મંત્રા રામના રાજ્યાભિષેકની વાતથી ખુશ થઈને કૈકેયીને કહે છે કે રામની મુખ્ય પત્નીઓ તો આનંદિત થશે, પણ ભરતના પત્નીઓ આ દુઃખમાં ખુશ નહીં થાય. કૈકેયી મંત્રાની વાત સાંભળીને ખૂબ સંતોષ અનુભવે છે અને રામના ગુણોની જ પ્રશંસા કરે છે. કૈકેયી કહે છે—રામ રાજાના સૌથી મોટા પુત્ર છે, ધર્મજ્ઞ છે, સદાચાર અને આત્મસંયમથી ભરપૂર છે, કૃતજ્ઞ છે, સત્યવંત છે અને શુદ્ધ છે; તેથી તે રાજ્યના વારસદાર બનવા યોગ્ય છે. કૈકેયી મંત્રાને પૂછે છે—રામ લાંબા આયુષ્યવાળા છે, તે પોતાના ભાઈઓ અને સેવકોને પિતાની જેમ રক্ষা કરશે; તો પછી, ઓ કુબડી મંત્રા, રામના અભિષેકની વાતથી તને શા માટે દુઃખ થાય છે? નિશ્ચિતપણે, શત વર્ષ પછી ભરત પણ, શ્રેષ્ઠ પુરુષ, પોતાના પિતા અને પિતામહનું રાજ્ય રામ પાસેથી મેળવશે. જ્યારે સુખ અને સમૃદ્ધિ આવી રહી છે, ત્યારે મંત્રા, તું અંદરથી શા માટે બળી રહી છે અને આ શુભ અવસર પર શોક કરું છે? કૈકેયી કહે છે—જેમ ભરતનું સન્માન થાય છે, તેમ રાઘવનું તો વધુ જ થાય છે; અને કૌશલ્યાની સિવાય, રામ મને પણ ખૂબ સેવા આપે છે. જો રાજ્ય રામનું છે, તો તે ભરતનું પણ છે; કેમ કે રાઘવ પોતાના ભાઈઓને પોતાને સમાન જ માનતો છે. કૈકેયીનું આ બોલવું સાંભળીને મંત્રા ખૂબ દુઃખી થઈ, લાંબું ઉશ્કેરાયેલું શ્વાસ લઈ, કૈકેયીને કહે છે—તારી મૂર્ખાઈથી, તું દુઃખને જોઈ શકતી નથી, અને તું પોતાને પણ સમજતી નથી, દુઃખ અને વિપત્તિના સમુદ્રમાં ડૂબી રહી છે. રાઘવ રાજા બનશે, અને પછી તેનો પુત્ર; પણ, કૈકેયી, ભરત રાજવંશથી દૂર કરી દેવામાં આવશે. મંત્રા સમજાવે છે—ઓ સુંદર, રાજાના બધા પુત્રો રાજ્યમાં રહેતા નથી; જો બધા સ્થાપિત કરવામાં આવે, તો ખૂબ અવ્યવસ્થા થાય. તેથી, ઓ નિર્દોષ, રાજાઓ હંમેશા રાજ્યના કાર્યમાં મોટા પુત્રને જ જવાબદારી સોંપે છે, ભલે અન્ય પુત્રો પણ ગુણવાન હોય. તારો પુત્ર, ભરત, સંપૂર્ણપણે તૂટી જશે, અનાથ જેવા, આરામ અને રાજવંશથી વંચિત, ઓ સ્નેહી. મંત્રા કહે છે—હું તારા હિત માટે આવી છું, પણ તું મને ઓળખતી નથી; તું મને એ પુરસ્કાર આપવો જોઈએ, જે હું તારા સહપત્ની સામે તારો લાભ વધારવા માટે લાવી છું. નિશ્ચિતપણે, જ્યારે રામ અવિરોધિત રાજ્ય મેળવે છે, ત્યારે તે ભરતને દૂર દેશમાં, કે અન્ય લોકમાં મોકલી દેશે. મંત્રા વધુ કહે છે—ભરત બાળપણમાં, તું તેને પોતાના મામા પાસે રાખ્યો નહોતો; નજીકતા તો સ્થિર વસ્તુઓમાં પણ સ્નેહ પેદા કરે છે. ભરતના કારણે, શત્રુઘ્ન પણ એની જેમ બની ગયો છે; જેમ લક્ષ્મણ રામનું અનુસરણ કરે છે, તેમ શત્રુઘ્ન ભરતનું કરે છે. મંત્રા એક ઉદાહરણ આપે છે—જંગલવાસીઓ જે વૃક્ષને કાપવાનું હોય, એના નજીક હોવાથી, તીરોથી એની ડાળીઓ ઉખાડી લે છે, એ જ રીતે, રામ લક્ષ્મણને નિશ્ચિતપણે રક્ષશે; રાઘવ લક્ષ્મણને રક્ષશે; તેમની ભાઈચારા દુનિયામાં પ્રસિદ્ધ છે, અશ્વિનીકુમારો જેવા. મંત્રા કહે છે—રામ લક્ષ્મણ સામે ક્યારેય અયોગ્ય વર્તન નહીં કરે; પણ રામ ભરત સામે અયોગ્ય વર્તન કરશે, એમાં કોઈ શંકા નથી. તેથી, રાઘવ રાજમહેલમાંથી જંગલમાં જાવા જોઈએ; એ જ મને ગમતું છે, અને તારા હિત માટે પણ શ્રેષ્ઠ છે. મંત્રા વધુ સમજાવે છે—આ રીતે, તારા કુટુંબનું કલ્યાણ થશે, જો ભરત ધર્મ અનુસાર પિતૃરાજ્ય મેળવે. એ બાળક, આરામમાં પલેલું, રામનો સ્વાભાવિક શત્રુ છે; સુખ-સમૃદ્ધિથી વંચિત થઈ, તે સર્વસ્વ ધરાવતા રામના વશમાં કેવી રીતે જીવશે? મંત્રા ઉદાહરણ આપે છે—જેમ હાથીઓના નેતા જંગલમાં સિંહથી હાંકી કાઢવામાં આવે છે, તેમ તું ભરતને રામના છાયામાંથી બચાવવું જોઈએ. એક વખત, તારી સુખ-સમૃદ્ધિની ગર્વથી, તું રામની માતા, તારી સહપત્ની, ને અવગણ્યો હતો; હવે એ તારા પર દુશ્મનાઈ રાખશે નહીં? મંત્રા કહે છે—જ્યારે રામ પૃથ્વી, ખજાના અને પર્વતોથી સજ્જ ધરતી, મેળવે છે, ત્યારે, ઓ સૌમ્ય સ્ત્રી, તું અને દુઃખી ભરત, દુઃખ અને પરાજય અનુભવો. જ્યારે રામ પૃથ્વી મેળવે છે, ત્યારે ભરત નિશ્ચિતપણે ગુમ થઈ જશે; તેથી, તું તારા પુત્ર માટે રાજ્ય વિચાર, અને બીજાને વનવાસ માટે કારણ શોધ. આ સંવાદ પછી, કૈકેયી ગુસ્સામાં, તેનો ચહેરો અગ્નિની જેમ તેજસ્વી થઈ, લાંબું ઉશ્કેરાયેલું શ્વાસ લઈ, મંત્રાને કહે છે—આજે હું રામને જલદી જંગલમાં મોકલી દઈશ, અને ભરતને રાજ્યાભિષેક કરીશ. હવે વિચાર કે કેવી રીતે એ કરવું, જેથી ભરતને રાજ્ય મળે અને રામ કોઈ રીતે પણ ન મળે. કૈકેયીના આ શબ્દો સાંભળીને, દુષ્ટ મંત્રા, રામને નુકસાન પહોંચાડવા ઈચ્છતી, કૈકેયીને કહે છે—હવે, કૈકેયી, ધ્યાનથી સાંભળ અને મારી વાતો માન, જેથી તારો પુત્ર ભરત જ રાજ્ય મેળવે. મંત્રા કહે છે—કૈકેયી, તું એ વાત કેમ યાદ નથી કરતી, અથવા યાદ હોય તો છુપાવતી કેમ છે, જ્યારે તું મારી પાસેથી તારા હિતની વાત સાંભળવા ઈચ્છે છે? જો તું સાંભળવા ઈચ્છે છે, તો સાંભળ; હું કહું છું, અને સાંભળ્યા પછી, તું એ પ્રમાણે કર. મંત્રાની વાત સાંભળીને, કૈકેયી પથારી પરથી થોડું ઊભી થઈ, જે સારી રીતે પથરાયેલી હતી, અને બોલી—હા, કહો. પછી, મંત્રા, દુષ્ટ દૃષ્ટિવાળી, રામને નુકસાન પહોંચાડવા ઈચ્છતી, કૈકેયીને કહે છે—કૈકેયી, એક વખત દેવ-અસુર યુદ્ધમાં, તારો પતિ, રાજાશ્રમીઓ સાથે, તને સાથે લઈ, દેવોના સ્વામીની સહાય માટે ગયો હતો. કૈકેયી દક્ષિણ દિશા તરફ, દંડક તરફ, વૈજયંતમ નામની નગર તરફ ગઈ, જ્યાં શાર્કનું ધ્વજ ઊંચું હતું. આ રીતે, કૈકેયી અને મંત્રા વચ્ચે સંવાદ ચાલી રહ્યો હતો, જેમાં મંત્રા કૈકેયીને ભરત માટે રાજકીય યુક્તિઓ સમજાવી રહી હતી, અને કૈકેયી મનમાં રામના વનવાસ અને ભરતના રાજ્ય માટે દૃઢ નિશ્ચય કરી રહી હતી.