હનુમાન્જી, પોતાના સૌભાગ્યથી તેજસ્વી અને વિજયી, રાક્ષસોના શ્રેષ્ઠ અને વૈભવી નિવાસસ્થાનને નિહાળી રહ્યા હતા. તેઓ પછી રાક્ષસોના રાજા રાવણના મહેલ તરફ આગળ વધ્યાં. એ મહેલ ચારે બાજુથી ચારે દાંત અને ત્રણ દાંત ધરાવતા, બંધનવિહિન વિશાળ હાથીઓથી ઘેરાયેલો હતો અને શક્તિશાળી શસ્ત્રોથી સજ્જ યુદ્ધાઓ તેની રક્ષા કરતા હતા. રાવણનું નિવાસ સદ્ગૃહ તેની પત્નીઓ, રાક્ષસી સ્ત્રીઓ અને બળપૂર્વક લાવવામાં આવેલી રાજકુમારીઓથી ભરેલું હતું. એ સ્થાન, જ્યાં મગરો, મકર, ભયાનક માછલીઓ અને પવનના જોરથી હલનચલન થતી હતી, એવું લાગતું કે જેમ કે સાપોથી ભરેલો મહાસાગર હોય. જેમ વૈશ્વરવણ પાસે, ચંદ્રમા પાસે અને ગરુડ પાસે જે વૈભવ છે, એ જ અખૂટ તેજ અને સંપત્તિ હંમેશા આનંદપૂર્વક રાવણના મહેલમાં વસતી હતી. એ મહેલના મધ્યમાં હનુમાન્જીને એક સુંદર રીતે બાંધવામાં આવેલું, અનેક દ્વારો ધરાવતું વિશાળ મકાન દેખાયું. એ જ સ્વર્ગીય વિમાન પુષ્પક હતું, જે વિશ્વકર્માએ બ્રહ્માજીના હિત માટે બનાવ્યું હતું અને દરેક પ્રકારના રત્નોથી શોભિત હતું. કુબેરે બ્રહ્માથી તે પુષ્પક વિમાન તપસ્યા દ્વારા પ્રાપ્ત કર્યું હતું, પણ પછી રાવણે પોતાના બળથી કુબેરને જીતીને એ વિમાન મેળવ્યું હતું. એ વિમાન શુદ્ધ સોનાના અને ચાંદીના સ્તંભો પર ટકી રહ્યું હતું, જેમાં વિવિધ ભંગિમાવાળા હરણોના ચિત્રો ઉત્કૃષ્ટ રીતે کندાયેલા હતા અને તે તેજથી ઝગમગતું હતું. આ મહેલ ચારે બાજુથી ભવ્ય મંડપોથી શોભિત હતું, તે મેરુ અને મંદર પર્વત જેવો લાગતો હતો અને જાણે આકાશને સ્પર્શતો હોય. એ વિશ્વકર્માએ બનાવેલો મહેલ અગ્નિ અને સૂર્યની જેમ તેજસ્વી હતો, તેમાં સોનાની સીડી અને સુંદર, શ્રેષ્ઠ ವೇદીઓ હતી. સોનાના અને ક્રિસ્ટલના જાળીદાર બારીકીઓથી સજ્જ, નીલમ અને અન્ય નીલા રત્નોથી બનેલી સુંદર પાવન આરાધના જગ્યાઓ હતી. ચમકતા મોતી, અમૂલ્ય રત્નો અને અદ્વિતીય મુક્તાઓથી મહેલ સર્વત્ર ઝગમગતો હતો. લાલ ચંદન અને સુવર્ણ રંગના ધૂપથી સુગંધિત, શુભ સુગંધોથી ભરપૂર, એ મહેલ ઉગતા સૂર્યની જેમ તેજમાન હતો. અનેક સુંદર મંડપોથી શોભિત એ મહાન વાનર હનુમાન્જી એ સ્વર્ગીય પુષ્પક વિમાને ચઢ્યા અને ત્યાંથી પાન, ભોજન અને અર્પણોથી ઉત્પન્ન થતી સુગંધ સર્વત્ર અનુભવી. એ દિવ્ય સુગંધ, જાણે મીઠી પવનની જેમ, હનુમાન્જીના મનને આનંદિત કરતી હતી; એ સુગંધ એવી લાગતી કે જાણે પ્રિય મિત્ર મળ્યો હોય. "આ રીતે આવો," એમ કહી હનુમાન્જી રાવણ જ્યાં હતો ત્યાં ગયાં અને તેમને એક વિશાળ અને શુભ સભાગૃહ દેખાયું. એ સભાગૃહ રાવણનું હતું અને જાણે પ્રિય સ્ત્રી જેવી ભવ્યતા ધરાવતું હતું; રત્નમય પાવલાં અને સોનાની જાળીદાર બારીકીઓથી તે તેજસ્વી લાગતું હતું. તેની જમીન ક્રિસ્ટલથી ઢંકાયેલી હતી, જે દાંત વચ્ચેની જગ્યા જેવી લાગતી હતી; મોતી, હીરા, મોતી, ચાંદી અને સોનાથી તે શોભિત હતું. એ સભા અનેક રત્નસ્તંભોથી સુશોભિત હતી, અનેક ઊંચા, સરખા અને સીધા સ્તંભો ચારેય બાજુથી સુંદર રીતે અલંકારિત હતા. તે સ્તંભો જાણે પાંખો છે અને આકાશ તરફ ઉડી રહ્યા છે એમ લાગતું હતું; વિશાળ ગાદી પર ધરતીના ચિહ્નો સાથે તે વિસ્તારેલ હતું. એ સભા ધરતી જેવી વિશાળ હતી, તેમાં અનેક મકાનો અને વિસ્તારો હતાં; નશામાં ચુર પંખીઓના કલરવથી ગુંજી રહી હતી અને દિવ્ય સુગંધથી પરિપૂર્ણ હતી. કિંમતી ઓઢણીઓથી શોભિત, રાક્ષસાધિપતિ રાવણ દ્વારા સેવા અપાતી, હંસ જેવી શુદ્ધ અને ધૂમ્રાગરૂના ધૂપથી સુગંધિત હતી. પાંદડા અને ફૂલોની અર્પણોથી શોભિત, તેજસ્વી અને રંગબેરંગી, એ સભા મનને આનંદ આપતી અને ઇન્દ્રિયો માટે આનંદદાયી હતી. એ દિવ્ય સભા દુઃખનો નાશ કરતી અને સમૃદ્ધિ લાવતી, પાંચે ઇન્દ્રિયોને શ્રેષ્ઠ આનંદ આપતી હતી. રાવણના સંરક્ષણ હેઠળ, એ સભા તેમને માતા જેવો પોષણ આપતી હતી. હનુમાન્જી વિચારી ઉઠ્યા: "આ તો સ્વર્ગ છે, દેવલોક છે, કદાચ ઇન્દ્રનું શહેર છે, અથવા સર્વોચ્ચ સિદ્ધિ છે!" વિચારમાં ડૂબેલા હનુમાન્જીને ત્યાં સોનાની દીવટીઓ દેખાઈ; જાણે એક ચતુર ખેલાડી બીજા ચતુર ખેલાડીથી હારી ગયો હોય તેમ. દીવટીઓના તેજ, રાવણના પ્રકાશ અને ઝગમગતા આભૂષણોથી એવું લાગતું હતું કે જાણે આખું સભાગૃહ જ દહાડતું હોય. પછી હનુમાન્જીએ જોઈં, અનેક રંગીન વસ્ત્ર અને માળાથી શોભિત, વિવિધ ભાતના વસ્ત્રો પહેરેલી હજાર જેટલી કુલિન સ્ત્રીઓ ગાદી પર બેઠેલી હતી. મધ્યરાત્રિના સમયે, જ્યારે અડધી રાત વીતી ગઈ હતી, તેઓ પીધેલા અને ઊંઘથી વિમુખ થઈ ગયા હતા; રમણીઓએ રમણ બંધ કરી દીધું હતું અને ઊંઘમાં લીન થઈ ગઈ હતી. એ ઊંઘેલી સ્ત્રીઓ, મૌન અને શોભિત, મોટા કમળતળાવમાં હંસ અને માખીઓ જેવું મૌન પાળતી હતી. હનુમાન્જીને તેમનાં મુખ કમળ જેવું સુગંધિત લાગ્યું, દાંત બંધ અને આંખો બંધ, એ સૌ સુંદર સ્ત્રીઓના હતા. રાત પૂરી થતા તેમનાં ચહેરા ખીલેલા કમળ જેવા દેખાતા હતા; પછી, જ્યારે પાંખડીઓ બંધ થઈ ગઈ, એ ફરી રાત્રિ જેવી સ્થિતિમાં આવી ગયા. આ કમળ જેવા ચહેરા ચોક્કસપણે મદમસ્ત ભમરો વારંવાર શોધે છે, જેમ તેઓ ખીલેલા કમળ માટે તરસે છે. આ રીતે, મહાન હનુમાન્જી વિચાર કરતાં આવ્યા કે આ સ્ત્રીઓ ગુણોમાં જળમાંથી જન્મેલી સ્ત્રીઓ જેવી છે. એ સભા, એ સ્ત્રીઓથી શોભિત થઈ, હનુમાન્જી માટે જાણે તારાોથી શોભિત શરદ રુતુનું નિર્મલ આકાશ બની ગઈ હતી. એ સ્ત્રીઓથી ઘેરાયેલો રાવણ, જાણે તારાઓથી ઘેરાયેલો ચંદ્ર હોય તેમ તેજસ્વી લાગતો હતો. હનુમાન્જી વિચાર્યા: "આ અહીં ભેગી થયેલી સ્ત્રીઓ જાણે આકાશમાંથી પડી ગયેલી તારાઓ છે, જે પુણ્યના અવશેષોથી ઘેરાયેલી છે." જે રીતે મહાન અને શુભ તારાઓનું પ્રકાશ, રંગ અને તેજ સ્પષ્ટપણે દેખાય છે, તેવી જ રીતે એ સ્ત્રીઓનું તેજ અને સૌંદર્ય પણ ત્યાં ઝગમગતું હતું. ઉલઝાયેલા વાળ, વિખેરાયેલા ફૂલો અને કિંમતી આભૂષણો સાથે, પીધેલી અને રમણ પછી ઊંઘમાં લીન, એ સૌ સ્ત્રીઓ ત્યાં સૂઈ રહી હતી.