પવનપુત્ર હનુમાન, પોતાના પૂંછથી એક વૃત્ત રચી, તેજસ્વી સફેદ દાંત સાથે એ રીતે પ્રકાશમાન થયા કે જાણે સૂર્ય પોતાના પ્રકાશમંડળથી ઘેરાયેલો હોય. તેમના અત્યંત લાલ કટિભાગથી તેઓ એવું ઝગમગ્યા કે જાણે લાલ ગેરુથી રંગાયેલું અને ચીરી ગયેલું કોઈ વિશાળ પર્વત હોય. વાનરોમાં સિંહ સમાન એવા હનુમાન જ્યારે સમુદ્ર ઉપરથી ઉછળી પડ્યા, ત્યારે તેમના શરીરના બંને બાજુથી પસાર થતી પવન વાદળોના ગર્જનાની જેમ ગુંજી ઉઠી. ઉત્તર દિશામાં પડતો ધૂમકેતુ જેમ પોતાની પાંખ પાછળ પ્રકાશની લકીર છોડી જાય છે, તેમ એ મહાન વાનર પણ દૃશ્યમાન થયા. હનુમાન, જેમ કે કોઈ અગ્નિની જ્વાળાનું લાકડું આકાશમાં ઉડી રહ્યું હોય, તેમ તેજસ્વી લાગતા હતા; તેઓ એવું લાગતું હતું કે જાણે વિશાળ હાથીને પાંસલીઓની આસપાસ દોરાથી બાંધી મૂક્યો હોય. હનુમાનના વિશાળ શરીર અને તેની ઊંડી છાંયાએ, તેઓ પવનથી ચલિત એક નૌકા સમાન લાગતા હતાં, જે સમુદ્રમાં ડૂબેલી હોય. જ્યાં જ્યાં એ મહાન વાનર સમુદ્રના વિસ્તારમાં પહોંચ્યા, ત્યાં તેમ લાગ્યું કે જાણે તેમના અંગોની શક્તિથી સમુદ્ર ઉશ્કેરાઈ ગયો હોય. મહાબલી હનુમાન ગતિથી સમુદ્રની પહાડ જેટલી ઊંચી લહેરોને લાંઘતા ગયા. વાનર અને વાદળોના પવન સાથે મળીને સમુદ્રને ધ્રુજાવી દીધો અને ભયાનક ગર્જના ઊઠી. હનુમાન, જે વાનરમાં વાઘ સમાન હતા, તેમણે ખારાં પાણીની વિશાળ લહેરોની જાળીને ખેંચી, જાણે આકાશ અને ધરતીને વિખેરી રહ્યા હોય. મહાન ગતિથી તેઓ વિશાળ સમુદ્રની લહેરો, જે મેરુ અને મંદર પર્વત જેટલી ઊંચી હતી, તેને પાર કરતાં ગયા, જાણે ગણતરી કરે છે તેમ. એ સમયે તેમના પરાક્રમથી ગુંજતા પાણીમાં વાદળો ભળીને આકાશમાં શરદઋતુના વાદળોની જેમ ઝગમગતા હતા. પાણીમાં શાર્ક, મગર, માછલી અને કાચબાઓ ખુલ્લા દેખાતા, જાણે તેમની ચામડી ઉતરી ગઈ હોય. હનુમાનને આવતાં જોઈને, સમુદ્રમાં વસતા સાપોએ તેમને આકાશમાં ઉડતા ગરુડ સમાન માન્યા. વનર-સિંહ હનુમાનની ગતિએ તેમની છાંયા સુંદર બની ગઈ—દસ યોજન પહોળી અને ત્રીસ યોજન લાંબી. પવનપુત્રની પાછળ ચાલતી એ છાંયા ખારાં પાણી પર ઘનઘોર સફેદ વાદળોની રેખા જેવી ઝગમગતી હતી. વિશાળ અને તેજસ્વી શરીર ધરાવતાં હનુમાન પવનના માર્ગે આધાર વિના ઉડતાં પંખીવાળા પર્વત જેવા લાગતા. વાનર-હાથીની જેમ હનુમાન ઝડપથી આગળ વધ્યા, અને તેમના માર્ગે સમુદ્ર જાણે તળાવ બની ગયો હોય તેમ લાગ્યો. જ્યારે તેઓ પંખીઓના ઝુંડમાંથી પસાર થયા, ત્યારે હનુમાન, પક્ષી રાજા સમાન, વાદળોના સમૂહને પવનની જેમ વિખેરી નાખતા હતાં. સફેદ, લાલ, વાદળી અને મંજીષ્ઠા રંગના મહાન વાદળો હનુમાન સાથે ખેંચાતા ઝગમગતા હતાં. વાદળોના સમૂહમાં વારંવાર પ્રવેશીને અને બહાર આવીને, તેઓ ક્યારેક છુપાઈ જતા અને ક્યારેક દેખાતા, જેમ ચાંદ પ્રથમ દેખાય અને પછી છુપાઈ જાય. એ ઝડપથી ઉછળતા વાનરને જોઈને દેવતાઓ, ગંધર્વો અને ચારણોએ ત્યાં પુષ્પવૃષ્ટિ કરી. સૂર્યે વાનરપ્રભુ હનુમાનને ઉછલતાં તપાવ્યો નહીં અને પવન પણ રામકાર્યની સિદ્ધિ માટે તેમની સેવા કરતો રહ્યો. મહર્ષિઓએ તેમને આકાશમાં ઉડતાં વખાણ્યા અને દેવતાઓ-ગંધર્વોએ વનવાસી હનુમાનના સ્તુતિગાન કર્યા. નાગ, યક્ષ અને અનેક રાક્ષસોએ પણ અચાનક થાક વિના દૃશ્યમાન થયેલા સર્વોત્તમ વાનર હનુમાનનું વખાણ કર્યું. જ્યારે વાનર-વાઘ હનુમાન ઉછળી રહ્યા હતા, ત્યારે સમુદ્રે ઇક્ષ્વાકુ વંશનું સન્માન કરવા વિચાર કર્યો. "જો હું વાનરપ્રભુ હનુમાનને સહાય ન કરું, તો જે બોલે છે તે સૌના અપમાનનો હું ભાગીદાર બનીશ," એમ સમુદ્રે વિચારી લીધું. "મને ઇક્ષ્વાકુવંશના સાગર રાજાએ વિસ્તૃત કર્યો છે અને હનુમાન પણ ઇક્ષ્વાકુઓના સલાહકાર છે; તેથી તેમને મારી તરફથી અવરોધ ન થવો જોઈએ." "મારે એવું કરવું જોઈએ કે વાનર મારી ઉપર આરામ કરી શકે, અને આરામ કર્યા પછી ખુશીથી બાકીનું અંતર પાર કરી શકે." આમ વિવેકપૂર્વક નક્કી કરીને સમુદ્રે મહાપર્વત મેઇનાકને સંબોધ્યા, જે સમુદ્રના પાણીની અંદર, સુવર્ણ નાભિ ધરાવતો, છુપાયેલો હતો. "હે મેઇનાક! મહાન આત્માવાળા દેવરાજે તને અહીં પાતાળમાં વસતા અસુરોના સમૂહ માટે અવરોધરૂપે સ્થાપિત કર્યો છે. તું, જેની શક્તિ સૌ જાણે છે, અપરિમિત પાતાળના દ્વારને અવરોધી ઉભો છે કે જેથી અસુરો ફરીથી બહાર ન આવી શકે." "હે પર્વત! તારી શક્તિ સર્વ દિશામાં વ્યાપેલી છે—અગળ, ઉપર અને નીચે. તેથી હું તને વિનંતી કરું છું કે, સર્વોત્તમ પર્વત, તું ઊભો થ." "હનુમાન, વાનરોમાં વાઘ સમાન, રામના કાર્ય માટે આકાશમાં ઉછળી રહ્યો છે અને શક્તિશાળી કાર્યો કરનાર છે—તેઓ હવે તારી નજીક આવી રહ્યા છે." "મારે તેમને સહાય કરવી છે, કારણ કે ઇક્ષ્વાકુઓ મારા માટે પૂજનીય છે અને તારા માટે પણ શ્રેષ્ઠ પૂજ્ય છે." "તુ અમને સહાય કર, જેથી અમારા કાર્યમાં વિઘ્ન ન આવે; કારણ કે અધૂરું ફરજ છોડવી ધર્મનિષ્ઠોને ક્રોધિત કરે છે." "પાણીમાંથી ઊભો થ અને આ વાનરને તારા પર આરામ કરવા દે; તેઓ અમારા મહેમાન છે અને સન્માન પાત્ર છે, ઉછલનારા સૌમાં શ્રેષ્ઠ છે." "મહાન સુવર્ણ શિખરો ધરાવતો મેઇનાક, જેને દેવતાઓ અને ગંધર્વો સેવા આપે છે, હનુમાનને આરામ કરાવી પછી તેઓને આગળ વધવા દે." "કકુત્સ્થની કરુણા, સીતા વિયોગ અને વાનરપ્રમુખના પરિશ્રમને ધ્યાનમાં રાખીને, તારે ઊભા થવું જ જોઈએ." આ રીતે સમુદ્રના શબ્દો સાંભળીને, સુવર્ણ શિખરો ધરાવતો મેઇનાક પર્વત તરત જ ખારા પાણીમાંથી વૃક્ષો અને લતાવલીઓથી આવૃત થઈ ઊભો થયો.