યુદ્ધ કાંડના પચાસ સર્ગના અંતે, રામાયણમાં યુદ્ધના મેદાનમાં વાનર અને રાક્ષસો વચ્ચે અત્યંત ભયાનક અને ઉગ્ર સંઘર્ષ શરૂ થયો હતો. ત્યાં એકે કહ્યું, "અપેક્ષિત આપો!" બીજાએ જવાબ આપ્યો, "હું આપું છું!" ત્રીજાએ કહ્યું, "હું આપવાનો છું!" અને ચોથાએ કહ્યું, "શા માટે ચિંતિત છો? મજબૂતીથી ઊભા રહો!" એમ તેઓ એકબીજાને ઉલ્લાસપૂર્વક બોલતા હતા. કેટલાક વાનરો અને રાક્ષસો હથિયાર વગર, કવચ વગર, તો કેટલાક મોટા ભાલા, મુઠ્ઠીઓ, ભાલા, તલવાર અને ભાલાં ઉંચાં કરીને લડતા હતા. બંને પક્ષોમાં ભયાનક યુદ્ધ શરૂ થયું, જેમાં રાક્ષસોએ એક સમયે દસ કે સાત વાનરોને પછાડ્યા, તો વાનરો પણ દસ કે સાત રાક્ષસોને પછાડી નાખતા હતા. વાનરોની કપડાં ફાટેલી, કવચ અને ધ્વજ ફેંકી દીધી હતી, પણ પોતાની શક્તિ પર ભરોસો રાખી, તેઓ રાક્ષસોને ઘેરીને લડતા રહ્યા. પછી યુદ્ધ કાંડના છત્રીસ સર્ગ શરૂ થાય છે. આ ઉગ્ર યુદ્ધ દરમિયાન, વાનર અંગદ, જે યુદ્ધ માટે ઉત્સુક હતો, વીર રાક્ષસ કમ્પનાની સામે આવ્યો. કમ્પનાએ ગુસ્સામાં અંગદને બોલાવ્યો અને ઝડપથી પોતાની ગદા વડે પહેલી ઘા કરી. અંગદને ભયંકર ઘા લાગતાં તે થોડી ક્ષણે અચેત થઈ ગયો, પણ તરત જ સંભળી, તેજસ્વી અંગદે એક પહાડનો શિખર ઉછાળીને કમ્પનાને ઝપટ્યો. કમ્પના આ ઘા થી ઘાયલ થઈ જમીન પર પડ્યો. કમ્પનાને યુદ્ધમાં પડેલો જોઈને, રાક્ષસ શોણિતાક્ષા તરત જ પોતાની રથ લઈને અંગદ સામે આવ્યો. તેણે તીક્ષ્ણ અને તેજબેન તીરો વડે અંગદના શરીર પર ઘા કર્યા, જે તીરો અગ્નિ સમાન ભયાનક હતા. તેણે ધારેક પ્રકારના તીરો—કપાળ-દાંડી, પથ્થર-અંકુરિત, ચપટીવાળા, વિશાળ વડે—અંગદને ઘાયલ કર્યો. અંગદ, વાલીનો પુત્ર, ઘાયલ અવસ્થામાં પણ, પોતાની શક્તિ વડે શોણિતાક્ષાના ધનુષ, રથ અને તીરો તોડી નાખ્યા. પછી શોણિતાક્ષાએ તલવાર અને ઢાલ લઈ, ગુસ્સામાં, યુદ્ધભૂમિમાં ઝડપથી આગળ વધ્યો. અંગદે વધુ ઝડપથી કૂદી, તેની તલવાર ઝપટીને ઉંચી અવાજે દહાડ કર્યો. અંગદે તલવાર વડે શોણિતાક્ષાના ખભા પર ઘા કર્યો, અને વાનરપ્રમુખે તેને પવિત્ર સૂત્રની જેમ કાપી નાખ્યો. વાલીપુત્ર અંગદ, તલવાર પકડી, ફરી ફરી દહાડતો, શત્રુઓની સામે ચઢી ગયો. ત્યારે પ્રજઙ્ઘા અને યૂપાક્ષા, બંને મહાબલી રાક્ષસો, ગુસ્સામાં, રથ લઈને અંગદ સામે આવ્યા. શોણિતાક્ષા, સોનાની કંકણોથી સજ્જ, લોખંડની ગદા લઈને, પોતાની સ્થિતિ પુનઃ પ્રાપ્ત કરી, અંગદ સામે દોડી ગયો. પ્રજઙ્ઘા અને યૂપાક્ષા, બંને મહાબલી, ગદા લઈને અંગદ સામે ઉગ્રતાથી આવી રહ્યા હતા. અંગદ, શોણિતાક્ષા અને પ્રજઙ્ઘા વચ્ચે, પૂર્ણ ચંદ્રની જેમ ઝળહળતો હતો, જેમ કે વિશાખા નક્ષત્ર વચ્ચે ચંદ્ર. મૈન્દ અને દ્વિવિદ, અંગદની રક્ષા કરવા, તેની નજીક ઊભા હતા, એકબીજાને જોવાની ઉત્સુકતા સાથે. રાક્ષસો, સજ્જ, તલવાર, તીરો અને ગદા સાથે, ગુસ્સામાં વાનરો પર હુમલો કર્યો. ત્રણ વાનરપ્રમુખો અને ત્રણ રાક્ષસો વચ્ચે, રોમાંચક અને રોમાંચક યુદ્ધ શરૂ થયું. તેઓ વૃક્ષો ઉછાળી યુદ્ધ કરતા હતા; પ્રજઙ્ઘાએ પોતાની તલવાર વડે તેમને પ્રતિસાદ આપ્યો. તેઓ રથ, ઘોડા, વૃક્ષો અને પહાડ ઉછાળી યુદ્ધ કરતા; યૂપાક્ષાએ તીરોની વર્ષા વડે તેમને કાપી નાખ્યા. શોણિતાક્ષાએ પોતાની ગદા વડે, દ્વિવિદ અને મૈન્દ દ્વારા ઉછાળેલા વૃક્ષોને યુદ્ધમાં ભાંગી નાખ્યા. પ્રજઙ્ઘાએ વિશાળ અને તીક્ષ્ણ તલવાર ઉંચાવી, વાલીપુત્ર અંગદ પર દોડી ગયો. તેને આવી રહ્યો જોઈ, અંગદે અત્યંત શક્તિથી અશ્વકર્ણ નામના વૃક્ષ વડે પ્રજઙ્ઘાને ઘા કર્યો. અંગદે તેની તલવાર પકડી રહેલી બાજુ પર મુઠ્ઠીથી ઘા કર્યો, અને વાલીપુત્રના ઘા થી પ્રજઙ્ઘા જમીન પર પડ્યો. પ્રજઙ્ઘાને પડેલો જોઈ, અંગદે પોતાની મુઠ્ઠી, વીજળી જેવી કઠોર, તલવાર અથવા ગદા જેવી મજબૂત, મજબૂતીથી પકડી. અંગદ, વાનરપ્રમુખ, મહાબલી અને તેજસ્વી, પ્રજઙ્ઘાના યુદ્ધવીર દ્વારા તેના મસ્તક પર ઘા ખાધા અને થોડી ક્ષણે અચેત થઈ ગયો. પછીએ, સંભળી, વાલીપુત્ર અંગદે પોતાની મુઠ્ઠી વડે પ્રજઙ્ઘાનું માથું તેના શરીરથી અલગ કરી દીધું. યૂપાક્ષા, પોતાના કાકાને યુદ્ધમાં પડેલો જોઈ, આંખોમાં અશ્રુ ભરાઈ, તરત જ રથમાંથી ઉતરી, થાકેલો, તલવાર લઈ યુદ્ધમાં ઉતરી ગયો. યૂપાક્ષાને દોડી આવતો જોઈ, દ્વિવિદે ઝડપથી ગુસ્સામાં, તેના છાતી પર ઘા કર્યો અને તેને મજબૂતીથી પકડી લીધો. પોતાના ભાઈને પકડાયેલો જોઈ, શોણિતાક્ષાએ, મહાબલી, દ્વિવિદને, તેજસ્વી, તેના છાતી પર ઘા કર્યો. દ્વિવિદ, આ ઘા થી થોડી ક્ષણે અચેત થઈ ગયો, પણ ફરી શત્રુની ઉંચેલી ગદા ઝપટીને પકડી લીધી. એ સમયે, મૈન્દે દ્વિવિદ પાસે જઈ, પરાક્રમથી, યૂપાક્ષાને પોતાની હથેળી વડે છાતી પર ઘા કર્યો. શોણિતાક્ષા અને યૂપાક્ષા, વાનરોમાં ઝડપથી, યુદ્ધમાં ઉગ્ર રીતે ખેંચાણ અને ફાડાણ કરતા હતા. દ્વિવિદે શોણિતાક્ષાના ચહેરા પર નખ વડે ઘા કર્યા, અને પોતાની શક્તિ વડે તેને પછાડી, જમીન પર ફેંકી દીધો. આ રીતે, વાનર અને રાક્ષસો વચ્ચે યુદ્ધના મેદાનમાં પરાક્રમ, ગુસ્સો અને ભયાનક સંઘર્ષ સતત ચાલતો રહ્યો.