુદ્રદ્વીપાંશ્ચ સુભીમાન્ દ્રષ્ટુમર્હથ। ઊર્મિમન્તં મહારૌદ્રં ક્રોશન્તમનિલોદ્ધતમ્
પછી સમુદ્રના દ્વીપો, જે ભયાનક, મોજાંવાળા, અત્યંત ભયાનક, ગર્જનારા અને પવનથી ઉથલપાથલ થાય છે, એ બધું જોવું.