હનુમાન, સમુદ્રના પાર નજીક પહોંચતા, ચારેય દિશામાં નજર કરે છે અને સો યોજનના અંતે એક ઘન જંગલના વિસ્તારને જોવે છે. જેમ જેમ તે ઊતરે છે, શાખાઓ પર દોડતા વાનરોમાં શ્રેષ્ઠ, વિવિધ વૃક્ષોથી શોભિત એક ટાપુ અને મલય પર્વતના ઉદ્યાનોને નિહાળે છે. તેની નજર સમુદ્ર, કિનારા, કિનારે ઉગેલા વૃક્ષો અને સમુદ્રની પત્નીઓના ચહેરા પર પડે છે. પોતાના વિશાળ, મહાદેવના વાદળ જેવા રૂપને જોઈ, આત્મસંયમી અને બુદ્ધિશાળી હનુમાન વિચાર કરે છે કે તે જાણે આકાશને અવરોધી રહ્યો છે. મહાન ચિત્તવાળા હનુમાન વિચાર કરે છે: “જો રાક્ષસો મારા વધેલા કદ અને ગતિને જોઈ લેશે, તો તેઓ મારી ઉપર શંકા કરશે.” પછી, પોતાના મહાપર્વત સમાન શરીરને સંકોચી, હનુમાન પોતાનું સ્વરૂપ સ્વાભાવિક અને શાંત કરે છે, જાણે મોહમાંથી મુક્ત થયો હોય. પોતાનું સ્વરૂપ બહુ ઘટાડી, હનુમાન, પોતાની જાતિમાં સ્થિત, ત્રણ પગલાંમાં પાર કરે છે, જેમ હરિએ બલિનું બલ અને ઔજસ ચોરી લીધું હતું. અનેક રૂપ ધારણ કરી, અન્યો માટે અશક્ય એવા રૂપે, હનુમાન સમુદ્રના પાર પહોંચે છે; આત્મજ્ઞાન અને નિશ્ચય સાથે, તે આસપાસના દૃશ્યોને નિહાળે છે. પછી, Lambā પર્વતની ઉચ્ચ શિખર પર, કેટકા, ઉદાલક અને નાળિયેરના વૃક્ષો વચ્ચે, વાદળ સમાન મહાન આત્માવાળા હનુમાન ઉતરે છે. સમુદ્રના કિનારે પહોંચીને, શ્રેષ્ઠ પર્વત પર વસેલી લંકાને જોઈ, વાનર પર્વત પર ઉતરે છે; પોતાનું રૂપ છોડી, હનુમાનના આગમનથી હરણ અને પક્ષીઓ ભયભીત થાય છે. હનુમાન, દાનવ અને સાપોથી ભરેલા, મહા તરંગોથી યુક્ત સમુદ્રને પાર કરીને, મહાસમુદ્રના કિનારે ઉતરે છે અને લંકાને જુએ છે, જે દેવોની નગરી સમાન લાગે છે. આ હવે વાલ્મિકી રામાયણના સુંદરકાંડના બીજા સર્ગની વાર્તા છે. અજેય સમુદ્રને પાર કરીને, મહાબલી હનુમાન નિશ્ચિંત ઉભા રહી, ત્રિકૂટ પર્વતના ઢોળા પર વસેલી લંકાને જુએ છે. સો યોજન પાર કરીને, પ્રસિદ્ધ અને મહાબલી વાનર, થાક્યા વિના, શ્વાસ પણ નહીં લેતો, ત્યાં ઊભો છે. “હું તો અનેક સો યોજન, તેની કરતાં અનેકગણું વધુ પાર કરી શકું, તો આ માપેલા સો યોજનનો શું પ્રશ્ન?” એમ હનુમાન વિચારે છે. શક્તિશાળી અને ઉછલનારામાં શ્રેષ્ઠ હનુમાન, ઝડપથી વિશાળ સમુદ્રને પાર કરીને લંકા તરફ દોડી જાય છે. તે માર્ગમાં લીલાં મેદાનો, સુગંધિત અંધારા જંગલો, મધથી ભરેલા વન અને પર્વતો પાર કરે છે. તેજસ્વી, વાનરોમાં મુખ્ય હનુમાન, વૃક્ષોથી ઢંકાયેલા પર્વતો અને ફૂલોથી ભરેલા ઉદ્યાનો તરફ આગળ વધે છે. પર્વત પર ઊભા રહી, વન અને ઉદ્યાનો વચ્ચે, પવનપુત્ર હનુમાન લંકાને પર્વતની શિખર પર વસેલી જુએ છે. તે સાલ, કર્ણિકાર, ફૂલેલા ખજુર, પ્રિયાલા, મુચુલિન્દ, કુટજ અને કેટકા વૃક્ષો જુએ છે. તે સુગંધથી ભરેલા પ્રિયંગુ, નિપા, સપ્તચ્છદા, આસન, કોવિદર અને ફૂલેલા કરવીરા વૃક્ષો પણ જુએ છે. તે ફૂલોથી ભરેલા, કૂંપળોવાળા, પવનથી ડોળાતા, અને પક્ષીઓથી ભરેલા વૃક્ષો જુએ છે. હનુમાન, હંસ અને સાદડથી ભરેલા, કમલ અને જલકુંભથી આવરેલા, રમણિય તળાવ અને વિવિધ જળાશયો જુએ છે. મહાબલી વાનર, દરેક ઋતુમાં ફૂલ અને ફળ આપતા, વિવિધ વૃક્ષોથી શોભિત ઉદ્યાનો જુએ છે. તે રાવણ દ્વારા શાસિત, કમલ અને જલકુંભથી ભરેલા ખાઈઓથી શોભિત, ભવ્ય લંકા તરફ આગળ વધે છે. સીતાની અપહરણ પછી, રાવણ દ્વારા રક્ષિત, લંકા ચારેય બાજુથી ભયાનક ધનુષધારી રાક્ષસો દ્વારા રક્ષિત હતી. સુંદર અને મહાન નગર, સુવર્ણ દીવાલોથી ઘેરાયેલ, ઘરો પર્વત અને શરદના વાદળ સમાન દેખાતા. ઊંચા, ધૂળિયા માર્ગો, સૈંકડો મિનારો, ધ્વજ અને પટાકાઓથી શોભિત, લંકાને ઘેરી હતી. હનુમાન લંકાને જુએ છે, જે દૈવી સુવર્ણ દ્વાર અને વલયોની પંક્તિઓથી તેજસ્વી, દેવોની નગરી સમાન લાગે છે. પ્રસિદ્ધ વાનર, પર્વતની ટોચ પર વસેલી, ભવ્ય, ધૂળિયા ભવનોવાળી, જાણે આકાશમાં ઊડી રહી હોય તેવી લંકાને જુએ છે. હનુમાન એ નગર જુએ છે, જે રાક્ષસોના રાજા દ્વારા રક્ષિત, વિશ્વકર્મા દ્વારા નિર્મિત, જાણે આકાશમાં તરતી હોય. તેની ramparts અને દીવાલો એના કમર, વિશાળ જળાશયો એના વસ્ત્ર, કિનારા પર હથિયારો અને મિનારો એના આભૂષણ સમાન લાગે છે. વાયુપુત્ર, ઉત્તર દ્વાર પર પહોંચીને, લંકાને જુએ છે, જાણે વિશ્વકર્મા દ્વારા મનથી જ બનાવવામાં આવી હોય. ઊંચા મહેલો, કૈલાસ સમાન, જાણે આકાશને રંગી રહ્યા હોય, જાણે આકાશને સહારો આપે છે. ભયાનક રાક્ષસોથી ભરેલી, ભોગવતીમાં સાપો હોય તેવી, અદભૂત, સુવ્યવસ્થિત, સ્પષ્ટ, અને ક્યારેક કુબેર દ્વારા વસેલી લંકા છે. અનેક ભયાનક રાક્ષસો, ભાલા, ભિંડા, દાંતવાળા, જાણે ઝેરી સાપોથી રક્ષિત ગુફા, લંકાને રક્ષે છે. તેની મહાન સુરક્ષા, સમુદ્ર અને રાવણના ભયાનક શત્રુને ધ્યાનમાં રાખીને, હનુમાન વિચાર કરે છે: “અહીં વાનરો આવી પણ, તેઓ નિષ્ફળ રહેશે; લંકા તો યુદ્ધથી જીતી શકાતી નથી, દેવો પણ નહીં.” “મહાબલી રાઘવ પણ આ દુર્ગમ, કિલ્લાબંધ, રાવણ દ્વારા રક્ષિત લંકા સુધી આવી જાય, તો શું કરી શકે?” વાનર વિચાર કરે છે. “રાક્ષસોમાં, સંધિ, દાન, ભેદ, કે યુદ્ધ — કશુંય શક્ય નથી.