હવે હું તમને શ્રીમદ્ વાલ્મીકિ રામાયણના કિશ્કિંધા કાંડના આ પવિત્ર શ્લોકોના આધારે એક શ્રદ્ધાપૂર્વક અને જીવંત વાર્તા રૂપે વર્ણન કરું છું: સુગ્રીવે વાનર સેનાપતિઓને દક્ષિણ દિશામાં શોધ માટે માર્ગદર્શન આપ્યું. તેણે જણાવ્યું કે એક ભયાનક નગર છે, જેના વિશાળ રસ્તાઓ ચારે બાજુથી ભયાનક અને તીક્ષ્ણ દાંતવાળા, ઘાતક ઝેર ધરાવતા ઉગ્ર સાપો દ્વારા સુરક્ષિત છે. એ નગરમાં જ ભયજનક નાગરાજ વસુકિ વસે છે. એ નગર ભોગવતીનું પણ તમે વિશેષરીતે શોધ કરશો. આ વિસ્તારમાં જે પણ જીવાતો એકત્રિત થયાં છે, એ બધાની પાર એક વિશાળ ભૂમિ છે, જેને ઋષભ નામે પ્રખ્યાત પર્વત છે. એ પર્વત સર્વપ્રકારના મણિ-માણકાથી બનેલો છે અને ત્યાં ગોશીર્ષક, પદ્મક, હરિશ્યામ અને ચંદન વૃક્ષો શોભે છે. એ જ સ્થળે ભયજનક વનમાં રોહિતાસ નામના ગંધર્વો રક્ષા કરે છે. ત્યાં પાંચ ગંધર્વ મુખ્ય વસે છે—શૈલુષ, ગ્રામણી, શિક્ષ, શુક અને બભ્રુ—જે સૂર્ય, ચંદ્ર અને અગ્નિ જેવો તેજ ધરાવે છે અને સદા પુણ્યકર્મમાં તત્પર રહે છે. પૃથ્વીના અંતે એ અજેય ગંધર્વો સ્થિત છે, જેમણે સ્વર્ગને પણ પાર કરી દીધો છે. એથી આગળ જવું શક્ય નથી; કારણ કે એ આગળના પ્રદેશો અત્યંત ભયાનક છે, જ્યાં પિતૃલોક છે. એ યમપુર છે—ઘોર અંધકારથી ઘેરાયેલું—અને વાનરવીરો, એથી આગળ તમે જઈ શકતા નથી; ચાલનારા માટે એ માર્ગ બંધ છે. તમે અહીં સુધી જે કંઈ પણ જોવું શક્ય હોય અને વૈદેહી (સીતાજી)નું સ્થળ જાણી લો, પછી પાછા ફરજો. જે કોઈ વાનર એક મહિના અંદર પાછો આવીને 'સીતાજી જોઈ છે' એવી ખબર લાવશે, તેને હું પોતાને સમાન ભોગ અને સંપત્તિ આપીશ અને તે સુખી જીવન જીવશે. એ મને મારા જીવથી પણ વધુ પ્રિય થશે—even જો તેણે ઘણાં અપરાધો કર્યા હોય, તો પણ તે મારું કુટુંબજનો બની જશે. તમારે બધા અનંત બળ અને પરાક્રમ ધરાવતા, ઉત્તમ કુળમાં જન્મેલા, મહાન ગુણો ધરાવતા છો. તેથી પુરુષાર્થપૂર્વક મનુષ્યરાજાની પુત્રી (સીતાજી)ને શોધવા માટે પૂરી શક્તિથી પ્રયત્ન કરો. પછી કિશ્કિંધા કાંડનો બેંચાલીશમો અધ્યાય આરંભે છે. સુગ્રીવે વાનર સેનાને દક્ષિણ દિશામાં મોકલ્યા બાદ વાનર સુષેણને, જે મેઘ જેવો દીપ્તિમાન હતો, દક્ષિણ દિશામાં શોધ માટે નિયુક્ત કર્યો. સુષેણ, જે તારા (વાલીપત્ની)ના પિતા અને સુગ્રીવના શ્વશુર હતા, તેમને સુગ્રીવે વિનયપૂર્વક સંબોધ્યા. પછી સુગ્રીવે મહાન ઋષિપુત્ર મરીચ અને તેના દીકરાઓ—મરીચ, અર્ચિર્માલ્ય અને અન્ય પરાક્રમી વાનરોને પણ બોલાવ્યા. એ બધા જ્ઞાન અને બળથી યુક્ત, ગરુડ જેવો તેજ ધરાવતા હતા. સુષેણના નેતૃત્વમાં એ ઋષિપુત્રો અને બે લાખ શ્રેષ્ઠ વાનર પશ્ચિમ દિશામાં શોધ કરવા માટે નીકળી પડ્યા. સુગ્રીવે સુષેણને આજ્ઞા આપી કે સૌરાષ્ટ્ર, બહ્લિક પ્રદેશ અને ચંદ્રચિત્ર પ્રદેશમાં પણ વૈદેહી (સીતાજી)ને શોધો. વિકાસશીલ અને આનંદદાયક પ્રદેશોમાં, વિશાળ પ્રાચીન નગરોમાં, ઘન પુંનાગ વન, કુક્ષિ પ્રદેશ અને બકુલ તથા ઉદ્દાલક વૃક્ષોથી ઘેરાયેલા ઉપવનોમાં પણ શોધ કરો. એ જ રીતે, સ્ક્રૂ-પાઇનના જંગલોમાં, તેમજ પવિત્ર અને ઠંડા પાણીવાળી નદીઓમાં પણ શોધો, જે પ્રવાહના વિરુદ્ધ દોડે છે. તપસ્વીઓના વનો, જંગલના પર્વતો અને પહાડો, જે mostly રણપ્રદેશ છે, એમાં પણ શોધ કરો, જ્યાં ઊંચા અને ઠંડા પથ્થરો છે. પશ્ચિમ દિશાના પર્વતમાળાવાળા અને દુર્ગમ પ્રદેશને શોધ્યા પછી, તમે પશ્ચિમ સમુદ્ર સુધી જશો. ત્યાં વાનરો જહાજ અને મગરોથી ભરેલા પાણી જોઈ શકશે. પછી સ્ક્રૂ-પાઇનના જંગલ અને ઘન તામાલ વૃક્ષોના વનમાં પણ શોધ કરશો. વાનરો નાળિયેરના વનમાં પણ ફરે છે, ત્યાં પણ સીતાજી અને રાવણનું નિવાસસ્થાન શોધો. કાંઠે આવેલા પર્વતો અને વનો, તેમજ મુરવિપટ્ટન અને આનંદદાયક જાતપુરા નગરમાં પણ શોધ કરો. અવંતિ, અંગલેપ અને અજ્ઞાત વન, તથા વિસ્તૃત રાજ્યો અને નગરોમાં પણ તપાસ કરો. સિંધુ અને સમુદ્રના સંગમસ્થાને એક મોટું પર્વત છે—સોમગિરિ—જેને સો શિખરો છે અને વિશાળ વૃક્ષોથી શોભાયમાન છે. એ સુંદર પહાડ પર પાંખ વાળા સિંહો વસે છે, જે વ્હેલ, માછલી અને હાથીઓથી પોતાનું ગૂંફ બનાવે છે. આ સિંહોના ગૂંફો અને પર્વતની શિખરોએ ગર્વીલા અને સંતૃપ્ત હાથીઓ વસે છે, જેમના ડાકોરા મેઘગર્જના જેવી ધ્વનિ કરે છે. એ વિસ્તૃત પ્રદેશમાં એ સિંહો સર્વત્ર ફરે છે, અને એ પર્વતનું શિખર આકાશને અડતું અને સુવર્ણ છે, વિવિધ વૃક્ષો વડે શોભાયમાન છે. એ બધું વાનરો દ્વારા ઝડપથી શોધવું જોઈએ, કારણ કે એ બધાં ઇચ્છિત રૂપ ધારણ કરી શકે છે. ત્યાં સમુદ્રના કિનારે એક સુવર્ણ પ્રોપન્ટરી છે, જે સો યોજન લાંબું છે. પછી પરિયાત્રના દુર્ગમ સીમાએ પહોંચીને, વાનરો ત્યાં ચોવીસ કરોડ ઝડપી ગંધર્વો જોઈ શકશે. એ ભયાનક, રૂપ બદલતા, અગ્નિ સમાન તેજ ધરાવતા ગંધર્વો સર્વત્ર એકત્રિત છે. એ પ્રદેશમાં વાનરોએ એ ભયાનક શક્તિ ધરાવનાર ગંધર્વો પાસે જવું નહિ, અને એ પ્રદેશનું કોઈ ફળ પણ લેવું નહિ. એ પરાક્રમી અને દુર્લભ ગંધર્વો એ પ્રદેશના ફળ-મૂળની રક્ષા કરે છે. છતાં, ત્યાં પ્રયત્ન કરીને સીતાજીની શોધ કરવી. વાનર સ્વભાવ ધરાવનાર માટે એમાંથી ડરવાની જરૂર નથી. એ જ પ્રદેશમાં વજ્ર નામે એક મહાન પર્વત છે, જે વજ્ર અને બેરિલ જેવો દેખાય છે, વિવિધ વૃક્ષો અને લતા વડે ઢંકાયેલો છે. ત્યાં એક સુંદર પ્રદેશ છે, જે પૂર્ણ સો યોજન સુધી વિસ્તરેલો છે. વાનરો એ પર્વતની ગુફાઓમાં પણ સંપૂર્ણ રીતે શોધ કરે. સમુદ્રના ચોથા ભાગે ચક્રવાન નામે પર્વત છે, જ્યાં વિશ્વકર્માએ હજાર કાંટાવાળું ચક્ર બનાવ્યું હતું. આ રીતે સુગ્રીવે સર્વ વાનર સેનાને શ્રદ્ધાપૂર્વક અને વિવેકપૂર્વક વિવિધ દિશાઓમાં, વિશિષ્ટ સ્થળો અને પ્રદેશોમાં, સીતાજીની શોધ માટે માર્ગદર્શન આપ્યું.